~+ ११४४ + भो) 6) +न क
4) 1111 1 ।
11141, १4171 3* 79 9) + रिक र 01 #¶
# # कनक = 1
~" ६ नधत: ५२) ।
{ {++ {१4१1} ;{
# १,
। 8 +
। क 72 1
|
प ~ 2
[1
डः
[ककण
खेमराज श्रीकृष्णदासेन सम्पादितस्य मुम्बई श्री वेकटेश्वरस्टौम मुद्रणालयेन प्रकाशितस्य पुनमुद्रणम्
श्रीकूमंमहापुराणम
वप्ता तार ५14 णाप ४
कार्यकारोपाह ड. सी. आर स्वामीनाथेन
भूमिकापाठशोधनाभ्यां परिष्कृतम्,
श्रीनागशरणसिंह सम्पादितश्लोकानुक्रमण्या सहितं
रा्ठिय-संस्कृत-सस्थानम्
% ५६-५७ इन्स्टीर्बूशनल एरिया, जनकपुर, नई दिल्ली - ११००५८
प्रकाशकः
प्रो, वी. कुटुम्ब शास्त्री
निदेशकः
राष्टिय-संस्कृत-सस्थानम्
५६-५७ इन्स्टीस्यूशनल एरिया, जनकपुरी.
नई दिल्ली - ११००५८
पुनः मुद्रण २००२
मूल्यम्: ₹ ६६.००
मद्रक
1 ^0
नागपल्लिशसं
१९ ए. यूए, जवाहर नगर दिल्ली-११०००७
= प्रानव` संसाधन विकास भत्र
८
८ भारत
4 ११९. नई दिल्ली ~ १९१० ००९
4.9
4.८ 9) १14578१8 0
भूत + ष 8 ; ।111॥ 4 ०८५०५१८६ ०६५४६ 0 हषा
जोशी 14014
५ मुरली मनोहर जोशी १६५ £ 11-110 001 `
0०8. ॥॥५१। 1 १1414 01145 ५005111
सन्देशः
संस्कृतसाहित्ये सन्ति वहूनि प्रन्थरलानि येषां पठनपाठनम् अगुस्न्धानं च सर््रप्यो वर्षेभ्यः र्ट ऽस्मिन्
निरन्तरं प्रवर्तमानम् आसीत्र्। वेदशास््रसमृतिपुराणादि्पं विशालकायं वाद् .मयं संस्कृते उपलभ्यमानमर्ति । तदेतत्
वाड् .मयं प्रतिष्ठितैः विद्वद्भिः तदा तदा महतः परिश्रमेण महता च धनव्ययेन अंशतः प्रफशितमप्यासीत् । परन्तु
गच्छता कतेन संस्कृत- मुद्रितपुस्तकानामुपलब्धिः पण्डितेभ्यः छत्रभ्यः तथा सामान्य्जनभ्यः वु्तभा जता । अ
सुदुर्लभान् युसम्पादितान् एतन् वदूपयोगिनः संस्कृतग्रनथान् छायचित्रदवारकमुद्रणविधिमनुसूत्य पुनरपद्रयित्वा
्यूनतममूल्यन विक्रयणं ॒कर्त काचित् महत्वपूर्णा योजना मानवपंसाधनविकासमन्त्रातयेन स्वीकृता तदड्.गभूत -
राष्टियसंस्कृतसंस्थानैन कार्यान्विता चासीत् । एेषमः पस्तकं विक्रीतचराणाम् एकपन्चाशत् ग्रन्थानां मुद्रण विधातुं
संस्थानेन संकल्पितमरस्ति ।
3 = दरमामिना एतेनोपकरमेण संस्कृतविदासः, छत्राः संस्कृतप्रमिणः सामान्यजनाश्च ताभन्विताः
१ 194 ^ २. | ह रष्ियस्कृतसंसथानं
न्दम इतौ: अधिकतरं विशदायमानं च भवेत् । कामये यत् ॑
> 21:
भवेयुः, संस्कृतनिष्टं शओयभः | वां इतोऽयधिकं वुर्यादिति
योजनायामस्यां भिन्नभिन्नान् महत्त्वपूर्णान् यरन्थान् प्रकाश्य संस्कृतस्य चव इत्यधिकं कुयाद्ति |
लि
मार्कण्डेय महापुराणम्
संस्कृत साहित्य मेँ अनेक ग्रन्थरत्न विद्यमान हैँ जिनका पठन-पाठन एवं अनुसन्धान इस राष्ट मेँ
रपरा वर्षो से चला आ रहा है। वेद, शार, स्मृति एवं पुराण जैसे विशाल ग्रन्थ संस्कृत ॒वाद्.मय का अंग
हे । यह वाड.मय समय-समय पर प्रतिष्ठित विद्वानों दारा परिश्रम एवं आर्धिक व्यय से अंशतः प्रकशित भी
हआ है। किन्तु समय के साथ इन ग्रन्थौ की मुद्रित पुस्तके छत्रो, विदानो एवं सामान्यजनोँ को दर्म होने
लगी है। अतः इन दुर्लभ सुसम्पादित ग्रन्थो का पुतनरमुदण कर न्यूनतम मूल्य पर उपलब्ध कराने करी योजना
मानव-संसाधन-विकास-मंत्रालय एवं उसके अंगीभूत राष्ट्िय-संस्कृत-संस्थान के द्वारा कायन्वित की गयी हे। इस
पुस्तक वर्षं मै इक्यावन पुस्तक का पुनम्रण संकल्पित है जो रास्थान के विक्रय विभाग मेँ सम्प्रति अनुपलब्ध
हो चुकी दह।
मै आशा करता ह कि इस दुरगामी उपक्रम से संस्कृत के विद्वान्, छात्र एवं संस्कृतप्रेमी सामान्यजन
लाभान्वित होगे तथा संस्कृत के ज्ञान वैभव का विस्तार होगा। साथी प॑ यह भी कामना करता हं कि
राष्ट्रिय संस्कृत संस्थान इस योजना मँ अन्य महत्वपूर्ण प्रया कौ भी प्रकशित कर संस्कृत की
श्ीवद्धि करेगा ।
र
( > >€ क
नई दिली (5 गुरती मनोहर द
09-04-02
आमुखम्
सुविदितं विदुषां यत् पुराणानि प्राचीनभारतस्य इतिहास-विद्या-कला-स्थापत्य-शिल्प-साहित्यशास््रप्रभृतिविषयाणां ज्ञानस्य
प्रथमसाधनभूतानि समाजे प्रतिष्ठितानि वर्तन्ते । यदपि पुराणविद्या महापुराणोपपुराणभेदेन द्विधा कल्प्यते तथापि वेदमार्गोपवुंहण-
परत्वात् द्वयोरपि समानं महत्त स्वीक्रियते । अस्माकं प्रलैः अष्टादशसंख्यानां पुराणग्रन्थनां संकेतभाषया इत्थं परिगणनं कृतम् ।
मद्वयं भद्वयं चैव बत्रयं वचतुष्टयं ।
अनापल्लिंगकूस्कानि पुराणनिपृथक् पृथक् ॥ इति ।
तेन मद्वयमिति मात्स्य-मार्कण्डेये, भद्रयमिति भविष्यद्भागवते, त्रयमिति ब्रह्यब्रह्याण्ड-ब्रहयवैवर्तानि, वचतुष्टयमिति वामन-
विष्णु-वायु-वाराहपुराणानि,अ-अग्निपुराणं, ना-नारदीयं, पपाद लिं-लैगं, ग-गारुडं कू-कौर्म, स्क-स्कान्दं च पुराणम् । एकैकस्याप्यस्य
संप्रदायानुगुणम् उपपुराणमपि दृश्यते । ऊनविंशतिशतके सर्वाण्यपि पुराणानि इतस्ततः प्रकीर्णाध्यायानि समग्रतया दुल॑भान्यासन्।
तस्मिन् काले भारतीयवाड्मयप्रकाशकाः केचन पुण्यकर्माणः पुराणानां अपि प्रकाशनं कृतवन्तः । तत्रापि मुम्बरईस्थक्षेमराजप्रसद्वार
प्रथमतः सम्यक् संशोधितं रूपं संस्कृतविदुषां साहाय्येन प्रकाश्यं नीतम् । प्रथमं पत्राकाररूपेण वाचनपठनसौकर्याय पुराणानां
प्रकाशनमभूत् । महता प्रयासेन धनव्ययेन च प्रकाशितचराः ईदृशाः ग्रन्थाः कालान्तरे दुर्लभतां गताः । तेन च संस्कृताध्ययन-
अनुसन्धानक्षेत्रे काठिन्यम् अनुभूयमानमासीत् भारतशासनान्तर्गतमानवसंसाधनविकास-मन््रालयस्य प्रकाशितचराणां
दुर्लभानां च ग्रन्थानां पुन-मुंद्रणात्मकपरियोजनायां पुनरमद्रिताः अपि इमे प्राः कालक्रमेण भूयोऽपि दुर्लभतां गताः । अतः
मार्कण्डेय महापुराणम्
1
द्वितीयवारमपि पुनर्मुद्रणं कारयित्वा पुस्तकानां सुलभता सम्पादनीया इत्येतत् मन्रालयस्य संकल्पमनु ग्रन्थरतनस्यास्य पुनर्मद्रणं प्रकाशनं
च विधीयमानमस्ति।
सन्दर्भेऽस्मिन् अपेक्षितं मार्गदर्शनं तथा शुभसन्देशं च प्रदाय र्टियसंस्कृतसंस्थानं समेधितवद्भ्यः
मानवसंसाधनविकासमन्रिवर्येभ्यः डा० मुरलीमनोहरजोशीमहाभागेभ्यः आधमर्ण्य वहामि । संस्थानस्य अर्थसमितेः अध्यक्षेभ्यः
निर्णयस्यास्य स्वीकारे सहकृतवद्भ्यः संस्थानस्य उपाध्यक्षेभ्यः श्री नी° गोपालस्वामी महोदयेभ्यः हार्दान् धन्यवादान् व्याहरामि ।
प्राशासनिकं साहाय्यं विधाय कार्यसाफल्याय सहकृतवत्यै मानवसंसाधनविकासमन्रालयस्य भाषाविभागे संयुक्तसचिवायै श्रीमत्यै
नेलानैनर्जीमहाभागाये तथा अन्येभ्यश्च तद्विभागीयाधिकारिभ्य धन्यवादान् व्याहरामि । संकल्पस्यास्य साकारतासम्पादने योग्यं प्रयासं
कृतवन्तं संस्थानस्य शोधप्रकाशनविभागस्य सटायकनिदेशकं डा० प्रकाशपाण्डयं तदनुयायिकार्यकर्तृगणं च साधुवादैः सम्भावयामि ।
योग्ये काले सुन्दरं पुनर्मुद्रणं विधाय उपकृतवते नाग पन्लिशसं इति मुद्रणालयस्य पतये श्री नरेद्र प्रतापाय साधुवादान् व्याहरामि ।
आशासे यत् भूयः कृतेन अनेन द्वितीयपुनर्मुद्रणप्रयलेन संस्कृतविद्वांसः सस्कृतच्छात्राः सस्कृतप्रमिणश्च लाभान्विताः ्ररिताश्च भवेयुः
इति ।
दिनाङ्खः
९०.४.२००२ संस्कृतसेवकः
वेप्परिकुटम्बशास््र
निदेशकः
राष्टिय-संस्कृत-संस्थानम्, नवदेहली ।
` 0 प्रह एतत ्र म (्शमगात्क् [हलप्रा6 ० ४6
फणकणऽ, कणं कडार 06 ९५४३ ०6्प$ ४6
एष्छ-लाा6ा१ 009०), 90०6५66 6 16ग्ल क्ता
66 0) ५06 ०6868 9 0080 01817. किल
6906 ४16 आपाप8 76) 96 ४6 %00णइ ण
प प्रणा30 76८नाध्नता म 06 पफ/प8 प्रमाऽ ० ४९५५
ठण्लभ्ला. रविलप् 70 तरला (06 चल एपढ18
मिला 276 56860691 भत गल्भ 09 2९6
0880४ 10 भए ४6 प्णकत्ती म ४06 091
१0 ०668 म 1016686
¶ 06 एणाद्वा)98§ 876 06) 60060660 28 पए
शप्ीला 6 9 2 प्राणाण् ग व्लाह्ंजड धनादौ
प्वाभणाला८ 0669058 ग धथ 11081 €०ाध8-
616४008; 8 ह्या म 600 206 65 206
06166 णाणला2०6 2 01610641 06006018 2०9
एल 2 (णिता त 0४ त ग्लाऽ068-
0, 70 7१ ४० ०6 64166 &००व [ध्लभपा€
ल्तणश शहदादरलाम 6 एपद्र)98 816 060
पण्ड्ऽप्तालठ 5066 ४6 एप 9 6 गभ श्वम
` 9 "€ १८५66 प्थपऽ 988 001 हन्या ०086१६५ 01
॥॥॥|॥||। |||
702111121060 111 {16 6256 ग ध्€ 1{1व767185700 9
1106 एप्राव्रा9 [[(लकपा€ शिण 016 £60691100 ८0
106 गला, 111 {76 कदश्लनुााला ग 06 126-
106 ग एणा तछा गा ऽना 68, {€ एपावरा16
2510) ०६८27116 11076607प01€त 0 ल -0018-
{005 80 21162005 नील ०९०९0 ए४ {€ एदुण-
01668 200 71९01100 0 (16 5011068
10 57016 2 9] {686, {€ 1०00108181{8 12५९
76601860 08॥ {66 276 रल$ परण 68668 भा
{000 10 6 एणदप्रात दाऽ फला 1 ए70-
एन] 86401060 216 76-27780860 200 25868860 10
6 [01 ग (76 वापिता (दाऽ त € नू165 200
७४8 [11लधणा€, (भा 0709106 180 6९००८६४०
1013 10 0 [लभर (लाकशंगाइ 216 715{01621
{201008. 1 13 10 1718 (दिप 81 € एणा.
68101 ° € एपादर)16 (लऽ 0६6०168 8121162४.
1106 ^1 10672 2571 २९} (+, एका 20281
028 21९80$ 8121716 {€ त106्णा॥ 1४8 ज €
एधा78 न1#081 6ताप्०ा8 ग 911 06 480 कणाद 28. ग
0एशणण्ुर, {8 15 &00६ "० ४८ > पणा
6०078०६ छतं ऽ€ 81006 ९6) एणा) 188 2०
4{ 1625६ 1217 9 00८ 7९031 ¶कप्8] चढताप्नऽ
{0 € 76601610 €0€ 6666118 {16 0101121
{@5. 00108 धऽ 1008 एन०त = ष्ट्ल्ाऽपात-
110, € 6100६ 80 ३ (्णण€ा€ 81070226 ण
201111४ 25 7 88 1८5ऽ6बातधी 1 प्ल एणा2185 816
(०6160 210 06166 ग्ा§ 116 16 06
71656160 17 5 एगणण€ 10 7610५०५6 ४6
846 †लप्ं 9 6 एणाद्र2 18 68868] 1 116
701656६ वाल081९7668
6 प्08 एणा21४, 25 116 02106 1081 06.
68168, ७25 0817916 ४४ 1.00 साशा 10 15 कटश
12100 25 {€ {ग६०ंऽ€ ४६ € प्०€ ग #€ ताप.
1082 9 {€ (011 ०न्ल्ा 09 [06४28 2704 4888
10 ९९९ 10 पप्र ग 6 [10121190 7८८
1 59713 11 2 0हत्छ्पा€ ० {16 (्णान्छरना
189 25 8 0ला {001 10 #€ भात त (0८ 8ण-
76016 एल {0 कग रपौ प्राह ऽकला6 ग नला०0.
106 5817016 60066 060 701 फएला-10508166त
४ {06 गताशर 0011818 ०6६८168 € 6808९
068५4810, एमा 204 अपन.
` वृण€ मनाप्ताठक्ा 7१6 1605 118६ 510४0 10-
धद एदा 22718 ग 2 2041812 08४6 81
एषी शिण 1९168 11 116 (7712.
&471008 प्6 शशा१६18 785, 10£ 0104 01 8%8४-
पार शाप 128 एष्ला गनांढ0्+ ०८य॥ 110,
ग" 8107 ग 21458 9110 106 8861706 16 €“ ,
01060 पा 2 ९16 10 105पा† 6१४४, 116 - 0001 16
766 {00 06 (0 29 ग 618 210 {16 3
धापोीभुणि ण 18 6808116, 081८5891), 8710
ला 768 कृ 25 {16 त8 प्रहणन ग प्त1708९20,
12४ ९6५ ५680866 7106 07 1688 0 106 11168
ग ॥€ भीन ए8098. 106 17697708101 9
प्ण ४8 92719 210 2708111108 810 8
डौ ग 96८०0 ग ४6 8{गर ण हवा 8130 014
7ि9०© † परऽ एणा. 6 06278080 0 116
87011711 62816 006 10 [0प्(081 {60105 6४00.
प्न तन्या णि 7 06 एत 80888818 7 6
' 6918०66 भ 8886 098 0678 01 201.11181164
एष पट एतऽ फौ0 6 ण्न 8761 86
1006 0 पि,
76 60866 809 €द<ता0॥00प0016४{66 0) ५१6
॥ 10॥.1 610 189 ॥ 18) ।
९016 50061, 88 8 76511 ग (ली ॥6दनाल४ {6
उप्र 213, फलत [तरतव फ 70ा-४९त1८ 9591788
1116 80818, 22570818 610. (66 18 87 00005
21160701 10 &0070 211 11686 35त्तावा791 8010013 ग
शं 20 2188४ 28 0118106 116 $८त८
1076. 61111 {16 एणा 8 ००6९068 1081 {76 00564
50015 ६४ 106 076 ° -ल्वप्ाएप्ना (00
11656 7100-९ 81115 धल 1870 87त 101
51708816. (106 0४ ग 47101181.8 26108 *87वण1-
5160 ४४ ¡९६ 870 117€ 5107 ग एणा पाध१58 87
{17४25 876 7891816 10 व6ा81] 800 1116 70541 116
0 {6 ][.प्रा87 त$0254/ 15 06511060. 12681102 11
115 04495; 158 ए०ा501एएं1४ §1*8 07 116
891८6 0 7706४ 15 112111201€0. (7116 गहाण
11788 9075010 8710 {176 0ला00810प णा 61५8 870
187४ 11 € णि त 11028 8९ 8120106820119 11820-
1190166 17 15 एणा212. {606४ 116 21621688
० 116 6+$ ग 2818725 15 6200धलर 0621४ 1111.
16 १६110४8 11170226 8708 11 210 97016
1८86 876 16 80 ज नाकान8॥01 ° 2158268;
8 76621164 696. 106 एश ०8 10 ४6 2880०४पगी ० ५५६52 भ ¶781 तफ 806 ४6
{7100166 9 ए8 ४822 86 &180 21४6 10 06181).
16 01008 16 &60874 0171681 56{-प० ° 116
्र11#*%56; {76 ४871105 60111671; {76 7109ना€1॥
2 {16 अप्रा 870 14007 810 116 4510101 951681
861 ए 976 811 06861060 81010011 0618118
{116 ए1#*€86. |
५/6 18४6 2150 8 06181160 06861101101 01 {116
४#6010 {44111018 270 10 11 6461 6616 ग
16 प्राः (85, {1676 80706975 8 # ४६88 10 16
8178726 {176 ४6५16 1€#४5. 28 शण] #‰१58.8 18४6
9९6 €1171678160. छा 11716 {0 1116, 116
तालान 5010013 (6810188) 4४6 066 1९810066
४४ {16 ए४३58 0 {1121 18108. 21 8511885 2 116
९५९५8, 1010760 0178116168 ° 116 #२]प7४९५8,
016 {11011581 5610018 01 {116 58718 ५९०8 8110 18
01151015 0 16 41787४2 %608 18४6 06 70406
22114016 ४४ 1831 0 {116 #‰88ऽ {07 116 [7165611
12108. - =
16 5866000 ए871† 2 {76 प्राद्र 31811108
{7071 116 5411 6087६ 6611818 11618 2181681
86001811008 800 1116 7817 1161116 13 40४8918.
1196 200 1766, {716 तला 9 51४8 870 ए$प्रण
18 ऽ१6९०६॥1४ न171851860 101 001 17 श्ना
06 00018५6 01080 $ एप ६180 कधा & शल्म
10 68८नणशठ ४6 इव्व्पाध्५ना+ह ४०९४६ ४06
शणलाग भं 016 एल 6 नौला, 1) 016
01806 पण 18 66861९6 83 108 06 160 0
० ७1४०" ०6५9. 1708 @116 0860686 011 701०.
8णी$ 18 ही 0४ 61९९ 10 8०61८४६ 9 (णौ 116
8६021६8; 00 ¶€ वत्वृण 9 पक्ष 816 7 18
10661816 7886166.
गि 06 0 1688 01 ४6 11068 0 (06 20६88 ९६॥
अ, शध 10६08 210 9110 0088 816
66४ भाप 88 (मफातालाधध 10 ०80 076, 0
र्पो
0106 {0 21210 0०९४ अती, 7८416४०0)
01९40 600४५01, 28818, (611086४, 4117058 66,
818 068०10९ 10 068, \7169 ि]0ऽ {१६
0४४७४ 0 ४16 भागऽ 0858168 8० १06 2681148;
{06 -117700118166 ° प्रण 806 {76 तप्तम ४
01801016 &76 ल्ापा6०।९6. |
16 1700{४106 0 पि प्ण भात म ४४6
00912४0 10 {16 601९6 81668108 18 080
10166. 716 11६५६] 0 8780608, 116 6०६० 9
10808, 116 10001806 {0 0 धणकणि08 ४6 एण
07 {000 ४04 6 ‰810४8 एपा106410$ 11008 ४0
281 07 016१8 815 2176 2180 0150४55९0.
10 80011, "018 एप7818 025 91] {181 18 600र*€0-
{00811 @0८५८५ ६0 6 एतं 17 8 एप 8 910
70१6 तणद्मण 15 06 प्रणा 9 8४2 ६0
9४15110,
1301 ^४९. 1983 707. ©. २. 5911721180
एके ऋय)
व १
0 १
(व) 9
== ७
-= = 4
„५४
# ।
॥ 4
श्रीवेङ्टेश्ो पिजयतेतराम् \
अथ कूमपराणविषयानुक्रमणिका।
नन "22 व्ल
_अधभ्यायाः विषयाः = | अध्यायाः विषयाः ि
पुवादधम्. ९ रोषशायिनः स्िधभुपगवे ह्मणि कृत्स्नं जगन्मय स्थितामात
अषि
१ शौनकादिप्रश्चतस्डतकृतकथाप्रारम्मः । समुद्रमन्यनोद्रतलक्षमामहि-
| मवणेनप्रसगतां विष्णवि दहितेन्द्रयुप्रमोक्षवणेनञ्च.
२ कूमेरूपिणा मगवता नारदादिभ्यां निजप्रसादप्रकोपाभ्यां ब्रह्यारवा-
त्पत्तिरवर्णि, रक्ष्मीर्माहिनाय मत्खष्टौ नियोज्येति जद्यणाऽभ्यार्थतंन
विष्णुनाऽसन्मागेगा एव मोदहनीया इत्युक्त्वा तत्र तन्नयागः
किञित्सृषटििणेनम्, वणाश्रमघमवणंनञ,
३ नारदादिप्ररनतः कुम्मेकृताश्रमक्रम वणनम्,
४ प्राकृतसगेव मनम.
५ निमेषादिपराद्रोन्तकारसङ्याकथनम्, काटस्याऽनादीश्वरत्वोक्तिश्च. ।
६ नष्टस्यावर्जग्मेकाणेषे सरिलान्तःप्रविष्टामवनिमुद्धरतः सनकादि.
स्तुतस्य वारादरूपिणो नारायणस्य यथास्थानं धरासंस्यापनम्,
७ सृषटेबणेनमु.
८ स्वायम्युवदातरूपायज्ञख शिविणेनम्.
परस्परवदेऽन्योऽन्योदर प्रवेशः नाभिनाररन्ध्रणानःसूतस्य ब्रह्मणः
षद्मयोनित्वम्, प्राकूसाभेमानाय हवागमनन माहूताय तव्
जन कोऽहमप्यस्थैव तबुरिति विष्णूक्त्या नगेवस्तुत्या प्रन्स्य वर्
बह्मणे दता शिवस्य स्वधामगमनम् च
१० मधुकेटमयानिष्णुविष्णुक्ृतपराजयः ! स्वक्राधसयुत्पन्नर्द्रकृतख्टा
जरामरणरहितप्रजा वीक्ष्याऽन्य विधाः सष्टव्या इति ब्रह्माक्तां तद्.
स्वीकरि परमात्म्खद्धया स्तुतः शिवस्तगणोऽन्तदेधे.
११ हिवनियोगेन स्वसन्निधिमुपगतायै दक्षकन्या भवेतीशान्यं बरह्मणा
नियोगात्त्र तत्परादुभोवः अथ दिमवतांऽप 1
। १२ श्रीकुमङृतदेवीमाहात्म्यवणेनम्, तत्पारमेश्वररूपमवङक्य मेनाहि-
| मव्य स्तुता दत्ता शङ्करयुपगतवतीं पाती,
| १३ दक्षकन्याख्यातिसन्ततिवणैनम्.
। १४ स्वायम्युवमनुरव शवणेनम्; दक्षाय रिवशापः।
क" ० |
॥ १॥
च
--------- > --न- - -- --~---- -~--
न~
क
५
५
अध्यायाः. विषयाः.
रिदानुग्रहः,
| १६ दक्षकन्यावंशकथनोत्तरं॒हिरण्यक्षाहिरण्यकेषुवधः, न्यम्राहि च
(हेवैनाधिकः ।
| १७ षामनो बां निगद्य पुरन्दराय त्रैलोक्यं ददे.
। १८ कडइय पवंशानुवणेनम्.
। १९ ऋविर्वशोऽनुवणितः,
२०.राजवंशवणेनमू, राज्ञो वसुमनसश्चरितकथनश्च,
२९१ इश्वाकुवंशवणेने संक्षेपतो रामचरिताऽमिधानम्.
| २२ युरूरवञआदिचन्द्रवंसाीयनपतिवणेनपरसङ्के व्रपाणां विष्णूपासनाप्रधान-
कत्वनिरूपणम्,
२३ जयध्वजवंदीयदुजयन्रपस्य उ्व॑श्यप्सरोनुरक्तिपूर्वकं तदधक्षालनाय
बाराणस्यां विशेश्वरदशेनभ्.
। ९४८ सुक्षेपतो यदुवंशवणेनम्,
२५ मगवतः श्रीकृष्णस्य पुत्रामिककषियीपमन्योराश्रमशमनं तत्र तदुपदे-
शतः त्र्य शिषाराधनमनलपकाङेन श्रीरिवपरसादश्च.
२६ श्रीशङ्करकीरतिवणेन पुरस्तरं शिवटिङ्गोत्पत्तिकथनम्.
| २७ श्री कृष्णात्मजसाम्बादिरान वंशानुकीत्तनम्.
९५ अकरिपताशेवांशदक्षाध्वरे विवदमानद्धीचस्येशद्रोदित्ाह्मणेष शापः
वीरभद्रकृताध्वर विष्वंसोत्तरं पावेतीप्राथनया दक्षदेवन्राह्मणादिषु
अध्यायाः विषयाः
२८ पाथाय व्यासदरशनम्
२९ युगवशानुकीत्तेनम्,
२०-३१ कलिदोषम्रदशेनपूषैकं तस्मिन्युगे रिषाराधनतः श्रेयःकथनं
. _ बाराणसीमाहात्म्यवणनञ्च.
रेरविाराष्य तत्तलिङ्धमाहात्म्यप्रदश्चेन पुरस्सरं वाराणसीमाहात्म्यवणनम्।
२२ शङ्ककणेपिशाचोद्धारवणेनपू्ैकं वाराणसीमाहात्म्यकथनम्.
३४ कारीवासादिनानाफलप्रदशैनम्,
३५ वाराणसीस्यमधानप्रधानतीयेवणनम्.
३६ प्रयागमाहात्म्यवणेनम्,
३७ तत्र तीथेयात्राषिधिः.
३८ प्रयागे माघमाति त्रिरात्रादिवासफलम्.
३९ प्रयागवणेने यञुनामाहत्म्यमू,
४० सुवन विन्यासवणनमरसद्गेन स्वायंमुवमनोर्दशवणेनम्.
४१ ज्यातिःतननिमेशषणने मूलोकादिमानकथनम्. तत्र युवः सयदि
ग्रहाणां दूरतादिनिरूपणम्.
४२ सूयेरयमभितः सप्तषिपर्तिदेवानां बेदादिस्वतिमिरोनोवद्यनम्. |
४३ भुवनकोशवणेनम्रसद्घे सयेग्रभपेण नक्षत्रतारकादिवृद्धिकयनमरात-
चश्वद्रविममितश्च मवहवायुशकत्या चन्द्रादिभ्रमणं तेषां रथादिः|
स्वरूपकथनच । |
| +
| ५
| ज
, §
1
१
+
१
। कि
| 1
॥
4
1
|
|
|
ऊश्याथाः विषयाः
9 भम "म अ= ना =. न, = ~ ८
तानिर्हशः भूम्यधःस्थितपाताङादिबणेनच.
। युबनकोश जम्ब्वादिद्वीपतन्रत्यपषेतादिवणैनम्,
४६ युवनविन्यासवणेने मेरोरुपरि बह्मादिस्थितिवणेनम्,
४७ युवनकोशवणेने केतुमारादिस्थितानामाहारादिकथनम्
। ४८ जम्बूद्धापवणेने तत्तत्स्थानेषु बरह्मविष्ण्वा दिजुषटस्थानवैचिञ्यम्.
| ४९ दुक्षादिद्रीपबणेने तत्रतत्र कुकपवेतादिकयनपुरस्सरं तत्रत्यष्ुनिप्रभ-
तीनां धर्मेकपरायणत्वामिधानम्,
५० युवनकोंशवणेने पृष्फरद्वीपादिवणेनपूवेकं सक्षिपेणानेकब्रह्माण्ड
कथनभू, `
५१ मन्दन्तरकथने विष्णुमाहात्म्यम्.
५२ अष्टाविशातमनुसममिन्याहार पुरस्सरं विष्ण्वंशपाराशरवब्यासस्य यजु-
वेदस्य ऋशादिचतुषिभागकरणम्.
५३ अष्टावरातिकषियुगेषु राम्भोरष्टर्विक्ञतिधा व्याप्तत्वकथनम्.
इति कूमपुराणे पूर्वाद्ध॑म्,
छत्रम्.
क तअ ०9 ०
>> य-द ८०9५.
(क 1 ए. षि त जानि
१ इश्वरगीता.
२ नारायणप्रमुखशुनीन्प्रति महेश्वरस्य प्रकृतिपुरुषादि विवेककथनम्,
४४ धवादृट्ध्वे महलीकादिप्रमाणकथनपू्वेकं तत्तहोकस्थितप्तनकादिदेव- | १ हं्रगीतोपक्रमे अहङ्ारजीदान्तरात्मैकवयायकयनम्.
कमन
अध्यायाः विषयाः
४ हरिहरमेदेन मक्तेकरणेऽविकल्पयोभसिद्धिः ।
५ महेश्वरप्रसादाद्वरिहरात्मिकमूर्तिदशनेन सनीनां कृताथेता.
६ चराचरात्मकस्य जगत ह श्रेच्छावकशवतित्यकथनम्,
७ हेश्वर विभूतिकथनमू,
८ सङ्कयसिद्धान्ताभिधानम्,
९ हग्वरज्ञान ( स्वरूप ) निरूपणम्,
१० मुक्तिग्रदमहेशधरज्ञानकथयनमु,
११ साङ्योगनिरूपणम्,
१२ ब्राह्मणकतेव्यकमेयोगामिधानम्.
१२ आचारकथनम्,
१४ बह्यचारिधमेनिरूपणम्,
१५-१९ गाहेस्थ्यधमनिरूपणम्.
१७ भक्ष्यामक्ष्यनिर्णयः
१८ स्नानसन्ध्यायाद्िकम्,
१९ नित्यकमेणि भोजनादिपरकारवणेनम्,
२० श्राद्धकरणयोग्यतीथंकथनम्,
२९१ श्राद्धविषये मोञ्यामोज्या्नेक विचाराः ।
[1 दा
क ल
अध्याय | ९ विषयाः.
€ (> अ
२९ श्राद्ध पूवेदिने जाह्मणनिमन्त्रणादिं श्राद्धदिनकृत्य ञ्च.
|| २३ श्राद्धकरपे मरणाश्ौचनिणेयः,
(२४ द्विजानामञ्चिरात्रा दिङत्यम्,
| २५. द्विजातीनां बृत्तिनिरूपणम्
२६ व्यासगीतायां दानधमेनिरूपणम्,
। २७ वानप्रस्थाश्रमधमाः,
| २८-२९ यतिधमौः., यतिधर्भषु पिशेषः.
|३० प्रायश्चित्तनिरूपणे बह्हत्याप्रायश्चित्तम्.
| र
द्वारा ताच्छरः कृन्तनं ततस्तद्धत्यानिवारककपारमोचनतं
६ | त्यादिनिरूपणम्, |
1 | ३२ सुरापानादिमहापातकपरायधित्ताभेधानम्
२३२ अगम्यासमनदध्यहत्यादि प्रायश्चित्तकृथनम्
च्ित्तमद्श्ेनमू, व्रभङ्कात्सीतापातिततश्च.
® __ @ £
३५ प्रथाथादितीथवणेनम्.
क गीरिषगौषणगीीषणरी
न कश्चिन्मद णः श्रीरिव ( कालभै
१न कथश्चिन्मदधिक इत्यवाटिपतस्य बह्म कव ( ॥ ४ | भ
२८४ स्नंयाभक््यमक्षणापेयप[नायाज्ययाजननित्यकषमलेपायनेककमंप्राय
इति श्रीकूमेमद्यपुराणविषय।ऽनुकमणिका समाप्ता ।
7------------------------~-~--
विषयाः.
३६ सुद्रकोटितीथेविवरणपूषेकं तहुपाख्यानम्.
३७ महालयकेदारादि तीथेकथनम्, ।
३८ कमंबाप्तनासक्तषुनिबोधाय श्रीहरस्य खीवेषधारे विष्णुना सह दारु-
वनप्रवेशः,
३९ छद्मनारीवेषवददिष्णुद्धितीयहरस्य युधायुवयुनिमनोमोहकारिणी तवेयं
भायत्य पिक्षप्तस्य तत एव कृत्तस्वरुगस्येनोभारुमुनानिामलत्युभ्र-
तपश्चयोचरणम्,
४० नमेदामाहात्म्यम्.
अप्याया,
9
[0 वा 2 त ए 2
न
| ४२ नमेदामाहात्म्ये शशुतीयेवणैनम्,
; ८३ भ्शुतीथवणेनावसरे जप्येश्वरमहिमा.
४४ प्श्चनदादितीथंमाहात्म्यम्,
४५ करमैरूपरिणो मगवतः परतिसशरवणनम्.
४६ प्राकृतप्रतिषगेवणेनोत्तरं सृक्षेपतः सम्पूणेक्योक्तिः,
स्तुतश्च ।
कुमे पुराणफल |
॥ २॥
तषनव
भो
||
&||॥ ॐ ॥ श्रीमगेज्ञाय नमः ॥ ॐ ॥ श्रीयुरूभ्यो नमः ॥ ॐ ॥ अथ दूमेपुराणं प्रारभ्यते ॥ % ॥ अथ इन्द्रयुत्रस्य मोक्षपरापति
णनम् ॥ ॐ ॥ ॐ नमस्करत्याप्रमेयाय विष्णवे कूमेहूपेणे ॥ पुराणं संप्रवक्ष्यामि यदुक्तं विश्वयोनिना ॥ १ ॥ संजान्ते प्ूतमनेषे
६ | नामिषया महृषय ॥ पुरणसाहता पण्या पप्रच्छ रमहषणप् ॥ ९ .॥ त्या हुत् महादं भगवाच् त्न्वित्तम्ः ॥ इतिहासपुरा
णाथ व्याप्तः सम्पदुपातः ॥ ३॥ तस्य ते स्वरामाणि वचक्ता हइपितानि यत् ॥ द्रपायनस्य त भवाह्तता व रोमहषणः ॥ ® ॥
§ भवन्तमेव भगवान् व्याजहार स्वय प्रभुः ॥ सुनाना तहता वङ् व्याप्रः पोरयणिक्रा पश ॥ ५ ॥ वं हि स्वायम्भुवे यन्तं सत्याह
वितते सति ॥ संभूतः सहितां वक्तं स्वांशेन पुरूषोत्तमः ॥ & ॥ तस्माद्रषन्तं प्रच्छमः प्राणं कोर्मघुत्तमम् ॥ वकतमहेति चास्माकं
पुराणाथाविशारद् ॥ ७ ॥ सुनाना वचन अवा चूतः पयणकात्तमः ॥ प्रणम्य मनत प्राह गुर् सत्यवतीसुतम् ॥ ८ ॥ रोमहषण
उवाच ॥ नमत्छृत्यं जगद्यान् कूमरूपधर् हारम् ॥ कक्ष्यं पराणका देव्यां कथां पाप््रणाशिनीप् ॥ ९ ॥ यां चता पापकृमांपि
गच्छेत प्रमा मतम ॥ न नास्तकं कथा पुण्याममां वरयात्कदाचन ॥ १० । धह्धानाय रान्ताय धामकाय् द्नातय ॥ इमा
६ |कथामवुत्रयात्ताक्षाप्नारयणेरिताम् ॥ ११ ॥ समंशच प्रतिसगंश्च वशा मन्वन्तरे च ॥ बव्ाद्खचारतस्च पुयणं पञ्चरक्षणम् ॥ १२॥
॥ राह पुराणं प्रथमं पा वैष्णवमेव च ॥ रवं भागवतंञ्चैव भविष्यं नारदीयंक्षम् ॥ १३ ॥ माकैर्डेयमथा्ेयं ब्रह्मववत्तमेषं च ॥ ठे
& | तेयो चं वराई स्कान्द् वामनमेव च॥ १९ ॥ कम मात्स्यं गारुडं वायर्वीयमनन्तंतम् ॥ अष्टादशं समिष्टं तह्माण्डमिति
| घाक्ञेतम् ॥ १९ ॥ अन्यान्युपपुराणानं मुनिभिः काथतानं त॒ ॥ जणए्दतर पएशणानि थत्वा संक्षेपतां द्विजाः ॥ १६ ॥ आदं प्न
१ सवान्ते इति पा० | २ सूतमनधा इति पा०। ३ ब्रह्मसुतः शति पा० | 9 संहिता वक्तं व्याप्तः पौराणिकीं पुरा दति पा । 4 सरत्यादौ इति पा०-सप्ताह इति पा० ।
५) सत्याह एत्या यज्ञा लान तस्याः महः तास्मन् त्यथः । & टाई: इति पः० | ७ गच्छेत दृति आपमात्मनेपदृम् । ८ वैष्णवमुच्यते इति पा० । ९ वराहश्च इति पाण |
६ १० भारस्य गरूढम् दति पा० | १९१ भनत्तमम् इति पा०।
=
9
„^~
~ --~-~-~~---
2 <
१:
2
८
~
22
1 र
(मारोक्तनारतिहमतः परम् ॥ ततीयं स्कान्दषदिषटं कुमारेण त भाषितम् ॥ ३७ ॥ चथ रिपधमांस्ं साक्ष्रन्दीशयभापितम् ॥ |
[दर्बाहसोक्तमाशच्यं नार्दीयमतः प्रम् ॥ 9८ ॥ काप वमन तथव रुनस।तम् ॥ ्रह्माण्डं वणे काटिकाहयमेव|
| | च ॥ १९ ॥ मेशवरं तथा साम्बं सौरं स्वाथतञ्चयम् ॥ पराराक्तं मारच तथव भागवाहुयम् ॥ २० ॥ पन्त पञचद्रकं पुराणं
| ।कोमंपुत्तमम् ॥ चद संस्थितं पण्यं संहितानां प्रभेदतः ॥ २१ ॥ ब्रह भागवती सोरी वैष्णवी च परक़ीतिताः ॥ चतह संहिताः ५
| | पण्णा धर्मकामा्थमोक्षदौः ॥ २२ ॥ इयन्त पदता तरह्ना चरस परिमिता ॥ भवन्ति पटर इषटत्ताणि ओकानाम्त |||
| तंल्यया ॥ २३ ॥ यत्र धम्मौथंकामानां मोक्षस्य च शनीधराः ॥ माहात्यमसिडं ऋ ज्ञायते परमेश्वरः ॥ २९ ॥ सर्गश्च प्रतिषे ५
| [वंशो मचन्तराणि च ॥ र॑रादुचसितं पुण्य दा परापद्धिकी कथा ॥ २९ ॥ त्रह्मगायेरियं धायौ धामिकेवेदपार्येः ॥ तामहं वेयि
।६|ष्यापि व्यातेन कथितां पर! ॥ २६॥ पुरामृतारथ दैतेयदानवेः सह देषृताः ॥ मन्थानं मन्दरं कूला ममनधुः ्ीरपागरम् ॥ २७ ॥
| मथ्यमाने तदा तसिमन्ू्महपी जनार्दनः ॥ बभार मन्दरं देवो देवानां हितकाम्यया ॥ २८ ॥ देवाश्च ठ्दषं नारदाद्या महषयः ॥
|| कृमरूपयर् टा साक्षिणं िष्णुमव्ययम् ॥ २९॥ तेदन्तरेऽभवदेवी श्रीनाशयणवहमा ॥ जग्राह भगवान् विष्णुस्तामेव एरुषोत्तमः|
|: |॥ ३० ॥ तेजसां विष्णुमव्यक्तं नारदाद्या महषयः ॥ मोहिताः सह शकण भेयार्वचनमद्ुषन् ॥ २३१ ॥ भगवन् देवदेवेश नारायण |||
| < |लगन्मय ॥ केषा देषी विशालाक्षी यथादरहि पृच्छताम् ॥ २२॥ धृता तेषा तदा वृक्यं पिष्ुकानवमदूमः ॥ प्रोवाच देवीं संप्र्य|||
नारदादीनकस्मवार् ॥ ३२॥ इयं ठा परमा राक्तिमेनम्य हमरूपिणी ॥ माया मम प्ियानन्ता यदं धोयते जगत् ॥ २४ ॥ अनयेव| । |
ज 6 आ ण कण ^
नि अकम क~ => ~ =
| १ पराशरोक्तमपरं माराचम् की पा । २ सवेपापपरगारनाः हुति पा०।३ ब्रह्मन् ज्ञायते पाशवम् इति पा० । ४ शान्तमानतेशेते पा० | ९ दार मन्द्रं देवो छोकानाम् हति ॥६।
प° |§ तद्न्तरे-तत्र अकाशे तद् हत्यर्थः । ७ तेनता अव्यक्त दुरशेन ज्योतिषा अस्पष्टद््मित्य्ैः | < शरेयोदचनं श्रेयःप्रधानं षचनं प्रशस्यतमं वचनमित्यथंः । ९ यथावद
| महोप इति पा० । ९० पच्छतां नः मुम्बन्धरवक्षायां प्री | १९ मोहिताति पा०।
ई-2 <
(| |
जगत्स सदेवासुरमादुषम् ॥ मोहयामि द्विनशरेषठा अक्षामि वनाम च ॥ ३५ ॥ उत्पत्ति भरख्यं चेष भतानामागति गतिम् ॥ (
८ |विद्य्] बकष्य चात्मानं तरन्ति वपुलामिमाम् ॥ २६ ॥ सस्यास्तंरानपिष्ठाय शक्तिमन्तोऽभ्रच् सरः ॥ त्रघे्ञानादयः सव
5 [सषेहक्तिरियं मम ॥ ३७ ॥ सेषा स्वेनगापूतिः भङ्ृतिहलगुणासिक। ॥ प्रागेव मत्तः संनता धीः कटे प्मपातिनी
|॥ ३८ ॥. चतथना राडचक्रपद्यदस्ता कगनता , ॥ वा इ नम् दितूयत्रतीकाशा मोहिनी सपदेहिनाम् ॥ ३९. ॥ नाठं
५ |देवा न पितरो मानवा बरपषोऽपि च॥ मायामेतां सुत्त ये चान्ये धुप देहिनः ॥ ४० ॥ इत्युक्ता वासुदेवेन धुनयो विष्णुमहुवद् ॥
() |शदि लं पण्डरा कक्ष यदि काउक्षयेऽपि च ॥ ४१ ॥ जथोवाच हपीकरो सुनीन्छनिगंणावितः ॥ जस्ति द्विनातिपरवर इन्ध
इति शतः ॥ ४२ ॥ एूवजन्म्नि राजसिधृष्यः शृङ्रादिभिः ॥ दा मा कूभेसंस्थानं शता पोरांगिकी रवयम् ॥ ७२ ॥ संहित
¢ |न्छलादिष्यां परस्छत्य एनीशराद् ॥ तर्नाणच महादेव वेवश्ान्याद् स्वशक्तिभिः ॥ ४४ ॥ मच्छक्तो संस्थितान् इदा मामेव शरणं
९ | गतः ॥ सम्भाषितो मया वाथ वियोनिं गमिष्यति ॥ ४९ ॥ इन्यत इति स्यातो जाति स्मरति पोरविकीम् ॥ सर्वेषामेव भूताना
+ ॥ ६ ॥ वक्तं यहूदयतमं दास ज्ञानं तवानप् ॥ रन्धया तन्मामक ज्ञानं मामेवान्ते प्रवक्ष्यति ॥ ४७ ॥ अर
६ ४ रम्य तं तथ तिष्ठ नितः ॥ वैषस्वतेऽन्तेऽतीते कायां मां पवेहयक्षि | 9८ ॥ मां भगम्य् पुरी गत्वा पाड्यामात् मेदि
) नीम् ॥ काठधमं गतः कारच्छैतद्वीमे मया सह ॥ ५९॥ युक्ता तानेष्णवार् भोगाम्थोशिनामप्यगोवराद् ॥ मदाज्ञया सुनिश्रठा
६
ई
।)
4
1
॥॥
4
| \
४ श
नहे पिमर एनः ॥ ५० ॥ जाला मं वसुवारं यर दे निहितेऽरे ॥ विधापिधे गुहं द्र प्रमं विदुः ॥ ५१ ॥ ताऽ.
९ विजञावान्वीटंय चात्मानं मवत ति १।' | विजञयोदय्य एति पा । पज्ञाय वीक्ष्य इति पार । २ द्विजाः इति पा० । ३ पते करपवापिनी इति पा० । ४ छयभान्विता ईत |
पार । लकान्तिका हति प०। ५ यदि काटतरभेऽपि सः इति, येन प्ता तारिता घुद दति, यथा काठ्तयेऽपि च दति च पा० । ६ सनीनां पुरतः प्रघ इति पा० । ७ पौराणिक्ान्वयमिति
पा०।८ त चोदितो मया चैव इति पा०| ९ अंशावतरे इति पा० ।१० विपु्न् इति पा०। १९ गढ इति पार ।
कू. पु,
॥ २॥
= ज्व
९ ||मापन भूतानामाश्रयं परमश्वरम् ॥ वतोपवासनियमेहोमन्रह्मणतपणेः ॥ ९२ ॥ = ॥ आराधयन्
|महादेवं योगिनां डदि घंस्थतम् ॥ 4३ ॥ तस्ये वत्तेमानस्य् कदाचित्परमा कला॥ सरूपं द्रोयामाप दिव्यं विष्णुत्वम् ॥५९४॥
|| भणम्य शिरा विष्णोभगवृतः भरियाम् ॥ सृस्तरय विविधः स्ततः कृतानडिरभाषत ॥ ५4 ॥ इन्धन उाच ॥ का त्वं देवि
9 | विशाखाश्षि पिष्णुचिह्वाङ्किे शमे ॥ याथातथ्येन वं भवं तवेदानीं तरवीहि मे ॥ 4६ ॥ तस्य तद्ाकृयमाकण्यं सुपरघत्ना सुमङ्गखा ॥
( हन्ती सेस्मरनिष्यं पियं ब्राह्मणमत्रवीत् ॥ ५७ ॥ शीरवाच ॥ न मां परयन्ति सुनयो देवाः शक्रपुरोगमाः । नारायणातिमिकामेकां
माया तन्मयी प्रा ॥ ५८ ॥ न मे नारायणाद्वा धयत् [ह परिचाएतः- वियते हि विचारतः ॥ तृन्मय्यहं परं ब्रह्म स विष्णुः परमेश्वरः ॥ ५९ ॥ येऽचेय
न्तीह सूर्तानामाश्रयं परषोत्तमम् ॥ ज्ञानेन कमयागेन ने तेषां मभवाम्यहम् ॥ &० ॥ तस्माद्नादानधन _ कृमवागृपरायणः ॥
्ानेनारथयानन्तं तता मोक्षमषाप्स्यति ॥ ६३ ॥ इत्युक्तः प युनिश्रेठ इन्दुम महामतिः ॥ प्रणम्य [रेरा देवाप्राजञारः पनख
वीत् ॥ ६२ ॥ कथं स भगवानीशः शाश्वतो निष्करोऽच्युतः ॥ ज्ञातं हि शक्यते देवि वहि मे परमेशरि ॥ ६२ ॥ एवषुक्ताथ विप्रेण
देवी कृमड्वाशिनी ॥ साक्चात्रारायणो ज्ञानं दस्यतीत्याह तें घनिम् ॥ 8७ ॥ उभाभ्यामथ हस्ताभ्यां सस्पृरय प्रणतं पनिम् ॥
स्मृत्वा परात्परं विष्यं ततरेवान्तश्धीयत ॥ &4॥ सोऽपि नारायणं दषं परमेण समाधिना ॥ भांराधयदषीकेयं प्रणतात्तिप्रभभन
नम् ॥ ६६ ॥ ततो बहुतिथे काठे गते नारायणः खयम् ॥ प्रदुराप्तीमहायागी पीतवासा जगन्मयः ॥ ६७ ॥ इष्ठ देवं समायान्तं
५ # विष्णुमालानमग्ययम् ॥ जादुभ्यामवनिं गत्वा वु्ठाव गरडध्वनम् ॥ ६८ ॥ इन्द्रु खाच ॥ यत्ेशञाच्युत गोविन्द् माधवानन्त
कैरव ॥ कृष्ण विष्णो इषीकेशच ठभ्यं विश्वात्मने नमः ॥ ६९॥ नमोऽस्तु ते एराणाय हये विशवसृत्तये ॥ समेस्थितिषिनारानां
| १ प्रमाभिति पा० | २ आैप्रयोगः) ब्रहि । ३ आपै; प्रयोगः सेस्मर्ती । ° गृतानामाल्यम् इति पा० | ५ ज्ञानेनाराधयेानम् इति पा०। & एवमुक्ता तु देवेन इति पा°
८,||७ दयं पर् हषीके प्रणताततिप्रणाकषनम् इति पा०। ८ आविधक्षीत् इति पा० । ९ विष्णव विश्वयोनये इत पा० ।
॥
9.
©
ल ज
-
[ 8,
न्द
६
८<@& <
-----4
८2.0६ 2-22-2 244
ठ -क ~ -2(~2 4 2-2-६2 2 ट
॥ ९॥
><
क मि कि
|हेतवेऽनन्तरुक्तय् ॥ ७० ॥ निणेणाय नमस्तुभ्यं निष्केडय नमोनमः ॥ पुरुषाय नमस्तेऽस्तु विश्वषूपाय ते नमः ॥ ७१ ॥ नमस्ते
|वाडुदेवाय् विष्णवे विश्वयोनये ॥ आदिमष्यान्तदीनाय ज्ञानगम्याय ते नमः ॥ ७२ ॥ नमस्ते निर्िकाराय निष्प्रपचाय ते नः ॥
|भेदाभेदविदीनाय नमाऽस्तानन्दखूपिणे ॥ ७३॥ नमस्ताराय शान्ताय नमोऽप्रतिहतात्मने ॥ अनन्तसृत्तये तुभ्यममूत्तांय नमो
|नमः ॥ ७४ ॥ नमस्ते परमार्थाय मायातीताय ते नमः ॥ नमस्ते परमेशाय ब्रह्मणे परम(त्मने ॥ ७५ ॥ नमोऽस्तुते सुपूक्ष्माय महा
देवायते नमः ॥ नमः शिवाय शुद्धाय नमस्ते पेष्ठिने ॥ ७६ ॥ सयेतत्सृष्टमातिं समेव परमा गतिः ॥ तं पिता स्ैभूतानां स ५
माता राततम ॥ ७७॥ त्वमक्र परं धाम चिन्मात्र व्योमं निष्कटम् ॥ सवैस्याधारमव्यक्तमनन्तं तमकः परम् ॥ ७८ ॥ प्रपश्यन्ति
परात्मानं ज्ञानदीपेन केवटमू ॥ परपद्य भवतो रूपं तद्विष्णोः प्रमं पदम् ॥ ७९॥ एं स्तुवन्तं भगवान् भूतात्मा भूतभावनः ॥
|| उभन्यामथ हस्ताभ्या पर्प प्रहसन्निव ॥ ८० ॥ स्पृषटमाो भगवता विष्णुना युनिपुद्धयः ॥ यथात्पसमं तत्सं ्ञातवांस्तत्पमषादतः (
| |॥<३॥ ततः परडष्टमनसा परणिपत्य जन दनम् ॥ परवा चो तिद्रपदय्ं पीतापरसमच्यतम् ॥८२॥ तसमसादादसन्दिग्धमुतपत्ं परुपोत्तम ॥ ५५
|| ञान जरन्नकविषये परमानन्दसिद्धिदम् ॥ ८२॥ नमो भगवते तुभ्यं वासुदेवाय वेधसे ॥ किं करिष्यामि योगेशं तन्मे इद् नगम्भय
|॥ < ॥ छता नारायणो वाक्यमिन्धु्स्य माधवः ॥ उवाच सस्मितं बराक्यमङेषं जगतो तिम् ॥ ८५ ॥ श्रीभगवालुवाच ॥ ||
वृण श्रम चासत्ता पुसां देषा महेश्वरः ॥ ज्ञानेन भक्तियोगेन पूजनीयो न चान्यथा ॥ ८६ ॥ विज्ञाय तत्परं तच विभूतिं कायैकारणम् ॥
„केः शक
मृत्तिचापि मे ज्ञाता मोक्ाथी्रमचयेत् ॥ ८७ ॥ सरव्ंगान्परित्यग्य ज्ञाता मायामयं जगत् ॥ अदरैतं भावयातमानं दश्यते पमे]
\/
<
|
2
| [मी किरी
भजमन 0 9.0 भन [१ १ 8 7 8 । [व शि । [1 > क गी. ५ कक
~
श ।
९ निष्कटायामठत्मने इति १० । २ नमस्त्वानन्दमूततये इति पा० । ३ मायातीनाय ते नमः इति पा० | 9 नमस्ते हिषद्धपाय एति पा | ५ त्षयेष सृष्टमसखिम् इति पा० |
६ भ्योमसतस्यितम् इति पा* । ७ प्रविशन्ति महात्मान इति, प्रपश्यति महात्मान इति पा । ८ प्रपदन्ते तते रूपम् दति पा० । ९ प्रोवाच तं पत पद्मात् इति पा०।
१० हेतपे इति पा | १९ योगेन इति पा०। ९९ धीमतः इति, धीमते इति पा० । १३ मरोषनगतो हितमिति पा० |
ध र
र ।)
क. पु,
॥ ३ ॥
त
८
शरम् ॥८८॥ बिषिधां भावनां तह्नशरोच्यमानां विबोध मे ॥ एका मदविषय। तत्र द्वितीया व्यक्ततां ॥८९॥ जन्या च भावना ब्रह्मी
विता सा गणातिगा ॥ आकामन्यतमाअय भावनां भवयेहुषः ॥ ९० ॥ अशततः संभयेदायामित्येष पैकी शतिः ॥ तस्मातेव
भ्यतेनतन्नि्स्तत्मरयणः ॥ ९३॥ समाधय विशश तता मोक्षमवाप्स्यक्षि ॥ हृनरधुर वाव ॥ िन्तूतरतरं त्तं का धिभूतिजेन
दैन ॥ ९२ ॥ किह्कर्थं कारणं 011 ्रृततिशाति का तव ॥ भभिगषाहुषाष ॥ परत्परत्रं तं परं नकमव्ययम् ॥ ९३॥ नित्य
|नन्दमयं ग्योतिरक्षरं तमः पस् ॥ पथय तष्य य्नितयं विभूतिरिति गीयते ॥ ९७॥ कायं नगदृयाव्यत्तं करणं ह ॥ भह हि
: |सर्भतानामन्तयमि शरध ॥ २५ ॥ पमसिितयन्तकेततं पऋृत्तिमिम गीयते ॥ एतदिक्ञाय भाषि यथद्सिं दविज ॥ ९६ ॥ तत
त्तं कर्मयोगेन शातं सम्यगैय ॥ इन्धधुम अव ॥ के ते पर्णाश्रमाचरा यैः समागध्यते १८६ ॥ ९७ ॥ ज्ञान कीदतं दिभ
|भावनावयसंस्थितंम् ॥ कथं सृषमिई ए कथं संहियते एनः ॥ ९८ ॥ कियत्यः सृष्टयो छोके वशा मनन्तरणि च ॥ कानि तेष।
प्रमाणानि पावनानि व्रतानि ब॥ ९९॥ तीथान्यकोदिंस्थानं पृथिव्यायामविस्तरम् ॥ कति वीपाः सषुदराश्च पेता नदीनदाः
|॥ ३०० ॥ वहि पे पृण्डरीकषक्ष यरथषदुधुना एनः ॥ भीकम उवाच ॥ एषुकतोऽथ तेनाहं भक्तादुहकोम्पवा ॥ १०१ ॥ यथा
वविं सम्यगेषोच सुनिपुषाः ॥ व्यास्यायारषमेवेदं यदप्ोऽहं द्विजेन ठ ॥ १०२॥ भयुगृ्य च तं पिपर ततेषान्तर्हितो ऽभपम् ॥
पोऽपि तेन विधानेन मदुकतेन द्विगोत्तमाः ॥ १०३ ॥ अरधयमात परं भविपूतः समाहतः ॥ चकला पुत्रादिषु पेद निदो
निष्पिहः ॥ १०९ ॥ स न्धस्य सवकमाणि परं पैरण्यााधितः ॥ आतन्यातानमन्यीहष्य सालन्येषालिलं जगत् ॥ १०५ ॥
=---- ~~ ~~~ ~= -= ` ~
<~
¢
६
§
|
<
---~-- ~~~
\
|
॥
1 ४
<<
१ निरामय दति, मया शुषु इति च पार | १ उपषपतन्नया हति पाठ १ निव्यानन्देपरम् ति पा०। ४ अह हि पपमावानामीश्वः प्रधुए्ययः एति) अन्तर्योतीति पण |
|५ पुण्यम् हति पा० | ६ मिश्रितम् क्षति पाण | ७ पृपिव्या आयामो दै व्रिस्तये षिस्तार७ तयोः समाहारः (तत विस्तर) 89 १।०। ८ यथाषरदखिठं मम दति पा०। ९ सतैमषो
चम् इति पा० | ६० भविः सद्भिप्रायैः पत व्यम, भावयुक्तः इति पा । ९१ संन्यस्य दरति पा०
प स
------~--
८25
(
=
ए
लक्ष्य
(
<स
34८८८,
र
पू €
। 9
28
ए
~ 01
संप्राप्य भावनामन्त्यां बरह्नीमक्षरपूदिकाम् ॥ जाप परमं योगं येनैकं परिपश्यति ॥ १०६ ॥ यं विनिद्रोनितश्वाषाः क्षिते मोक्ष|9|
कांक्षिणः ॥ ततः कदाचिधोगीनर व्रह्मणे द्हटुमष्य॑यम् ॥ १०७ ॥ जगामादित्यनिर्ैशानमानपतिंतपतप् ॥ आक्षारीनेव मरिन
गेशवयेमभावतः॥ १०८॥ विमानं घुष् प्रादुधूतमदत्तपम्॥ जनाच्छन्द्वगणा गन्धषोण्रतां गणाः ॥ ३०९ ॥ शष्ठोम्ये पयि॥|४|
गीं सिद्धा बरहमषयो युः ॥ ततः स गघाहुगिरि पिर इखब्वितम् ॥ ११० ॥ स्थानं तथोगिभिचंद यस्ते परमः पुमाच् ॥ ||
संपराम्य परमं स्थानं दूायुतत्मपरभम् ॥ १११॥ विवेक वान्तमतनं दवान दुरापम् ॥ पिचिन्तथामापत प शरण्यं सपदहिनाम्|४६|
॥ ११२ ॥ अनादिनिधनं चेवं वेषदेषं पितामहम् ॥ ततः प्रादुश्पुत्तरिन् प्रकाशः पाड तः ॥ ११३ ॥ तन्मध्ये पुरषं प्षमप््यत् ४
परमं पटम् ॥ महन्तं तेजो रारिमगम्यं अ्रह्मिद्धिषाम् ॥ ११४ ॥ वैदुुलुदारङ्गमविभिरपशचोभितम् ॥ सोऽपि यागिनमनवीक्ष्य |||
प्रणमन्तधुपस्थितम् ॥ ११९५ ॥ प्र्ुद्म्य स्वयं देषा विश्वमा परिपल्वते ॥ प्रिषक्तस्य देषेन द्विजेन्धस्याय देहतः ॥ ११६॥ नित्य |||
महती गयत विवशादित्यमण्डम् ॥ ऋष्दधःतामसं तं तत्पि्रमड पदम्॥११७॥ दिरण्पाभों भगवद् यत्रास्ते इव्यकब्ययुक् ॥ |||
दरं तद्योगिनामा्ं वेवन्तषु परतिषठितिम् ॥ ११८॥ वरह्मतेजोमयं श्रीमद पेष मनीषिगाप्र ॥ इएमातो भगवता ब्ह्मणािमेयो||9॥
सुतिः ॥ ११९ ॥ अपद्यशर तेजः शान्तं पषवरगं हिषत् ॥ स्पात्मानमक्ष? श्योम यत्र षिष्णोः परं पदम् ॥१२० ॥ जआनन्दमचटं अन ||#६|
स्थानं ततपसेशवम् ॥ सपभूतात्मभूतस्थः परेशयेमास्थितः ॥ १६१ ॥ प्रा्तवानातसनो धाम यततम्माक्षास्यमब्ययम् ॥ तस्मात्स ||॥
भयजञेन वर्णाशरमविधो स्थितः ॥१२२॥ हमाक्निस्यन्तिमं भावं मायां उषम तरपः ॥ दूत अव ॥ व्याहता दरिणा तष॑ नाखाया॥6|
> (क सि, ~ =)
--- - - ~~ ---~------
~~
<, =+
1 ष भ ----=-
७" =" क -- ~> ०० ॥ 8 क ~ -- ~न -> ~~
2.
रण ~~
] अन ~~ “श न =+" ~ न = ~: - = - =
| \येनै4 इति पा० । ९ विगिद्रथा अनाषटसयेन नित वीतः शात येखयोकताः । १ वरयत दति पार । 9 मानपोत्तप्रतम् । मानसर उत्तरस्या दि स्थतं |$
प्तं मेनिध्वथैः । ९ इ्वीपैः पथि योगीश एति षा० | ६ देवमिति पा० | ७ प्रकाशः रोतिरितयषः । ८ परमात्मनः {ति पार । ९ सप इति पा०। १० चटुधरैन एति पा० 4 ८।
= ज्व
क. प. | |
॥ 9 ॥ | ४ |
५
(1 क ~
= 0
{ ध ))
पिणा ॥१३०॥ उक्ते वे देष दषेन अद्ातव्यंद्विनातिभिः ॥१३१॥ इति श्रीदपेषुराणे इनद्रुतरमोक्षपणेनं नाम प्रथपोऽध्यायः ॥१॥
|अथ वणाश्रमवणेनम् ॥ इमं उाच ॥ शरृणुधमूषयः सव यतऽ नगतम् ॥ वक्ष्यमाणं मया सर्वमिन्धयुभाय भाषितम् ॥ १॥
भतेभन्यभवद्धिश चरितेरुप्रहितम् ॥ पुराणं पुण्यदं न्णां मोक्षपमोदकीत्ततम् ॥ २॥ अहनारयणो देवः पष॑मोषीत्न मे प्सम् ॥
उपस्थ दपु निद्रां भोगिक्यां समाभ्रितः ॥ ३॥ चिन्तयामि पुनः सषि निशान्ते प्रतिषध्य तु ॥ ततो मे सहषोत्नः प्रसादो
मुनि एगवाः ॥ ४ ॥ चतुमुस्ततो जातो बरहा यकपितामहः ॥ तदन्तरेऽभवत्कोषः कस्माचित्कारणात्तदा ॥ 4 ॥ आत्मन सुनि
शाद्खास्तत्र देवो महेशः ॥ सः कोध।सको जते शुढपाणिशिष्यचनः ॥ ६ ॥ तेना पूयेषङ्शघेडोकयं संदरतरिष ॥ तदा शरीर
भवहषी कमखायतछोचना ॥ ७ ॥ सुषपा सौम्यपदना मोदिना पषरेहिनाम् ॥ शाचरस्मिता सुप्रतर मङ्ग महिमास्पदा। ॥ ८॥
„ ^ नारायणामर इति पा०। २ धमथंगोचरम् इति पा ¡ ३ भगवान् इति पा० । ४ मयांशम् इति पा० | ५ देवाधिदे यः इति पो* । ७प्रौ
नष्थादः इते-मवन्ति इति मवा ए मन्याः वर्तमान।; | यद्यपि भव्यरष्द्ः भविष्यदथ सूटटृस्तय
भहं पूमां मे परं मत्तः अन्यत् क्ि्वित् न आसीदिति शेषः। १० आत्मना इति प
|
{
(< प
"-~---~---- ~ पि `
~~ ~~~ ~~~
ज भा
वेन इति पा । ६ गृगृध्वं मुनयः इति प° । ७ भत्व
प्यत्र तद्धित-यप्रत्य्यत्िद्धतया न तद्थेवोधकः | ८ मोक्षधमौनुवर्मिनाम् इत्ति ।
©
भ॑
९ [° 1 ११ निर्दहतनिपर इति पा० । ९२ पुपंपत्रा इति पा०।
८८1 (23
॥ दहषेयः ॥ १२३ ॥ इक्रेण सहिताः पव पपच्छगेरडयनम् ॥ ऋषय उचुः ॥ देषदेष हकर नाथ नारायणाग्यय ॥ १२४ ॥ तद्र
; दारोषमस्माकं यदुक्तं भवता एरा ॥ इनदरयुमराय विप्राय ज्ञानं धमादिगेर्चरम् ॥१२९५॥ जुधरषुश्वाप्ययं रकरः सला तष जगन्मय ॥ ततः
८ भगवास् विष्णुः कूमेरूषी ननादेनः ॥ १२३ ॥ रसातदगतो देषो नारदयिमेहर्षिभिः ॥ पृष्टः प्रोषाच प्रकटं पुराणं कोमेषत्तमम्
॥१२७॥ सत्निधो देवराजस्य तद्क्षये भपतामहष् ॥ धन्यं यशस्यमायुष्यं पण्यं मोक्षप्रदं तरणम् ॥१२८॥ पराणश्रषणं विषाः कथन
विशेषतः ॥ धुत्वा चाध्यायमेषैकं स्पे परषुच्यते॥१२९॥ उपाल्यानमथेकं वा ब्रह्महोके महीयते ॥ इदं परणं प्रमं कौप करमस्व
||
| अ० २
£
#
पूवो
॥ & ॥
= 1-1-42. 2
क
८८2५८2५ < < ~ 22५४६:
~>
ना ना वा
[1
(
न
|
$.
इ -वकान्ततमायुक्त दव्यमाल्यापशामेता ॥ नारयण महामाया मृखप्रकतिख्यया ॥ ९ ॥ सपधात्रा पूरयन्तीदं मत्पाश्च सथुपावि
रात् ॥ ता हृष्घा भगवान् त्रघ्रा मायुवाच
मम साधुव॥११॥ तयाक्तोऽह धियं देवीमत प्रहुतक्धिषर ॥ द१।[दमतिठढ र तदवासुरभाङ्षम् ॥ १२ ॥ प्रहयित्वा ममाद
२।।त्त तार वानपातय ( ज्ञानयागरतान्दान्तान् त्रह्चिष्ठाच् बह्मषारिनः ॥ १३ ॥ नक्रधनान् तत्यपरान्दररतः पनथ ॥ व्यायनां
‡
नममात् शान्तान्धामिकामेदपारगान् ॥
१
नगत्पतिम् ॥ १०॥ मोहापाशेषभुतानां नियोजय सुषटपिणीम् ॥ येनेयं विपुर सरिते
„^
१४ ॥ याजनस्त्ापत्रानप्रान्द्र्तः पखनंय ॥ १६१दन्तरविज्ञानतद्त्राह्षस्श्चयान्
॥ २९ ॥ मदय्ञपरानिप्राग््रतः पयिनंथ ॥ ये यजन्ति नपेदमेदैश्च मह रम् ॥ १९६ ॥ स्पाध्यायनेज्यया दरात्तान् प्रयतेन
वेय ॥ भक्तेयागप्तमायुक्तानीश्रयपितमा
नप्तन् ॥ १७ ॥ प्राणायापादिषु तन्द्रत्पारहुयमछात् ॥ प्रणवापक्तमनपा शद्रजप्य
= । २< ॥ जवसा वेतरच् पमन्ञार् पवजय ॥ वहनात् किषठकेन सुधमपरिपाञ्कान् ॥ १९॥ हशराराधनरतामचि
योगान्न भोहय॥ एं मया महमाया प्रिता इखहम्ा ॥ २० ॥ यथादेशं चकारा तस्माछृक्षमीं पमचयेत् ॥
लिय ॥ रपि मडि तरत
चराचराणि भूतानि यथापूमं ममाज्ञया ॥ मरीचिभृषद्गिपसं ए
तति त्रहमणः ना ब्रह्मणा ब्रह्मणोत्तमाः ॥ २४॥ ब्ङ्खादिनि एते मरच्यायास्त साधक्षा
[श्रय ददात एए
ेम्[ समर्चधत् । ततोऽप्रजत्छ भगवाच् त्रा खकपितामहः ॥ २२॥
छषूत्य पटह कतम् ॥ २२ ॥ दक्षमत्रिं वसिष्ठश्च सोऽसृनयोगवि्या ॥
॥ प्रन ब्राह्मणाचकाद् क्षिया
धुना द्रुः ॥ २५ ॥ वेदृयानरह्द्रपाहयः पद्यां साच् पितामहः ॥ यज्ञानषप्तय ब्रह्मा शुद्रधन सपत्नं ह ॥ २६ ॥ गुप्तये सर्वेदवानां तेभ्यो
९ मान्नयगाच्रिथीजय दत पा० । २ वत्तते इति पा
इति पा० । & अयवेरिरसोऽध्येतून् दहाति, राचचेप्वभिगतान्थीरान् इति राघप्रत्तिस्तान
तपो ब्रह्म इत्यमरः |
काकिका ज काया
। ३ तयोक्तः स त्रिप देवीमत्रपरीत् इति पा । ४ शान्ता धाम्मक्रान् वेद्पारमान् इति पा० । ५ दरात्पमरयतेन विवन्नय
वरान् इति च पार । 9 ब्रह्मणा इत्ति, ब्रह्मणा तपप्ता -ब्राह्मणोत्तमा इत्यः । ^ वेदस्त्वं
्
9
6
५
~~~
(
`
| हि निर्थभौ ॥ ऋष यंप हामानि तथेकायैयानि च ॥ २७॥ तरणः सदनं हं नित्या सक्तिएव्यया ॥ जनादिनिषना
दिव्या वायु खयम्धुवा ॥ २८॥ आदो पेदमथी भरता यतः सवः पवृतः ॥ अंतोन्यानि हि शाघ्लाणि पृथिव्यां यानि कानि
चित् ॥ २९॥ न तेषु रते धीरः पाषण्डी रमते इषः ॥ वेदाथेवित्तः का यतस्तं इनिभिः परा ॥ ३०॥ स ज्ञेयः परमो धमो
नान्यशाघ्ेषु संस्थितः ॥ या पेदमद्याः स्थत याश्च कथ ङदश्यः ॥ २१ ॥ त सत 11०१९; परतप तमना हि ताः स्पृताः ॥
परषेकलपे प्रजा जतिः परपृत्ाधाििनिताः ॥ ३२ ॥ द्ुद्रान्तः करणा पष् स्मधमप्रिपारकाः ॥ ततः काङपश्ात्ताष्ठां रगरेषादि
कोऽभवत् ॥ ३३ ॥ अधमो निशाः स्वपमंपृतिन्धकः ॥ ततः घ सहना पिदधस्ताता नातीव जायते ॥ ३४ ॥ रजोमात्र
तिक्ास्ताषां धिद्योऽन्यास्तदामवव् ॥ तु क्षीणास्पशेषाषठु काड्यागेन ताः पनः ॥ ३९ ॥ वत्य पुनश्चङदस्तपिदधिशच
कजाम् ॥ ततस्तासां विधुरत्ा कमानीवमकल्पयत् ॥ ३६ ॥ स्पायम्धधां मदः प्र धमान्ोवाच सपहहु ॥ पाक्षात्मजापतेभ्ति
निसृष्टा ब्क्मणां द्विजाः ॥ ३७ ॥ भरषादयस्तद्रद्नाच्छता धमानथािर ॥ य १ याजन दानं बराह्मणस्य परतिमः ॥ ३८ ॥ अध्या
पनंचाध्ययनं षट् कमाण द्विजोत्तमाः ॥ दानमध्ययनं यज्ञो मेः क्षत्रिपवयोः ॥ ३९ ॥ दण्डो युद षत्रिपस्य हृपिरयस्य शास्यते ॥
ुश्चवैष दविजातीनां द्राण धमेाधनम् ॥ ७०॥ कारकमे तथाजीवः पाकयज्ञदिपमेतः॥ त॒तः स्थितेए वणेषु स्थापयामाषनी्रमान्
॥ ७१ ॥ गृहस्य पनस्य च भिक्ुकं ्ह्मचारिणम् ॥ अप्रषोऽतिधिद्ष्ा यज्ञा दन सुराज्नम् ॥ ४२ ॥ गृषस्यर्य समात्तन पृम्[४
एनिपुगषाः ॥ होमो पूकफलाशितं खाध्यायस्तप् ए च ॥४३॥ ॥ संविभिग यया्ययं प्ऽ वापिनाम् ॥ यथान्यायं पमोऽव पयाकतिनाम् ॥ मेन्षाशनथ मानितं
१ माद्य एताः एषी ्ृत्तयः ति पा०।२ अवान्पात तु स्ान्ाणि दति; अन्न्ानिं हि हाघ्राणि इति) अन्यान्यपि हि शास्रेण इति पार | ३ पाषण्डी तेन जायते
ति, पाष्ण्डो जायते पुनः इतिः पाषण्डा रमते पुनः इति पा० । ४ सखधमेनिप्ताः षडा इति चपा०। ५ पिताश्ते पा०। ६ ब्रह्मणाद्विजाः इति) त्रह्मगः पुरा इति पा०।
इुश्चूषा वे इति पा०।८ वाणिन्यादि कपथिक्षध्रणं तधा इति पा |
¶*
भ्
०
त
क् पु
॥ ९॥
<
<
4
-----)
>
2232 22 < 9.
(
॥ ५ ॥
@ ~थ
2
जक
( |तपो ध्यानं विरोषतः ॥ 9९ ॥ पम्यग्ज्ानचे वैराग्ये पमोँऽयं भिषक मतः ॥ मि्षाचं च सुश्रवा रगेः स्वा्याव ए च भिक्षा. स्वाध्याय एव च ॥ ९५॥ सन्या
> | कम्माधिकायंञ धमऽय ज्ह्मचारिणाम् ॥ बह्रवाखिनस्थानां भिक्षुणा द्विजोत्तमाः ॥ ४६ ॥ साधां ्रष्नवयं प्रोषाचं कम
खोदधषः ॥ ऊतकाजभिगामितं स्वडरिषु न वान्यत्ः ॥ 9७॥ पव्जं शरस्यस्य त्र्नवयंशुदाहतम् ॥ तमहा
५ कार्या तेनाप्रमादतः ॥ ४८ ॥ गा पनाय ङ्म।णस्तु पिमे प्रणा तूपनायते ॥ वेदाभ्यासोऽन्वहं शक्तया श्रादातिथिपूजनम् ॥ उर् 1||
4 गस्थस्य परो धम्म दैषताभ्यचनं तथा ॥ केवद्ममिमिन्धीति साय प्रातयेयातरिधि ॥ ५० ॥ देशान्तणतो वाथ मतपतीक ए च ॥ ||
५ | अथागामाशरमाणानव दत्यो यानिरुच्यते ॥ ९१ ॥ अन्ये तषुपनीवनि तस्मान् ग्रहश्रपी ॥ देकाश्रम्पं शृदत्थस्प चा |
४ |अतिदशेनात् । २२ ॥ तस्मह्हस््यमेवकं विहय प्पापनप् ॥ -परित्यनेद्थकमो यौ स्याता ध्वधितो ॥ ५२ ॥ पजक
| विश्च धममप्य्चरनन तु ॥ < ध चतु ।शमलत्सिजायत् द्यथ। पम।त्काषाा यते ॥ 48 ॥ धम्मे एापवगाय तस्माद् पमाश्चे त् ॥ ध ९
वाथ काथ विपगाध्ग्रणा मतः॥५५॥ पुतं रनस्तमशेति तस्मा प समाश्च त्॥ अद गच्छनत पघत्चस्था पष्प तिष्ठनि राजाः
1 | #
|॥ «2 ॥ जवन्ययुगततिस्था अपो गच्छन्ति तामः ॥ यसििन्धमेसमायुतत दषकामो व्यवस्थितो ॥ 4७॥ ३३ ठक सुती शूला (
मतवानन्तयाय् कलपते ॥ पमत्सिनायते मोक्षो द्रयातकमोऽमिनायते ॥ ५८ ॥ एषं सापनवाध्यतं चाविथे प्दरतितम् ॥ यसं दे् ||
(मोथकाममाक्षस्य मानवः ॥ 4९ ॥ माहा चुतिषठेत ष चाननःयाथ कलपते ॥ तस्मादयेव कामच त्यक्ता धरम समाश्रयेत्
|॥ ६० ॥ पम्मात्तनायते सवमित्याञेल्ादिनिः ॥ धमेैग पायते सपं जगत्याम् ॥ ६१ ॥ अनादिनिधना शक्तिः शैवा ४
ही द्विलोत्तमाः ॥ कर्मणा पराप्यते परमो जञानेन च न र्यः ॥ ६२॥ तस्मास्ञनेन सितं कमथीगं तमात् ॥ प्रत्त (
८ £
|
र्ट
८. <
6
| )
॥
-~-~--~
^)९
॥
7 1
॥
८८८८-६
--~-~-~--- --~
+~
"~~~ ~~~ ~~~ ~
(६
हि 1 प
९ भिकषाशनम् दति १० । २ देणहा त भरनायते इति पा० केणहा घोपनायते एति पा० । ३ भन्वीत | ।
प क भि अक ° । ३ मन्वीत हति पा० › परप्ीत् इति १०। ४ चातु व न
आन्वीक्षिकी) चयी; वातो; द्ण्डनीत्थः एष चातुकिद्य तस्मिन् हव्ययैः । & समाचरत् दूति प्०। पाीत ति पा १५ । ये हति पा चतस्रः विदाः ॥
2 2 --
| ७ || पुव °
| > (निवृत्त द्विषं कमं वैदिकम् ॥ ६२ ॥ ज्ञान नितं स्थत्थवृत्तं यदत।ऽन्यथा ॥ निवृतं सेवमानस्तु याति तत्पं पदम् ॥ ६० ॥ ( श्वा
| तस्मात्तं ससेव्यमन्यथा संसेतुनः ॥ क्षमा दमो दया दानमखोभरूथाग ए च ॥ ६५ ॥ आजव चानध्रया च _तीथादुषरणं ||| अ० २
9 ||तथा ॥ सत्यं चन्तोषमास्तिक्षयं भरदा चेन्दियतिग्रहः ॥६६॥ देवतःभ्यर्चनं पूजा ब्रह्मणानां वश्षतः ॥ जहिता प्रयवादितभपयन्यम् प
त्कृतां ॥ ६७॥ साम।पिक्षमिमं धम चातर्वण्य॑ऽत्रषीन्मडुः ॥ प्राजापत्यं ब्राह्मणानां स्मृतं स्थानं क्रियावताम् ॥ ६८ ॥ स्थानमेन्दं
त्ियाणां सेमामेणपल्पिनाम् ॥ वेदयाना मारतं स्थानं सपमेमउक्तेताम् ॥ ६९ ॥ यन्र शृ्रनातीना परिचरण वतेताम् ॥ |
श्ीतितदप्राणाृषीणापूदताम् ॥ ७० ॥ स्मृतं तेषान्तु यत्स्थानं तदेव खासिनाम् ॥ सपर्पीगान्धु यत्स्थानं स्मतं तद्र (
नौकाम् ॥ ७३ ॥ प्राजापत्यं गृहस्थान् स्थानकं सयंधुवा ॥ यतीनां जितवित्तानं न्यातिनं रताम् ॥ ७२ ॥ रण्यगम
तत्स्थानं यस्मात्नाव्तते पुनः ॥ योगिनाममूृतं स्थानं व्यामास्यं परमक्तरम् ॥ ७ ॥ अनन्दमशवर् पाम सा ` कठा
ता प्रा गतिः ॥ ऋषय उदुः ॥ भगवन्देतारित् हिरण्या्षनिपूढन ॥ ७४ ॥ चत्वारो द्या्रमाः परोक्त मोगिनामेक्, उच्यते ॥
॥ > | मे उवाच ॥ सवकमांणि संन्यस्य समाधिमवरं धरितः ॥ ७५ ॥ य आप्ते निश्वखो यागी स सेन्या च पचमः ॥ समपामात्रमा
| णान्तु दरव्यं तिदरितम् ॥ ७३ ॥ बरहमचायुपड्मांणो नेष्ठिको ्रहनतत्परः ॥ योऽपीत्य पिषिवदेदाच् गदस्थाश्रममातरन॑त् ॥००। (
[उपकुमगको ज्ञेयो नेष्ठिको मरणाम्तिकः ॥ उदासीनः साधकश्च गदस्थो दिषो मेत् ॥ ७८ ॥ टुम्बभ्रणायत्तः प५।०५९। ४
गही भवेत् ॥ ऋणानि अीप्यपाङत्य त्यक्ला भायधनारिकिम् ॥ ७९ ॥ एका यस्ठु वचष्ुदाकानः घ मतक ॥ तपस्तपति
योऽरण्ये यजेहेवार् लहोति च ॥ ८० ॥ स्वाध्याये चप निरतो वनस्थस्तापसो मतः ॥ तपता कपितोऽत्यथ यस्त॒ प्यानपरो ||| । ५ ।
[१ 2 8 1 कि परी
न
<~ ठ
€
0.
1) 8.१ क 1 ` धि
0
९.
तं
<. <८ 28 22 +<
;
ध
:.
६.
;¦
१२
~:
२
~
"ति ॥
१
५,
॥81
1].
नै
1.
न |
^.
४
1
[॥1
॥
1:
1
,.
;
[न
1
५.
॥
^
९
1
.
।,
न
|
[प (क । ~ स _ ९, क नि
१ सश्चरेत्पुनः इति पा० 1 २ सन्तोषमिति द्धौबल्मषम् । ३ भकटपता इति, मक्क्रता इति, मजटयना इति पा० । ४ न्यािन। नपासतितामित्ययः | ९ परमाक्षएमेति, यत्
यान परमक्षरमिति। यत् स्थानं पारमैनश्वरमिति पा० 18 नइति पा०। ७ हविष्यं श्रुतिदृशनपिति पा०। ८ व्रीण्युपाहत्य दत्तिः वरीण्युपादरत्य इति च पार |
न
न
2
[न . ~. ~
4
4
२
¢
वेत् ॥ ८३ ॥ सान्यासिक्षः स विज्ञेयो वानप्रस्थाश्रमे स्थितः ॥ योगाभ्यांसरती नित्यमारुरुुजितेन्दियः ॥ ८२ ॥ ज्ञानाय वत्ते
भश्षुः प्रोच्यते पारमष्टिकः ॥ यस्त्वात्मरतिय स्यात्नित्यतृप्तो महाभरनिः ॥ ८३ ॥ सम्ण्दशनषम्पत्नः घ यागी भिक्षुरुच्यते ॥ ज्ञान
संन्या्ठिनः केविदरदरसन्यापिनोऽपरे ॥ ८० ॥ करम्म॑पेन्यापिनः केविध्षष्िपाः पारमेष्ठिकः ॥ योगी च त्रिषिधो ज्ञेयो भातिकंः ्
सास्य ए च ॥ ८५ ॥ त॒तीयोःद्याश्रमी प्रोक्तो योगसुत्तममाध्रितः ॥ प्रथमा भावना एवँ सांख्ये सक्षरभाषना ॥ ८8 ॥ तृतीये
चान्तिमा प्रोक्ता भावना पारमेश्की ॥ तस्मादेतदविनानव्विमाश्रमाणां चतुष्टयम् ॥ ८७ ॥ सर्वैषु वेद्शश्ेषु पथमो नोपपद्यते ॥ एं
[वणाशरमाच् चक देवदेवो निरन्नः ॥ ८८ ॥ दकषदानपराह् विश्वात्मा सूनव विविधाः पना: ॥ तद्नणो वचनाछुत्रा दक्षाया घन (
सत्तमाः ॥ ८९ ॥अघ्जन्त प्रजामे देवमादुषपएषेकाः॥ इत्येवं भगवान् घ्रा घत्वे सेव्यवास्थतः॥९०॥ अहं पे पाठ्यामीदं तेहरिष्यति ¢
|शूख्भृत्॥ तिष्व मृत्तयःप्रक्ता तरहमविष्णुमहेश्वराः॥९१॥रजःसच्चतमोयोगात्परस्य परमात्मनः ॥ अन्योन्यमनुरक्तास्तै छ्न्योन्युपनी ६
{
५
विनः ॥ ९२ ॥ अन्योन्यप्रणताश्व डीखया परमेश्वराः ॥ राह्मी माहेशी वेष तथेव्षरभावना ॥ ९३ ॥ तिक्चस्त॒ भावना रे वत्तम्ते
।सततं दिनाः ॥ प्रदतेते मय्यनक्षमाधया तक्षरभावना ॥ ९४ ॥ द्वितीया ब्रह्मणः परोक्ता देवस्याक्षरभावना ॥ अहं चेव महादेवो न
भिन्नः परमा्थंतः ॥ ९५ ॥ विभज्य स्वेच्छयात्मानं सोऽन्तयामीश्वरः स्थितः ॥ ञखोक्यमलिछ शष्ठ सदेवासुरमादुषम् ॥ ९६ ॥
परुषः परतोऽव्यक्तो ब्रह्मत सषुपागमत् ॥ तस्माद्रहना महादेवो विष्णुवशधरः परः ॥ ९७॥ एकस्येव स्प्रतास्तिघ्तस्तदत्कायशा
|सभोः ॥ तस्मत्सषेपरयतेन वन्याः पूज्या विशेषतः ॥ ९८॥ यदीच्छेद्विरत्स्थानं यत्तनमोक्षाख्यमन्ययम् ॥ षरगां्मप्रयुकतेन धर्मेण
|मीतिसंयुतः ॥ ९९॥ पूजयद्धावयुक्तेन यवनी प्रतिज्ञया ॥ चतुणामश्रमाणान्व प्रोक्तोऽयं वरिषिवष्धिनाः ॥ १०० ॥ आश्रमो
मौरी कि मी क क आ 7 प
९ योगमभ्यस्ते इति पा० । २ वैदिक इति पा०। ३ विजानीयादिति पा० । ४ भात्मनेपद्मषिम् | ९ सूदे द्मिति पा? । £ प्रवर्तन मथ्यजछरमन्याश्चाक्षरभानाः इति पाण |
४,
ह,
च
९४।
| ¢
+ तप्ता ब्रह्मा हरात्रम इति अथः ॥ तदिणधारी नियतं तद्रननवत्सरः ॥ १०१ ॥ प्यायेद्थाचेदेतार् त्मषिथपराथणः॥ पषषामेष
> | भकना रम्भोधिगमदुत्तमभ् ॥ १०२ ॥ सितेन भस्मना कायं छ्टछरे वु विपहकम् ॥ यस्तु नारायणं देवं प्रपत्रः परमं पद्म्॥१०३॥
॥ ७ । ( धारयत्सपैदा शुं उडाटे यन्धवारिभिः ॥ प्रपन्ना ये जगन रहयाणं परमेषटिनमू ॥ १०४ ॥तेषां खडटे तिख्कं धारण्यनतु सपद ॥
१ |योऽकावनादिशरतांडिः कालतमा धृतो भेत् ॥ १०५ ॥ उपयंधोभवयागातरिपुदस्य त धारणात् ॥ यत्तस्रधानं णं ब्ह्विषणु
|हिवात्मकम् ॥ १०६ ॥ पतन्तु शख्धरणद्भत्येष न संशयः ॥ ह्मतेनोमयं शुं यदेतन्मण्डडं खैः ॥ १०७ ॥ मवृ धृतं स्थान
९ |मेशवरं तिलके कृते ॥ तस्मात्पर द॥ तथा च तिक श्भम् ॥ १०८ ॥ अगुष्यञ्चापि भक्तानां अयाणां विधिपषेकम् ॥
1 |यनेत जहादर जपेदयानितेग्धियः ॥ १०९॥ शान्त दान्ता ' भितक्रोध। वृणौश्रमविधानापित् ॥ एव परिचरेदेवान् यावी
| ई |तमाहितः॥११०॥ तेषौ स्वस्थानमचडं पोऽचिरादधिगच्छत्॥१११ इति राण ण अम् 1 नामाप ते शरीकूम॑पुराणे बणोश्रमवणेनं नाम दवितीयोऽष्यायः॥ २ ॥ ||
ज | अय वणौश्रमद्धवणनम् ॥ ऋषय उदः ॥ वणा भगवतारिणएश्चलारोऽप्याश्चमास्तमा ॥ इदानीं कममस्माकमाश्चमाणा षद्
प्रभो ॥ १ ॥ द्रम उाच ॥ तहचारी गहस्थश्च वानपस्थो यतिस्तथ ॥ कमेणेवश्रमाः प्रकताः कृरेणाद्न्यथा भरैहू ॥.२॥ उत्पत ||;
[ज्ञानवि्ञानी पेराण्यं पं गतः ॥ प्रबनद्र्वयो च यदीच्छे्यरमां गतिम् ॥ ३ ॥ दारानाहत्य पिपिवदन्यथा विविधेमेवेः ॥ यने |
दुत्पादयेत्पुत्रान् विश्तो यदि तेन्थतेत् ॥ ० ॥ आनिष् विधिवतेष्त्पाघय तथालसनान् ॥ न गाहस्ट परर त्यक्छा सन्यषडादम्
| द्विजः ॥ 4 ॥ अथ वैराग्फेगेन स्थातं नोत्सहते हे ॥ तत संन्यपेद्विदाननिष्ठामि दविजात्तमः ॥ 8 तथापि विविधेयेतेरिष्ठा वनम
॥
५ |
॥
|
|
1
थाश्चयत् ॥ तपस्तघछा तपोयोगाद्विरतः सन्यसे हैः ॥ ७ ॥ वानप्रस्थाश्च गता न शृं प्रिरीत्पुनः ॥ न सेन्यापत। वनचाथ १६|| (
~ -~--~ ~ एणी
~ ------------ |
१ सततमिति पा० । २ भगवान् इति १० ।३ धृतं तरिश्ूढ ह्यति पा 1४ ततस्तत्स्थानमवचर्ाभिति पा० | 4 कारणाद्न्यथामवन् इति पा । £ ब्रह्मचयौह। इति पा° ||| ¦
! ७ गृहीत्वा तु इति; गृहीत इति पा० । ८ अन्यथा एति, अथापि हति पा० । ९ वनमयाश्रभत् इति बनमथाव्रनेत् इति पा० । १० संन्यसेदयदि इति) संन्य॑सेदयतिः इति पा
|
न
| | चये साधकः ॥ ८॥ परानापत्यानिङप्ेिमाभेयीमथवा दिनः ॥ परेन गृही विदच् वनाद्वा शतिचोदनात् ॥९॥ प्रकतमपमथाऽपि |
| & | ७ १५ [९ ४५ ०, क 9 ए ।
न्यायागत्तपनः शान्ता जन्रवियाप्रायण्ः ॥ स्वधमपार्कां नित्यं कऋहमभूयाय कसते ॥ १३ ॥ ्द्रण्याधाय कमाणि निःङ्गः काम
वितः ॥ प्रसत्तेनेव मनक कर्माणो याति तत्पदम्॥ १४ ।ब्ह्मणा दीयते देयं हमे संप्रदीयते ॥ ब्रह्ष दीयते चति बऋह्मापणमिदं परम्
५ नाहं कत तवमतद्र इरते तथा॥ तदर्पय ोततृपिमिस्तत्वद्रिमिः॥१६॥ मरणात मगवानीराःकमेगानेन साशतः ॥
करति घ॒ततं बुद्धय] वरहमापणमिदं १२१॥१७॥ यद्वा फटनां संन्याघं प्रयात्परमशरे ॥ कमणमितद्प्याहु्रह्ा्पणमचुत्तमम् ॥ १८॥ |
८
९;
४८
(८/1 4 1 1
।कायमित्येष यतकमं नितं सद्गवनि
अङ्गता फठ्न्यां वध्यते तत्फठेन ठु ॥ २० ॥ तस्मातसवेभयतेन त्यक्ता कमांधितं फठम् ॥ अविद्रानमि कीत कमपरोति|
)
==
नात् सम्यग्योगोऽभिजायते ॥ ज्ञानं च कसति नायते दोपार्नितम् ॥ २२॥ तस्मात्पर्वमयतेन यतर तवमे रतः ॥ कमाणीशवर
|च ङयनिःकम्वाधुयात् ॥२०॥ संप्राप्य परम ज्ञानं गष्कम्् तत्माद्तः॥ एकाकी निमेमः शान्तो नीकोपं विुच्यते ॥ २५॥
वीक्षते परमात्मानं परं हम महेश्वरम्॥ नित्यानन्द नितीभासस्तस्मतरेभ उयं वत्॥२६॥ तस्मात्पषेत सततं कम्मयोमे परस्धीः ॥ |
| २ प्रव्रजेत् इति पाः | ३ जपति इति पा०। 9 संन्याप्ताय श, संन्यासे तु विभाव्यते एति पा
| गतः इतिः, पा> । न्यायेनं अधनं धनाम गतः प्राप्तः, न्यायेन दत्तसर्वस्ठ हत्यर्थः । .८ फल्यं एति षा
॥ ततः इति पा । ११ जिन्नपि इति पार । १२ नित्यानन्दं निराभापतं ति पा० । १३ प्रहस्तधीः शति पा° |
कर ।
८
©
जोति यजेति श्रियाः ॥ अन्धः पडो षा पिरतः ेन्यतद्विनः ॥ १० ॥ सेमे वैरा सन्यासे तु पिषीयते ॥ पतैलेवामि|
रक्ता यः संन्यासं कामच्छते ॥ ११ ॥ एकास्मत्रथवा हम्यगेततामरणान्तकम् ॥ श्रद्वावानाश्रमे युक्तः सोऽपरतत्ाय कुलपते ॥१२॥ |
ण्न, ~ ण् ० ० भु > => => ^
नि
सतम्॥ क्किथते विदुषा कमे तद्भषेदपि मोक्षदम्॥१९॥ अथवा यारि कमणि ङयात्नितयान्यपि द्विनः ॥,
चरात्पदमू ॥ २१ ॥ कमणा सीयते पापम पोषि तथा ॥ भेन्रतादमन्ेति हमषिनायते नरः ॥ २२॥ कर्मणा सदिताश्ा।
† सकत =" कणि 0 = क कम = म (क ०
६ असंन्थासो वनश्वा ब्रह्मच्यातुसायकः इति, न संन्यासी वनं चाय ब्रहमवर्भुन साक; दति;
[र
= = १
न तन्यासी षने वापं ब्रह्मं न साधकः इति, ब्रह्मच न साधकमिति पर ।|
। ५ एतत्ेषी विरक्तो वा इति पा० । ६ मरणाद्िनाः इति पा० । ७ न्यायाधन् |
। ९ जन्यथा इति पा० । ९० मनः प्रपावुमन्मेति ब्रह्म विज्ञायते |
तृ्तये परमेशस्य तत्पदं याति शाश्वतम् ॥ २७॥ एतद्वः कथितं सवं चातराश्रम्ययुंत्तमम् ॥ न दयेतत्पमतिकरम्य सिद्धिं विन्दति
मानः ॥ २८ । इति दग सका नाम दवा ति श्रीक्मेपुराणे चातुराशरम्यकथनं नाम ततीयोऽध्यायः ॥ ३॥ ॥ अथ प्राकृतपतगेः ॥ ॥ सूत् उवाच ॥
धुतवाथ्मतरिधि कगतभृपयो इषटवेतंतः ॥ नमस्कृत्य उपीकेशं एनवेवनमदुवन् ॥ १ ॥ -घनय् उदः ॥ भाषितं भता सव चातुरा
म्यदुत्तमम् ॥ इदानीं ओुमिच्छमो यथा सरम्भवते लगत् ॥ २॥ कुतः सवेमिदं नातं कृरिमिश्च उ्यमेष्यति ॥ नियन्ता कश्च सवषां
वदस्य प्रूषोत्तम ॥ ३॥ ला नाशयणो वाक्यदृषीणां कूमेहपधरह ॥ पराह गम्भारय्। वाचा ताना मभवऽव्ययः ॥ 8 ॥
कमं उाच ॥ महेश्वरः परोऽव्य्तः चठन्यहः सनातनः ॥ अनन्तश्वाप्रमेय् नियन्ता सताश्लः ॥ ५ ॥ जव्वक्ते कारण यत्तनितय
पदतदातक्षम् ॥ प्रधानं प्रङतिश्वेति यमाहस्तच्चिन्तकाः ॥ & ॥ गरन्धवणंरसहीनं राब्दस्पशविवूनितम् ॥ अजरं धुका्यय नित्य
स्वातमन्यवस्थितम् ॥ ७ ॥ जगवयोनि्दाभूतं परजयं सनातनम् ॥ विग्रहः सवैभूतानामात्मनाधिष्ठितं महत् ॥ < ॥ जनाद्यन्तमनं
क्षं भियुणं प्रभवाव्ययम् ॥ भसाम्प॑तमविजञं ब्रह्माग्रे समवत्तत ॥ ९॥ युणपराम्ये तदा तस्मिन् पुरषे वात्मनि स्थिते ॥ प्राङ्तः
परयो ज्ञेयो यावद्विधसधुदरषः ॥ १० ॥ ब्राह्मी रात्रिं प्रोक्त चैः सृषिरदाहता ॥ महन विधते तस्य न रातिदयुपचरतः ॥ ३१ ॥
निशान्ते परतिषुद्धोऽपो नगेदादिलादिमान् ॥ सवैभूतमयोऽव्यक्तादन्तयोमीश्वरः परः ॥ १२ ॥ प्रङृति पुरषं चव प्रविद्याज्ु महेश्वरः ॥
~~~ -- ~~ - ---~~-~- ~ ~~~ ~~~
98
य
2
„9
पु. | 6
॥ ८ ॥
(1222. 1
८-1-12).
<
©
9
«२
।
६
॥
` ४८८८-2 2
|
१ सम्यग्व्णीश्रममलुत्तमम् इति पा० । २ विन्द्निति मानवाः इति पा० | ३ हृष्टमानसाः इतति पा० । ४ आषैनात्मनेषदम् । प्राप्त्यथकत्वे तु वैकहिपकमात्मनेपदं भवति ।
& वद्स्व हाते आत्मनैपदमा्षम् । £ परोऽव्यक्तात् इषि पा । ७ चत्वारः व्यूहा अधस्थानमेदा यस्य तथोक्तः । चातुषिध्यश्च दण्डभोगमण्डलापतंहतभेदात् । तथाच-
५८ तिर्यशचत्तिशच दण्डः स्याद् मोगोऽन्वादृतिव च । मण्डठ सश्तोदृत्तिः प्थगवृत्तिरसंहतः »,। यद्यपि व्यूटपदं भेन्यरचनायां रूं तथाप्यत्र महेश्वरस्य सर्वव्याकितवात् सवावस्थामयः
खने स चतुर्व्यह इत्युच्यते । ८ वर्णः रूपमित्यर्थः | ९ अ्रुवम् इति, अक्षरम् दति पा० 1 ५० पर्मीमाति पा 1 ९१ अपाप्प्रतं सम्प्रति न भवम् तिकारुव्यापि स्ाश्वतमित्यथेः |
५
॥ १२ चात्मनि इति पा० । १३ अहः सृष्टिरिति पा० । १४ रात्रि रूपचारतः इति पा । १५ जगदृदि्रिनामयः दाति पा । | & ॥ € ॥
< ८~2 ०-2-2८
~ _---------------
। स्षोभयामा्च यागेन परेण वरमेश्वरः ॥ १३ ॥ यथा मदौ नरश्नीणां यया बा मापवोऽनिखः ॥ अदुः क्षोभाय तथासौ योगर
मान् ॥ १९ ॥ स ए क्षोभको विपरा क्षोभ्य परमेशरः ॥ स संकोचमिकासभ्यां प्रधानत ग्यषस्थितः॥ १५ ॥ प्रधानात्षोभ्यमा |
| नाच तथा पसः पुरातनात् ॥ प्रादुरासीन्महृद्रीजं प्रधानपुरुषात्मकम् ॥ १६ ॥ महानत्र मतितरा प्रबुद्धः व्यातिर्रश्ररः ॥ प्रज्ञा|
धृतिः स्मृतिः पंविदेतस्मारिति तत्स्मृतम् ॥ १७ ॥ वेकारिकस्तैनपशच भूताद्थिव तामसः ॥ भिविधोऽकमहकारो महतः,
|संबव ह ॥ १८॥ अदैकारोऽमिमानश्च कतत मन्ता च.स स्पत: ॥ आत्मा च मत्परो जीवो गतः साः प्वततयः ॥ १९ ॥|
|पचभूतान्यहकारात्तन्माजागि ¶ जज्ञिरे ॥ इया च पवा व तस्थत्मं नगत् ॥ २० ॥ मनस्तम्यत्नं परोक्तं विकारः पथमः
स्मृतः ॥ यनात जायते कत्ता ृतादींशापयाति ` ॥ २१ ॥ वेकारिकाद्कारात्सगों वेकारिकोऽभत् ॥ तेनप्ानीद्ियागि |
स्यदेवा वैकारिका दस ॥ २२ ॥ एकाद्रां मनस्तत्र स्वरुणेनोमयातमकम् ॥ भरूततन्माअगोऽयं भूतादेशभवद्विनाः ॥ २२ ॥ भूता
दस्तु विकवागः शब्दमात्रं सघनं इ ॥ आकरो जायते तस्मात्तस्य शाब्दो गुणो मतः ॥ २४॥ आकाशस्तु वि््वाणः स्पर्मा
| सप्तल ह ॥ वायुरुत्पद्ते तस्मात्तस्य स्पशं यणं विदुः ॥२५॥ वायुश्चापि िकवाणो रूपमात्रं सतनं इ ॥ व्योतिरुत्पयते वायोस्तदरूप
|युगषच्यते ॥ २६॥ अ्योतिश्वापि विदषांगं रसमात्रं ससन ह ॥ सम्भवान्ते ततोऽम्भाति रहाधाशाणि तानि च ॥ २७ ॥ अप्
वापि तवणा गन्धमात्रं स्तनिरे ॥ सङ्धतो जायते तस्मात्तस्य गन्धो श्ुणो मतः ॥ २८ ॥ आकार शुब्द्माजं ठ स्पा ए
समावृणोत् ॥ दवियुणस्तु ततो पायुः शब्दस्पशत्मकोऽभवत् ॥२९॥ रूपं तथेतः शब्दस्य यणाबुभो ॥ जिधणः स्यात्ततो ||
ए 7 1. 7.7 11
22 22 2
[
2
॥ पुरुषोत्तमः.इाते पा० | २ गतित्रह्या इति पा० । ३ संविदैशवरश्रेति पा० ! ४ हृत्त इति पा० । ९ संस्छत इति, स्मृत इति १० । & पुष्क इतिः प्रवर इतिः पुद्र इति, &
|( पद्गः परमाणुरूपः 9 । पुरूष इति पार । ७ इद्दियाणि तया देवाः इति पा° । ८ तस्यात्मकम् इति पा० । ९.एतस्मदितति पा० । १० आक्राशं सुषिरं तस्मादुत्पन्नं शन्द 1
| लक्षणम् इति पा । ११ विङरेत्य इति पार । ११ आत्मनेपद्मार्षम् ।
[म 9 क 9 1 श ता ए
~~ - ~ ल ट
6
द्धिः ष शाब्दस्पशरप्षाय् ॥२०॥ शब्दः स्परथ रपथ रदमात्रं पमावत् ॥ तस्माचतुयंणा जापो षिक्तयास्तु खामिक्षाः॥३१॥ |
शब्दः स्पशेश्च शूप रघो गन्धं प्रमाविश्षत् ॥ तस्मात्पञचयणा भूमिः स्यू भूतेषु शम्यते ॥ ३२॥ शान्ता पोरा युढाशच विहेषा
स्तेन ते स्पृताः ॥ प्रस्पराुपरेशाद््सयन्ति परस्परम् ॥ ३३ ॥ एते सत्त महात्मानो धन्योन्यस्य समाश्रयात् ॥ नाश्ङृषच् भरनाः
सषटमपमागम्य ज्ञःश्चः॥ २०॥ पुरुषापिष्ठितताच भव्यक्तानुप्रहेण च।॥महृदादयां विरोषान्ता द्यण्डसुत्पाद्यन्ति ते॥ २५॥एककारपघतप|
संनबुडदवच तत्। विरेषेभ्योऽण्डमभवदृृतदुदकेशयम्॥ ३६॥ तस्मिन् कायस्य करणं पतिद्धं परमेष्ठिनः । प्रकृतेऽणड विदे तु कषेब्ञो|
रह्मसंज्ञितः॥ ३७॥ स वे शरीरी प्रथमः स पै पुरूष उव्यते॥आदिकततां स भूतानां ब्रह्मम समवर्तत २८॥ यमाहुः परव ईसं प्रपानात्परतः|
|स्थितम्। हिरण्यगर्भं कपि छन्दो पूर्ति सनातनम्। २९मेर्रटभेमभूत्स्य नराणुश्वापि पवताः ॥ गभोदकं समुद्राच तस्यासन्परमात्मनः|
|॥8०॥ तस्मिन्नण्डेऽभवद्िशव पदेवासुर्भाटुषम् ॥ चनद्रादित्यो सनक्षमरो समहय सह वायुना॥४१। अद्धिरेशयणाभिश्च बाह्यतोऽण्डं स्म|
वृत्तम् ॥ आपो दृशयणेनेव तेना बह्मतौ इताः॥४२॥ तेजोदशगुणेनेव बाद्यतो वायुना पतम् ॥ जाकारेनावृतो वायुः खं त भूतादिना |
तम् ॥ ७३ ॥ भूतादिमंहता तद्रदव्यकतेना्ेतो महन् ॥ एते जका मह्यतानः सेवं त्ाभिमानिनः ॥ ४४ ॥ वसन्ति त्र पुरुष |
तदात्मनो व्यवस्थिताः ॥ इरा योगधमीणा ये चान्य तचचिन्तकोंः ॥ ४९ ॥ सर्वज्ञाः शान्तरजो ५ ुदितमानपराः ॥ एतराव।
रणरण्डं प्रहतैः सुपतमिषतय् ॥ ९६ ॥ एतष्च्छक्यते वकुं माया गहना दिनाः ॥ एतत्राधानिकं करय यन्मया बनमीरितम् ॥४७॥ |
मापतेः परं गृत्तिरितीयं वेदिक धतिः ॥ वह्माण्डमेतत्सकटं सखो केबलानितम् ॥ ४८ ॥ द्वितीयं तस्य देवस्य शरीरं परम,
नः ॥ हिरण्यगभों भगवान् ब्रह्न वे कनकाण्डजः ॥ ४९ ॥ तृतीयं भगदरूपं प्राह्व॑दाथेवेदिनः ॥ रनोगुणमयं चान्यदरूष्।
| १ शास्यते इति! पञ्चते इति पा०। २ कार्यस्य कारणं तस्मिन् इते पा०।३ उवं गभैवे्टनचर्मं । 9 जरायुश्च महीधराः इति पा०। ५ सवैततराभि मानिनः इतिं पा०।६नम स्थिताः |
|इति पा० । ७ योगचिन्तक्ा इति पा० । < पूरैमीरितम् इति पा। ९ पुरा शति पा 1 ६० सपररोकतङन्वितम् इति, सपतरोककलान्वितम् इति पा
~ |
[1 शा व ष
। ॥ ९ ॥
` ५222०296
| तस्यैव यीमतः॥५०॥ चतभु भगवान् जगत ्रव्तेते॥ सृ च पाति सकं प्िध(त्मा विधतोपुखः ॥५१॥ सत्वं युणषठुपाश्रित्य
ेषणुर्विश्ेश्वरःस्वयम्॥ अन्तके स्पयं देवः सषोसा परमेशवरः॥५२॥ तमोणं समाध्रित्य इः संहरते जगत् ॥ एकोऽपि सन्महदिष
|क्िषासो समवस्थितः॥५३॥ एगेपताख्यगणेनिषगोऽपि निस्लतः। एकया स द्विव चे तिधा च बहुधा यणे: ॥ ५8 ॥ यगिधरः शरी
रणि करोति पिकंरोति च ॥ नानाङ्कतिकिय।हृपूनामपन्त स्वीडया॥५९॥ हिताय चव भक्तन स ए अपते एनः ॥ तिधा विभ्य
| चात्मानं तेडोक्ये संप्रवतते॥५६॥ सृजते प्रपते चेष वीक्षे च विशेपः ॥ यस्मत्ृङ्ाचुण्हति ्रते च पुनः प्रजाः ॥ ५७ ॥ गुणा
| ्मक्षत्वातरकास्ये तस्मादेकः ष उच्यते॥ अप्र हिरण्यैः घ प्राुधूतः छनातनः॥५८॥ जदितादादिदेषाऽतवजति त्वादेजः स्मतः ॥
पाति यस्मा्मनाः सवौःप्रनापतिरिति स्मृतः ॥५९ ॥ देवेषु च महदेवो मदैव इति स्तः रहा स्पृतो बरहा परतात्परमेशर
< ४ समृतः ॥ नरणामयन यस्मात्तेन नारायवः स्ृतः॥ ६२ ॥ हरः षंतारहरणाद्वधुषाद्िष्णशच्यते ॥ भगवान्पवेविज्ञानादवन।
सततः ॥ ६२ ॥ सवः सवविज्ञानात्सवैः समयो यतः ॥ शिषः स्ाधि्मछो वसमद्वमुः सगतो यतः॥ ६० ॥ तूपणातस्हुताना
इ | तारकः परिगीयते ॥ वहुनाऽच विसुततेन स र्गमयं जगत् ॥ ६५॥ अनेकमेदमित्स्ठ कीड़े परमेश्वरः ॥ इत्येष पराङ्ृतः सगः सत
॥॥ पत्काथता मया अड्द्धूविकां विपरा त्राह्मा सृण निव।धत॥8 ९॥३।त१।दम पराणि प्रा्कतत्गवणन नाम् चतुथ्। यदवः ॥॥ णे प्राङ्घतप्रगवणनं नाम चतुथांऽष्यायः॥४॥अथ काछ
६ संख्यामरविरणम् ॥ कूम उाच ॥ ( जपुत्याद्च्चपृस्मात् स्वपररिति स स्पृतः॥ 9 ॥ नशणान्यनं यस्मत्तिन नारायणः स्पृतः ॥
॥ || ९ चतुच॑श्चः सः इति च धा । २ संमृज्य इति पा० | ३ गुण इति पा० । 9 गुणात्मक्षतव रैक इति पा० । ९ ज्ञ तत्वाद्ज इति पा० । £ सर्वणुरित पा० । ७ दषनादेवता
| मृत इति पा० । ८ षिष्णुम्यमिति पा० | ९ आत्मनेपदमाषम् । १० अङुद्धिपूर्िकषा-नासि बुद्धिः महत्तच्छं पूव्धर प्रथमा यत्र तथोक्ताम् । प्राकृत हु प्रथमं प्रकृतेमहान् ततो
< | महतोऽहंकारः) इृत्ये्म्मकिण क्रमेण सर्गो मत्रि । ब्रह्मे त॒ सग न तथा इति षिषः ।
\
भ,
` ~ ~~ + =
प्स ~~ ~~~ -- “~~~ ~~~
वम
> || ६ ॥ व्रितादप्यायतद शर प।रमापितः॥ शवरः परभापितिः॥ ऋषिः सवेनगतेन हरिः पह यत् ॥ ६१ ॥ -अमुत्पादाचच प्रतत्य मिति
=-= -
पुवं °
अ० ५
इरः संपारहरणाद्िधत्वादिष्णरुच्यते ॥ भगवाच् सवेषिन्लानाद्वनादोमिति स्मृतः ॥ २॥ सर्वज्ञः सर्वविक्ञानात्सपैः सर्वमयो यतः ॥ )
स्वयम्भुवा निवृत्तस्य कारुंल्या दविजोत्तमाः॥२॥ न शक्यते समाख्यातं बहरपरमि स्यम् ॥ काठपेस्या समासेन पराद्वदयकल्पिता
|॥.४॥ स एष स्यात्परः काठस्तदनत सृज्यते एनः ॥ निजेन तस्य मनेन वषशतं स्परतम् ॥५॥ तत्परा तद वा परदमाभेषी ए
यते ॥ काष्ठा पदर स्याता निमेषा द्विनततमाः ॥६॥ काष्ठा त्रिशतकला तिशत्कला मोहतिी गतिः ॥ तावत्वस्येरहोरात्रं सदत
५मतुषे स्तम् ॥७॥ अहीरााणि त्ति मापः पशचद्रयात्मफः ॥ तेः पड्मिरयनं वषं देऽषने दक्षिणोत्तरे ॥ ८ ॥ अयनं दक्षिणं रात्रि (
दैवीनत्तरं दिनम् ॥ दिव्येष्व कृतेतादिसंक्ञितम् ॥९॥ चर्यं ददराभिस्तद्विभागं निबोधत ॥ चत्वार्याहुः सक््ाणि वषाणा ५
तत्कृतं युगम् ॥ १० ॥ तस्य ताक्च्छतीसन्धय सन्त्य शिच कृतस्य तू ॥ त्रिशती द्विशती न्ध्या तथ् चेकराती कात् ॥ ११॥
अग्रकृ षट्शतं तस्मा्कतपन््यश्कैिन ॥ निधे फथा च तां विन। सन्ध्यारकेन त ॥ १२॥ अताद्वापरतिष्याणां काञ्ज्ञाने
प्रकीत्तितम् ॥ एतद्द् शाहं साधिकं पणिकिलिप्तप् ॥१२॥ तदे्पतततिुणं मनोर्तशुच्यते ॥ अह्गो दिवे विप्रा मनर
चतुदश ॥१९॥ स्वायम्पुवादयः सपर ततः सावथिकदथः॥ तरिं पृथि सपो सततदरीप सववता ॥ १९ ॥ पूर्ण युगदहप्नं वै परिपाल्या (
तशवः ॥ मन्वन्तरेण चैकेन सपाणयवान्तराणि वै ॥१६ ॥ व्यार्धातानि न सदेहः कसे कल्पेन चेष हि ॥ बरह्ममेकमहः कटपस्तावती
रानिरिष्यते ॥ १७॥ चतुग च कलपभाहमेनीषिणः ॥ अणि कलयरतानि स्युस्तथा षष्द्विनोत्तमाः ॥ १८ ॥ ्रह्णो वत्छर ८
सतश्तेः कथितो वे द्विजोत्तमाः ॥ स च काठः रातधणः परा केप तदिडैः ॥१९ ॥ तस्यते सवैसचवानां सेतो प्रकृतो उयः ॥ तेनायं॥
१ स्वयम्भुवोऽपि वृत्तम्य इति पा०। २ इतः पप इति पा०। ३ मयाख्यातुं इति पा० । ४ तदन्ते मतिगरह्ते हति, तदन्ते परिगृह्यते इति, तदन्ते प्रतिसन्यते इत च पा०।
= (ल ~ = € 9 ० = % क, द्र + न (@ [4 [, ९ ® ® = ¢ (>
| ५ 7८ तट्दच्च दतः तत्पराख्यं तद्दश इति, (तरृद्चा दति, पा० । ६ पश्चदरास्परस्तु इति पा० | ७ चिथेकसाहख्रमितो इति, वरिभिदरयकसदछाणामित्ि पा० ।
|<. न वाद्यानि १० । ९ छक्रज्तानं इति पा० । १० परिकीरतितमिति पा० । ९१ तदकप्तपतियुणामेति पा° । १२ मनवः स्युरिति, मनवस्तु इति पा०। ९३ ब्रह्मणः कथितं ध
॥ _.9 र्ट 4 त (क जा प * ० कद [ख
| पष परास्य तच्च तत्परम् इति, ब्रह्मणः कथितं सवै पाद तच्छतं विडः इति पा० ।
|. .
| ^ ।
५. «८.८ {< 22
भ
नर,
से
1 र
ट
(< ४६
\.
नि
५ &
#
५
"४
८22 ५458
। ॥
॥ १० ॥
छ
22 < ८ <
ध सद्धिः प्राकृतः प्रातेसचरः ॥ २०॥ बऋह्मनाययणेशचनां जयाणां प्रता थः ॥ प्रोच्यते काडयागेन पनस च सम्भवः ॥२१॥
एवं ब्रह्मा च युताने वासुदव।ऽपि शङ ॥ काडेनव तु सृज्यन्ते मर ए प्रपते पुनः ॥ २२ ॥ अनादिश भगवान् कालोऽनन्तोऽजरं
ऽमरः ।! सवगतात्छतनतात्सषात्मत्वान्महशरः ॥ २३ ॥ बरह्माण बहा रदा ह्यन्ये नारयायणादथः ॥ एका हि भगवानीशः का
कावाराते श्चतिः ॥ २8 ॥ एकम व्यतीतं त पराद ब्रह्मणा द्विजाः ॥ षाम्परतं वत्तेते सद्धं तस्य कटयोऽयमयजः ॥ २५ ॥ योऽतीत
साजन्तमः कल्पः पाञ्च इत्युच्यते बुधः ॥ वारा वत्तते कल्पस्तस्य वक्ष्यामि विस्तरम् ॥२६॥ 11
ध्यायः ॥ ५ ॥ अथ पृथिव्युद्राटः ॥ करूषं अाच ॥ आसीदेकाणेवं घोरमविभागं तमोभयम् ॥ रान्तवातादिकं सव न राज्ञायं
[कथन ॥ 2 ॥ एकाणवे तदा तस्मिन्न स्थाव्रनङ्गपे ॥ तदा समभवृद्रय्या सदृक्षः सश्छ्पात् ॥ २॥ सदृशा षा पहा सकमवण। ||
हयतान्दरयः ॥ व्रह्मा नारय्णद्वस्तु सुष्वाप सच्छ तदा ॥ ३॥ इभं चोदाहरन्त्यव छक नारायणं प्रति ॥ व्रन्रस्वद्पिणं दें जगत
॥ आपो नारा इति प्राक्त आपो ष नरेषूनपः रत्
1
५
¢
¢
र
र
। परभवाव्ययुम् ॥ 9 ॥ जापो नार नत, ॥ अयनं तस्य् ता यस्मात्तेन नारायुणः स्मृतः .॥ ५ ॥ तुयं ग (
तटस्य श कार्ष्ुास्व सः ॥ शषयन्ते प्रडकश्ते ब्रह्मत सगणकारणात् ॥ & ॥ ततस्त साटडे तस्मिाचन्ञायातगता महीम् ॥ अनु
मानात्तददार कृच कामः प्रजापतः ॥ ७ ॥ जल्क्रडामु रचेर वाराहं रूपमास्थतः ॥ अधृष्य मनप्राप्यन्यवाड्मयं त्रह्मसार्तत्म् ॥८॥
परथिव्युद्वरणायोय प्रविईय च रपातछम् ॥ दं्यभ्युनहरिनामालाधाये धराधरः ॥ ९॥ इड। द्ग्रापिनयस्तां पृध्वी प्रथितपोंर्पम् ॥
अस्तुक्जनलखकेस्थाः [तद्धा त्ह्मषया हारम् ॥ १० ॥ ऋषय उचुः ॥ नमस्ते देवदेवाय व्रह्मणे परमेष्ठिने ॥ पह्षाय पराणाय् चाश
ताय जयाय च ॥ ११ ॥ नमः स्वयम्भुषे तभ्यं छे सप्राथेदिने ॥ नमो हिरण्यगभय वेधषे परमात्मने ॥ १२ ॥ नमस्ते वासु
देवाय विष्णवे विश्वयोनये ॥ नारायणाय देवाय देवानां हितकारिणे ॥ १३ ॥ नमोऽस्त ते चतुर्व्र शाङ्वक्रापिधारिणे ॥ सवभूतास
च = 122
(<
णि क
----- - ~~~
॥ मि १ ~ ~ ---~~ पक
९ ततः इतिः यन्य इते पा० | एवमत्र व्यतीतं तत् हति पा० । ३ कद्पोयमग्रतः इति पा० । ¢ पद्म इति पा० । ९ नाम्ना पू दति श्रुतः इतिः नाम्ना पूवभिति श्रुतिः इति
पार | ९& अपास्य इति पार | ७ पयतेन कुरुते इति पा° । ८ ब्रह्माः इति पा० । ९ जननशोकस्थाः जननामक्रमुवनवत्तिनः इत्यथः |
= त
1४9
वू. पु. )
¢ ॥११॥।
पुवं °
अ
४
र
~ +
अ ॥ १८
(य
1
५)
तिः
कनि
ताय द्टस्थाय नमोनभः॥ १९॥नमो वेदश्हस्थाय नमस्ते वेदयोनये॥ नमो इदाय शुद्धाय नमस्ते ज्ञानरूपिणे ॥ १५। न॑मोऽस्वानन्द् |¢
| ९ ~ = कः क = न) (न नत्टी ~> 9 ७
मप्रङ्ृतये माथारूपाय ते नमः ॥ १७॥ नमोऽस्तुते पराहाय नमस्ते मृत्स्यहपिणे ॥ नमा योगाधिगम्याय नम्ः संकषणाय ते ॥१८॥
।नमच्चिमुरचैये तभ्यं तरिधमरे हिव्यतेजतते ॥ नमः पिद्धाय प्रज्याय युणव्रयकिभागिने ॥ १९ ॥ नमास्ताह्त्यष्पाय नमस्ते पद्ययानये ॥
।नपोऽश्रूताय मूर्तय माधवाय नमोनमः ॥ ० रै अ
|॥ २१ ॥ इत्थं स भगवान् विष्णुः पनकावेरभिषटूतः ॥ प्रताद्मकरतेषा वराहवपुरीश्वरः ॥२२॥ ततः सस्थानमानीय् प्रथिवी
पूधववृरः ॥ युम् €+ ^ ११ (= ~ __ $ > (=> ल ५७ र न्म्
मही याति संघुष् ॥ २९ ॥ परथिवी धं षमीङ्त्य प्रथिव्यां सोऽचिनोद्विरीत् ॥ प्रार् सगेदग्धानविलार् ततः सरगैऽद्धन्मनः ॥ २५ ॥
उ (> = ४.७
सूपाय साक्षिणे जगतां नमः ॥ अनन्तायाप्रमेयाय कार्याय कारणाय च ॥ 9६& ॥ नमस्ते प्भूताय प्चभूतात्मने नमः ॥ नमो ||
नमः ॥ २० ॥ त्वेवं सष्मविं वयप सकं स्थितम् ॥ पार्येतनपत्छर्व आता लं शरणं गतिः
| पृथिवी च रूपं मना धारयिता धरः ॥ २३ ॥ तस्यापरे नखस्य महतो नौखि स्थिता ॥ वित॑ता देहस्य न )
क # ५ ।(4 मैपराणे प्रथियुद्रारे पष्ठोऽष्यायः ॥ & ॥ अथ सृष्िणेनम् ॥ कूम उपाच ॥ सृष्टि चिन्तयतस्तस्य कट्पादिषुं यथा एुरा ॥ ध
(<
| अबुद्धिपूकः सेः पुधतस्तमोमयः॥१॥ तमोमोहो महामोहस्तामिक्श्न्धपंक्ञितं॥ अविधा पमा तेषां परादुभरता महूतमनः॥२॥ (
पयेधावस्थितः षरे व्यायतः सोऽभिमानिनः ॥ संृतस्तमता चे बीजङ्कम्भुषद वृतः ॥. ३ ॥ वहिर्तथाप्रकाशस्तब्धा निःतेग एव||
|च ॥ युख्या नगा इति प्रोक्ता य॒श्यगस्तु स स्पृतः ॥ € ॥ तं दद्ाऽ पाकं सगेमन्वदपरं पभुः ॥ तस्याभिध्यायतः सर्गं तिक
तोऽभ्यवत्तेत ॥ 4 ॥ यस्मात्तिर्थर् प्रत्तः स तिर्थङत्ोतः ततः स्तः ॥ पश्वादयस्ते विंह्याता उत्पथग्राहिणो द्विजाः ॥६॥ तम (
- -- ------
१ कूटस्थाय“ एकरूपतया तु यः काव्या स कृष्टस्य: ” तमे इत्यथ । २ नमोऽस्तनन्तषूपाय सक्षिगे जगतो नमः इति पा० | ३ आदित्पवर्णाीय इति पा° |
विश्चवयोनय् इति पा० | 4 शान्ताय इतिं ए० । & छयमेष्यति इतिं पा० । ७ रारणं गतः इति शण्णङ्गतान् इति पा० । ८ सं्यानमिति पा० । ९ प्रजापतिः इति पा० | ॥ ११ ॥
५
2 पीनत्वाचव इति पा०। ९६ तु इति पा । १९ ताभिन्नो ह्यन्धसंज्ञितः इति पा । १३ पञ्चपर्भषा इति, पंच सषा इति पा० । १४ असाधकं न सववत्ैतिपाद्कम् असम्पूणे
त्यथः । १५९ समन्थद्त्याषेम् ममन्यत् परं इति, षा० । १६ तत्पयथग्राहिणः इतति पा० | प
[त
=
+
प्यके ज्ञात्वा सरगमन्यं सक्तं ह ॥ उदकन त इति प्राक्त देवसगस्तु पाचकः ॥ ७ ॥ ते सुखग्री तिबहुञा वहिरन्तस्सनावृताः ॥ ए
प्रकास्चा बदिर्तश् स्पभागराह्यपज्िताः॥८॥ततोऽनिष्यायतस्तस्य सत्यामिध्यापिनस्तद।प्रादुरसीत्तद यक्तादवाङ््रोतस्त साधके
|॥ ९॥ तच प्रकारमहृखस्तमादिका रनाऽपिकाः॥ दुःतोत्कयाः पच्छधुता मवुष्याः परिकीत्तिताः॥१०॥ ते दक्च चाप्र सगेममन्यद्ग ध
नजः॥ तस्याभिष्यायतः सग सगे भूतादिकोऽभपृत्॥ ११ ते परप्हिगः सवै संविभागरताः पनः तादिनशाप्यक्षी खश भूतायाः प्रि ५
| कोत्तिताः ॥ 9२॥ इत्येते पच कथिताः सगौ वे द्विज पुगषाः ॥ प्रथमो महतः सगे विज्ञेयो र ्रणस्तु ष्ठः ॥ ३३ ॥ तन्मात्राणां ए
द्वितीयस्तु भूतमा हि संस्रतः ॥ वैकारिकस्तृतीयस्तु सगे पेन्दरिथकः स्मृतः ॥ १४ ॥ इत्येष प्राकृतः समैः संभूतो बुदधिपूवैकः ॥
ुख्यसगेतथस्तु मुख्या वे स्थावराः स्पृताः ॥ १५ ॥ तियंशषरोतस्त॒ यः प्रोक्तसिर्थग्योन्यः स पथमः ॥ तथोध॑घ्ोतपां ष्ठ 0
देवसगृस्तु स स्मरतः ॥ १६ ॥ तृतोऽवाकूरोतर सेः सपतमः स तु मदुषुः ॥ अश्मा भोतिकः सगे भूतादीनां परकीतितः ॥ १७॥ ||
्
(अ ऋ भन” क अक्क > र = त =
<
[नपमश्ेव कमारः पराङृता वेङृतस्तिमे ॥ प्रा्तास्ु जयः एव सास्ते उद्धिषकाः ॥ १८ ॥ बुदधपषं परवन्त
सुर्याय ुनिएुगवाः ॥ अपरे स्तने वे बरह्मा मानषानासनः समान् ॥ १९ ॥ सनकं सनातनं चैव तथेव च सनन्दनम् ॥ ज्र
।सनत्कमारं च एवमेव प्रजापतिः ॥ २० ॥ पचेते योगिनो विपा प्र वैरग्यमर्धिताः ॥ हश्वरा्कम नसो न सृष्टौ दधिरे मतिम्॥२१॥
तेष्वेवं निरपकषषु ठो कृष्टो प्रनापतिः॥ मुमोह मायया सयो मायिनः पसेष्ठिनः॥ २२ ॥ वंबोधयामाप च तं जगन्मायो महासुनिः ॥
| नारायणो महायोगी योगिचित्ताुरजनः ॥ २३ ॥ बोधितस्तेनं विश्वात्मा तताप पमं तपः ॥ स तप्यमानो भगवान्न किित्पत्य
पयत ॥ २९ ॥ ततो दर्पेण काडेन दुःखत्कोधोऽभ्यनायत ॥ क्रोधाविष्टस्य नेवाभ्यां प्रापतत्नशुबिन्द्वः ॥ २५ ॥ ुङदीडटिञ
| ९ सवोभिध्यायिनस्तथा इति पा । ए स्रोतः स साधक इति, स सर्गः साधकः स्रीथंप्रतिपादक इत्यरथः । ३ तमश्ता इति पा० । 9 दुःसोक्तयः सत्ययुता इति पा।९रीकाशच
इति पा । & स स्रत; इति । तया सतः इति पा० । ७ वरिम इति, ऋं इति पा० । ८ आस्थिता ईति प० । ९ तं वोधरयामातत सुतं इति फ० । १० संतप्थमान इतिं पा० । |
2459 ठ 22
~~~ = ~+ = ~ -
1 ।
`
२4 |
अ
चिनेतरात्नीरलो हितान् ॥२९॥ तं प्राह भूगषान् व्रता जनममृतयुधूताः परजाः ॥ सृजेति सोऽत्रषीद् शो नाई मरत्युनशानिताः॥३०॥ प्रनाः
घर्षये नगत्राथ सनतमद्भाः प्रनाः ॥ मिषायं स तदा शुदं पप्तं कमलोद्धः ॥२३॥ स्थानाभिमानिनः सपाद गदतस्तातिबाध॑त ॥ ||
आअपोऽपरिरन्तरक्ं च घोायुः परथिवी तथा ॥ ३२ ॥ नयः पद्रः शेखशच वक्षा वीरय ए च ॥ ख्वाः काष्टाः कडा सुहुता दिविाः
९
क्षपाः ॥ ३३॥ अदवमााश्च मासाश् जयनाग्दयुगादयः ॥ स्थानाभिमानिनः सक्च साधकाननलपुनः ॥ २४ ॥ मरीविधमहिपः
रस्त्वं पुरं कतम् ॥ दकषमम्ि वतिं्ठ च धम संकल्पमेव च ॥ ३९॥ भाणाद्रत्पृनदकष चक्भ्य च मरीचिनम् ॥ रिरसोऽद्िं
देषो" डदयादधमेष च ॥ २६॥ नेताम्यामत्रिनामानं धम च व्ययपततायतः ॥ संकल्पं चव संकरपात्पवंखोकपितामहः ॥३७॥ परस्त्य
च तंयोदानाव्याना् पहं शनिम् ॥ अनात् ऊतमव्यगर समाना वूतिष्टकम् ॥ २८ ॥ इत्यते ब्रहमणा पृः साधा गृरमपिनः ॥
आस्थाय मानवं द्यं धमंस्तः संप्रवर्तितः ॥ ३९ ॥ ततां दषासुरपितृर् मरुरपयाश्च चतुष्टयम् ॥ तिप्चुमगवाना शः स्वमात्मन
मयोनयत् ॥ ° ॥ युक्तात्मनस्तमोमत्रा हयद्रिक्ताथुलजापतेः ॥ ततोऽस्य नघनादपू्वमष्ुरा जज्ञिरे घुताः ॥ ४१ ॥ उत्पप्नाहुरान्
सष्ठ तां तदं पुरूषात्तपः ॥ सा चोत्मृष्र तवस्तेन पथो रािरनायत ॥ ४२॥ सा तमोषहुख यस्माल्जास्तस्यां सखपल्यतः ॥
र दवस्त्भन्यां गृहीतपाचं ॥ ४३ ॥ ततोऽस्य घुखतो देषा दीव्यतः पंभजज्ञिरे ॥ यक्ता सापि ततस्तेन सत्चप्राय ||
| ~ ,
| १ | = इद --- = = ० (= = (५ ८ =, ° ॥
क्. प. | ` |्स्य छखदातपरमेष्टिनः ॥ ससुतो महादेवः शरण्यां नार्खाहितः ॥ २९ ॥ स एव भगवानीरस्तेनोराशिः सनातनः ॥ व|
॥१२) ) | भरपरथन्ते विद्र स्वात्मस्थं परमेशरुप्म् ॥.२७ ॥ ॐकार समयुह्सृत्य भरणम्य च कताजाडः. ॥ तमाह भगवाच् व्रह्मा सूनेमा रव
॥१२ धाः भनाः ॥ २८॥ निरम्य भगं शंकरो धमेवाहनः ॥ आत्मना सदशाय् खान् पने मनत शिषः ॥ कपिना निरातङ्क;
26४ ८&.-
1-4-12
(ध्ये
१ परमेष्ठिनम् इति पा०। १ भगवान् वाक्यम् इति पा०। ३ स्वात्मना इति पा०। 9 पुत्रान् इति पा०। 4 ज्ञानामिमानिनः इति पा०। ६ तेषामिति पा० । ७ निवोध मे इति पा० |
८ अयन युगाद्यः इति पा०। ९म्रभुः इति षा० | १० चेव इति पा । ११ तथापानाश्यानाच्च इति पा०। १२ प्रभुः इति पा०। १३ उदानात् इति पा० । ९४ दत्रान् ततोऽघुर
पितन् इति पा० । १५ पिसृक्षुमेगवानेतान् खमात्भानमध्युनत् ९ति पा० । १६ अग्रहत इति पा० । १७ दीतिमन्तः प्रजज्ञिरे इति पा० ।
42८2,
< 2४22 < त
पूवा °
©
~
==
|| |मलुष्या रनतावृताः ॥ तामथ स तत्याज तसं सथः परनाप्तिः ॥ ५०
।मभृदिनम् ॥ ४ ॥ तस्माददो धमेयुक्तां देवताः सषुपापते ॥ दत्तमात्रातििकामेव ततोऽन्यां जगृहे तयम् ॥ ४५ ॥ पितरवन्मनम्यमा
|| नस्य पितरः संपरनज्ञिरे ॥ उत्ससजे पितृन् सृ ततस्तामपि विश्व ॥ ४६ ॥ सापविद्धा तयुस्तेन सद्यः सन्ध्या व्यैनायत ॥ तस्मा
| | दददवतानां रात्रिः स्याेवविद्धिषाम् ॥ ४७॥ तयोमेष्ये पितृणा तु मतिः सन्ध्या गरीयसी ॥ तस्मादिवापुराः सव सुनयो मानवास्तदा
८ ||॥ ७८ ॥ उपहते सदां युक्ता रा्यह्ोमध्यमां तुम् ॥ रजोमाजास्मिकां बरह्मा तमन्या ततोऽपनत् ॥ ४९ ॥ ततोऽस्य ज्र पुजा
॥ उयोत्त्ञा सा चाभवद्धिाः प्राङसन्ध्या याभिधीयते ॥ ततः
भगवाच्ह्ा संराप्य द्विलपगवः ॥ ५१ ॥ मूरति तमोरनः्रायां पुनाभ्यपेयत् ॥ अन्धकारे षावि राक्षतास्तस्य जज्ञि ६
। <२॥ पुनास्तमोरनःपराया, बछिनस्ते निशाचरः ॥ सपा यथास्तथौ भूता गन्धवोः संपरजज्िरे ॥ ५३ ॥ रजस्तमो
| |*यामाविषरास्ततोऽन्यानसृन्णुः ॥ वयांसि षयः सक्ष अवीन्ये वक्षपरऽघृनत् ॥ 48 ॥ सुलतोऽजान् ससनान्यान्
| [उदारा निममे ॥ पद्यां चाश्ान्तमातंगाजासभोन् . गवयान्पृगन् ॥ ५५ ॥ उ्टनधतरशेव अगते प्रनोपातिः ॥ आओषष्य
| | फखरधखानि रोमभ्यस्तस्य जज्ञिरे ॥ «द ॥ गायत्रं च थेव विदृत्स्तोमं रथन्तरम् ॥ अगमं च यज्ञानां निममे
|< | पथमान्धुखात् ॥ ५७ ॥ यजरंपि वषभ छन्दस्तोमं पञथचद्रं तथा ॥ बृहत्साम तथोदूय् दक्षिणादप्नजन्मुखात् ॥ ५८ ॥ सामानि
¢| नार्तं छन्दस्तोमं सपद तथा ॥ वेहूपमातिरा्ं च पञ्चिमादसृनन्धुवात् ॥ ५९॥ एकविंरामथवाणमांसोयमाणमेव च॥ अबु
| ( ॥ ९ धमंयुक्ता घाभिका देवताः सूयोदीन् सञुपासते इत्यथः । २ पितरस्तस्य जज्ञिरे इति पा० | ३ विश्वधृद इति पा० । ४ सन्ध्याप्नायत इति पा । & महीयसी इति पा० |
| ~ |& मनवो मानवास्तथा दापत मनवो मानवाः सद् इति पा० 1 ७ तदा इत्ति पा० 1 ८ ुक्ता अवहिता इत्यथैः । ९ ततुमन्यामगृह्तत इति, र्नो मांबात्मिकामन्यां ब्रह्मा ततुमगृहत
| | दूति पा०। १ ° तामप्याड् इति पा० 1 ११ न्यपूनयत् इति, धने हामूयुजत् इति, पा० । १९ तत इति पा । १३ सप मरतास्तथा यक्षाः इति पा । १७ पुनः इ।त पा |
| ९५ सनाय इति पा* । १६ रक्षतः. इतिः पद्वयाश्चेवाश्वमातङ्गान् रक्षस हति पा० । १७ न्येदूलन्यांश्च जातय इति प्रा । १८ मूिन्य इति पा० ।
| ९९. ऋतओैव दति पार । २० ओद्राजशच नत्त्ेष त्रिषटुप्साम रथन्तरम् दहाति पा० । २९ जगतीच्छन्दृस्तोमम् इति पार । २२ मापोर्यामानमेष च हति पा०।
2.
।
+~ -- 5 - ---- -स-
= -च्----=
०1. 42122. 1
४
2
भं सेराजयुत्तरदसजन्धुात् ॥ ३० ॥ उच्चावचानि भतान गारभ्यस्तस्य नतर ॥ बरह्मणो हि प्रजापते सृनतस्त प्रनापतेः॥&१॥
यक्षाच् पिज्ञाचाय् गन्पर्वीस्तयेषाप्पश्सः ञभाः॥ घृ चतष्टथं सगं ेतृर्िपितृभायुष् ॥&२॥ ततोऽपघ्जच भूतानि स्थावराणिचराणि
च ॥ नरङ्गि्रर्षाति वःमृमोरगार् ॥ ६२ ॥ अव्ययं च ^ चैव दवं स्थावरजङ्गमम् ॥ तेषां ये यानि कमणि पराक् चुट
प्रतिपेदिरे ६७॥ तान्येव ते भप्त सृभ्यमानाः पुनःपुनः ॥ रिशा मरकर धमाधमावरतातते ॥६५॥ तद्भ(षिताः प्रपयन्ते तस्मा
तत्तस्य रोचते ॥ महाभूतेषु नानातवमिद्धियार्थषु सुतिषु.॥ ६६ ॥ विनियोगं च भूताना धति व्यदधात्स्वयम् ॥ नाम 1 च
भूतानां प्राक्ेतानां प्रपञ्चनम् ॥ ३७ ॥ वेदरष्देभ्य एवाद् निममे स महर ॥ अपणं चेव नमानि वाच १९९ सधय ॥ ६८ ॥
इवेन प्रहुतानां तान्पेषभ्यो ददात्यजः ॥ याष्न्त रतिषङ्ञानि नानाहपाणि पेये ॥ ६९ ॥ द्यन्ते तानि तान्येव तथा भावा
युगादिषु || ७० । । इति श्रक्मेपुराणे पपषमोऽध्याधः ५ 3 ॥ अथ स्यादिक्तगकथनम् ॥ द्रुम उवाच ॥ एवं भूतानि सृष्टानि स्थाव्
राणि चराणि च ॥ यदस्य ताः प्रनाः सृष्टा न व्यवर्दन्त मितः ॥ १॥ तुमाम मह्या तदाङाचत इगसतः ॥ तत्ः त [१९१
ुदधिमथंनिश्चयगामिनीम् ॥ २ ॥ अथात्मनि सम्ाकषत्तमोमाजं निषामिकराम् ॥ रनः सत्त च संवृत वतमान ९१११० ॥ ३॥
तमल्त॒ व्यवदत्पश्वाद्रनःसचेन संयुतः ॥ तत्तमः प्रति मै मिथुनं समनायत ॥ £ ॥ अधमांचरण् विमा न्ता चाशुभर्क्षणा ॥
स्वां तवं घ त॑तो बरह्मा तामपोहत भास्यरम् ॥ < ॥ द्विधाकरोतनदेदमरधेन पुरुपाऽभवत् ॥ जन नार। परप [वरानन
` १ देवािपिरेमानवम् दति, सदेवाुरमानवम् दत्तिः देवधिपिलमानवान् इति पा०।२ ततोऽसनत इति, ततोऽसजत्स इति पा०। ३ उद्धाकिता ठाति पा०। ४ तथेव दाति पा०। 4 हष्टानाश्च
प्रप्चनम् इति, कृतानाच प्रपश्चनम् इति? वृणां य पश्चभतानां प्रङ्तारना प्रपच्चनम् ति च पा०। ६ पेद्शब्दापशब्दो च इति पा० | ७ टष्टय दति पा 1 < सावैयन्ते च मूतानाम्
इति पा । ९ यथत्तवरतरिङ्गानि इति । यथा ऋतौ नानाषूषाणि ऋ्तुलिङ्गानि सन्ति तान तानि प्व पुन्वत्सरान्तरे दृश्यन्ते च इत्यर्थः | १० यदा तस्य इति । यदा चास्य इति
|पा० | ११ तमोमयोवेतः इति पा० । १२ संतरेद्भे इति पा । १३ तयात्मनि इति पार । १९ संतः इति पा । ५ प्रतिर इति. प्रतिमातुश्चाति पा० । १६ अधमाचरणभेव इति
| अधमीचरकः । स्वथ षण् । ५ कचित् खा्थिकाः ्रहतितो टिद्गगचनान्पीतवततन्ते” राक्षसवत् इति मृग्यम् । ७ सततं इति पा०। १९८ भाष्राभेतिं पा । १९ परुषात् इति पा० ।
पूषा
॥ अण
॥ १३ ॥ |
| (६
१ ॥
६
केन
- 21८
ॐ £~
०
\
(22८2 £- >
&
प्ट
९
र
/
०
[0
&
< प
ट
&
॥ १३ ॥
(<
६८
द
~~,
| स
ऋ ५
|9 | मथः ॥ ६ ॥ नारा च शतरूपास्यां योगिनीं ससूने भाम् ॥ सा दिवं परथिवीं चेव महा व्याप्य संस्थितौ ॥ ७ ॥ योगेशवयेवरो ||
||२ता ज्ञानविज्ञानसयुता ॥ योऽभवतपुरुषात्पुत्रो विशडव्यक्तनन्भनः ॥ ८ ॥ स्वायेधुवो मवुवः सोऽभवत्पुरुषो स॒निः ॥ सा देवी |
|¦ | तरूप्र्या तपुः इता सुद् ॥ ९ ॥ मत्तं दीपरयासं ममेवान्वपदत ॥ तस्माच्च रातरूपा सा पुब्ममधुयतत ॥ १० ॥ ||
|| भरियनतोत्तानपादौ कनयादववमयत्तमम् ॥ तयोः रति दक्षाय मचुः कन्या दद नः ॥११॥ प्रनापतिरथाङ्रति मानसौ नगे रषिः ॥ |||
|| भक्या मिथुनं जज्ञे मानस्य चेः युंभम् ॥ १२ ॥ यत्तस्य दक्षिणां चैव याभ्यां पंवाद्धतं जगत् ॥ यज्ञस्य दक्षिणायां च पुता ¢
| दादश जाज्ञर् ॥ १३॥ यामा इते समाख्याता देवाः स्वायंुवेऽन्तरे ॥ प्रघ्ुत्यां च तथा दक्षश्यतन्नो विंशतिं तथा ॥ १४ ॥ ससन ६ ।
| र (त
)
$ ५
८4
>
क.
= क
[र
कृन्या नामान् तासां सम्यङ् निनोपत ॥ अदा क्षमी धेतिस्वषटिः पिधा क्रिया तथा ॥ १५॥ बुद्धिना वषुः शन्तिः सि
|कीतिंखयोदशी ॥ पत्यर्थं म्रतिनगाह धमां दाक्षायणीः शुभः ॥ १६ ॥ ताभ्यः रिष्ठा यवीयस्य एकादशा सुौचनाः ॥ स्यातिः||
त्यय सतिः स्वृतिः प्रातिः क्षमा तथा ॥ १७ ॥ सम्ततति्ानसुंथा च उनां स्वाह स्वधा तथा ॥ मृभवो मरीचिश्च तथा चेवङ्धिर||
सुनः ॥ १८ ॥ पुटस्त्यः पुखुड्वैव कतुः परमधमेवित् ॥ अगिवतिष्ठो बहिश्च पितस्थ यथाक्रमम् ॥ १९ ॥ ख्यात्याया जगृहुः||४
| कन्या इनय। ज्ञानतत्तमाः ॥ अ्रदधाया आत्मजः कामी द्पां सक्ष्मीशुतः स्मृतः ॥ २० ॥ धृत्यास्तु नियमः पु्स्तुष्याः सन्तोष ||
|उच्यतं ॥ पृष्टया उमः सुतश्चापि मेधापुत्रः शमस्तथा ॥ २१ ॥ क्रियायाश्चाभव्पुत्रो दण्ड नय एव चै ॥ बुद्धया बोधः
|इतस्तदत्यमाद्।ऽप्यना्त ॥,२२॥ ठनाया वेनयः पुत्री वषो व्यवसायकः ॥ क्षमः शान्तिषुतशवापि पिद सिद्धेरजायत ॥ २३ ॥ ||
|यशः के।तिषुतस्तदरादेतयते धमेसूनवः ॥ कामस्य हषः पुवोऽभृदेानन्दोऽप्यनायतत ॥२९॥ इत्येष वै सुखोदकैः सगो धमेस्य कीततितः॥ ||५ |
न त क् क
~~
<
भि क य 1 [2
~ - = जन त त म -ा ज - + 9 शना्--०० का -_ (0 "क ण छ म
ध
| रतां नासमिति पा | मतिष्ठति इति पा । ३ एुदस्तरम् इति पा० । ४ बह्मणः पुत्रम् इति पा० | ९ ददौ शतै पा० | & मनसा इति पा । ७ सुतः इति पा० । < तथ।||
क्रिया दाते पा०। ध कान्तः इ।त पार | १० प्रभुतितं पा०। ११सत्तातिश्वानसूुया इति पा० । १२ भग इति पाः | १३ पतयश्च इति पा । १४ रोम इतति पा । १५ क्रियायामभवदु &
पुत्रो दण्डः समय उच्यते इति पा । १६ व्यनायते हति पा० । १७ सुखमिति पा० । १८ पुत्रो वै वेदानन्दी व्यजायत इति पा०। म
<
>
#
त्न ल व
कृ. पु.
॥ १६ ॥
ने दि तधम निहति चाकृतं सुतम्॥२९॥निकृतस्तनेथो जज्ञे भयं नरकमेष् च॥ माया च वेदना चव मिधूनं तिमेतय। ॥२९।
भयाजक्ञेऽथं वै माया मूल्य भूतापारिणम् ॥ वेदना च सुतं चापि दुःखं जज्ञेऽथ रषात् ॥२७॥ ृतयोव्याधिनेशशोक। तृष्णा क्रोध
जज्ञिरे ॥ इ्टोत्तराः स्मृता द्यते स्वँ चाधमंरक्षणाः ॥ २८ ॥ नेषा भायास्ति एना वा त् ते शदरतसः ॥ इत्येष तामसः गा जज्ञे
धर्मनियामकः ॥ २९॥ संक्षेपेण मया प्रकत विपषटिषठनिपुद्धवाः ॥ २०॥ इति शीक्ेपुराणे उस्यादिसगकथनेऽषटमाऽ्यायः ॥ < ॥
( अथ पृञचोद्धषपादुर्भावः ॥ सूत खाच ॥ एतच्छरतला तु वचनं नरदाया मदषयः ॥ प्रणम्य वरदं विष्णं प्रच सरथा वताः । । १॥
मुनय उचुः ॥ कथितो भषता सगो ल्यादीनां जनादन ॥ इदानीं संशाय चेममस्माकृ धवम ॥ ^ ॥ कथ त भगवानीशः पर्वन
ऽपि पिनाकधर ॥ पु्रतमगमच्छयुत्ू्णोऽग्यक्तनन्मनः ॥ २ ॥ कथ च् भृगजत ऋ लोकपितामहः ॥ अण्डती नगतामीऱ
५ [सतत्र वहमिहा्पि ॥ ४ ॥ कूमं उवाच ॥ शृणयूषयः से शंकस्यामितोनपः ॥ पुरं बरहणस्तस्य पदमयोनिलमव् च ॥ ^ ॥
अतीतकलपावसाने तमोभूतं जगत्रयम् ॥ आसीदेकाणेषं वीरं न देवाधा न चपयः॥&॥ ततर नारायणा सवा निनेन निरु्पषे॥ आधित्य
शोषायनं सुष्वाप पुरुषोत्तमः ॥ ७ ॥ सदघरशीषा भूता स सदधरक्षः सद्रपात् ॥ पद्यः पवेज्िमेयमानां मनीविनिः ॥ 9
पीतवासा विशालाक्षो नीखनीगूतसतिभः ॥ ततो विभरूतियगात्मा याथना ठु द्वापरः ॥ = । कदाचत्तः । एुपस्य रीड दिव्य
मद्धतम् ॥ जेखोक्यतारं विमं नाभ्यां पकनसुद्भो ॥ १० ॥ शतयोननविस्तीर्ण तरणादित्यपत्निभम् ॥ दिव्यगन्धमयं पुण्यं कणिका
कृ
-~----~-~--
ज
1)
प्ट
न ०9
§
क
१ निङ्ृत्यास्त॒ सुत इति पा० | २ निकत्यतृतयोः इति । ३ जज्ञे जनयामाप् इत्यथैः सतरन्त्ैतः प्रेएणाथैः यथा कुमारम “ अतुग्रहुं संस्मरणप्रवृत्तमिच्छामि सवि
[4 [ @ ज श ल्प (क [9 (4 ₹्-
त॒माज्ञया ते » इति । ४ व्याधिजराशोकतृष्णाः क्रोधश्च इति पा० । ५ कमरपम्भः इति पा | ६ अण्डजः ईपि पार । ७ कल्पापसररे इति पा | ८ सव इति.पा०।९नां
दाया महषयः इति पा> । १० निजनो निरुपप्खः दति पा< | १९ महा इति पा० । १२ योगिनां ददयाट्यः इति प° 1 ९३ दिव्यसुत्तमम् इति पार |
22 कठ < 2 (<
६
५
<<<
पूवा
अ०म
क
८22 ४22८ ©
[व
नर
हकर
रातम् ॥ ११ ॥ तस्यैवं सुचिरं कारं व्तमानस्य शद्गिणः ॥ हिरण्यम भगवंस्तं देशमुपचक्रमे ॥ १२॥ स तं करण || 4
| ॥ १९ ॥
50)
रषात्मि समुत्थाव्य् सनातनम् ॥ प्रोवाच मधुरं पाक्यं मायया तस्य मोहितः ॥ १३ ॥ अस्मित्रक्नाणेवे बोरे निजने तमहा्रते ॥ |
एकाक को भर्वति ब्रहि मे पुर्पर्षभ ॥ १४॥ तस्य तद्वचनं श्रता विहस्य गरुडष्वनः ॥ उवाच देष ब्रह्माणं मेषगम्भीरनिःखनः|
|॥ १९ ॥ भो भो नारायणं देवरोकोनां प्रभवाव्ययम् ॥ महायोगीश्वर मौ पे जानीहि पुरषात्तमम् ॥ १६ ॥ मयि पय नगत्छत्ं च
खोकमितामहः ॥ सपरवतमहाद्वीपं सुदैः सपतमिवरतम् ॥ १७॥ एमामाप् विश्वात्मा मोवाच पुसं इरिः॥ जानत्नपि महायोगी को ।
[निति पतम् ॥ १८ ॥ ततः प्रदस्य भगवान् ब्रह्मा वेदनिषिः परुः ॥ प्रतुवाचाम्बुनाभाक्ं सस्मितं छणया गस ॥ १९॥ अहं
ता वेधात्ता च स्वयम्भूः प्रपितामहः ॥ मय्येव संस्थितं विशव ्रहमाहं विद्वतोयुलः ॥ २० ॥ शरुत्वा वाचं स भगपानिष्णुः पत्यपर् |
रमः ॥ अनुज्ञप्याथ योगेन प्रविष्टो ्रह्णस्तनुम् ॥ २१ ॥ डोकयमेतत्कठं सदेवाुरमालुषम् ॥ उदरे तस्य देवस्य दष्ट विस्म॑य|
मागतः ॥ २२॥ तदास्य वक्रात्निष्कम्य पत्नगेरनिकेतनः ॥ अथापि भगवाचिष्णुः पितामहमथात्रवीत् ॥ २३ ॥ भवानप्केवमेवाच|
® (ष क
| ( [सात ।ह ममाद्रम् ॥ मिय खोकान्पयेतान्िचितान्ुरपषेम ॥ २४ ॥ ततः प्रहादिनीं वाणी तवा तस्याभिनन्ध च ॥ श्रीपते
रद् भयः पिपेश डशष्वनः ॥ २९५ ॥ तानेव सोकागभेस्थानपयत्सत्थविक्रम्ः ॥ पयं दवाय देवस्य ददरोऽन्तं न वै दैरेः ॥ २६ ॥ |
॥ तता दारा सत् [पहितानि महात्मना ॥ ननारईनेन रह्मा नाभ्यां दवासमविन्दत् ॥ २७ ॥ ततर योगवडेना परविर्य् कनका|
।ण्डनः ॥ उनहारत्मना सूप पुष्कराच्चत॒राननः ॥ २८ ॥ विररानारविन्दस्थः पद्यगभंसमदुतिः ॥ बह्मा स्पयभूभगवासगयोनिः पिता
महः ॥ २९ ॥ समन्यमाना विशशमात्मानं परमं पदम् ॥ प्रोवाच विष्णु पुषं मेषगम्भीरया गिरा ॥ २० ॥ कृतं किं भधतेदानी
>~ त आत ७ = + ८ = = 9 =
ल 222
व = > (न (ण ~. ~~. ~~ पकः
ध १ = द, ^-^ - इ
[1
९ देवं रोकानां इति पा० ।२त्वं इति पा०। ३ त्वां च रोकेपितामहम् इ पा० । ४ शरु तत्थं भगवान् विष्णुः सत्यः सत्यपराक्रमः इति पा० । ५ भतुज्ञयाथ इति पा० |
विस्मयमागमत् इति पा० | ७ जनातश्मश्र्मगवानच् इति पा० । ८ परित्वा पयय इति साधु । आः द्यपूप्रत्ययाभावः । ९ ददद तत्र वै हरे इति पा०।१९० विरराजारयिन्देऽ
मन् इति पा ! ११ मवतेवाय मन्मनोजयकाक्षया इति पा० ।
क
~+<प2
"क ऋः ऋः च ॥ ~= क = य नि काक
१
जयकाक्षया ॥ एकोऽहं प्रवे नान्यो मां वे कोमिभविष्यति ॥ ३१ ॥ शरुत्वा नारायणो वाक्यं ब्ह्मणाक्तमत
नरतः ॥ सान्तपुवमिदं वाकयं वभाषे मधुरं हरिः ॥ ३२ ॥ भवान्धाता विधाता च स्वयभरः प्रपितामहः ॥ न मात्य भ
गेन दाराणि पिहितानि मे ॥ ३३ ॥ किन्तु टीखथमेवेतत्न तरां बाधितुमिच्छया ॥ का हि ाधितुमनििच्छेदेवदवं
पितामहम् ॥ ३४ ॥ नं हि सं बाध्यसे तऋह्मद् मान्या एह सवया भवान् ॥ ममं क्षमस्व कल्याणे यन्मयाप्ङ्घतं तुर ॥ २३५. ॥
अस्माच्च कारणा दृह्मन्पु्ो भवत मे भवान् ॥ पदययानिराते स्याता मलूयाथ जगन्मय ॥ ९ ॥ ततः प (४ ४ वृरं द्वा
करीरिने ॥ ड गत्वा परनरविष्णममापत ॥ ३७ ॥ भवान्पवत्मकाऽनन्तः स्वेषां परमेश्वरः
र | त वं = ० मृहश॒रः ॥ मन्मयं सवेमेषेदं ब्रह्म॑णः पुरुषः परः ॥ ३९॥ नावाभ्यां वयत दन्य
कानां परमेश ॥ एका सतिवा भित्रा नारायणपिता्महां॥ ९० ॥ तनुतो व्रह्माणं वाइदेषाऽत्रष्[द्द्म् ॥ इय प्राज्ञ, *१त्।
विनाशाय भपष्यति ॥ ४१ ॥ किं न पर्य यागेनं क्माधिपतिमव्ययम् ॥ प्रधानपुरषरान वेदाहं परमश्वरम् ॥४९॥य न परवा
गीन्धाः सांख्या अपि महेश्व ॥ अनादिनिधनं त्र तमेव श्षरणं बज ॥ ४३ ॥ ततः ऊदाऽम्बुनाभाक्ष रह्मा प्रावाच कर्वम् ॥
भगवन्रूनमात्मानं पदि तत्पसमाक्षरम् ॥ ® ॥ त्ह्माण जगतामकृमात्मान परम पदम् ॥ नावाभ्या व्यत त्वन्यां छखाकानां परमेश्वर
॥ ४५ ॥ सत्यग्य निद्रां विपुखं स्वमालसानं विशकय ॥ तस्य तत्क्रोधजं वक्यं शृल्यापे स तदा प्रभुः ॥ 88 ॥ मामव वद कर्पा ।
न
2,
©
९, पु,
॥ १९ ॥
|
„ 711
<
©
<
क्म |
. =
० 2
५ मां हि कौऽमिभविष्यति इति; समानोऽपि च विद्यते इति पा | २ ब्रह्मणो टोकैमन्तरिणः इतिः त्रह्मणः परमेष्ठिन इति; | मंत्रिणः परमेष्ठिनः इति पा० | ३ त्वन्मा-
त्सय्याभियोगेन इति पा०। 9 न तेऽन्यथावमन्तव्यभिति पा | 4 मम मषेय कल्याणं यनमयापद्तं तव इति, सेमन्धयकल्याणमितिः सवेधम्मककट्याण इति पा° | ६ मात्मा
लोकपितामहः इति पा । ७ ब्रह्माहं पुरुषः परः इतिः ब्रह्माण्डं परपरम इति पः: ¦ ८ एकोऽस्तीति हिधा मित्रो इतति पार । ९ योगेशमिति देवेशभिति पा । १० भवान्न
मात्मानं विन्देत परमेश्वर इति पा | ११ श्रुता परिष्णुरभापत इति परा? |
1 प ठ
थि ।
॥ १९ ॥
१
9 | ॐ ष
>> ५८४
५3६८ ०२२२
<. “29६७
भी
{४ ५:>£
|
।
॥
<<.
दे (<
~ -----
च
<
1
#
(<
#
९
#
+
0, &
५
(< ~<
(न
[
#
ॐ
॥।
4
|
\
भ
प
भू
६ --
7
<
२?
(८
०
इ
=>)
(८
४
1
॥
।
|
।
| पादं महात्मनः ॥ न मे द्याविदितं ब्रह्मन् नान्यया वृहामि ते ॥ ४७॥ किन्तु मोहयति बरह्न्नन्ता पसेश्वरी ॥ मायारेषवि् |
पाणां हेतुरात्मषषभुद्रवा ॥ ४८ ॥ एतावहुक्त्वा भगवाविष्णुतूर्णी पृथूव् ईं ॥ ज्ञाता तत्प त्तं स्वमात्मानं सुरैर ॥ ५९ ॥
| = 1 न ८ त ल =
७ |कृतो ह्यपारमयात्मा भूतानां परमेश्वरः ॥ प्रसादं व्रह्मणे कपर पादुराभीत्ततो हरः ॥ ५० ॥ ठछलाटनयने। देवी नटामण्डछ्मण्डितः ॥
चिशडपाभिभगवासतिनतां परमो निषिः ॥ ९१ ॥ विदीविातयूथिता यैः साङ्खदुतारकैः ॥ मालमत्यद्रूताकारां धारयन्पाद्
|च चन ५२ ॥ त ह द्वनशा जरत्या राकपितामहः॥ मोहितो माययात्य्य पीतवापरतमत्रवीत् ॥ ५२ ॥ क एष पुरषो नीरे
यगा टा चनः ॥ तन रा(सरमयार्मा समायाति जनादन ॥ 42 ॥ तस्य तद्वव थला विष्णदनिपमरईनः ॥ अपरयदीश्रं
दव जरन्त ।कमङऽम्नाते ॥ ५4 ॥ ज्ञात्वा तं पए भाकमेशवरं तरह्मभावनः ॥ प्रोषाचोत्थाय भागवान्देवदेवं पितामहम् ॥ ५६ ॥
ठ्
द ष = 1 अनादानधनाऽ चिन्त्या खोकानापीश्वपे महान् ॥ ४, रकरः शम्भुरीश्चानः सवौसा
॥ ९७ ॥ शंकरः [शावः सवौष्
| क शदेतः हव्य॑ः : सनातनः ॥ अनाहित 16 =>) =)
परमेशः ॥ श्रूतानामधपा यानी महश विमरः शिवः ॥ ५८ ॥ एष धाता विधाता च प्रधानः प्भुख्धयः ॥ ये प्रप्हयन्ति यतयो
~=
=
= तिक्रा दर ] जज्तन्यैव तमन्यम चा > न । म 7 + ५ =
बरहमभक्न भातत ॥ ५९ ॥ सृजत्येष नपि पाति तदहृरत् तथा ॥ कृ भला महृदषः केवडो निष्कः हिवः ॥ ६० ॥
नखा विदत् इष भवन्त वः सनातनः ॥ वेदानि प्रदद्। तभ्यं सोऽवमायाति शंकरः ॥ ६१ ॥ अद्येव चापरां मति विश्वयोनि स्नात
॥
| नभ मामहे मरपितामह् ॥ ६२॥ गिं न पर्षति योगेशं ्रहनाधिपतिमव्ययम् ॥ दिव्य मवतु ते चकन र्यत
ततस्य ॥ ९२॥ छन्या चतदा १.1 21 क।पतामह्ः | वुषुधे परमं ज्ञानं पुरतः समवस्थितम् ॥ ३९ ॥ स छन्धवा पमं ज्ञान
भ वृर भिरि पृ हे 2 न कज [4 ® ० न % चः ~, #
९ भवन्त।मति पा | ९ महेश्वरमिति पा० | ३ ऽनन्त इति पा० | ४ ०५ नराल प्राथितामति पा । ५ पुरूषोऽनन्त इत्ति पा० । & समायातः इति पा० । ७ जणं
भ [म ल -- ल भा ज = =
तमनवाग्मा्त दति पार । < त्रह्ममानितः दति पा०।९ पुषेः इति पा० | १० भावितुनर्पि पार । ९१९ तत्पदम् दति पार! १२ परभीरानमिति, पएमेदानामिति पा०।
{< ८
6
+ श्च
(१ >)
& 9 # 1
1 8
#
#
प
छ
% श्वे
= (>
[1 1 ।
१५
">> 1331
(
(< 2122
229 "2४४२
।,) !> २ ३१६४ ?ॐ>
क हः
~~
#
क ( 1 क > ४ . >
7 १ - २->
&
(प्ट
<
22 (<
` "च शः । ॥ ।
भश्वरं परपितामहः ॥ परपदे सुरणं दें तमेव पितरं शिवम् ॥ ६4 ॥ अक्रारं पमवुस्प्रवय तंस्तम्यात्मानमात्मना ॥ अथवरिर्ता ष
5 [एश् च कृतादिः ॥ ६६ ॥ संसवुतस्तेन मगवाय्त्रहमणा पमशरः ॥ अकरा परमं परीति व्यानहार स्मयनिं ॥ ६७ ॥ कः
न सनद त मक्त मे भवाद् ॥ मयेतातितः पं उकृ्यथमवयधः ॥ ६८ ॥ त्वमात्मा ्रादिपुप। मम ददतु, ॥ १।
२ वरय विश्वात्मन्वश्दोऽहं तानव ॥ ६९ ॥ घर देवदेवकचनं नशचम्य कमलद्धयः ॥ नर्य विष्णु पृष् मरण॒म्भााच् सकरम ॥ ७० ॥
४ भगवन्भूतभव्येश महादेवाभिकापते ॥ तमिव पुत्रमिच्छामि तषा वा सदशं सुतम् ॥ ७३ ॥ मोहिताऽस्मि महादव मायया सक्या
८ त्या ॥ न जाने पमं भावं याथातथ्येन तें रिव ॥ ७२॥ समेव देव भक्तानां माता भ्राता पिता सुहतु ॥ प्रद् तव पादून्नि नमा"
| | शरणागतः ॥ ७३ ॥ ह त्य पचनं श्रता जगत्राथो वृष्यः ॥ व्यानहार तद् पुत्रं समाछोक्प जनादृनम् ॥ ७४ ॥ यद तति, भग
वता तत्करिष्यामि पुतक। विज्ञाने दियष्ठसततयति तवानप्॥७९॥ समेव स्धूतानाभादिकतत नियोजितः ॥ करम तेषु दवे
मायां टोकपितामह॥७६॥ एष नार्ययणो मत्तो ममेव प्रमा तदः भविष्यति तवेशान योग्ेमही दरिः॥ ७०॥ए१ व्याहत दस्तभ्य
प्रीतैः स परमेशथरः॥ संस्परय दवं बरह्माणं हरि वचनमत्रषीत्॥७८। तणोऽस्मि पषा ई ते भक्तस्त्वं च जगन्मय ॥ वर वृणावं ना्वीभ्यामन्यो
स्ति परभाथ॑तः॥७९॥ धुत्ाथ देववचनं विष्णुविशमयं गत् । प्राह प्रस्ता वाचा एम्(ख(क्प च तन्ुवम्॥८०॥एष ए वरः अव्या
यद्ई परमेशवरम् ॥ पटयामि परमात्मानं भक्तिमेव मे चयि ॥ ८१ ॥ तयेधुकवा महादेवः परनरिष्णुमभ(पत ॥ भवान् सवस्य
[कि दि ---~ ~ -
ण्ड्व
२
„ {4
कः
(
अ० $
८2८ < 22 ड
३,
©
ष (६
॥।
2 ~
\
॥
कय कक
~
र)
चै
| 4
५
--0-
\
द -2 = 9
त ल
च
१।
६
---~-~-- ---~-~-~ ~~ - ---~
<<
६
१ देवेन इति पा० | १ स्मयन्निव सिमितं कुर्वति इत्यथः । समयत्रिःवा स्मयमानः । ३ मद्धक्तश्च यतो मवान् दृति पा० | 8 प्रणम्याह वृषध्पजमिति पा० । ५ तेऽनघ इति
पा० | ६ उत्पत्स्यतीत्यतर परस्मेपद्माषषम् । तवानघ इति पा० । ७ तपा कुरुष्व द्ेदाङाति पा | ८ नारायणोऽनन्त इति पा० । ९ योगक्षिमवह्ः-अछृन्धस्य सभो योगः|
ठञ्स्य परिरक्षणं क्षेमं तयोनिषहक दव्य्थैः |१० प्रीतात्मा दृति पा० ¡ ११ भयात इति पा०।१२ नद्यां पिभित्रो पपमायेतः इति पा० | १३ दिश्वनगन्मयः इति
पा° | ९४ समारोक्य चत॒युखभिपति पा०।
॥ १६ ॥
8०2 =
॥ &
५
1 &
1
ध
4
+
| सच योगी मापुपष्यति ॥ पुटयेतनगतछृलं सरेवासुरमाछपम् ५
॥ ८
| <| उद् जनत वनरुदानं पामकमम्यत्तमनन्तराकिः ॥ ८७॥ इति श्रीकूर्मुराण 7 नाम् नवमोऽध्यायः ॥ ९॥
| | |
॥
¶
¶ |
¢ (^
(^ ५
। 4९
# ९
|| / (
|
} ऋ
# ^
| \ ष्व निद्रामक। ताऽ विष्णुना ॥ ९ ॥ स तेन तथादिरय सूकगदाधरः ॥ अहना नागयगास्थोऽश् शषाप सण्ठि तदा
|८।| ° । सारद चिर काठमानुन्दं परमात्मनः ॥ अनाधनन्तमदवतं स्वात्मानं ज्जञितम् ॥ ११ ॥ ततः परभाते योगात्मा भूता
| ६ [च ल. ॥ सतज चह तदप वैष्यवे भावमाननितः ॥ १२॥ पुरस्तादसृनहषः सनन्दं सन तथा ॥ ऋष सनत्छुभारं च पूरन
भ ॥ स € ®> चट ¢ न न
। ् ५ क्तो हत्तोधिदेवतामाति पाः । २ चिद्
४।
॥॥
(काय्य कततहमपितेवृतम् ॥ ८२ ॥ त्वन्मयं मन्मथं केष वमेततन वंरयः ॥ भयाद् सोमस्सर हथो भवात्रानिरहं दिनम् ॥ ८३ ॥
| 1 ८ +त वयक्तम्ह पप एष च ॥ भवान् ज्ञानम ज्ञाता भवान्मायाहमीश्वरः ॥ ८४ ॥ भवावियासिंका शक्तिः शक्तिमान
१ वरः „यदत ।ष्कठा दवः साऽ क्ति नसययः पपुः ॥ ८८ ॥ एकीभाविन परयन्ति योगिनो वरह्वादिः॥ लंमनाधित्य विधा
इतादधुक्ता भगवाननादिः स्वमायया मोदितभूतभदः ॥
॥
||
¶ रुद्रटः ॥ वम उराच । येते मह दव भूष ए पितामहः ॥ तदेव सुमहत मेने नाभितष्ुत्यितप्र् ॥ ३ ॥ अय दरविणं
| = (= = ण) \ श स, [कककेर (ॐ भ्त © ५
| ऊटन तननि मपर ॥ महासुरा समायाते भातरो मधुकेटभों ॥ २॥ कोपेन महतावरि्ं महयपवतियहौ ॥ करगान्तरषुद्रत
। | ति ध् ङ्ग = वृ \ [& ¢ > (7 # म । ध © (^ ०
दवृदुवस्प् शाङ्गणः ॥ ३ ॥ त्रागत् समां {६ नारयणमजा विभुः ॥ अखक्य कृण्टकषितवषुपें हृन्तमहार् ॥ 2 ॥ तद्स्थ वचन
| ^) । श्र र १५ ४ ॥ = न) 9 ७ =, (~ (~
| || २ ६. एकग पः ॥ आज्ञापयामि तावधाय पुरपावुभ्।॥५॥ तदाज्ञया महद त॑योस्ताभ्यामभूदविनाः॥व्यनयत्ेदमं जिष्णुः
|! | 1 कच तयनकन्नयुत् र| ततःपदयाप्नातानं जगत्ायःपितामहम् ॥ वभावे मुरं वक्यं सेहाविष्मना हरेः ॥७॥ अस्मान्मयोद्यमान
| {/ | 74 अत्वत् वभ्। ॥ नाह भवन्तं राक्राम वाटं तेजोमयं युकम् ॥ ८ ॥ ततोऽपतीयं विश्वात्मा देहमाकिदिय चक्गिणः ॥ अवाप
९
॥
[पका इति पार | ३ त्ामनादत्य इति पा० | 2 जन्मस्वितिनारहीनमिति पा०। ५ सोऽपिवाततभिति, स पिङ्ाछमिति पा०।
प. ह ++ = ® [> =, _ न ~~ ^
& नारायणमव। धः इत पा । ७ तयोरापीत् समाः शतम् इति पा० । ८ सोदभिति पा० । ९ भेङौप्रधाथ इति पा० । १० सहव्रश्ी$नयन इति, सरखरीषैस्तनय इति पा० ।
(
।
2 22449
५
[मे
[ हि)
नै `
(|
५
(क्र
कू. पु. ॥ तं सनातनम् ॥ १३॥ ते दनद्रमोहनिर्युताः परं वैराग्यमास्थिताः ॥ त्रिदिवा परमं भाप जञाने विदधिरे मतिम् ॥ 9४ ॥ तेष्वेवं निरे ||॥॥|| परव"
शेषु डोकसृ्ट पितामहः ॥ वधू नषटवेता वै मायया परमेष्ठिनः ॥ १९ ॥ ततः पुराणपुरुषो जगनधतः सनातनः ॥ व्यानहागत्मनः 1
|| पं मोहनाश्चाय पद्यनम् ॥ 9६ ॥ विष्णहाच ॥ कितं पिस्पृतो देवः श्ूखपाणिः सनातनः ॥ यदतो वै पुरा शम्भुः पुत्रस भ (
राड् ॥ १७ ॥ प्रयुक्तपान् मनो योऽप प्रतनं च शङ्क ॥ अवाप संज्ञा गोविन्दात्पन्नयानिः पितामहः ॥ १८ ॥ म्र॑नाः स्ट मन
(=.
० १@
1 १७ ॥
=
केक क ~
(2
ह
के
5
क्-तपः परमदुस्तरमु ॥ तस्ये तप्यमानस्य न किचिःमवत्तत ॥ १९॥ तता दीपे काठन् दः खाक्करोपाऽभ्यनायत ॥ कराध
| वित्य नेत्राभ्यां प्रापतत्विन्दवः ॥ २० ॥ ततस्त्यः सषुद्रताः भृताः मतास्तद् भवन् ॥ सस्त नयतो दृष ब्रहनालमानमिन्दतं (
|॥ २१ ॥ ज प्रर्णाशच भगान् कोपाविष्टः प्रजापतिः ॥ तदा प्राणमो रुः ्रुरा््भाुखलात् ॥ २२॥ सहघरादित्यत्मशो )
यगान्तदहनोपमः ॥ रुरोद सस्परं घोरं देवदेवः स्मयं शिषः॥ २३ ॥ रोदमानं ततो हमा मारोदीरित्यभापत् ॥ रोदनाद इत्यप टके ५
ष्याति गमिष्यसि ॥ २४ ॥ अन्यानि एप्त नामानि पत्रीः पुत्रां शाश्वतान् ॥ स्थनाने तेषामष्टाना दद्। खाकापताम्हः ॥ २९॥ प)
भवः उा्वस्तथेशञानः पुना पतिख च ॥ भीमथोग्री महदषस्ता0 नामानि पप ष॥ ५६ । पुर्यो नटं मही हिव यराकाशमेव
४ च ॥ दीक्षितो ब्राह्मणश्च इत्येता अष्ूर्तयः॥ २७ ॥ त्यनेषेतेषु ये शुद्रन्ध्यायानत प्रणमन्ति च ॥ तेषामएतदुदषा ददाति परमं |
< 0
पद्म् ॥२८॥ सुवचा तथवोमीं विकेशी च सिवा तथा ॥ खाय दिश दीक्षा च रोहिणी चेति पतथः ॥२९॥ शनेशवरस्तथा शुको
न ् भ प्तः व 9 + ॥ के व £
लोहिताङ्गो मनाजवः ॥ स्कन्दः सगऽथ् सन्ताना बुधन्चष। सुताः सवृताः ॥ ३०॥ एम््रकर भणान्दुवद््ा महशरः ॥ प्रजा पमञ्च॥
९तु इति पा०।२न सृष्टौ दधिरे मतिभिति पा० | ३ परििषित दति पा०। ४ कच्चित्र इति प° | « यदुक्तवानात्मनोऽसो पुत्रत्वे तव॒राद्रः इति पा । ६ अवाप्तसज्ञः प ॥ १७ ॥
इति पा० | ५ प्रभाः चखष्टुमनास्तेपे तपः परमदुश्वरम् इति पा० । ८ ततस्तेभ्यो ऽश्चविन्दुभ्य दृतिं पा० । ९ मनिन्द्त इति पा० । १० आषमात्सनेपदित्वं भोवादिकत्वश्च । ह
१९ मायया तनुरिति पा०। ९२ वोषा दति पा० 1 १३ पतथः इत्याषम् ।
= "=
ह
प्र दिः
~
॥
६
६
522
|, | ्ात्वा परतरं भावमेवं ज्ञानचक्षुषा ॥
=
|; [कामं च व्यक्ता वेरग्यमाशनितः ॥ ३१ ॥ आत्मन्यापाय चात्मानमेशरं भावमास्थितः ॥ पीत्वा तदक्षरं र्न शातं परमायृतम् (
| (|| ॥ ३२ ॥ मनाः एनति चादिष्ट ब्रह्मणा नीखलोश्िः ॥ स्वात्मना सदाचार् सप्नं मनसा शिवः ॥२२॥ कपर्दिनो निरातङ्त्रीख
| ५ | कण्ठाच् (दनान ॥ नशठहस्तायक्िय् सदानन्दठिोचनाच् ॥ ३४॥ जशमरणनिन् महवृषमराहनान् ॥ प्रीतरागांश |
||| एवज्ञाद् काटक्रार्शतान्यधः ॥ २५ ॥ तान्द। वितिधाइव्रात्निमजत्रीकशहितान् ॥ जरामरणनि््ार् व्याजहार हरं य॒ ६
|| २९ ॥ मघ््षाराह्राद प्रजा मृष्युकिनिताः ॥ जन्याः सृजस भूतेशच जन्मनृत्युसमनिताः ॥ ३७ ॥ ततस्तमाह ॥
| > [भगवाच् कप काभशनः ॥ नास्तिमे ताः गैः सर्ज तं विविधाः प्राः ॥ ३८ ॥ तत्रति देषोऽपौ न प्रहत &
0
५
~ -- ८2 0 -न्यर 2 क ०2 १
क „~ <
न = 1 ० =
| €| शमाः अनाः ॥ स्वात्मजेख ते दनिषृत्तात्मा हयतिष्ठतं ॥ ३९॥ स्थाणुत्वं तेन तस्याशीहेवदेवस्य शनः ॥ ज्ञानं वेराग्यमेश्रय
| ^ | तवः सत्यं क्षमा धृतिः ॥ ४० ॥ षट्वमात्मसंबोधो द्यपिषठाठलम च॥ अन्यान दृरतानं नित्य तिष्ठन्ति शकर ॥ ४१ ॥ एवं ||
| ८ | शंकरः साक्षातििनाकी पएमेधरः ॥ ततः स भगवान् त्र्ना वाक्य देव तिोचनम् ॥ ७२ ॥ सदैव मानपे रुदः प्रीतिषिस्फारछोचनः ॥ ¢
|| ४२ ॥ तुष्टाव जगतामीशं कृत्या शिति चाजेटिष् ॥ ब्रह्मोवाच ॥ नमस्तेऽस्त महादेव नमस्ते (
| परमेशर ॥ &७ ॥ नमः शिवाय देवाय नमस्ते ब्ह्हपिणे ॥ नमोऽस्तु ते माय नम् शान्ताय हेते ॥ ०५ ॥ प्रधानपुश्षेशाय
| 5 | यामापिपतयं नमः ॥ नमः काराय रदाय महागर्ताय जुछिने ॥ ४६ ॥ नमः पिनाृदस्ताय पिनेध;३ नमोनमः ॥ नमन्निपूततय (
| ~| ठभ वक्षे जनकाय ते ॥७७॥ बरहपरियापिपतयेतर्मविचाप्रदायिने॥ नमो द्इस्याय् कारकाय ते नमः ॥४८॥ वेदान्तपारसाराय || ४
{कि (नमिदात्ममूत्तय॥ नमो इद्धाय सदय योगिनां गुखे नमः ॥ ९९॥ प्रहीगरकेविविषेभरतैः परिवृताय ते ॥ नमो ब्रह्मण्यदेवाय ब्रह्मापि (
|| ~| ९ सदृशान् पुत्रानिति पा | २ भात्मनेपदमार्षम् सृजस् देवरा इति पा० ! ३ तादश राक्तिरिति पा क
1 ४ सन त्मद्युभाइति पा । ५ आल्मनैर्यमि हति पा
| & व्यतिष्टत इति पा० | ७ यज्ञाधिपततये इति पा० | ८ ब्रह्मणो जनकाय इति पा० । ९ वेदान्तमूतय इति १० । १० डद्धाय इति पाः |
द. ५
= "श~ = --- = "त =
~ थ्य
~ ~~
०. (य
| <|
3:
षी ड ` ` ~न ^ न्--~----~
' |पनये नमः ॥ ५० ॥ उवम्नक्षायादिद्षाय नमस्ते पसेष्ठिे ॥ नमो दिग तुभ्यं नमो सुण्डाय दण्डिने ॥ 4१ ॥ अनादिम्
९ | हीनाय ज्ञानग्याय ते नमः॥ नमस्ताराय तीय नमो योगदधिहेते ॥ 4२ ॥ नमो धमाहिगम्यय यगिगस्थाय ते नमः ॥ नमस्त
1 नेष्यपयाय निरमि्तिय ते नमः॥ 4३ ॥ व्रह्मणे विश्वपाय नमस्ते परमात्मने ॥ सयव सृष्टम त्वय्येव सकं स्थितम् ॥५४॥
त] तवया संहियते विश्वं पानां जगन्मय ॥ तमीश्वरो महादेवः परं जह महेश्वरः ॥ 44 ॥ परमेष्ठ रवः शान्तः पुरुषा नष्क्ररा
हरः ॥ त्वमक्षरं पर ज्योतिस्तं कछ परमेशरः ॥ 4६ ॥ समे पुहषोऽनन्तः प्रधानं शरकृतिस्तथा ॥ भूमिशपौऽनखो वायुभ्याम्
इर एव च ॥ 4७ ॥ यस्य रूपं नमस्यामि भवनतं ह्म् ॥ यस्य च|रभधन्दरा पादा पृथ (९ धनाः ॥ ^< ॥ = १(९।
| वयं वहति यो नित्यं यैद्री तेजोमयी तलः ॥ ६० ॥ कव्यं पितिगणानां च तस्मे वह्मयात्मने नमः ॥ सप्याययातं य| (नतय ९११
9 [सकलं जगत् ॥ ६१ ॥ पीयते देवताकषषस्तस्मे चन््रतमने नमः ॥ बिभच्यरषभूतानि यान्तश्वरति रषदा ॥ ६२९ ॥ राक्तिमदिश्चै
तुभ्यं तस्मे वामालमने नमः॥ सृजतयरेषमेषेदं यः खकमाबुरूपतः॥६३।जात्मन्यषस्थितस्तस्मे चतकात्मने नमः॥ यः २ रप्रायन
विम्य पायया ॥ ६९ ॥ सासादुभूतियोगेन तसे िष्णांत्मने नमः ॥ विभति शिरसा निचयं द्विपतभुनात्मकष् ॥ ९4 ।
्ह्माण्डं योऽखिलछाधार्स्तस्मे शेषात्मने नमः ॥ यः परान्ते परनन्दं पीला देगयेकपताक्षकंम् ॥ 88६ ॥ तृत्यत्यनन्तमहिमः तर
शद्रात्मने नमः ॥ योऽन्तश सवभूतानां नियन्ता तिषटतीश्रः ॥ 8७ ॥ यदस्य केशेषु जीमूता नयः सवगन्धषु ॥ इका सषा थतेर
स्तस्म तोयात्मने नमः॥ ६८ ॥ तं सप॑ताक्षिणं दषं नमस्ये विसतस्तंहम् ॥ यं विनिद्रा जितञ्वापाः सन्तु समदशनः ॥ ९ ॥
९ सोमात्मन इति पा । २ चतुर्क््ाय ते नम इति पा० | ३ विश्वात्मने नम इति पा०। ० पन्ते जगतां चरमे प्रलये इत्यथः । ^ देहेकसाक्षिक इति पा० । 8 नमस्ये नमः
करोभि । आषमात्मनेपदम् । ७ विश्रतस्तनवो यष्य अष्टमूततिमिव्यथंः । ८ समर्बात्तन इति पा० 1
युद्रं त्म विरजे प्रणमाम्यहम् ॥ सन्तापयति यो नित्यं सभामिभासियन् दिजः ॥५९॥ तरह तंनामय वष तर१ पूथौतमने नमः ॥ (
&
व्यौ 29
ख
[--9।
©
॥ १८ ॥
योतिः परयन्ति युानंस्तसमे योगाने नमः ॥ यया सन्तरते मायां योगी सक्षीणकटमषः ॥ ७० ॥ अपारतरपयेन्तां तस्मे
द्यात्मने नमः ॥ यस्य भाता विभात्यकां महो यत्तमसः प्रम् ॥ ७१ ॥ परपदे तत्परं तत्वं तद्रूपं पारमेश्षरम् ॥ नित्यानन्दं निरा
धारं निष्कटुं प्रमं शिवम् ॥ ७२ ॥ प्रपद्ये परमात्मानं भवन्तं परमेदेवरम् ॥ एवं स्तुत्वा महादेवं जह्ना तद्भावभावितः ॥७२॥ प्राज्ञिः
प्रणतस्तस्थां गणस् ब्रह्म सनातनम् ॥ ततस्तस्य महादेवो दिव्यं योगमनुत्तमम् ॥ ७४ ॥ रेवं ब्रह्मघद्वावं ेरंग्यं च ददो हरः ॥
।करान्यां कोमभ्यां च संस्पृश्य प्रणतार्तिहा ॥ ७५॥ व्याजहार स्मयन्नेव सोऽदगह्य पितामहम् ॥ यत्वयाभ्यथितं अद्मन् पुरत
| भवता म॒म ॥ ७६ ॥ कृतं मया तत्करं सृनस्व विषिधं जगत् ॥ तिधा भित्नोऽस्म्यहं बहन् बरहमविष्णुहराख्यया ॥ ७७ ॥ सगा
|खययुणनिष्कडः परमेस्वरः ॥ स त्वं ममाग्रजः पुत्रः सृष्टिहेतोरविनिर्भितः ॥ ७८ ॥ ममेव दक्षिणादगाद्रामांगात्परषोत्तमः ॥ तस्य देवा
(धिदेषस्य राम्भोदेदयदेरातः॥ ७९॥ सम्बभूवाथ श्रो षा सोऽहं तस्य प्रा तचुः ॥ बरह्मविष्णिवा ब्रह्न सगोस्थत्यन्तहेतवः॥८०॥
विभव्यात्मानमेकोऽपि स्वेच्छया शकरः स्थितः ॥ तथान्यानि च रूपाणि मम मायाङ्तानि च ॥ ८१॥ अपः कवः स्वस्थो
।महाद्ष्ः स्वभावतः॥य एभ्यः प्रतो देव्चिूरत्तिः प्रमां तयुः॥।८२॥ माहेईवरी भिनयना योगिनां शान्तिद षदा॥ तस्था एष परां मूर्ति
मामवेहि ितामद॥८२॥ सा श्तेशवयविज्ञानं तेजो थगसमान्ितम् ॥ सोऽहं तामि सकरमपिष्ठाय तमायणम् ॥८४ ॥ कारो भूतव न
।मनता मामन्योऽभिभेविष्यति॥यद्ा यदा [हे मां नित्यं विचिन्तयति पद्मन॥८५॥तद्ा तदामे सात्निष्यं भविष्यति तवानप॥ एतावदुक्त्वा
[न्नाणं सोऽभिषन्य गुं हरः ॥ ८३ ॥ सदेव मानैः पै प्षणादन्तरधीयत ॥ सोऽपि योगं समास्थाय सपे विविधं जगत् ॥ ८७ ॥
| १ युच््ाना योगं श्वणा इत्यर्थः । २ अतिशयेन अपारः अपारतरः पर्यन्तः यस्यास्ताम् । ३ िमातीदमदयं तमसः परमिति पा० । वैराग्यं प्रददौ इति पा० | ५ स्वयं देव इति
| पा० । ६ होते इति परह्तिष्छुरिवास्तरिमन् इति पा० । ७ नीरूप इति पा० । < एम्यः परतरः इति पा० । ९ पदमात्मनः इति पा०। १, एवापरा मूतिर्ममैव हि इति पार!
९९ तपोयोगेति पा०।१य्रत्वा न तमस्ता सामान्योहि भिष्यतीति पा १३ दरैरिति पा०।
क च न्न
)
+ 12142. 14 1714
^
भगवान्यथा प्रजापतिः ॥ मरीचिभृणद्धिर्तः परस्थं एदं कतम् ॥ ८८ ॥ दक्षमत्रिं वसिष्ठश्च सोऽघनयोग
विद्यया ॥ नव ब्रह्माण इत्येते एराणे निश्वंयो मतः ॥ सवे ते तरह्मणा ल्या साधका व्रह्वादिनः ॥ ८९ ॥ ङ्लपथेव धर्मच युगधर्माश्च
शतान् ॥ ल्थानाभिमानिनः सपोन्यथा ते कथितं पुरा ॥ ९० ॥ इति ~> क १० ॥ अथ
देव्यवतारः ॥ कमं उवाच ॥ एवं घा म्च्यादीन्देषदेवः पितामहः ॥ सहव मानकः पुत्रस्तताप् परम तपः ॥ १ ॥ तस्येव तपतो
कादुद्रः काडमिम्भ्ः ॥ विशयूठपणिरीश्चानः प्रादुशसीतरिखोचनः ॥२॥ अर्देनारीनसपुः दुषप्र्यीऽतिभयंकरः ॥ विभनात्मान
मेत्युक्ता ब्रह्मा चान्तरे भयात् ॥ ३॥ तथोक्तोऽपो द्विषा लत्वं पुरुषत्वं तथाकर्त् ॥ भिभेद्. पुरुषतश्च दराधा चकधा पुनः
। 8 ॥ ष्क्ादरोते कथिता रुद्राशिशवनेशवरः ॥ कपा्ादंयो विपरा देवक नियाजित(ः ॥ ९ ॥ सोम्यासोम्येस्तथा रान्ताशान्तः
वीत्य स प्रभुः ॥ बिभेद बहुधा देवः खद्पेरपितेः सितः ॥ ६ ॥ तौ वै विभूतयो विपा विश्वताः शक्तयो थुवि ॥ उक्म्याद्य।
यदरपुषा विधं व्यप्रोति शांकरी ॥ ७ ॥ विभज्य एनरशानी स्वात्मा शमकरोद्िजाः ॥ मदयदेवनियोगेन पितामहमुपर्थिता ॥ ८ ॥
तामाह भगवान् जहम दषषस्य हिता भष ॥ सापि तस्य नियोगेन प्रादुशसीसनापतेः ॥ ९॥ नियोगाद्रहमगा देवीं ददो श्द्रायतां
सतीम् ॥ दक्ष दोऽपि जग्राह सकीयामेव शूडभृत् ॥ ३० ॥ प्रनापतिषिगिदशात्कीटेन परमेशरा ॥ पिभग्य एुनगीशानी सात्मानं
रकरद्िमोः ॥ 9१ ॥ मेनायामभवु तदा हिमवतः सती ॥ त चापि पप॑तवरो ददी सायं पावूतीम् ॥ १२॥ हिताय सवेदेवान
तेखोश्यस्यात्मनो दिनाः ॥ सैषा महिशर्य देवी श्ंकरदैररीरिणी ॥ १३॥ शिवा सती दमती सयषुरनमस्छता ॥ तस्याः प्रभा
[~|
{4
|
|
1 <]
१९ मायया इति पा | दनियङ्गताः इति प० । र तिन एच 1 9 अदधैनारश्वएवपुरिति पार । ५ काषाठिकादय इति पा० | ६.ते वै चिन्तयतः इति पा ।
७ याभिरीडचा इति पा० 1 < आत्मानं शृड्ाहिमोः इति, स्वात्माशमकरेषिमोः इत पार \ ९ दकषत इति पा० । ९० कोपेन इति पा० | १९ रावांय इति पा० । १२ प्तवैटो-
कानामिति पा> । ९३ जटोक्यस्यात्मनोऽपि च इति पा ।
८-2-21 2-०-2० ८ 2 ॐ
> ३,
8 । 1,
<=
॥ १९ ॥
(< 22 (~~~ ~=
तुरं सवे देवाः सवासवाः ॥ १४ ॥ वदन्ति मुनयो वेत्ति शकरा वा स्वयं इरः ॥ एतद्वः कथतं वप्राः पुत्रत्वं परमेष्ठनः ॥ १५. ॥
ब्रह्मणः पद्ययानित्वं शङ्गस्यामिताजक्षः ॥ १६ । = -~ वतारे एकादशोऽध्यायः ॥ ११ ॥ अथ देवीमाहात्म्यम् ॥
चत उवाच ॥ इत्याकण्यांथ सुनयः कूर्मरूपेण भाषितम् ॥ विष्णुना पुनणेमं पप्रच्छुः प्रणता हरिम् ॥१॥ ऋषय उचुः ॥ कैषा भगवता
वी शङ्शद्धंशरी रिणी ॥ ज्ञिवा सती हैमवती यथावद्ब्रूहि पृच्छताम् ॥ २ ॥ तेषां तद्वचनं शरुत्वा नीनां पुरूषोत्तमः ॥ प्रत्युवाच
हायोगी ध्यत्वा स्वं परमं पदम् ॥ ३ ॥ क्रमं उवाच ॥ परा पितामहेनोक्त मेश्पष्ठे सुशोभने ॥ रहस्यमेतद्विज्ञानं गोपनीयं विशे
षतः ॥ 9 ॥ साङ्ग्यानां परमं पराङ्चं ब्रह्मविज्ञानघत्तमम् ॥ संठाराणेवमय्यानां जन्तुनामेकमोचनम् ॥ ५॥ या सा माहेश्वरी शक्तेक्नान
हूपातिखाछक्ता ॥ व्योम्ना परा काष्ठा सें हेमवती मता ॥ & ॥ शिवा प्वेगतानन्ता युणातीतातिनिष्कडा ॥ एकानेकषिभागस्था
ज्ञानकूपातिहारृष्ठा ॥ ७ ॥ अनन्या निष्करे तत्वे संस्थिता तस्य तेजसा ॥ स्वाभाविका च तन्परुखा प्रभा भानोरवामडा ॥ ८ ॥
एका माहेशी शक्तिनेकोपाधियोगतः ॥ परावेरेण रूपेण क्रीडते तस्य सन्निधो ॥ ९॥ सेयं करोति सकं तस्याः कार्यमिदं जगत् ॥
न कार्यं नापि करणमीश्वरस्येति सूरयः ॥ १० ॥ चतः शक्तया देव्याः स्वरूपत्वेन संस्थिताः ॥ अपिष्ठानवशात्तस्याः शुणु
मुनिषुद्वाः ॥ ११॥ शान्तिविया प्रतिष्ठा च निवृत्तिश्वेति ताः स्प्रताः ॥ चतर्वयुहस्तता देवः प्रोच्यते परमेश्वरः ॥ १२ ॥ अनया
परया देवः स्वात्मानन्द समश्रुते ॥ चतुर्ष्वपि च वेदेषु चतुमर्तिमहधरः ॥ १३ ॥ अस्यास्तनादिषंसिदभधयमतुरं महत् ॥
तत्पम्बन्धादनन्तेषा शुदेण परमात्मना ॥ १४॥ सषा सर्व॑शरी देवी तवैभूतप्रवतिका ॥ प्रोच्यते भगवान् काटो हरः प्राणो महे
न, च न => =, (~ ^
९ खुदुन्त हनयरविताते? विन्दन्ति सुनयोवेतीति पा० । २ हरिः स्वयमिति पार । ३ पुनेन इतिः पृनखेत्थाभिति पा० । ४ ध्यात्वेदामिति पा०। ५ स परमास्पदमिति पा ।
व्योमरूपा इति पार । ७ गुणातीता तु निष्का इते पा० । ८ एवं नानाविभागस्था इति पा० । ९ परापेरेण इत्ति पा० । १० सुद्कटपं इति पां० । १९ निग््तिरितीते पा ।
२ चतुच्धरहुः भो देवः इते पा० । १३ देवेषु दाति; भेदेषु इति पा० | १४ ममङमिते पा०.। १५ तत्सम्बन्धादनन्ता या इतिं पा० । १६ हरः इति पा०
।
शरः ॥ १५ ॥ तर सवैमिदं प्रोतमोतथैषालिलं जगत् ॥ ष॒ काटमिहंरो देवो गयिते वेदवादिभिः ॥ १६ ॥ कठः
नति भूतानि कालः संहरति प्रनाः ॥ -सवे र्स्य वशगा न कारः कंस्यचिद्रराः ॥ १७ ॥ प्रधान -ृरुस्तत्त
महानात्मा त्वतः ॥ काठेनान्यानि तचौने समायिषठानि योगिना ॥ १८ ॥ ततव तवेनगेनातैः शक्तिमयेति विशता ॥ तदय
भामयेदीश्चो माया पुरषोत्तमः ॥ १९॥ सेषा मायालिका शक्तिः सवाकारा सनातनी ॥ विधह्पं महस्य सवदा सम्भकारायत्
६ ॥ २० ॥ अन्याश्च शक्तयो शुख्यास्तस्य देवस्य निर्भताः ॥ ज्ञानक क्रियाशक्ति भ्राणश्ाकतारोति अयम् ॥ २१ ॥ सवापामेव
शक्तीनां शक्ति्वन्तो शिनिमिताः ॥ माययेवाथ पिना, सा वानादिरनश्वराः ॥ २२॥ सवशत्तयात्मका माया द्निवारा दुरत्यया ॥
मायावी सवशक्तीशः काठः कराउ्करः परुः ॥ २३ ॥ करोति काठः सकठंहंहरेत्कार एव दि ॥ काठः स्थापयते विधं कालधीन
४||मिदं जगत् ॥ २९ ॥ छुष्मा देवाधिदेवस्य सत्रोषं पेष्टिनः ॥ अनन्तत्याविशस्य शम्भोः काडालनः प्रभाः ॥ २५ ॥ ग्रधानं
पुरुषो माया मोया पैव मषयते ॥ एका सवैगतानन्ता केव निष्कडा हिषा ॥ २६ ॥ एका शक्तिः शिविकाऽपि राक्तिमाुच्यते
। ॥ शक्तयः शाकिमन्तोऽन्य सैवकतितसुदवाः ॥ २७ ॥ शृ्तिरृक्तिमतोभंदं वदन्ति परमाथतः ॥ भभेद्धादुपरयान्त यगन
स्तच्विन्तकाः ॥ २८ ॥ शक्तयो गिरना देवी श्चकिमानथ शङ्रः ॥ विशेषः कथ्यते चायं पराण त्रवादिभिः ॥ २९॥ भाग्या
विशश देषी महेशश्यतितरता ॥ प्रोच्यते भगवान्भोक्ता कपदीं नीख्खोहितः ॥ ३० ॥ मन्ता विशेशवरा देवः शड्रा मन्मयान्तकः ॥
प्रोच्यते मतिरीश्ानी मन्तव्या च विचारतः ॥ ३१ ॥ इत्येतदा्ं विप्राः शकतिशक्तिमंहुदधम् ॥ प्रोच्यते स्वेदेषु स॒निभिस्तत्च
१९ रुद्रो इति पा० । २ संहरे इति पा०। ३ वरे इति पा° } 9 प्रधानपुर्षत्वश्च दति पा० । ९ भतान हति पा०। ६ समाधिस्थानि दति; समावेश्यानि डते पा० | ७ जगत्सकति-
रिति पा०। < राक्तीनामीश्वरो मत इति पा० | ९ मायेभेवात्र विप्रनद्राः सथानादिकमनन्तया इति पा० 1 ९० मायुयेवं प्रभिद्यते इति, माया चैवं इति पा०। १९१ सर्वं दाते पा०|
१२ राक्तिसमुद्धवभिति पा ।
~
==
©
&
४
च
र
<=
8!
(
< ८224८८८
\
८८
६
|
9
(< 2-2-24
६
४-&
॥ २० ॥
(924 2
द 2 2 ल
र
॥
र्कक्
1)
दिभिः ॥ ३२ ॥ एतत्द्रितं दिव्यं देवया माहातम्यपुत्तमभ् ॥ सवैेदान्तकादेषु निधितं अ्रहवादिभिः ॥ २३॥ एकं सवगतं चुम
कूटस्यमचछं धुवम् ॥ योगिनस्तत्रपदूयन्ति महादेव्याः परं पदम् ॥ ३४॥ आनन्दमक्षरं रहम केवट निष्कठं पय् ॥ योगिनस्तत्प|
परयान्ति महादव्याः पर पद्म् ॥ ३५ ॥ परात्परतरं तत्त शाश्वतं रिवमच्युतभ् ॥ अनन्तपङृता डीन देवयास्तत्पएमं पदम् ॥३६ ॥
भ निर्जनं शुद्धं निं देतवा्ैतम् ॥ आत्मोपरन्धिविषयं देव्यास्तत्परमं पदम् ॥ २७ ॥ सेषा धूर. विधात्री च परमानन्द
।मिच्छताम् ॥ सनतारतापानविखा््निहन्ती श्रश्रयात् ॥ २८ ॥ तस्माद्वियुक्तिमन्िच्छन् पावती परमेशवरीय् ॥ _ आश्रयेतहवभूताना।
|मात्मभरता रिवात्मिकाम्॥२९॥ ग्वा च पत्री शवाणीं तपस्त सुद्र ॥ सभायेः शरणं यातः पावती परमेशररीम्॥४० ॥ तां,
|₹ङ्ा नायमानाचे स्वच्छयत् व्रनिनाम् ॥ मना ।हेमवतः पता प्राहेदं पवतवरम् ॥ ४१ ॥ मेनावाचे ॥ प्रय वासमिमं राजत्रानीष्।
||| पटशाननाम् ॥ हिताय स्भूताना नाता च तपसावयोः ॥ ४२॥ सोऽपि दा ततो देवीं तर्णादित्यतभनिभाम् _॥ कपर्हिनीं चु
|) [वक] नननमातिञखताम् ॥ ४२ ॥ अदस्ता विश्चाखम्षा चन्द्रावयवभूषणाम् । निया सगुणां साक्षात्सदसवयक्तिवनिताम् ॥४४ ॥ |
||| ण्य शरा भूमं तेना रातिनिहवढः ॥ भीतः इृताजिस्तस्याः प्रोवाच परमेश्वरीम् ॥ ४९ ॥ हिमवायवाच ॥ के लं देवि|
| | वेशाय शाङपववा्धिते ॥ न जानं त्वामहं वत्से वथावदतरूहि पृच्छते ॥ ७६॥ गिरीन्वचनं थत्वा ततः सा परमेश्वरी ॥ व्यान।
इ।र महार यागिनामभयपरद् ॥ ७७ ॥ श्रीदेव्युवाच, ॥ मां विदि परमां रक्ते महेशरसमाश्चयाम् ॥ ४८ ॥ अनन्थामन्ययामिकां|
य] प्र्यानत युपुक्षवः ॥ अई हे स्ेभावानामात्मा सवान् रिवा ॥ ४९ ॥ शधतेश्येविज्ञानमूत्तिः परवभवात्तिका ॥ अनन्ता
।नन्तमाहेमा ससाराणेवृतारणी ॥ 4० ॥ दिव्यं द्दामि ते चद्घुः परय मे रपमेशवरम् ॥ एतादुक्सा विज्ञानं द्वा हिमवते
स्वयम् ॥ «9 ॥ स्वं रूप द्रयामास दिव्यं तत्परमेशवरम् ॥ कोटिधूुयैप्रतीकाशं तेजोनिम्बं निराङ्कखम् ॥५२॥ जाठमाडाषहन्रानय
| कासानररतापमम् ॥ दश्कराठ दुद्धष नशमण्डर्मण्डितम् ॥ ५३॥ किरीटिनं गदाहस्तं शाङ्चक्रधरं तथा ॥ जिशुखवरदस्तञ घोर
९ जनन्त मृतौ इति पा० । २ प्रभश्वरमिति पा० परमेश्वरं पतिमित्यर्थः । ३ शशाङ्वयवान्विता इति पा०। ४ सगान्तस क्त .पा० 1 2 शावक सवैविज्ञानमूिरि पत पा ।
® > श
~ 2
कुभि
(<
न्न
॥
रपं भयानकम् ॥ 48 ॥ पर्ान्तं सोम्यव्देनमनन्ताशर्युतम् ॥ चन्दराषयवरहमाणं चन्दकाटितमभभम् ॥ 44 ॥ किरीटिनं गदा ५ || पपौ"
हस्तं बूपुरेश्पशोभितम् ॥ दिव्यमाह्याम्भरधरं दिव्यगन्धालुखेपनम् ॥ 45 ॥ राङचकधरं काम्यं भिनत कृत्तिवाससम् ॥ अण्डस्थं |
चाण्डवाह्यस्थं बाह्ममाभ्यन्तरं परम् ॥ 4७ ॥ सर्राक्तिमयं शुरं सवा कारं सनातनम् ॥ कऋहन्ोपेन्दयोानद्रषेन्यमानपदाग्बुनम् ||
॥ 4८ ॥ सवतः पाणिषादान्तं स्वैतोऽकि्िरोडलम् ॥ सपेमदृत्य तिष्ठन्तीं ददश परमेश्वरीम् ॥ 4९ ॥ इषा तदीदरी |ै
रपं देव्या माहेश्वरं परमू ॥ भेन च समाविष्टः स राना इष्टमानषः ॥ ६० ॥ आत्मन्याधाय चात्मानमाङ्ञारं समस्मरब् ॥ ||
ना्नामघ्रसहव्ेण तष्टाव परमेशवरम् ॥ 83 ॥ हिमवाछवाच ॥ रिवोमा प्रमा राक्तेरनन्ता निष्कखमख ॥ शान्ता माहिशरी |.
नित्या शाश्वती परमाक्षर ॥ ३२ ॥ अविन्स्या केवलानन्त्या रित्राल्ा परमामिका ॥ जनाद्रव्यया शद्धा दात्मा सवेगा (
चटा ॥ ६३ ॥ एकानेकविभागल्या मायातीता सुनिर्मठा ॥ महामारी सत्या महदिवी निरेना ॥ ६० ॥ काष्ठा सवान्तरस्था
च चिच्छक्तिरतिखरुक्ता ॥ नन्दां सवांतिका श्रिया ज्योतीदूपापृताक्षरा ॥ &« ॥ शान्तिः प्रतिष्ठा सवषां नित्रूतिरशृतप्रदा ॥
व्योमयूर्तिव्योमखया व्योमाधाराच्युतामश ॥ 8६ ॥ अनादिनिधनामोषा कारणा्माङख्ङड । स्वेतः प्रथमना नाभिरमृतस्यास्मपे
। ॥ &७ ॥ प्राणेश्रराप्रेया माता महमृदि्वासिनी ॥ प्राणेश्वरी प्राणरूपा पथानपृरषेशरी ॥ &८ ॥ महामाया सुद्ष्परय
गहग्ङ्तिरीशरी ॥ सर्वशक्तिकलकारा भ्यो योमेहिमास्पदा ॥ ३९॥ प्षेकायनिर्त्री च पवेभूतेशरेशवरी ॥ सेप्तारयानिः
सकला सपरात्तिषथुद्धा ॥ ७० ॥ संसारपोतां इवांरा दुर्निरीक्ष्या दुराषदा ॥ प्राणक्तिः प्राणका यामिनी
परमा कडा ॥ ७१ ॥ महाविभृतिहुदेषा भुखप्रकृतितम्भवा ॥ अनाधनन्तषिमेवा परमाघयापकर्षिणी ॥ ७२ ॥ सगेस्थित्यन्तकेरणी
९ जननैश्यैसय॒तम् इति पा० । २ स्यामोत पा०। ३ पराम, पुरं रारीरमित्य्थः | 9 सवाधारमनामयमिति पा०। 9 तिष्ठन्तं सवैतः श्रततिमत्परभिति पा । ६ तारा
इति पा । ७ ऋतुरिति पा०। ८ महामहिषवातिनी दति, वाहिनीति पा । ९ संप्तारपारा इति पा० ।
चू. ५
॥ २१॥ अ० ३२९
<
(६६
~ ~~ ~
॥ ९१ ॥
~ च्ल
न~
[क
। इदवाच्यादुरत्यया ॥ राग्डयोनिः राब्द्मयी नादाल्या नादिर ॥ ७३ ॥ अनादिरिव्यक्तपणा महानन्दा सनातनी ॥ अकाश
| योनि्योगस्था महायागेशवररं ॥ ७४ ॥ महामाया सुदुष्पारा मूटप्रृतिरश्वरा ॥ प्रधानपुरूषातोता प्रधानपुरूषासिका ॥ ७९ ॥
र
पुराणा चिन्मयी पामादिपर्षरूपिणी ॥ भतान्तरस्थां दटस्था महापुषसंन्निता ॥ ७३ ॥ नन्ममृत्युनरातीता सवेशक्तिपमनिता ॥
व्यापिना चानवच्छि्रा प्रथानादुप्षोरेना ॥ ७७ ॥ सेत्ज्तराक्तिरव्यक्तरक्षणा मखेनिता ॥ अनादिमायापम्भित्ना मिता प्रकृति
अहा ॥ ७८ ॥ महामायासथतपत्रा तामस पारपा धुषा ॥ व्यक्ताव्यक्तात्मिका कृष्णा रक्ता जा प्रसरातका ॥ ७९ ॥ अकायां कायं
। जनना नित्यं प्रसवधर्मिणी ॥ सगेपरट्यनिशक्त सृष्टिस्थित्यन्तर्मिणी ॥ ८० ॥ त्ह्मगमा चर्तर्विरा पदयनाभाच्युतातिका ॥ वैधुती
| महीयी ब्रह्मयानः मर्हारुश्ष्मसमुद्वा ॥ महाविमानमन्यस्था महानिद्रात्महछुका ॥ ८२ ॥ स्क्षाधारणा प्ष्मा द्यवियया पासा
| & |[थका ॥ अनन्तदूपानन्तस्था देवां परुषमाहिना॥ ८४ ॥ अनेकाकारसंस्थाना काटतरयविवा्जिता ॥ ब्रह्मनन्मा देरेम्तितर्मषिष्णुशिषा
त्मिका ॥ ८५ ॥ त्रघ्शचषिष्णुनननी ब्रह्माख्या जघ्रष्रषा ॥ व्यक्ता प्रथमजा ब्राह्मी महती ब्रमहपिणी ॥ ८६ ॥ वेराग्येध्यपमांसा
| ब्रह्ममूतिंदेदि स्थिता ॥ अपां योनिः स्वयम्भूतिमानकी तक्वपंम्भवा ॥ ८७ ॥ इश्वणणी च रवोणी संकरद्धेशरीरिणी ॥ भ्रानी
¦ ५ चव रुद्राण। महारक्मारथाम्बका ॥ ८८ ॥ महश्रसुतपत्रा युक्तिपुक्तिफर्प्रदा ॥ स्वश्वरी सवेवन्या नित्यं सुदितमानक्ता ॥ ८९ ॥
ज्रहन्द्रोपेन्द्रनामेता शंकरच्छानुषतिनी ॥ इराद्ापसिनिगता महेश्वरपतित्रता ॥ ९० ॥ सङ्कद्धिभाता सवांत्तिषमुद्रपरिशोषिणी ॥
0
शाश्वती यानिजगन्मातेश्वरप्रिया ॥ ८१ ॥ स्वाधारा महाष्टपा सर्वश्वये्मन्विता ॥ विष्टपा महागभ विशेशच्छतुवतिंनी ॥८२॥
[1
--> ~~~ =.
९ दुशराध्या इति पा०।.१ पुरणा इति पा० । ३ मतान्तरात्मा इति पा० ( ४ ससुद्धवा दति पा० । ९ स्वाजता इति पा० । & चतुविशा चतुिरातितचरूपा इति भावः ।
चतुर्भदा इतिः चतुर्दा इति पा० । ७ भास्वती इति पा०।८ महामाया महायोनिः इति पा० ९ महानिद्राषहतुका इति पा० । १० ज्ञानरूपिणीति पा० 1 ९१ तत्वपश्रया इति पा०
९२ मजा द्स्तरक्तपतारसमुद्रपरिशाषिणी इति पा० |
[५
च्ल
ल~ (<
`
| भनौ!
क्. प. | | पाती हिमवत्पुथरी परमानन्ददायिनी ॥९३ ॥ णाया योगनं योग्या ज्ञनष्तिविंकातिनी ॥ सानी कमञ क्ष्मीः शरीरनन्तोरति ॥ पवौ °
[+
६.
॥ २२ ॥ |स्थिता॥९२॥ सरोजनिख्या गेया योगनिद्रा सरादिनी॥ सरस्वती सर्मषिया जगृज्यष्ठा उमगखा ॥ ९३ । । व्देषी वरद् वाच्या च
॥ कीततिः सवोथसापिंका॥ योगी ब्रह्मषिया महाव्विदुशोभना ॥९४॥ शृहमवि्यात्मविद्या च मया त्ममातिता॥ सहारिषम्भरा|६|| “
( |सिद्धिःखषामेषाधतिःतिः॥ ९4 | नीतिः सुनीतिः सुक्ृतिमापषी नराहिनी॥ एज्या विभरिती सस्या भागिनी मागशायिना।९8। राभा
| च हकरी खोद मालिनी पसमेषठिनी।ेखोक्यदन्दरी नम्या सुन्दरी कामवाररिणी ॥९०॥ महाच॒भावा स्वस्थौ महामहिषमर्दिनी॥ पद्म
॥
1
॥
६2
| नोभा ५।पहर विक्िष््यगद ॥९८॥ कान्ता कितराम्रपरा दिव्याभरणभूषिता॥ ईतास्य। व्योमनिर्या नगतृिविवर्िना ॥९९॥
मियन्मी यन्मध्धस्था दिनी भद्रकाठिको ॥ आित्यवणा कीर मयुरराहना ॥ १०० ॥ वृषासनगता गारा महकार छरा||५
विता ॥ अदितिनिता रेद्रा पद्मगभां विवाहना ॥ १०१ ॥ विरूपाक्षी ठेटिहाना महासुर्रिनारिनी ॥ महाफडनव्गि काम ॥
डप विभावरी ॥ १०२ ॥ विदिभरतुङदा प्रणताक्तिमभननी ॥ कौशिकी कणी राप्रहनिद्शतिषिनारिना ॥ १०३॥ ब६€१|
|| स्वदया च विहय कपवभिता ॥ भक्ताततिरमनी भव्या मेवतापविनोरिनी ॥ १०४ ॥ निेणा नित्यवभिवा नतर नि
अपा ॥ तपस्विनी सामी तिमैषाकानखयाख्या ॥ १०५ ॥ दीक्षा वरियाधरी दीका महेिनिपातिनी ॥ सवातिरायिनी विश्वा त
सिद्धिपदायिमी ॥ १०६ ॥ पेरपियाभायां सथुदरन्तारिनी ॥ अक्का निराधारा नित्यतिद्ा निरामया ॥ १०७ ॥
मा -----~ ---~-~---
(६
9
५
पद
(< 58
= ज > = ~
१ योगदा इति पा० ।२ मद्रा इति पा०। ३ सुगन्धिनी दृति) दयपित्रता इति पा० | 8 वरदा अवाच्या अनत्रया द्यैः | वरदा वाणीं इति पा०। ५ सवातिशायिका इतति
पा० | ६ वागीश्वतेति पा०। ७ व्रिमावरीति) विमावितीति पा ८ वराकरीति पा० । ९ रम्या दाति पा०। १० मध्यस्या दाति पा०। ६१ पन्नमाहा दति पा । ६२ पिचेत्रमुश्टानना
इति पा०। १३ यन््रवाह्यस्था इति पा० | १४ कौभारीति पा० । १५ सुगर्विता इति पा० । १६ महापुरनिवरस्सिनीति पा० । १७ ब्रह्मरूपा सुूपा चेति, वहुरूपा सू च||
इति पा० । १८ मदभारविनािनीति, मवमावविनादिनीति पा० ! १९ यश्चस्विनी सामगीतिमेवाङ्गनिर्याट्या इते पा । २० तरूद्भणी समाधिस्थ इति पा° । र
॥ ९२ ॥
22 <<<" -2 (<>
४॥
79779}.
<अ |
मधेचुब्हहूभां धीमती मोहनाशिनी ॥ निःतंकटपा निरातङ्का क्निय। विनयप्रिया ॥ १०८ ॥ जाठामाखसदक्षाढ्या
केषी मनोमयी ॥ महाभगवती भगो वासुदेवसयुदरषा ॥ १०९ ॥ मेदनरोपद्धभगिनी भाकतिगम्या परवरा ॥ ज्ञान्ेा
गतीता वेदान्तविषया गतिः ॥ ११० ॥ दक्षिणा द्दैती दौरा पवैभूतनमस्करता ॥ योगमाया विभागन्ञा महामोहा
रीय ॥ १११ ॥ सन्ध्या सेपयुदूतित्रहवियं शरयादिभिः ॥ बीनाङरसयुदधूतिमेदाशक्तिमेहामतिः ॥ ११२ ॥ क्षन्तिः प्रज्ञा
तेः सचिमहाभागान्दराविनी ॥ पङ्तिः साह्खपी सासितगेणगन्धवसेषिता ॥ ११२॥ वैश्वानरी महाशाल भहासेना युभ्रिया ॥
दूरानिः सिनान्द सची दुःतपमनारिनी ॥ ११४॥ इच्या पव्या जगदवाजी दुधिनेयौ सुदपिणी ॥ तपस्विनी स्मापिस्था नित्रा
व सार्थता ॥ ११९ ॥ गुहाम्बिक। णोतपत्तिमेह पीड मर्त्सुता ॥ दृन्यंवाहान्तरागादिः इव्यवाहतयुद्धवा ॥११६ ॥ नगोनि
गृन्माता जन्ममृत्युजरातिग ॥ बुद्ध्महाङदिमती पुरषान्तखातिन ॥ ११७॥ तरखिनाी समाधिस्था भिनेत्रा दिवि संस्थिता ॥
सवनदियमनोमाता स्ेभूतडदि स्थित ॥ ११८ ॥ संसारतारिणी विदा ह्पादिमनोखया ॥ बह्माणी वृहती ब्रह्न ब्रहमूता भवारणी
३१९॥ दरण्मयी महारात्रि संसारपरिवत्तिका ॥ सुमाछिनी सुरूपा च भाविनी धरिणी प्रभा ॥ १२० ॥ उन्मीरनी सवेदा
वमृत्ययस[तिणा ॥ सुसम्या चन्द्रवदना ताण्डवापक्तमानसा ॥ १२१ ॥ सच्छशुद्धिकीरी शद्धिमख्वयविनाशिनी ॥ जगसिया जग
मत्िमूतिरपृताश्या ॥ १२२॥ निराश्रया निराहार निरङुशपदोदधवा ॥ बैन्हस्ता विचिजाद्ी स्षम्िणी पत्नधारिणी ॥१२२॥
| २ मनोन्मनी इति, मनसासुन्माद्नीत्यथः । प्रयोगोऽयमापैः । २ महेनद्रभगिनी भ्या इति पा० | ३ परायणा इति पा० । ४ जनातीता इति पा० । ५ दहना दक्षा इति, दहना
| राच्या इत. दृहना माय इत, द्ह्नारूढा हति पा० । ६ महीयसी इति, पा० । ७ बरह्क्षाश्रया नतिरिति, ब्रहृक्षाश्रयादितिरिति १।०।८ ख्यातिरिकत, ज्योतिः मज्ञा धृतिः
| सपी इति पा० । ९ शान्तिग॑न्धवेगणसेषिता इति पा० । १० देवतेना इति पा० । ११ रिवामन्दा इति पा० । १२ दुर्विज्ञेया इति, दुिज्ञेयस्वरूपिणी इति पा० । १३ गुणाः
| त्मका इति पा० । १४ महापोढा नरतछुका इति पा । १५ हव्यवाहाठरा गाङगति पा । १६ बुद्धिमतो उद्धिभतीति, इद्धिमाता इद्धिमतीति पा । १७ मावा इति पा ।
| ^< नत्या इति पा० । १९ तार्णीति पा० | २० तत्वशुद्धिकशेति पा० । २९ निर्कुशवनोद्धया इतिनिःराङ्ध प्मनोदधवा इति पा० । २२ चक्रहस्ता इति पा० ।
=
र ह
~ - 121 (1 1-4-22.
६।,९ १
%
प्रवरिधानज्ञा महापह्षष्षना ॥ विधेश्वरमिया वियदिधनेहवा नितश्रमा ॥ १२९ ॥ विाम्था _पदघ्ताक्षा सद्षपदेनत्मिना ॥
दतररक्मिः सक्तस्था मरैधरपदाथ्रया ॥ १२५ ॥ क्षौठ्नी पृण्पेयी व्याता तेजनी प्नवाधिका ॥ महामायाश्रया मान्या
(स्ईदेवभनोरमा ॥ १२६ ॥ व्योमङक्षमीः तिंहस्था चेकितानामितपरभा॥ वरशवरी िमानत्था विशाका रोकनाशिनी ॥ १९७॥
| सनाइता कुण्डडिनी नलिनी प्यभोतिनी॥तदानन्दा सककीतिः स्वभूताश्रयस्थिता॥१२८॥वाग्दवत् ब्रहमकृटा कृतता कारण ॥
रभीर््डदया तरहमविष्णुशिवभिया ॥ १२९॥ व्वोर्मराक्तिः करिाशचकेजनराक्तिः परा गतः ॥ सनका वान्पक। भेद्या भेदाभेदविव
जिता ॥१३०॥ अभिन्ना भित्नपस्थाना व्चिनी वंशहारिण। ॥ य्मशलियिगातीता एवद् सवैतोुलं। ॥ १२१ ॥ भगिना भगतयत्।
तकल काठहांरिणी ॥ सवैवित् सवतोमद्म यद्यातीता गुहाविः ॥ १३२ ॥ प्रकिया यागमति। च गङ्गा विशवशवस्धरी ॥ कचि
कप्ि कान्ता कमठांभा कखन्तरा ॥ १३३ ॥ पण्या पुष्करिणी भोकर पृरन्दरपरस्छरा ॥ पोषिणी परमेधर्यभूतिद् भूतिशरषणा
॥ १३९ ॥ पथन्हमतत्तिः परमाथौयकिव्रहं ॥ धमोदया भवुमर्ती योगिज्ञया मनोजवा ॥ १३५ । मनोरमा मन)रस्क तापसी ५
वेदहपिणी ॥ वेदशकतिवेदमाता पेदवियाप्रकाशिनी ॥ १३३ ॥ योगेश्वरी मता महशक्तिमनामषा ॥ विध्स्था वियन्त
विुनमाडा विहायपती ॥ १२७ ॥ कित्ररी सुरभी विधा नन्दिना नन्दिवहभं। ॥ भारती परमानन्दा पराप्रविभ दका ॥ १२८ ॥ ||
सवेप्रहरणोपेता काम्या कमर्थस ॥ अचिन्त्यानन्तिभेवा भेला कनकप्रभा ॥ १३९ ॥ कृषाण्ड। धनर्ाब्या सगन्धा
~ --- = ज ~
कू. ५.।
॥ २३॥ |
त 2
र
>
-- -~~ -
2
-
१९ भिद्या विदयजि्वा इति पा० । २ त्वस्या इति पा० । ३ ज््राणिनी सन्न इति, सन्मयी इति प० । ० सिंहूवाहा इति पा० । ५ तिश्ेधरीति पा० । & पञ्मजा पद्चवाकसिनी
इति पा० | ७ शतानन्दा सतां कीतः सवैमूताराथस्थिता दति पार । ८ कामराक्तिरिति पा० । ९ वंदिनीति पा० । १० काछ्वारिणीति पा० | १९१ किला कापिटा इति .पा० ।
१२ कनकामा इति पा० । १३ गगेरामासफरङिषविष्णु शक्तय इति पञ्चविधं ब्रह्म । ९४ प्मात्मायथेपरिग्रहा दति पा । १५ धम॑ठुखी इति पा । १६ मनोईतति पा० । ९७ महोएः-
स्या ईति पा० । १८ वागीश्वरीति पा 1 १९ सुरमिर्वन्या इति पा० ! २० नन्दवहमा इति पा० । २६ कामा कामेश्वरधपे इति पा । २२ आचेन्त्याचिन्त्यविभवा इति,
अचिन्त्यानन्द्विभवा दृष्टेखा इति पा० ।
छ,
2
~ क
गन्धदापिनी \ तिष्किमपदो दता धचुष्पामिः रिषोदया ॥ १४० ॥ सुदुडेभा धनाष्यक्षा धन्या विगरुटोवना ॥ शान्तिः प्रभावती |
दीत्तिः पडजायतरोचना॥१४१।जघा भूः कमञोद्धूता गवां माता रणप्रिया ॥ सक्किष गिरसा जुद्धिनित्यपष्टा निरन्तरा ॥ १४२ ॥|
ठगो काल्यायनी चंडी चंचिरतांगा सुवियश॥ हिरण्यवणा जगती जगयेचप्रवतिका॥१४३॥ मन्द्शंद्विनिवाका च गहा स्वणमाछिनी ॥ सत्र|
माडा रत्रमभा पषिविश्प्रमाथिनी ॥१७९॥ पदयनामा पद्यनिभा नित्यह्मृताद्धवा ॥ धती इष्प्रकम्प्ा च सूयमाता खद्रती ॥१४९५॥ |
मदेदभगिनी सौम्यौ वरेण्या परदायिका ॥ कट्याणी कमखावापा प्चच्रडा वरप्रदा॥१४६॥ वाच्यामरेश्री वि दुनया दुरतिक्रमा॥ काठ
रातिर्महावेगा वीरभद्रप्रिया हिता॥ १४७॥भद्रकाठी जगन्माता भक्तानां भ्रदयिनी॥ कए पिगरक्ारा कामभेदा महास्वना ॥१४८॥ |
| || ४स्विनी यश्ञोदा च षडधपसित्तिका॥ शद्धिनी पनी सास्था सांस्यवागप्रयत्तिका॥१४९॥ वेभर संवत्सराखूढा जगत्सम्पूरणी घना ॥
॥ ६ | शभरिःखेचरी स्वस्था कंडुरीवाकटिपरिया॥ १९०॥सगभना गाढा वशी पूगमाठिनी॥ देधयेपद्मनिटया रिरकता गहडासना॥१९५१॥
0 | जयन्ती हद्वहागम्वा गहरे गणात्रणीः ॥ सङ्ल्पतिद्धा साम्स्था सवेविज्ञानदापिनी ॥ १५२ ॥ कटिः कल्कविहन्नी च ग॒द्याप्।
|निषदुत्तमा ॥ निष्ठौ रिः स्पतिव्यापतिः पुतुः क्रियादती ॥ १५२ ॥ विामस्थरेशाना युक्तिषठकतिः शिवामृता ॥ खोदिता|
| सपमा च भीषणी वनमाडिनी ॥ १५४ ॥ अनन्तरयनानन्ता नरनारायणोद्वा ॥ वृद दैत्यमथनी शङ्खचक्रगदाधरा ॥ १५५ ॥ |
। # य क
धरर न
१ वाहिनी पा० । २ भ्रान्तिरिति पा०। ३ हत्कमटोदताद प, दैवा इति पा०। ४ शुद्धा नित्यडुदधा इति पा० गिरिजा शद्धा नित्यतुष्टा निर्नना इति पा० । ५ ्वाधिता शान्त-|
। धिग्रहा इति पा०। & स्जनीति पा० । ७ महारात्रीति पा०। < श्ञारदा इति पा० । ९ पथ्वीविश्वप्रमाधथिनीति, म्रप्ताधनीति पा०। १० पञ्मानना इति पा० । ११ नित्यतुष्टा इति
| पा० । ९२ मान्या इति प।० । १९ वाच्या वरे वन्य! इति, वाच्या वरेश्वरीति पा०। १४ भक्तिदायिनीतिं पार 1 १५ महामदा इति पा० । १६ तपसिनीत्ति प° । १७ षटलैप |
॥ रिवत्तनात? पत्रस्थपाशवात्तनति पा० । १८ संहयापसतांर्पयागप्रवाततिका इति पा० । १९ चेरा संवत्सपै रद्रा नगत्सपूरणीन्द्रना इति पा० | २० शुभा विश्वचरीति पा० ।|
२९ पराया पमाहिनीतिः वराहो मगमादिनीति प० ! २२ दायिका इति प८० । २३ कश्िकदमषहन्त्री चेति पा०। २७ नित्या इति पा० । २९ सृष्टिरिति पा० + २६ त्वमात्
| इति पा० | २७ शयनानन्या इति पा०।
ल त
द्ध. ~), ~ = ~ ~ नया माषा साः - - ~ = अ, `
<
३९. ५ | ९ | सङकषणी पमुत्पत्तिराभ्मिका पदकश्रया ॥ महयाखा महातिः सुमूर्तिः पवैकामधुक् ॥ १९५६ ॥ शुभ्रा च सुस्तना सोरी पर्मकामायं ह पवां
1 | मास्चरा ॥ श्रतव्यनिखया पवां पुराणपुरषार्यणिः ॥ १५७ ॥ महाकरिितिदा मध्या सरोजनयना समा ॥ अष्ादशधुनानाया नीखत्पर प क
द्र्प्रभा ॥ १५८ ॥ सषरत्तयाक्षनाषूढा धमाधमषिदनिता ॥ वैराग्यज्ञाननिरता नेराखक्रा निरन्दरया ॥ ३५९ ॥ ाचत्गह ४||
नाधारां ्ञाश्रतस्थानवातिनी ॥ स्थानेश्वर निरानन्दा जिन्चुखरधारिणी ॥ १६० ॥ अरोषदेवतामततिदवता वरदेवता ॥
गिरेः पुत्री निद्धम्भविनिंपातिनी ॥ १६१ ॥ अर्वेणा। वणरहिता िवणा जवपतम्भवरा ॥ अनन्तवणानन्यस्था राक शन्तमानत।
॥ १६२ ॥ अगारं गमत गेष्त्री श्यहपा शणोत्तय ॥ गगीगेव्यप्रिया गणी गणेश्वरनमस्ञता ॥ १६२ ॥ सत्यभाम। सत्यसन्धा
भिष्न्धया सन्थिवनिता ॥ परवपादाधरया साङ्या साह्ययोगधुद्रवा ॥१६४॥ भतस्येयाप्रमेयास्या सून्या द्ङखोद्भवा ॥ विन्डुनाद्
तश्त्पत्तिः शम्थवामा शशिप्रभा ॥ ३६५ ॥ पिदङ्धा भेद्रहिता मनाक्ञा मधष्ुदनी ॥ महाशराः भ्रास्ुतत्तिस्तमःपार् प्रत्ता
॥ १६६ ॥ वितच्वमौता मिविधा सुक्षमपदसश्रया ॥ शन्ता भीता मडताता निविकारा रिवाश्रया ॥ १६७ ॥ (ाषास्य। [चत्त
नेया ्चिवज्ञानस्वदपिणी ॥ देत्यदानवनिमा थी काश्यपा काठकणिका ॥ १६८ ॥ शाष्षयानंः नियामूत्तितवेगप्रद रिका ॥
इ ॥, 8
नारयण नरोत्पात्तः कादा ठद्धारणा ॥ १३९ :॥ काषका काठतामवि परावरवभरूतिदा ॥ पराङ्गनातमाहम। बडवा वाम
चना ॥ १७०॥ सुभह देवक सीता वेदवेदद्गपणा ॥ मनस्विना मन्युमाता महामन्यु्पुद्रवा ॥ १७१ ॥ *जमन्युरमृतास्ादा पर
१ सङ्षेण इति पा० । २ महामूत्तिरितिःमहाद्ूतिरि इति पा०। ३ सुप्रभा इति, सुश्रोणिरिते पा०। ४ रतिरिति पा० । ५ सवैरक्त्या समारूढा इति पा० सैध मांधेवमित्
| पा०|७ धीश इति पा०।८ स्ववर्णा इति पा०। ९ अगाधा इतिं पा० । १० योक्तीति पा० । १९ दुगों रित्प्रिया गोरधि पा० । १२ स्त्यमाता इति पा । १३ अथवाचा
[जीति नरोद्ध तिरति
श्या दति पा० | १९७ विस्गो दत् पा० | १५ धामा इात् पाठ । ९६ रान्त्यताता मनोऽताता इ।त पाः । १७ नराश्रया इति पा | १८ निमात्रीते पा०। १९
पा° } २० रुङ्त्एणावा इत्ति पा« ! २९ परापरेति पा० \ २२ परार्म्ञानमहिमा इति पा० \
८
कः
१४ |
&
५
„ = ~>
== ८22
~=“
र ध
॥ २९ ॥
4४८2 98 24
ठ
इत् परुषता ॥ अशोच्या भिन्नविषया दिरण्यरजतपरया ॥ १७२ ॥ दिरण्यूरननी हेमा हेमाभरणभुषिता ॥ विन्नाजमाना दुर्या
तिष्टोमफटप्रदा ॥ १७३ ॥ महानिवातुतिरनिवा त्यदैवता ॥ दषा कंडुडिनी ह्या शातिदा शतिवदधिनी ॥ १७४ ॥
्म्यादिशकतिनननी शक्तिचक्रपरवतिंका ॥ धिरततिनननी जन्या षडूमिपणिजिता ॥ १७५ ॥ सुधोतां कमेकरणी युगांतदहना
| सिका ॥ संकषंणी जगदवात्री कामयोनिः किरीटिनी ॥ १७६ ॥ ठेर ञरोक्यनमिता वैष्णवी परमेश्वरी ॥ प्र्ुमरदायेता दारी युग्म
[दिच्चिडोचन् ॥ १७७॥ मदोत्कदा हंसगतिः प्रचण्डा चण्डपिकमा ॥ वरषाषेरां विव्माता विन्ध्यपैतपासिनी ॥ १७८ ॥ दिव ||
नमेश्निटया कैलासगिरिवासिनी ॥ चाणररहैत॒तनया नीतिज्ञा कामख्पिणी ॥ १७९॥ वेद्विया त्रतक्षाता बह्मरोटनिव सिनी ॥
(वीरभद्रा वीरा महाकामपयुदखा ॥ १८० ॥ विद्याधरमिया सिद्धा वरद्याधरनिराङृतिः ॥ आप्यायनी हरंती च पावनी पोषणी ||
कडा ॥ १८१ ॥ मातृका मन्मथाद्धत्ा वारिजा बाहनपिया ॥ करीषिणी सुधवांणी वीणावाद्नतत्परा ॥ १८२ ॥ सेविता सेविका
सेव्या धिनीवाटी गरुत्मती ॥ अर्धती हिरण्याक्ष मृगांका मानदायिनी ॥ १८२ ॥ वसुप्रदा वसुमती वोद्धोरा वसुंधरा ॥ धाराधर]
|वराराहा परावासतहघद।॥१८७॥ श्रीफडा श्रीमती शा आनिवाप्ता शिवमया ॥ श्रीधरा श्रकिरी कल्या श्रीधराद्ंशर्खरिणी
|॥ १८०५ ॥ अनंतदृषटिशषुदरा धात्रीश्चा धनदपिया ॥ न्दी देत्यषङ्नां . सिंहिका तिंहवाहना ॥ १ ८६ ॥ : ठा च सुश्रोणी
पुकी ततिरछन्नसंशया ॥ रसज्ञा रसदा रामा ठेडिहानामृतक्चमीं ॥ १८७ ॥ नित्योदिता स्वय॑न्योतिरुत्सुका मूरतजी
[वना ॥ वजदण्डा वृजनिहा वेदेह वत्रषिम्हा ॥ १८८ ॥ मद्ल्या मङ्गज माठा निल .मरुहारिणी ॥ गन्धर्वीं करका
९.पुरसछृता इति पा० । २ अमोषा इति पा० । ३ भिन्नहद्या इति पा० । 9 हिरण्यरानती हेमा ईति, हिरण्यानी हैमवती इति पा० । ५ षदवर्गपरिवर्तिका इति पा० ।
। पडवग्ः-कामाद्गणः षहूर्मिपद्मपि तद्थकमिति संमावयामः। & सुधामा इति, षुधातेति पा०।.७ दान्ता इति पा०। ८ वषे धर्मे भवश्च यस्याः इव्यर्थः दृषवेगा इति पा ।
९ धमशीरानिकाशनेति ब्रहमरैष्टनिवािनीति पा० । १० वीरभद्रा रना इति, धोरद्रपिया इति पा० । ११ साधारा इति, स्वधावाणी, पुधावीणा इति पा । ११९सेवा इतिं
| पा० । ६३ वरानना इतिं पा० । ९४ पराषरसदस्नद्ा इति पा०। १५ श्रीकरा हाती पा० । १६ सुषेणा चन्द्रनिषया इति पा० । १७ स्वरा इति पा० । १८ मृगजीवनीति पा”
९९ वत्रचण्डा इति पा० । ९० महिना दृतिः माछनीति पा० । ९१ गारुढीति पा ।
अ 42 ह
46
< = {2-111-41 1 4
[न १ क)
द्द
` ध
>
(१ ज
(--
9
(६
(ते
2
चान्द्री कम्बञाशतशतरेशा ॥ ३८९ ॥ सौदामिनी ननानन्दा धङयीड्ाश्डानना ॥ का्ेकारकरा कक्षा कंसप्राणा
पहारिणी ॥ १९० ॥ युगन्धर युगापत्ता भिन््था इषवदनी ॥ प्रत्यक्षदेवता देव्या दिव्यगन्धा [देवः प्रा ॥ १९१ ॥ राक्रासनगृता
राकी सौष्या चार्रा्तना ॥ इष्ट विशिष्टा शिषे शिष्टाशचि्परनिता ॥ १९२ ॥ रातरूपा स॒ततत्ता वनता खराः सर ^
परेग्रमाता सुुभा सुुघ्रा धुय॑स्थिता ॥ १९२ ॥ समक्ष तत्पतिषा च. निवृत्ति्ञानपारगा ॥. धेसाघ्नाथकुराखा पू्ज्ञा घम्
वाहना ॥ १९४ ॥ पमाधमेरिनिमोजी धार्मिकाणां शिवपदा ॥ धमेरतिषैमंमयी विधमां वि्धमिणी ॥ १९९ ॥ यमान्तश धूम (
मयी धमप धनवा ॥ धमोपदेश्रं धमासा धमगम्या पराधरा॥१९६॥ कापाड। शकखा चिः कठ काद थह ह ॥ सवेशक्ति||
विनि्ं्ता सवैशक्तयाश्रयाश्रयौं ॥१९७॥ सवा सर्वेधर् सृक्ष्मा घक्मन्ञानस्वरपिणा ॥ प्रधानपुरवकपा महाद५कत1 ॥ ॥१९८॥
सदाशिवा वियन्पू्तिविदमृत्तिरमूत्तिकां ॥ एवं नारं सष्ेण स्त॒त्वासा हमवान्गारः ॥ १९९ ॥ भयः परणम्य भीतात्मा परोबूच
कताः ॥ यदतदेश्वरं हपं षो" ते परमेधारे ॥२० ०॥ भौतोऽस्मि सम्तं ह्ा रूपमन्यत्मदशय ॥ एवयक्ताय् सा १ तन २९
प
कू. चु.
॥ २५ ॥
+
धु
©
1: 9
7, ।
(<
वती ॥ २०१ ॥ संहत्य दशवामापत स्वहूपमपरं पुनः ॥ नीरीततख्दख्प्रष्यं नीरोतरषुगन्धि च ॥ २०२॥ दधिनि 1 विधुं साम्यं ६
| नीडाटकमिभूषितम् ॥ रक्तपादाभ्बुनतछं सुरक्तकरपट्वम् ॥ २०३॥ श्रीमदिरटापिषदत्त खखटतिरकाज्नङम् ॥ धूपित चार्सवो द ॥
ूषणेरातिकोम्् ॥ २०४॥ द्धानषुरता मां विशालं हेमनिमिंताम् ॥ इषत्सितं सुविम्बोषठं ुपुरारावसयतम् ॥ २०९ ॥ प्रसत (
वदनं दिव्यमनन्तमदिमास्पदम् ॥ दीद षमाोक्य स्वपं रोखत्तमः ॥ २०६॥ भीति सन्त्यव्य इशत वभाषे परेशम् ॥ ||
१ निजानन्दा इति पा० । २ ज्यक्षा द्रति पा। यक्षी इत्यथैः । ३ तरिवत्मा इतिः तरिविधा पा० । ४ दिवा परा दति, दिवाकरा इति पा० दिवाकरी इत्यथः । ९ तान्ध्धा
| दति पा० । 8 सुता इति पा० | ७ वेदपारग इति पा । ८ धर्मोत्तिस धमेवा इति पा० । ९ धमेस्था ईति पा० । १० कापाटीराकरा इति प° । ११ सवेश-
त्तसमाश्रया इति पा० । १२ प्रधानपुरुपेशी च इति पा० । १३ महादैवतसाक्षिणीति पा । १० अमूत्तिगा दाते पा० 1 १५ घोरं तदिति पा । १६ नीरोत्परखुगन्विकानाति
||पा० \ ९७ चिनेचं उजं ईति पा० 1 १८ श्रीमदिङाटसेवत्ताभितिः श्रीम हिशारुसब्रद्धमिति पा०।
|
[
2-1-22 ८2 29
८८ढ प 22 ०
(><
~~~ ---
५ [1
& | ५९.-४ ||
(९
९2
१
हेमवा युवाच ॥ अच मे सफ़र जन्म अय मे सफर तपः ॥ २०७॥ यन्मे साक्षा्चमव्यक्ता प्रपन्ना दष्टिगोचरम् ॥ तया सृष्टं नयत् |||
प्रथानादं तयि स्थितम् ॥ २०८ ॥ त्वय्येवं छीयते देवि तमेवं परमा गतिः॥ वदन्ति केचि्ामेव प्रहतिं प्रतेः पराम्॥२०९॥॥५ ||
परे प्रमाथ॑ज्ञाः रिवेति शिषसं्यात् ॥ तवि प्रधानं पुरषो महाचर्ना तथेशवट ॥ २१० ॥ अव्रिया नियतिमाया कचाः
।रतञ्ञोऽभवन् ॥ तवं हि सा परमा श्क्तिनन्ता परमेष्ठिना ॥ २१३ ॥ सवमेद्विनिसुक्ता सवैभेदाश्याश्रया ॥ त्वामपिष्ठाय योगेशि ||
| महादेवी मह्रः ॥ २१२ ॥ प्रपानाचं जगत्सर्व करोति विकरोति च ॥ त्वयेव सङ्गता देवः स्वात्मोनन्दं समश्ते ॥ २१३ ॥ त्म |||
| परमानन्द्स्तमेवानन्ददायिनी ॥ त्वमक्षरं परं व्योम महन्न्योतिर्निरभनय् ॥ २१४॥ शिवं सवगतं दक्षं परं त्रह्न सनातनम् ॥ तं ||
(न
सकः देवाना र्मा बरमविदामति ॥ २१५॥ वायुवैखतांदे्ि योगिनां तं मारकः ॥ ऋषीणाच विषठ्तं व्यासतो वेद्विदामति |
|॥ २१६ ॥ सस्यानां कपिली देवा शदाणाचापि शङ्करः ॥ आदित्यानायुरपदस्तं पहूनाओेव पावकः ॥ २१७ ॥ वेदानां समवेद्स्त्व |
। गायत्रीच्छन्द सामसि ॥ भष्यात्मक्रिया षियानां गतीनां परमा गतिः ॥ २१८ ॥ माया त्वं सर्वराक्तीनां कारः कटयतामासे ॥ # |
4 >
ये
ओ ्ारः सवेगुद्यानां वर्णाना द्विजोत्तमः ॥ २१९॥ आश्रमाणां गरहस्थस्तवमीशधराणां महेश्वरः ॥ पुसां समकः पुरुषः सवभूतहदि | ८ |
स्थतः ॥२२०॥ सवोपनिषदां देषि" गुद्योपनिषदुच्यसे॥ ईशं नश्चापि कपानां युगानां कृतमेव च॥२२१॥आदित्यः सेवेभागाणां वाचां ५|
ती सरस्वत ॥ तं रक्मीशासुहूपाणां विष्णुरमायाषिनामतिं ॥ २२२ ॥ अशन्धती सतीनां तं सुपणंः पतामि ॥ सूक्तानां
रषं सूक्तं साम ग्येष्ठं च सामसु ॥ २२३ ॥ सावी चपि जाप्यानां यजुषां शतरुद्रियम् ॥ पव॑तानां महामेरुरनन्ता भोगिनी ||
९ प्रसन्ना दष्टिगोचरा इति पा० । २ त्वमेव च परा गतिरिति पा० । ३ प्रधानपुरुषो दे पा० । 9 राक्तयोऽमवन्निति प° । ५ परमेधरीति पा० । & जगत्करत्स्रनमिति पा । ¢ ।
७ स्वमानन्दमिति पा०। ८ शक्तिरिति पा । ९ रुद्राणामपि इति पा० । ९० सावित्रीति पा० । १९ समेकपुरुष इति । ९२ मध्ये ब्रह्मोपनिषदुच्यते इति पा० । १३ दश्वरश्वापि इति § ।
पा । १० सर्गेति पा०-। १५ सुष्ष्माणां पौरुषं सूक्ष्म ज्येषठप्ताम इति पा० । ९६ चाति जप्यानापति पा० । ९७ भोगिनामस्सि इति पा० ।
9
१
+
८,
>
4
व
२८९,
_ इषु
॥२६॥
न्म === क र १
^~ & 9,
६||मप१ि॥२२७॥ सव॑षा तवं एरं ब्रहम तन्मयं सवमेव हि ॥२२९॥ हूपं तंवाहेपग्रिकारदीनमगा चरं निमखमेफरूपम् ॥ अनादिम्यान्तमनन्त # वा”
माद्यं नमामि सत्यं तमः परस्तात् ॥ २२६॥यदेष परयन्ति जगत्यति पेदान्तविज्ञानविनिशिताथाः ॥ आनन्दमात्र भ्रणवाभधान || |अ° १२
तदेव रपं शरणं प्रपव्ये॥२२७।अरेपधूतानतरनििं भधानपुयोगवियोगेठम् ॥ तेजोमयं जन्मविनासुहीनं भाणामिधानंमणतोऽत
ह्पम्॥२२८॥ आयन्तहीनं नगदातमहूपं विभित्नपेत्थ परङतेः परस्तात् टेस्यमव्यक्तवपएस्तथेव नमामि सपं परषाभपानम्॥२२
( तवश्य सवैनगद्िानं स्वजं नन्मविनाशष्ठनम्॥ धुक्ष विकिर रियं परधानं नतोऽस्मि ते रूपमरूपभद्९्॥२२० ॥ आद महान्त ५९
पामिधानंयङ्कत्यवस्थं विगानम् ॥ एेवविज्ञानविराधधरमः समन्तं दोषे नतोऽस्मि रूपम् ॥ २२१॥ द्वप्ताकात्मकमम्डत य
विवि्भेदंपरतेकनायम्॥अनेकेदेरषापितं ते नतोऽस्मि रूपं नगदण्डपं्॥२२२॥जरोपवेदात्मकमेकमादं तत्तनसा प्रितरीक
मेद् ॥ जिका परमेवं नमामि खं रपिमंडुस्थम् ॥ २३२३ ॥ तदशदोनमनन्तराक्ति सदसनाहं परप ध्राणम् ॥ राधान्
मन्तः सिठे तव नारायणाख्यं प्रणतोऽस्मि रूपम् ॥ २२४॥ दृाकृरठं विदशाभिवन्वं युगन्तकाठानठकंवरुपम् ,॥ अरप
ूताण्डविनासदें नमामि रूपं तव काठ्जञम् ॥ २३९॥ फणापद्रेण विराजमानं भोगीन््रुस्यरपि प्यमानम् ॥ ननादेनाटत
|| भपप नतोऽस्मि खूप त रोप ॥२३६॥ अव्याहतेसयेमयुमने हमाभृतानम्दर्ञमेकम् ॥ युगान्तरेषं (वि ृत्यमान् नती ||
ह्पं तव श्दज्ञम् ॥ २२३७॥ प्रहीणशोकं प्रविहनिहपं सुरशसुरेरवितपादपदमम् ॥ सुकोमड देवि विभाति शुभं नमाम ते रूप |;
मिदं भवानि ॥ २३८॥ ॐ नमस्तेऽस्तु महादेवि नमस्ते बमशवर ॥ नमो भगवतीरानि रिवाये ते नमो नमः॥ २२९ ॥ लन्मयाऽ६ ||
९ तवारोषकङाविहीन दप्ति पा० । २ निर्मररूपमेकभिति पा० । ३ सन्निधिस्थामिति पा० । 9 जगदात्मभरूतभिति पा । ^ करस्थमव्यक्तपुस्तथेव इति पा० । & पुरषात्मरू-
पमिति पा०। ७ विरागधभरिति पा० । ८ अनन्तेति, अनन्तभूतोरत, अनन्तखूपौरेपते पा० ! ९ खतेनसा दति पा० । १० तथैव दति, तदेव इति पा० । ११ कटपदूपामेति पार
१२ रतिपूज्यमानभमित्ि, रमिपूज्यमानमिति, रसि पूल्यमानमिति पा० । ९३ विसंज्ञमेकमितिः मसंज्ञमेकमिति पा । १४ विमं पवित्रभिति पा ।
८ <-० 2८५८८ <
(धक 22
(|॥ २६॥
(कर (2.1 2.
तवदाधारस्त्वमेव च गतिमेम ॥ त्वामेव शरणं यास्ये परसीद परमेशि ॥ २४० ॥ मया नास्ति षमो छोके देवो वा दानवोपि बा ॥
|नगंम्मातेव मत्पुत्र सम्भूता तषा यतः ॥२४१॥ एषा तवाम्बिके देषि क्िछाभरलितृकन्यका ॥ मेनारोषजगन्माठरईी मे पुण्यगोखम् ५
|॥ २७२ ॥ पहि माममरेजानि मेनया सह स्वेदा ॥ नमामि तव पादान्नं नामि क्रणं शिष् ॥ २४३ ॥ अहो मे सुमहद्राग्यं महा
देवीषमागमात् ॥ आज्ञापय महादेषि किं करिष्यामि शकार ॥ २४४॥ एतायदुक्ता क्चनं तदा दिमगिरीश्वरः॥ संपर्षमाणो गिरेनां
|माजछिः पार्थो ऽभवत् ॥ २४५ ॥ अथ सा तस्य वचनं निशम्य नगरतोऽरणिः ॥ सत्मतं प्राह पितरं स्मृत्वा पयति पतिम्
|॥.२७६ ॥ अदिदयुवाच ॥ शृणुष्व चेतैत्मथं रद्यमीश्रगोचरम् ॥ उपदेशं गिरिशे सेषितं ह्वादिभिः ॥ २०७ ॥ यन्मे साक्षात्
परं रपमेश्वरं दृष्मदधतम् ॥ सवेहाक्तिसमायुक्तमनन्तं प्रेरकं परम् ॥ २४८ ॥ जान्तः समाहितमना मानादंका्वभितः ॥ ततिष्ठस्त
तपरो भत्वा तदेव शरणं ब्रन ॥ २४९ ॥ भक्तया तनम्यया तात मद्भावं परमाधितः ॥ सवंयज्ञतपोदानेस्तदेवाचेय सवदा ॥ २५० ॥
| तदेव मनसा प्रय तद्धयायस्व यजस्व तत् ॥ ममोपदेश्ात्स॑ारं नाङ्ञयामि तवानष ॥ २५१ ॥ अंह त्वां परया भक्तया देश्वरं योग
|मात्थम् ॥ संसारसागरादस्मादुदधरम्यचिरेण तु ॥ २५२ ॥ ध्यानेन कमंयोगेन भक्तया ज्ञानेन चैव हि॥ प्रप्यादं ते गिरिश्रेष्ठ नान्यथा ||
कमकृोटिभिः ॥ २५२ ॥ शतिसमरुदितं सम्य वणांश्मात्मकम् ॥ अध्याततानसदिं श्ये पततं कर ॥ २५९ ॥ धमत |
नायते मक्तिततय समाप्यते प्रम् ॥ तिसमृतिभ्यायुदितो धमो यजञादिको मतः॥ २५९ ॥ नान्यतो नायते षमों ददौ दमौ 8 §
निवेभो ॥ तस्मान्युयुधुषैमौथीं मद्रप वेदमाश्रयेत् ॥ २५६ ॥ ममेतेषा परा शक्ि्वदसज्ञा पुरातनी ॥ ऋग्पलुःसामश्पेण सगदो ||:
९ पषतात्मा चेव हति पा० । २सा स्वयं यतः इति पा० । ३ जहो पुण्यस्य गौरवमिति पा० । ४ रिवामिति पा० | ९ संप्ेष्थमाणः इति पा° । & पाश्वैतोऽभवदिति
पा । ७ चतत्पर्मामति पा०। ८ दम्भाहङ्धरवभित इति पा० । ९ अहं व मत्परान् भक्तनिश्वरं योगमात्थितानिति पा० । १० वेदाद्धर्मोऽपि इतिः वेदाथीर्सहि नि्मौ इतति ५
पा० | ११ घमोधे श्रद्धया वेद्माश्रयेदिति पा । १९ प्रत्तरिति पा०।
22.42८. 1
५९
"(< प2 29
र्य
^
।
४।
[
9
जयायान
< 24
< 2
चूर. यु.
॥ २७ ॥
` ५. ' त
संपवत्तते ॥ २५७ ॥ तेषामेव च युयं वेदानां भगवाननः॥ बाह्मणादीन्तषनाथ स्वेस्वे कमेण्ययोनयत् ॥ २९८ ॥ येन र्वन्ति
मदमे तदयं ब्रह्निभिताः ॥ तेषामधस्तात्ररकस्तिमिन्लादीनकरमयत् ॥ २९९ ॥ न च पृदादते किञिच्छासतं घमाभिधायकम् ॥
योऽन्यत्र रमते सोऽ न सम्भाष्यो द्विजातिभिः ॥ २६० ॥ यानि शान्नाणि दरयन्त टोकरऽस्मिनिषिानि त॒ ॥ क
दानि निष्ठा तेषां हि ताभी ॥ २६१ ॥ कापारं भेखशेव यामटं वूममाहतम् ॥ एवापृानि चन्य्न ५१ तानि|
॥ २६२ ॥ ये इाह्लमियोगेन मोहयन्तीह् मानाद् ॥ मया सृष्टानि शघ्नाणि माहा ४ ॥ २६३ ॥ "* |
कार्थ यतसपतं कमं पेदिकम् ॥ तत्मयतेन इर्वन्ति मल्मियास्ते हि ये नयः ॥ २६७ ॥ वणानामदकम्पा ५ मनव ना ~+ ०५ ५.
स्वायम्थवो मदधमान्धुनीनां पुवमुक्तवान् ॥ २३५॥ शत्वा चान्यऽ।प मुनयस्तन्ुवाद्ेषुत्तमम्॥ चुदढमप्रातिष्ठाय धमराल्न `
८|हि ॥ २६६ ॥ तेषु चान्त्यं युगान्तेषु महषयः ॥ तर्मगो पृचनात्ताने करिष्यन्ति युगेयुगे ॥ ४ भत |
५ पुराणानि व्यास्चायः कथितानि ह ॥ नियोगरद्रह्मणी रजस्तु धमः १६; ॥ २६८ ॥ अन्यान्युपपुरणा (
¢ |कृथितानि हु ॥ युगे युगेऽभ्र सैषां कत्ता पै धमशाघ्रवित् ॥ २६९ ॥ रिक्षा कृह्पो व्याकरणं निरुक्तं छन्द् एव च ॥ ज्या तिःशान्च न्याय
विया सवेताञुपतरंहणम् ॥ २७० ॥ एं चतुदैरोतानि तथां हि द्विनपत्तमाः ॥ चतुद सदोक्तानि धर्मो नान्य विदयते ॥ २७१ ॥ ए
पैतामह धर्मं मव्यासादयः परम् ॥ स्थापयन्ति ममादेशाचयावृदाभततथूवम् ॥ २७९ ॥ बर्ण तह त „1९. प्राप तिस्र ॥ प
[स्याति कृतात्मानः परविसनित परमपदभं ॥२७३॥ तस्मत्छ्प्यतेन धमाथ वेदमाश्रयेत् ॥ धर्मेण सितं ज्ञानं परत्र प्रकारायत्॥९७४।
८८८८9४८
4
८८५ 2+< 4
(
)
+<
<< 22५८4
श्रते
[<
\
४
॥
(<->
४,
~©
(ध्य
2
४
८ ८-21-2
४
§
ज
१ तद्धमीनिपति, तं धर्ममिति पा० ] २ रोक्षेऽरिमच्िविधापि इति पा० । ३ पश्चरात्रश्च हति पा० । ४ भवाणेवे इति पा० । ९ वेदान्तोति पा° । ६ व्यासेन इति पा० | ७ ज्योति
= क्व श (क ल वृत १ रि € आ [९ भ धे क [~क
५ साखाध्यात्मविव्या इति पा० । ८ मीमांप्ता चोप्वृहणमिति पा० 1 ९ विद्यास्थानानि सत्तम इति पा० । १० अत्र यावत्पद्ं नरधकम् जा हात उक्तमण गतान । ११ व्राह्मणरिते
पा० } ९२ परस्यान्तःकृतात्मान्ः इति पा० ! १३ परस्परमिति, प्रवक्ष्यन्ति परं पदमिति पा० ।
<> ८2-22-2८
<}
-- ^
©
अ० १२
॥ २७ ॥
तु संगान् परित्यज्य मामव शरणं गताः॥ उपासते षदा भक्तया योगमेश्वरमास्थिताः ॥२७५॥सवेभ्ूतदयावन्तः शांता दांता षिमस्सरः॥
मानिनो बुदिमन्तस्तापसाः शतितत्रताः॥ २७६॥ मचित्ता मतप्राणा मज्ज्ञानकथने रताः ॥ सन्यापिनो गरहस्याश्च वनस्था ब्रह्मच
रेणः ॥ २७७ ॥ तेषां नित्याभिषुक्तानां मायातक्वं समुत्थितम् ॥ नारयामि तमः कतं ज्ञानदीपेन नो विरात्॥ २७८ ॥ ते
नेधूततमसो ज्ञानेनेकेन मन्मयाः ॥ सदानन्दास्तु षंसारे न जायन्ते पुनःपुनः ॥२७९ ॥ तस्मात्पवेप्रक्षारेण मद्क्ती मत्परायणः ॥
मेवाचंय सवत्र मनसा शरणं गतः ॥ २८० ॥ अश्चक्तो यदि मे ष्यातुमेश्वरं ूपमग्यपम् ॥ ततो मे परमं सूपं काडायं शरणं अन
२८१ ॥ तदयत्स्वदूपं मे तात मनसो गोचरं तव ॥ तत्रिष्ठस्तत्परा भूता तदचनपगो भव ॥२८२ ॥ यत मे निष्करं रूपं चिन्मात्र
केवरं शिवम् ॥ सर्वोपाधिविनिभक्तमनन्तममृतं परम्॥ २८३ ॥ ज्ञानेनैकेन तभ्य केशेन परमं पदम् ॥ ज्ञानमेव प्रपर्यन्तो मामेव
परविसन्ति ते ॥ २८४ ॥ तहृदधयस्तदातमानस्तचरिष्ठास्तत्परायणाः ॥ गच्छन्त्यपुनशवृक्ति ज्ञाननिद्रेतकलमषाः ॥ २८५ ॥ मामना
[भ्रत्य परम निवाणमरमङ पद्म् ॥ पराप्यते न ह राजेन्द्र ततो मां शरणं त्रन ॥ २८६ ॥ एकत्वेन प्रथक्स्वेन तथा चोभयथापि वा ॥
|मामुपास्य महपारं ततो यास्यति तत्पदम् ॥ २८७ ॥ मामनाश्रित्य तत्तच्च स्वभावष्रिमरं रिवम् ॥ ज्ञायते न हि राजेन्द्र ततो मां
। शरणं तन ॥ २८८ ॥ तस्माखमक्षरं खूप नित्यं वा शूपमश्वरम् ॥ आधय प्रयतेन ततोऽन्धतं प्रहस्यसि॥ २८९ ॥ कमणा मना
वाचा रिव सेतर सवेदा ॥ समाराधय भाषेन ततां यास्यमि तत्पदम् ॥ २९० ॥ नं वे यास्यन्ति तं देवं मोहिता मम मायया ॥
| अनाद्यनन्तं परम महृशधरमनं शिवम् ॥ २९१ ॥ स्वेभूतासमभुतस्थं सवापारं निस्लनम् ॥ नित्यानन्दं निशभासं निर्ुणं तम
१ स्वगेमिति? येऽन्यसङ्गानिति पा* । २ मद्भावकथने इति पा० ।३ मायाततुसमुधितमिति पा०। ४ मा विराक्िति पा० । ९ ते तु नि्ष्तमनस इति, तेषु निध॑तमनप दति पा० |
५६ सकरमिति, ततः सवकङामेति पा० । ७ काव्यमिति, काव्य पूणम् इति पा०। ८ यद्यदिति प० । ९ नफट्प्रद्मिति पा० । १० महाराज इति पा० । १९ मतपदमिप
| पा० 1 ९२ बन्धामेति पा । १३ मत्पद्मिति पा० । १४ न वै पश्यन्ति तत्त्मितिः न व पश्यासि तं देवमिति पा०।
438 व
५ -== | 9
2
2: (द
| ५२)
कू, पु. (
॥ २८ ॥ |
८
|
५
¢
3 अध माभि [+> भ ^ 8
# | हि तद्रघ्च जन्मबन्धनिषृत्तये॥ २९५॥ अहे कास्व मात्सर्यं कामं ऋधपरिथिहम् ॥ निवेश त्यक्तवा वैराग्यमास्थितः॥ २९६ ॥
|| कृरमहीसि ॥ ३०२ ॥ अह वै याचिता देवैः सजाता परमेश्वरात् ॥ निन्य दश्च पितरं महेशवरषिनिन्दकम् ॥ ३०३ ॥ धूर्म्स्था
॥ ९, 1 + ® न्द @ (न £
६|| स्यते मां शढाय स्वयंवरसमागमे ॥ ३०५ ॥ तत्सम्बन्धान्तरे रान् सपं देवाः सषा्वाः ॥ त्वा नमस्यन्ति पे तात् परकठादृति च् शफ
५ | त र
पवां
त
परम् ॥ २९२ ॥ अदरेतमचटं अह्न निष्कटं निष्प्रपथकम् ॥ स्प॑सवेयमवेचं तत्परे व्योति ग्यवस्थितम् ॥२९२॥ इव तमसा नित्य
वेष्टिता मम मायया ॥ संसारसागरे घोरे जायन्ते च पुनःपुनः ॥ २९४ ॥ भक्तया त्वनन्यया राजव् सम्यश््ञानेन चष !ह ॥ अन्वेव
<
<€
1,
4 24598 ८
सूतेषु चात्मानं पवतानि चात्मनि ॥ आथ चात्मनात्मान ब्रह्मभूयाय ५: कल्पते ॥ २९७॥ बह्नधतः प्रत्रात्मा लान ॥
| रशवं परमां भक्ति विन्देतीनन्यभाविनीम् ॥ २९८ ॥ वीक्यते ततरं त्तमे जन निष्कठम् ॥ सवषसारानयुत्त। त्र
॥ २९९ ॥ ्हमणोऽयं परतिष्ठानं प्रस्य एरमः शिवः ॥ अनन्यशव्ययशयकश्ाताधारो महेश्वरः ॥ २०० ॥ ज्ञानन कमयन भत ५२
4. ध
योगेन वा तरपं ॥ सव॑ष्ारयु्तयथमीश्वरं शरणं बन ॥ ३०१ ॥ एष गृयापदेशस्ते मषा दत्तौ गिरीश्वर ॥ अरन्वोक्षय चतदस य
24
222 = 9
पनाथांय तवाराधनकारणात् ॥ मेनदिहमुतपन्ना लामेव पितरं प्रिता ॥ ३०४ ॥ स चं नियोगादेवस्य बरह्मणः परमात्मनः । ।
॥ ३०६ ॥ तसमात्सदंपयतेन मं विदीषरोचगम् ॥ सपं दवमीशनं शणं सरणं बरत ॥ ३०७॥ स एवष हिमवान् देव्य
गिरीश्वरः ॥ प्रणम्य शिरता देवीं प्रानः पुनरत्रषीत् ॥ ३०८ ॥ विस्तर महरा याग माहेश्वरं परम् ॥ ज्ञानं वै चात्मनो याग
साधनानि प्रचकमे ॥ २०९॥ तस्येतत्परमंज्ञानमौत्मना योगमुत्तमम् ॥ यथा व्यौनशरेशा साधनानि च पित्तरात् ॥ । ३१० ॥ ५
निज्ञम्य वदनाम्भोनाहिरसन्दो सोकपूजितः ॥ लोकमातः परं ज्ञानं योगासक्ताऽभत्पुनः ॥२११ ॥ प्रदद। च महरा पता नव
णी भ असः्ततसत्त व अ अ अभजद्वक्िक्सतक्त्द्स्च्त्ह्धद्ध
॥ २८ ॥
क, । न „शा
९ स्वसगी्यमरेभ्यरतत्परमिति पा० । २ अन्वीक्ष्य इति पा० । ३ देश्वपैमिति पा० । ४ विन्दतानन्यगामिनीमिति पा० । «ब्राह्मणी हि मरति ठे्मितिः प्रतिष्ठायाभिति पा० ।
६ पुनरिति पा० 1 ७ तत्सभ्वन्धाच ते इति पा० । ८ सन्तोष्य इति पा० । ९ भगवानिति पा० । १ मात्मयोगमनतत्तममिति पा० 1 ९९ व्याजहारेषा इति पा०।
2०५22 2 2 <
न -
गोरवात् ॥ नियोगाद्र्मणः साष्वी देवानाैव स्रिधो ॥ ३१२ ॥ य इमं पठतेऽध्यायं देव्या माहात्म्यकीत्तैनम् ॥ शिवस्य सत्रिधौ
भक्तया श्चुचेस्तद्धवभावितः॥ ३१ ३॥सवेपापविनिं्तो दिव्ययोगप्तमनितः ॥ उष्टव्य ब्रह्मणा खोकं देव्याः स्थानमवाप्रुयात् ॥३१४॥
८ | यशेतत्पठति स्तोत्र ब्राह्मणानां समीपतः ॥ समेहितमनाः सोऽपि सषेपापेः प्रषुच्यते ॥ २१५ ॥ नाप्रामष्ठसदघ्न्तु देव्या यत्पुरीरि
॥ || त् ॥ ज्ञाताकमण्डटगतामावाल्च परमेश्वरीम् ॥ २१६ ॥ जस्यच्य गन्धपुष्पाययभेक्तियोगसमन्वितः ॥ पंस्मरपरमं भावं देवया महि
भर प्रम् ॥ ३१७ ॥ अनन्यमानसा नित्यं नपेदामरणादिनः ॥ सोऽन्तकाठे स्परति न्धा परं न्राधिगच्छति ॥ ३१८ ॥ अथवा
| नायतं विभा जरह्मणस्य शुच 8 ॥ प्रवंस्कारमाहात्या््रहमविधयामवाध्यात् ॥ ३१९ ॥ सम्प्राप्य यूं पं दिव्यं तत्पारमेश्वरम् ॥
| शान्तः सुसंयता भूत्वा शिवसायुभ्यमाप्रयात्। ३२०।प्रतयेकथाथ नामानि जुहयात्सवनैयम्॥महार्मारिकृतेदोपयेहदो षैशच मुच्यते॥ ३२१)
| नपदराइरहनित्यं संव्रमतन्दितः ॥ श्रीकामः पावैतीं देवीं पूजयित्वा विधानतः ॥ ३२२ ॥ सम्पूञ्य पशतं: रामधुं मने भक्तिं
| तः ॥ उभते महतीं खक्मीं महदिषप्रषादतः ॥ २२३ ॥ तस्मात्सवपभ्यतेन नव्यं हि द्विजातिभिः ॥ सपैपापापनोदारथं देव्या
६ नामधदृल्रकम् ॥ ३२७॥ सूत उवाच ॥ प्रषद्गत्कथितं विप्रा देव्या माहातम्यशत्तमम् ॥ अतःपरं भरना भृषादीनां निबोधत ३२५॥
£ [इति आङृमंपए्रणे देव्या माहाल्ये द्वादशोऽध्यायः ॥ १२ ॥ अथ द्षकन्यास्यातिवंशः ॥ स्रुत उवाच ॥ भृगोः स्यात्यां सपत्तना
& । टक्ष्मानारयवणाप्रया ॥ दष धूतावधातार मेरजांमातरो शरभो ॥ १॥ आयत्तिनियतिैव मेरोः कन्ये महात्मनः ॥ तयोर्धात्रवि
| धाद्या यो च नातो सुताुमो ॥ २॥ प्राणैव कण्डु माकै्डेयो मृकण्डुतः ॥ तथा वेदशिस नाम प्राणस्य युतिमान्ुतः ॥ ३॥
222. 2240 ><
|
,
[=
~--- ~
& ९ देव्या इति पा०। २ देव्याः समाहितमना इति पा° । ३ सम्भाव्य इति पा० । ४ कुके छचौ इति पा० । ५ सब्स्कारमादात्म्यादति पा० । & सर्वगत इति पा० ।
् ७ कुखमच्रयामेति.पा० । ८ पूतनादीति पा० । ९ सताद्धेत इति पा० । अद्धैयुक्तं गौर हितं हरिपहितं वा इत्यथैः । १० महदेवप्रभावत इति पा० । ११ धाताविधात्रोस्ते भय
ध
` ६22 4 2 2-45-2 ८2
तयोजीतो ताद्ुमो इति पा० । ९१ भकण्डुज इति पा०।
शेः ^ क
९, प,
॥ २९॥
| ।
मरीचेरपि सम्भरतिः पूणंमांसमध्ुयत ॥ कन्याचतुष्ययैष सवेटश्षणतंयतम् ॥ ४ ॥ तिया तथा उट कृिापचितिस्तथा ॥
विरजाः पवेतशवव पूणेमातस्यं तो सुतौ ॥ 4 ॥ क्षमा व सुषुवे पुत्रा क ्रनापतेः ॥ करेम्च वरीयांसं सदष्णुं निप
तमम् ॥ ६ ॥ तथेव च कनीया तपोनिदैतकमयम् ॥ अनघया तथेपामेभञे एवानकलमषान् ॥ ७ ॥ सोमं दवाससैव दत्तात्र
यञ योगिनम् ॥ स्परतिशाङ्गितः पत्री ने रक्षणषयता ॥ ८॥ पिनीवाी इहैव राक्रामलठमतीमपि ॥ परत्यं परस्त्य भगवान्दम्भो (६
जिमसृजस्परय्ुः ॥ ९ ॥ पूरनन्मनि सोग्त्यः स्मृतः सायम्ुेऽन्त ॥ देवबाहृस्तथा कन्या द्विताय नाम् नामतः । ९ ॥ ॥
एवाणां पषिषाइषं सन्ततिः सष तोः ॥ ते चोदरतः सं पाठतिस्ा इति स्परताः ॥ 9१ ॥ वतिष्ठशच तथोनयां सप् ुत्राननन
|नत् ॥ कन्था पुण्डरीकाक्षं सवशोभसमनविताम् ॥ १२ ॥ रजत दबहिचे सनश्चानगस्तथा ॥ सतपा: राक ईयत तत ५
महौजसः ॥१३॥ योऽप श्दात्मका वह्वि््बणस्तनयो द्विनाः॥ साहा तसाल्युतान् ठभ बीेदारान्म हीनः ॥१४॥ पावकः पवमानश्च
रविरभिशचं ख्पतः ॥ निमध्यः पवमानः स्यद्वै्ुतः पापकः स्पृतः ॥ १९ ॥ यश्चातो तपते चं सचिरिस्त्सा स्मृतः ॥ तेषान्तु
सम्ततावन्ये चत्वािलिच पञ्च च ॥१६॥ पवमानः पावकश्च शुचिस्तेष् पित च यः ॥ एते चेकोनपचारादहयः परिकीर्तिताः ॥१७॥ (
(|स तपसिनः भोः एव यष भोगिनः ॥ रद्रमकाः सपरा विषुदाङ्ितमस्तकाः ॥१८।अबस्नश्च यजानः पितरा ब्रह्णः
पुताः ॥ अग्निष्वात्ता बरहविषदो द्विषा तेषां व्यस्थितिः ॥१९॥ तेभ्यः सषा सुतां नेते मेनां वे धारिणीं तथा ॥ ते उभं ब्रह्मवादिन्यो
योगिन्यो युनिषत्तमाः॥ २० ॥ अघर मेना मेनाकं ओखन्तस्यानुजन्तथा ॥ शङ्गा हिमवतो यज्ञे सवंखाकेकपावनी ॥ २१ ॥
५
५
(1
स
9
(स
(८
= रिति (+ > क कज न् भन © (के = र क [9 =: ¢ त. (>)
१ पीणेमाक्तभिति पा० । २ कृषिर्धिति पा०। ३ हष्टिरितिः पु्टिश्वातिरित पा०। 8 पोणमा्स्य इति पा०। ९ जनयामास त्यथः › क चिदुन्ततण्यथः स॒म्भवति । ६ दत्तामिति
% | द्ीनिभिति, दम्भोीमिति, दम्भोष्ठिमिति पा०। ७ स॒त्नतीति पा०। ८ राजोदश्वोध्ववाहुश्वोते पा० । ९ सव्रनोऽनरानस्तथा इति पा०। ९० जानद्रानां मेतोजप्त इति पा०। १९१ ते
चय् इति पा० !\ १२. महाब इति, पितामह इति पा०\ १३ भोगिन इति पा०\ ९४ अयन्वानोऽशीति पा० । ९५ इतरे इति पा° 1 ९६ जनयामाप्त इयत्थः 1 ९७ वैतरणीभिति पा०।
>
|
६
॥
॥
॥
|
६
।
|
॥
६
। = 24 2
~ >
र ==
पूवा °
अ० १३
॥ २९ ॥
| स्पयागा्थिषखाद्वीं एत्रीं ठेभे महेधरीम् ॥ यथावत्कथितं पुवं देव्या माहात्म्यपुत्तमप् ॥ २२ ॥ धारिणी मेशयनस्य पत्री पद्य्षमा
नना ॥ देव} धाताविधातारं मेयेनामातराबुभा ॥ २३ ॥ एषा दक्षस्य कन्यानां मयापत्याब्सन्ततिः ॥ ॥ व्याह्याता भवतां त
मनोः छि निमोधत ॥ २४ ॥ इति आी्रूपरराणे द° जयोदशोऽध्यायः ॥ १३ ॥ अथ स्वायंभुवमदवंशः ॥ घरुत उवाच ॥ प्रियतर
तात्तानषादी मनाः स्वायम्भुवस्य तु ॥ धमज्ञो ता महावीय इातदूपा व्यजीजनत् ॥ १ ॥ ततस्व्रतानपादस्य धूपो नाम सुतोऽ
भवत् ॥ भक्तया नारायणे दवे प्राप्तवान् स्थानघुत्तमम् ॥ २॥ धुवाच्छिषशिथ भान्यश्च भान्याच्छम्भुन्यंनायत ॥ रिष्ेशधत् स॒च्छया
पञ्च पुजानकल्मषाच् ॥ ३ ॥ वपिष्ठचनादेवी तपस्तप्त्वा सुदुधरम् ॥ आराध्य पुरषं विष्णु शाख्ग्रामे जनादनम् ॥ ० ॥ रिषं खि
जयं शिं कपिं ृषतेनम् ॥ नारायणपरान्युदान्सरधमेपरिपाखकान् ॥ 4 ॥ रिपोराधत्त महिषी चाचुषं घवेतेनप्तम् ॥ सोऽजीज
नत्पुष्करिण्या शुदूपं चाक्षुष मनुम् ॥ & ॥ प्रनापतेरात्मनायां वीरणस्य महात्मनः ॥ मनोरजायन्त दश सुतारंते समहौनः ॥ ७॥
कन्याया सुमहादाय। वैराजस्य प्रनापतेः ॥ उर पूरः दातयुप्रस्तपस्वा सत्यवाक् जुचिः॥८॥अगिष्टदतिराजथ सुदु्रश्वाभिमन्धुकः ॥
उरारननयत्पयान्पडा्रया महाबखन्॥ ९॥अद्ग सुमनपं व्याति क्रतुमा दरस भचिवम्॥ अद्दरेनोऽभवत्पशथा दन्यो वेनादजायत॥ १० ॥
5 पृथुित् स्यातः प्रनापाखो महाबरः५येन दुग्धा मही पूव प्रजानां हितकार्म्यया॥ ११।नियोगाद्रघ्नणः साद देषेन्देण महौजघ्ठा ॥
वेनपु्स्य विततं पुरा पतापहे मले ॥ ३२ ॥ सूतः पारागिको जज्ञे मायाष्पः सयं हरिः ॥ प्रवक्ता समशाक्वाणां धर्मज्ञो युश्वल्र
॥ १३ ॥ तं मां पित्त घरनिश्रे्ठाः पुवोदरतं सनातनम् ॥ असिमिन्मयन्तरे व्पासः कणदेपायनः खयम् ॥ १४ ॥ चवयामाक्त भां
९ स्वयोगात्मवहादवी पातं ठेमे महेश्वरमिति पा० । २ भवताम इति पा० ३ तयोरुत्तानपाद्स्येति पा० । ४ भक्तो नातयणहेवादिति पा०।९ धरवात्मृष्टिश्च धान्यश्च भायी राम्भु्यै
जायत् इत १० । 8 ।वकलमत्िः वृकठमातेः वृहलमिति पा० | ७ उकतेजपमिति प।० । ८ वेएधमितिः षैरिण्थामिति पा० । ९ मरण्यस्य इति पा०। १० नचायं महीजक्त इति;
त इरया मिति पा° | १९ सत्यवानिति पा० 1 १२ स्वातिभिति पा० । १३ दितकारणादिति पा० । १४ गुणवतसलः इति पा० ¦
=
॥
॥
|
>
ट < 2 <> <
<~ ८2 रत
३९. पु. ई
॥ २० ॥
2
+
प्रात्या पुराणः पुरषो हारः ॥ मदन्वये त ये घता पम्धूता वेदार्िताः ॥ १९ ॥ तेषां पुराणवक्ततं वृत्तिरसीदनाज्ञया ॥ स च वैन्य
पृथुधीमान्सत्यषठन्धो जितेद्धियः ॥ १३ ॥ षर्वभोमो महमतेनाः स्वधमंपरिपाठकः ॥ तस्य बल्यालभत्येव भक्तिनांरायणेऽभवत्
६ ॥ १७ ॥ गोवद्धनंगिर प्रापतस्तप्तेपे नितेन्धियः ॥ तप्ता भगवान्प्रीतः रांतचकगदाधरः ॥ १८ ॥ आगत्य देवो राजानं प्राह दामो
9 द्रः स्वयम् ॥ धार्मिको रुपसम्पपनो घवंत्नभतवरौ ॥ १९ ॥ मत्मतादादवन्ग्धो पुतो त भविष्यतः ॥ एमुक्ला ठर्षकिरशः
{| खकीयां पङ्ति गतः ॥ २० ॥ वैन्योऽपि वेदविषिना नि्लां भकतिषठुदरहद ॥ पोऽप्रडयत्त्कं राजथ चिन्तयन्मधुष्ुदनम् ॥ २१॥
अचिरादष तद्गी भायां तस्य श्चविस्मिता ॥ शिखण्डिनं इविद्ानमन्तदवानायूजायत ॥ २२ ॥ शिखण्डिनोऽभृषपपुत्रः सशी
इति विशतः ॥ धामिंको खपपम्पत्नो वेदेदाङ्गपारगः ॥ २३ ॥ सोऽधीत्य तरिधिषदेदन्धर्मेण तपति स्थितः ॥ मतिथक्े भग्ययो
६ | गत्स॑न्यारम्धति धमेवित् ॥ २४ ॥ स छता तीरथंतेवं स्वाष्याये तपति स्थितः ॥ जगाम दिमतयष्ठ कदाचित्तिदपेमितम् ॥२५॥
गत धर्मरवैनं नाम धमेसिद्धिपरदं वनम् ॥ अपरययोगिनां गम्यमगम्यं बरहमविद्विषाम् ॥ २९ ॥ तत्र मस्द्किनीनाम सुपुण्या विमला
| नदी ॥ पद्मोत्पडवनोपेता तिद्वाश्चमवरिभूषिता ॥ २७ ॥ स तस्या दक्षिणे तीर बनीन्र्ोगिमियतमे ॥ सुपुण्यमाश्रमं रम्यमपर्यतरी
तिसंयुतः ॥ २८ ॥ मन्दकिनीजछे स्नाता सन्तप्यं पितृदेवताः ॥ अयिता महदे पुष्पैः पद्योत्पलदिभिः ॥ २९ ॥ ध्यालाकषं
स्थमीश्चानं शिरस्याधाय चाभेडिम् ॥ तम्मक्षमाणा भान्तं तष्ट परमेश्वर ॥ ३० ॥ शद्राध्यायेन गिरिश टस्य चरितेन च ॥
५ |अनयश विविषैः स्तवैः शाम्भकेदषम्भवेः ॥ २३॥ अथास्तित्तन्तरेऽपरयत्समायान्तं महाुनिष् ॥ शेताश्रतरनामानं महापाञ्चपतो
त्मम् ॥ ३२॥ भस्मतन्दिग्धतवद्ं को पीनाच्छदनाचितम् ॥ तपा कषितात्मानं श्कयक्ञोपवीतिनम् .॥ ३३॥ समाप्य रसतं
९ पुराणमिति पा०। २ सम्बन्धनगिरिमिति पा० । ३ शद्गमिति पा० । ४ धर्मपदृभिति पा०। ९५ योगि भिधते इति पा० । ६ हधितात्मानमिति पा० । ७ संस्तवपदं परिचर्या
रूढमपि अत्र सम्यक्स्तवरूपे वत्तते इति मृग्यम् । ¦ नी
(छ {<
)
(<
०112 11
2 2 2 ल
©<
॥ ० ॥
~क --- ~
१ गि
शिम्भोरानन्दालराविङक्षणः ॥ ववन्दे शिरसा पादौ परा्नदिोक्यमनरीत् ॥ २३९ ॥ धन्योऽस्म्यनुगदीतोऽस्मि यन्मे साक्षान्धुनीश्वर ॥
|यगीश्वरोऽद्य भगवान्द्ो योगविदां वरः ॥ २५ ॥ अदो मे सुमहद्धाग्ं तपामि सफठानि मे ॥ किं करिष्यामि शिष्योऽहं तष
मां पाख्यान ॥ २६ ॥ सोऽबुगृद्याथ राजानं सुश्ीटं शीछसंयुतम् ॥ शिष्यत्वे प्रतिजग्राह तपा क्षीणकटमषम् ॥ ३७ ॥
|सा्यासिकं विपि कृत्सं कारयित्वा विचक्षणः ॥ दतो. तदेशवरं ज्ञानं स्वराखाविहिततरतम् ॥ ३८ ॥ अरो पेदतारं तत्पछ्च
।पाशविमाचनम् ॥ अन्त्याश्रममिति ख्यातं ब्नादिभिखुष्ठितम ॥ ३९ ॥ उवाच सिष्यान्पमे्य ये तदाश्रमवाधिनः ॥
[नाह्नणाः क्षत्रिया वैश्या ब्रह्नचयंपरायणाः ॥ ४० ॥ मया प्रवातं श्ञालाम्ीत्येषेह योगिनः ॥ मापते महादेवं ष्यायन्तो
विश्वमेश्वरंम् ॥ ४१ ॥ इह देवो महादेवो रममाणः सहोमया ॥ अध्यास्ते भगवानीशो भक्तानामरुकम्पया ॥ ४२ ॥
इदारोषजगद्धाता पुरा नारायणः स्वयम् ॥ आराधयन्महादेवं डोकानां हितकाम्यया ॥ ४२ ॥ दैनं देवमीशानं देवानामपि
देवतम् ॥ आराध्य महतीं सिद्धि ठेभिरे देवदानवाः ॥ ९ ॥ इहेव घुनयः सैष मरीव्या्या महर् ॥ श्वा तपोबशन््ानं
|ठेभिरे सावकालिकम् ॥ ४५॥ तस्मात्वमपि राजेनद्र तपोयोगसमन्ितः ॥ तिष्ठं नित्यं मया साद ततः पिद्धिमषाप्स्यापि ॥ ४६ ॥
एवमाभाष्य मिन्द्रो देव प्यातरा पिनाकिनम् ॥ आचचक्षे महामन्त्रं यथावतयषेषिद्ये ॥ ७७ ॥ सव॑पापोपदचमनं वेदसारं विधक्तिदम् ॥
|अभ्रिरित्यादिकं पुण्यमूषिमिः सम््रवत्तितम् ॥ ५८ ॥ सोऽपि तद्वचनाद्राना सुरीछः श्रदधयानितः ॥ पराक्षात्पा्पतो भूत्वा
वेद्भ्यासरतोऽभवतु ॥ ४९ ॥ भृस्मोदखितसवा्गः कन्दगरफटारनः ॥ शान्तो दान्तो जितकोधः संन्या्विपिमाधितः ॥ ५० ॥
| इविधोनेस्तथाभेय्या जनयामाप वे सुतम् ॥ प्राचीननरदिषं नाभा धयुदस्य पारगम् ॥ ५१ ॥ मा धलुर्वृस्य पारगम् ॥ ५१ ॥ पभराचीननदभेगवान्स्वान्नभतां वरः ॥
१ जशेषवेदसाराभेति पा० । २ निष्टं दिवमिति पा० ।३ पूवैभित पा । $ साकामिकमिति पार । 4 माप्त शते पा०। ६ खारथसिद्धये इति, तथा तत्कार्थपिद्धय इति
। पा० 1 ७ अस्तिरिति पा०। ८ वेदात्मा सततोऽभवदिति पा० । ९ हविधातुस्तथा्रयामित पा० 1 १० सत्तम, घुवतमिति पा०।
8 । | द
\
< 2229
नन
परवा
अ० १५
=
पु. || |समुद्रतनयायां वै दर पुत्रानजीननत् ॥ ५२ ॥ प्रषेतस्ते वरिष्याता राजानः भ्रथितौनपतः ॥ अधीतवन्तः स्वं वेरं नारायणपरा <
¦ |यणाः ॥ ५३ ॥ दश्चभ्यस्तु प्रचेतोभ्यो मारिषायां प्रजापतिः ॥ दक्षो जहे महाभागो यः प्रवं बरह्मणः सुतः ॥. 4 ॥
ततु दक्षो महेशेन रैण सह धीमता ॥ ज्ञत्वा विवादं रेण शपतः प्राचेतसोऽभवत् ॥ 44 ॥ समायान्तं महादेवा दक
देव्या गृहं हरः ॥ शृ यथोचितां पनां दक्षाय प्रददौ खयम् ॥ 48 ॥ तदा पै तमताविष्टः सोऽपिकां ब्रह्मणः सुतः ।
पनामनहामाविच्छलगाम कुपितो गम् ॥ ५७॥ कदाचित्स पराप्तं सतीं दक्षः सुदमेनाः ॥ भवां सह विनिन्धनां भत्सयामाप
वै र्षा ॥५८ ॥ अन्ये जामातरः थरे्ठा भरस्तव पिनाकिनः ॥ त्वमप्यषत्सुताऽस्माकं बृहाच्छ यथागतम् ॥९९ ॥ तस्य् तदव
क्यं सा देवी शङ्धरपिया ॥ विनिन्ध पितरं दक्ष ददहत्मानमास्मना ॥६०॥ प्रणम्य पुमत्तारं भतार कृत्तिवाससम् ॥ हिमषहाहिता
सागृत्तपतता तस्य तोषिता ॥ ६१ ॥ ज्ञात्वा ती भगवा प्रप्त्ात्तिदरो हरः ॥ शशाप दक्षं कुपितः समागत्याथ तदम ॥ ९२ ॥ ४
त्यक्ला देहमिमं बर्न कषतरियाणां डे भ ॥ स्वस्यां सुतायां शढात्मा पुतरुत्पादपिष्यसि ॥ ६२ ॥ एवमुक्त्वा महादेवा, ययो
कैडापवतम् ॥ स्वायम्धुषरोऽपि काठन दक्षः प्राचेतसोऽभवत् ॥ ६४ ॥ एतद्रः कथितं सवं मनाः ~ यतु ॥ निग दक्ष
|¢ [पयन्तं शृण्वतां पापनाज्ञनम् ॥ &4 ॥ ` जीन गामिजत श्म॑एराणे राजवशञाकीतन चतशोऽध्यायः ॥ १४1 अय दशषयज्वि्वतनम् ॥
नोमिपेया उचुः ॥ देवानां दानवाताच गन्धवोरगरक्षसाम् ॥ उत्पत्ति वितरां घत वेषस्वतेऽन्तरं ॥ 9 ॥ स् रातत शम्भुना पू
कषः भराचेतो कृपः ॥ किमका्षी हाड ओोठमिच्छम साम्प्रतम् ॥२ ॥ प्रुत उवाच ॥ वक्ष्ये नारायणेन प्वेकपाचुपश्गिकम् ॥
। पप्र प्रनासभेस्य विस्तरम् ॥ ३॥ स शप्तः शम्भुना पूव दक्षः प्रारेतसो तपः ॥ विनिन््ं पूर्षैरेण गंगाद्रारेऽयन
न ^ ज ककि
4 ३१ ॥ |
च
[<
५.
च 7
<<
<£:
~~~ ~~~ ~~~ ~~~ मा ` ~~~ ~~~ ~~
िः अ म = कक क । । | क~ क ॥ #~ 1 क क [क ५ ५
१ स्त वेद्ूभिति पा ० | २ त्वमप्यस्मद्रट्द्रच्छ एतास्माक्मनात पा०। ३ पडामत्तार-पञनां जीवानां भत्तारं पद्यपतिभित्यथेः। ४ तु इति पा०। ५ एवं राप्त्वा इते पा० ।
® चिम्नमैशिन्ति पाञ 1७ विस्तरात्छत व्रहीति पाज 1 ८ चिकाट्वन्तभित्ति पा 1.९ विचिन्त्येति । ६० » अत्र जध्यायसमाप्तिनेदश्यते छिखितपुस्तके 1
॥ ३१ ॥
। द्ध
1 का
।
४
(
द्रवम्।॥ ७) द्वा एवे भागाथमाडइता (रेष्णुना सह्॥ द॑व युनिभिः स्वसागता सुनिपुगवाः॥५॥ द देवरं क्रतं शेकेरेण बिना गतम्॥
दधीच नाम विप्रर्षिः प्राचेतसमथात्रवीत् ॥ ३॥ दधीच उवाच ॥ ्माघास्त पिक्ञाचान्ता यस्याज्ञासुषिधायिनः ॥ स देवः साम्प्रतं श्रौ
विधिना कित एज्यते॥७॥ दक्ष उवाच। सर्वेष्वेव हि यज्ञेषु न भागः परिकलिपतः॥ न म॑नरा भायंया सादं हंकरध्येति नभ्यते ॥८॥ विहस्य |
दक्षं पितो वचः प्राह महृभूनिः ॥ शृण्वतां सवेदेवानां सवेज्ञनिमयः स्वयम् ॥ ९ ॥ दर्धीच उवाच ॥ यतः प्रवत्तिविं्ातमा यांसौ |
धरः ॥ सम्धूज्यत् पवधज्ञे१दृत्वा केतन शङ्करः ॥ १०. ॥ दक्ष उाच ॥ न ह्यय शङ्को शः संहत्तो तमतो हरः ॥ नगर
॥
वाला वदता वश्वात्मा नापद्यते ॥ ११ ॥ इश्वरं हिं नगता प्रुनारथणो हरः ॥ सच्वात्मकोऽसां भगवानिन्यते ९
५
सवैकमसु ॥ १२ ॥ दधीच उवाच् ॥ किं त्वया भगवानेष सघनं दशयते ॥ पषलोकेकसहत्तां काठात्मा परमेशधरः ॥ १३ ॥ यं
हन्तीह विद्रासा धारिका ब्रह्मवादिनः ॥ सोऽयं साक्षी तीनरचिः काात्मा शारी तुः ॥ १४॥ एष श्रो महादेवः कपा
च॒ घृणी इः ॥ द्त्वा भगवानपां नीर्ीवो विलोहितः ॥ १५ ॥ सस्तुयते सष्रा्ुः सापगाष्वयुहोतरभिः ॥ पयेनं विश्वकमांणं
रदम् त जयामयम् ॥ १६ ॥ दक्ष उवाच ॥ य एतं द्वादशादित्या जागता यत्तभागिनः ॥ प्व दुर्या इति ज्ञेया न ह्यन्यो विदयते
रवैः ॥ १७ ॥ एवषुक्तं ठ मुनयः समायाता देहक्षवः ॥ वादनमित्यबुवन्दक्षं तस्य साहाय्यकारिणः ॥ १८ ॥ तमसाविष्टमनसो
परथन्त वृप्वनम् ॥ तहत्तराऽथ रतश बहुश्च य एव हि ॥ १९॥ निन्दन्तो वेदिकान्मन्रान् स्व॑भूतपाते इरम् ॥ अपरूनयन्दक्ष
वर्विय मा(हता विल्ुमावया ॥ २० ॥ देवा सवे भागाथमागता वाक्तवादयः ॥ नापडयन्द्ेवमीश्चानमृते नाशयणं हरिम् ॥ २१ ॥
हरण्यगभ्। भगवचहमा ब्रह्मविद्] वर ॥ परयतामेव सवेष क्षणादन्तरपायत ॥ २२॥ अन्तहते भगवाति दक्षो नारायणं हरिम् ।
--------~-~
९ भोगाथमाहूतादृति पा° । २ देवगणंसतै । ३ द्धीचिनांमोते पा० । ४ दधीचिरिति पा० | 4 करस । & नमस्ते । ७ नेष्यते हति पा० । ८ सवज्ञानमयो हि स इति पा०।
९ ४५ रत पा०। ९० भद्रः | * ११ खराडिति पा० | १२ सोऽथक्ताक्षीति पा०। १३ कपीति पा० । १४ पश्यन्ति । १५ मन्येते इति पा । ९६ भय एव विनिन्ये इति ॥
पा ७ 1वत्णहलातम्रापणः
५९
म
५ य स च 1
छ पष र्ति ८
म (
। +
[ र = ल, `
रक्षकं जगतां देवं जगाम शरणं स्वयम् ॥ २३ ॥ प्प्तयामात च तं यञ दक्षोऽथ निमेयः ॥ सक्तो भगवाविष्णुः शरणागत
प्तक: ॥ २७ ॥ पुनः प्राह च तं दक्षं दधीचो भगवाशररिः ॥ सपेक्ष्यपिगणान्देवान्सवान्वे श्दवरिदिषः ॥ २९५ ॥ अप्ज्य पूजने चेष
पज्यानां चाप्यपूजने ॥ नरः प्रापमवाप्रोति महदरं ना संशयः ॥ २६३ ॥ अपतां पररह यथ सतश्चैव विमानना ॥ दण्डो देव्ञतस्तमर
सद्यः पतति दारणः ॥ २७॥ एवघुकतव्थ विपैः रृरपिशवरविद्िषः ॥ समागतान्राह्मणांस्त न्दक्षताहाय्यकारिणः ॥ २८ ॥
यस्म्हहिःकृतो वेदाद्धषदधिः परमेश्वरः ॥ षिनिन्दित महादेवः शंकरा ठोकव॑न्दितिः ॥ २९ ॥ भेष्यन्ति अर्याबाद्याः सवैऽपी
धरषिद्विषः ॥ निन्दन्तीहेशरं मार्गे इताघ्रापरक्तपतेक्ः ॥ ३० ॥ मिथ्याधीतसमावारा मिथ्याज्ञानप्रसपिनः ॥ प्राप्य पोर
किघुगं कठिनः परिपीडिताः ॥ २१ ॥ त्यक्ता तपावछं कतं गच्छं नरकमपुनः ॥ भविप्यति हपकिरः स्वाधरितोऽपि
११९. । ६२ ॥ एपथुक्ताय (पिरम तपोनिधिः ॥ जगाम मनसा रढमरोषापविना शनम् ॥ ३२ ॥ एतस्मिनन्तरे देवी
महद् महशवरम् ॥ ॥ पत पञ्युपाते दैवं ज्ञालतत्माह सवदड ॥ ३७ ॥ श्रीदेव्युवाच ॥ दक्षो यज्ञेन यजते पिता मे पूर्षनन्मनि ॥
भता भव्मात्मानं चापि संकर ॥ ३९५ ॥ देवी महरषयन्ाषस्त् षराहमय्यकारिणः ॥ विनाङ्ञयाद् ते यज्ञं वरमतं
वणा म्यहम् ॥ २६ ॥ एवं विज्ञापितो देव्या देवकः एर: प्रथुः ॥ पत्तने सषा रं दक्षय्ञनिषां्या ॥ ३७ ॥ सरघशिसं
उ एहत्च महधिनम् ॥. तदाग उद्धव युगान्तानरपततरिभम् ॥ ३८ ॥ दकरटं इषपेषयं शद्धदधरं प्रथम् ॥
२९ दानद रारन भरूतिभ्रूषणम्॥ ३९ ॥ परमद इति स्यातं देवदेव्मन्वेम् ॥ प्त जातमात्रो देवरासुप
तस्थ ४ । ॥ 8० ॥ तमहं दक्षस्य मसं विनारय रिवोऽस्त॒ ते ॥ विनिन्धं मां प्त यनते गङ्धद्रर
|॥ १ जगतोविष्णं ते ण्ट एवमुक्त्व ॥ क वद्धिरिति पा ° | ६ टोकपजित् इति पा० | ७ भिप्यध्वमिति पा० | ८ निन्दन्तो ह |
1111111 णा संलरगदाप
मिते पा० । १७ महाप्रभं द्णइहुस्तं महानादं सुखा ्निणम् । भ्रतिभूषणसंबन्धं महादेवभिवाप्रम् 1 १५ देवदेवसमत्विषमिति, देवं देवसमन्वितमित्ति पा० 1 १ ६ तमाह दक्षस्य
सुखं विनाशाय शिबन्त्वित्ति इति पा० । १७ विनीय इति, विनीय रुघरकृत्य इत्यथैः |
१०
अ° १९५
व ट
॥ २२ ॥
| गणेश्वर ॥ 89 ॥ ततो बन्धपरुकतेन पिहेनेकेन उीखया ॥ वीरभद्रेण दक्षस्य विनामगमत्कतुः ॥ ४२ ॥ मन्युना चोमया
||स भक्रकाटी महेशरी ॥ तया च सर्द वृषभं समाद्य ययौ गणः ॥ ४३ ॥ अन्ये षो शा निसृष्टस्तेन
% | धामता ॥ रोमना इति विस्यातास्तस्य साश्षग्यकारिणः ॥ 9 ॥ शूखशक्तिगदाहस्त ण्डोपटकास्तथा ॥ काराथिर्ट् ८
॥ |सङ्ञशा नादयन्तो दिशो दश् ॥ ४५ ॥ पते वृषभमांडढा सभायाातिभीषणाः ॥ समावृत्य गर्णे ययुदैशषमसप्रति ॥ 9६॥
< सवं सम्प्राप्य तनदेश गङ्गदवारमिति शतम् ॥ ददयवत्ेशं व दै्स्थामिततनपः ॥ ४७ ॥ देवाद्गनापदकनादयमण्सरोगी तनादितम् ॥
वेण्वीणानिनादाउचं वेद्षादाभिनादितम् ॥ ४८॥ दष्टा सहरषिमिर्दैवः समासीनम्भनापतिम् ॥ ४९ ॥ उवाच स॑ प्रियो दवी
| भदः स्मयत्निष् ॥ ५० ॥ वयं दयदचराः सवं शवैस्यामिततेनसः ॥ भाग्यं डिप्तया भागाव् पराप्ता यच्छत्वभीप्तितान् ॥ ५१ ॥
| अथ चेत्कस्य दियं माया सुनिवरोत्तमाः॥ भागो भवद्रंयो देयस्तु नास्मभ्यमिति कथ्यताम् ॥ ५२ ॥ तम्बूताज्ञापथति यो वेत्स्यामो
|हि व्यं ततः ॥ एषसुत्ता गणेरीन प्रनापतिषुरःतराः ॥ ५३॥ देवा उचुः ॥ प्रमाणं वो न जानीमो भागे मन्ना इति भुम ॥ मन्त्र
५; |उुः सुरा युयं मोप पहतचेतपतः ॥ 49 ॥ येनाध्वरस्य राजानं प्जयेयुमदेधश्म ॥ शरः सर्वभूतानां सदेवः ॥ 44 ॥
प्यते सवयज्ञे सवाभ्यदयपिद्धिदः ॥ एवुक्ा महेशचानेभायया नष्वेतनाः ॥ 4६ ॥ न मेनिरे यपर्मनरा देवान्धुक्तवा स्वमा
उ्यम् ॥ ततः समद्र भगवाच् सभावः सगणेश्वरः ॥ ५७॥ स्परच् कराभ्यां दिवि दपीचं पराह देवहा ॥ मनाः प्रमाणं न हृता
नि
यष्माभिनख्द् प्तः ॥ ५८ ॥ यस्मात्मसद्य तस्माद्वो नारायाम्यय गवितान् ॥ इत्युक्तवा यत्तराखां तां ददाह गणपुद्धषः ॥ ५९ ॥
१ सिहेनेवेत्य इति पा० एकेन सहेन इव दाति शेषः। २ हस्ताष्टकोपढ । ३ वृषसमाह्ृदा हति पा० | ४ गणश्रष्ठाययुदंक्षगहं । 4 समापनं प्रनापतिमिति पा०। § भद्रया |
७ घतुरधराः। < मागामिङटिप्या प्राप्ता भागान्यच्छध्वमीप्सितानिति १० । ९ कस्यचिदियमाज्ञ सुनिुरोत्तमा इति पा० । १० भगवतोदेयमस्मभ्यभिते। ११ विनक्ष्यागो
वयं तत इति पा* । १२ नेज्यते यनत्तभागेन न च म॑न्धा इति प्रभुरिति पा० । १३ मंत्रा उचुः॥ ुरागरयं महामागास्तमोपहतचेतसः । ९४ पूजयध्वं महे्धरम्। ९५ कक्पभततनुरहरिशिति
पा०।.१६ महेशानमिति पा० । १७ ततः स॒ रुद्रो भगवानिति पा० । १८ ब्रह दधीर्चमिति पा०।
(८०.
1 ||
1
गणेशा सुद्धा युाचतपारय चिक्षिपुः ॥ प्रस्तोता सह होता च अश्वयेप गणेवराः ॥ ६० ॥ शीतया भीषणाः सं गङ्ग |
तोति चिक्षिषुः ॥ वीरभद्रोऽपि दीपात्मा शेकस्येवोयतं करम् ॥ ६१ ॥ व्यषटम्भयददीनात्मा तथान्येषां दिविकसाम् ॥ भगेन || <
तथोत्पार्य कृरायेणेव डीटया ॥ ६२॥ निहत्य इ्टिना दन्ताद् पृष्णश्येमपातयत् ॥ तथा चन्द्रम देवं पादाड़हन खट्या ॥ ६२।
धषयामाप्त वख्वान् स्मयमाना गणेशरः ॥ वस्तदयं छिन्त निहासुत्पाटय् उखा ॥ ६७ ॥ जान भिं पादेन सुनाना ||
ुनीश्राः ॥ तया ष्णं खमरडं समायान्तं महावः ॥ ६4 ॥ विव्याध निरिताः स्तम्भत सररनम् ॥ समाव म |
६ |माहुशगत्य यश्डो गणम् ॥ 88 ॥ जघान पक्षः सदृ ननादाम्डुनिधियथा ॥ ततः सहश खडः सृज गरुडान् स्वयम् ॥ ६७ ॥ (
वैनतेयाद्भ्यधिक्राच् गरुडं ते परदुढुबुः ॥ तान्ष्टा गरड धीमान परछयत महाजवः ॥ ६३८ ॥ विसृज्य मापते कगात्तदद्धतामत। ४
६ ||भवत् ॥ अन्तर्हिते वैनतेये भगवान् पदयसम्भवः ॥ ६९ ॥ आगत्य वारयामास वारम केशवम् । ५ प्रसाद्यामास् च ॥
तं गौखात्परमेष्ठिनः ॥ ७० ॥ पस्पेय भगवानीरे समधुस्तभागमत्सयम् ॥ वीक्ष्य दवापिदेवं तयुमा सवेगणे ||
ताम् ॥ ७३ ॥ तुष्टाव भगवान् तह्न दक्षः सव दिवोकेतः ॥ विरोपात्पाती देवीमीशररद्ंसरीरिणीम् ॥ ७२॥ स्तोतेनीनाविध ||
क्षः प्रणम्य च इतासेिः ॥ ततो भग्पर्ती देवी हन्ता मप् ॥ ७३ ॥. प्रसप्नमनपा सख॑ वचः||
पराह धर्णोनिधिः ॥ तवमेव जगतः स्ट शापिता चेव रोक्ता ॥७४॥ अद्रा भगवता दक्षश्ारि दिविकृ्ः॥ ततः प्रहस्य भगवान् |
कपरी नीलोहितः ॥ ७८ ॥ उवाच प्रणतान्द्वान् प्राषेतस्षमथो हरः ॥ गच्छ्षवं देवताः सवाः प्रपन्नो भवतामहम् ॥ ७६ ॥ |
८
पवा |
अ० ३९ \,.,
क. पु
॥ ३२ ॥
ह
च न
222
८५८:
्
&
\
जा क
~क (१21
र
[ अ
©< < (८
(
1
~ ---
८<
(य
= काय, अ
(कः
१ राक्रस्योयच्छतः करमिति पा० | २ भगस्य नैते चीत्पाव्य कराग्रेण इत पा | ३ भित्वा | ४ सुनीश्वरान् । 4 भद्र हाते पा० । & गरूडन्तमिति पा० | ७ धौमानपायत
इति, अपायत पएरायत अप-अय-त । ८ भवत् । विहन्तं वीशभद्रस्तु केदावं दीनकिक्रमम् । शट्युदयम्य वेगेन यावदन्तं मनोदधे । ब्रह्मणा विश्रुतं तच्च दधाव पद्मसंभवः । ९ संश्रुत्य §
भगवानः स्षाम्वस्तजागमत्छयम् । संवीक्ष्य देवं तं साम्बं तद् सवगणेेतेम् । १० वृणानिषिः करणाख्यः 1 “८ कारुण्यं करूणा धृणा ” इत्यमरः । १९१ रक्षक इति पा० | प ॥ २२॥
१२ दिवोकसाम् । १३ गच्छष्वमित्यापै, गच्छत दाते साधु. |
22922 <
व "वश ++ नी [क ~= ~ ~~ --- ~ ` ~ = न क ऋका -- -- = ~
=4
संपृष्यः सवेयज्ेषु न निन्योऽहं विशेषतः ॥ तथापि शृणु मे दक्ष वचनं सवैरकषेणम् ॥ ७७ ॥ त्यक्तवा लोकैषणमितां मद्व
भव यलतः॥ मरिष्यति गणेश्ञानः कल्पान्तेऽयुप्रहानमम ॥ ७८ ॥ तावत्तिष्ठ ममादेशात्स्वाधिकरेषु निवेतः ॥ एषठुक्ता
भगवाच् सपत्नीकः सहादुगः ॥ ७९ ॥ अदशेनमनुप्राप्तो दक्षस्यामिततेनपः ॥ अन्तर्हिते महादेवे शंकरे पएदमपषम्भवः ॥ ८०।
व्याजहार सयं दक्षमशेषनगतो हितम् ॥ त्ह्मीवाच ॥ किञ्चायं भता मोहः प्रपते वृषभयजे ॥ ८३ ॥ यदां च स स्वयं देवः पाठ्य
सामतन्दितः ॥ सवषामेव भूतानां खवेष पेश्व॑ः ॥ ८२ ॥ परयन्ति यं ब्रहमरूता विद्र वेदवादिनः ॥ ष चासा सषरभूता
|स बीजं प्रमा गतिः ॥ ८३ ॥ स्तूयते वेदिक्मेनेद्धदषो महेश्व ॥ तमंचयन्ति ये रुद सातमना च सनातनम् ॥ ८४ ॥ चेतसा
| भावयुक्तेन ते यान्ति परभ पदम् ॥ तस्मादनादिमष्यान्तं विज्ञाय परमेश्वरम् ॥ ८९५ ॥ कमेणा मन्ता वाचा समाराधय यत्नतः ॥|
[यल्त्परिदरशस्य निन्दां स्वात्मविनाशनीम् ॥ ८६ ॥ भवन्तं सपरोषाथ निनधकघ्य थौ हि ताः ॥ यस्त॒ देष महायोगी रक्षको |
विष्णुरव्ययः ॥. ८७ ॥ सं देवो भगवाचद्रो महादेवो न संशयः ॥ मन्यन्ते ये जगयोनिं विभिन्नं षिष्णुमीश्वरात् ॥ ८८. ॥ मो दादेवेद्|
निष्ठतवा्ते यान्ति नरक नरः ॥ ेदाचुवर्तिनो श देवं नारायणं तथा ॥ ८९ ॥ एङ्रीभविन परयन्ति अुक्तिभाजा भवन्ति ते ॥ .यो|
[विष्णुः घ॒ स्वयं रुदो यो रुदः स॒ जनादेनः ॥ ९० ॥ -इति मता मनेय स याति परमां गतिम् ॥ सृजत्येष जगत्सवं विष्णु|
| स्तत्पर्यर्तश्वरः ॥ ९१ ॥ इत्थं नगत्पवंमिद्ं रुदनारायगाद्म् ॥ तस्माच्यक्ला दररोनन्दा हरे ` चापि समाहितः ॥९२॥ समाश्रय
(महादेवं शरण्यं बद्रवादिनाम् ॥ उपशरुत्याथ वचनं विरिथप्य परजापतिः ॥ ९२ ॥ जगाम शाणं देवं गोपति कत्तिमाससम् ॥
पिरि
९ सर्वलक्षणमिति पा० । २ छोकेषणां ठोक्रानामेषणां प्रेषणां दष्परवत्तनामित्यथः | ३ सडइतिपा०।४ कित् बापगतो मोह इति पा० । 4 यदाचष्े | & पाठ्थैतदतन्धितः। ७ वस.॥ 6) || |
| तीश्वर इति पा० ८ पश्यन्नपि । ९ सअत्मा। १० तमचंयति यो रुद्रं खालमन्येकभित्ति पा० । ११ सस याति दति पा० । १२ परमां गतिम् । १३ यः करोतिहरेस्तस्य निन्दामा -॥ |
त्माविनादिनीमिति पा० । १४ तरन्तीति पा° । १५ क्रिया यत इति पा० १६ स देवदेवो भगवानिति पा० । ७ तेभद्वादनि्टतात् 1 ९८ सृजत्यव जगत्स विष्ुसतस्पादधेमीश्ः | ६ ॥
नति) विष्णुस्तस्य महेश्वर इति पा० | १९ विष्णावपि इति पा० 1 ` न | |
0
"122
।
4 थ @- (> . © प फ @ॐ १ =, = 9 [क = ८ ० (ल
कू,पु. ¢ यन्य शापाथिनिग्याः दधीचस्य महषयः ॥ ९४.॥ द्विषन्तो मोहिता देवं सम्बधूवुः कटिष्वथ ॥ त्यक्ता तपोबखं इत्स विभागा
| ॥
पूवो °
अ० १६
ऋ
कुरुषम्भवाः ॥ ९५ ॥ पूषेसंस्कारमाश्यत्माद््मणो चनादिह ॥ सुक्तशापास्ततः स्वँ कल्पान्ते रोरवादिषु ॥ ९९ ॥ निपात्यमाना:
{||काडेन स्प्राप्यादित्यवृचसम् ॥ तर्नाणं नगतामीरमवक्ञाताः स्वयम्धुवा ॥ ९७॥ समाराध्य तपोयोगादीशानं अदसाधिपम् .॥
| भविष्यन्ति यथाघूरं शंकरस्य प्रष्ादतः ॥ ९८ ॥ एतद्वः कथितं सम दक्षयज्ञनिप्रूदनम् ॥ शणुषवं दकषएनीणां सवा
। न्ततिम् ॥ १९९॥ इति शीक्मएराणे दक्षयज्ञविधंपो नाम पथचदगरोऽव्यायः॥ १९ ॥ अथ दक्षकन्यापृराकथुनम् ॥ घत वाच ॥
।५ मनाः सृजेति सन्द प दषः सववुषा ॥ सतनं देवान् गन्धरद्षीशापुरारगाच् ॥ १ ॥ यदस्य सृजतः पृष् न व्याद्धन्त ताः
परजाः ॥ तदा सनं भरूतानि मेधुननेष सवतः ॥ २॥ अरिकन्थां ननाम पीरणस्य प्रजापतेः ॥ उुतार्या पमयुक्तायां पुताणान्त
सदततकम् ॥ ३॥ तषु पेषु नु मायया नारदस्य तु ॥ पट दकषोऽुनत्कनया वैरथं वै परजापतिः ॥ ७ ॥ दद्] तै द्रा धमा
कं्यपाय योदश ॥ विरात्सैप्त च सोमाय चतश्रोऽरिष्नेभये ॥ ५ ॥ दरे चैव बहुपुत्राय र कृसासवाय धमते ॥ द चपागिरते तद्रतं
व्येऽथ विस्तरम् ॥ ६ ॥ मेर्त्वती वषु्यामी रम्बा भाठु्न्धत् ॥ संकला च बहता च ताध्या क्वा च भामिना ॥ ७ ॥
धमपल्यो दश्च सेतास्ताकषां पतरातनिवोधत ॥ विदेदेवारपु विदवायां सध्या _साध्याननाननत् ॥ < ॥ मर्त्त्या मरुन्त।
सवास्तुप छवस्तथा॥ भानोस्तु भानवाशवपुदत्तसत॒ पहतेनाः॥९।खम्बायाशथ पोषो वे नागवीथी तु यामिजा॥ परथिवीविषयं सवेमरुन्ध
ष
्यामनायत ॥ १० ॥ संक्पायास्त॒ कता धमेपुतरा दर स्पृताः ॥ ये तनेकवसुप्राणा देवा ज्योतिःपुरोगमाः ॥ ११ ॥ ूषवोऽशो
ठमास्यातास्तपां वक्ष्यामि पिस्तरम् ॥ भप धुषशच सोमश्च परथर्वानलोऽनिः ॥ १२ ॥ प्रसयुपशच प्रभासशं वसवाऽशं प्रका
स , दिया
५९
न=
॥ ३४ ॥
~~
(
|
॥ ३ ॥
~
१ हिषन्तोमोहिता देवं रारण्यं ब्रह्मादिनाम् । उपश्चुत्वाथुवरचनं सप्बुः कष्प्वध । २ दीशानमम् पिपम् । ३ दक्षपुत्राणां सैषां । ४ चतुदेरोध्यायः छि° पु०।,4 कमउवाच
६ व्याद्ष्ट इति पा० | ७ सन्यमानष्येत्ति ण ! ८ धमत शपे पा । ९ अराक्तयामिति पा० । १० वैण्याभेाति पा० | १९१ चति पा० | १२ सप्तप्िशातरिति पा० । ६१ नेभिने ।
थ चणा । ९५ अरुन्धती । १६ मरृत्वती । १९७ मरुत्वन्तो मरुत्वत्यां वसवोऽष्टौ वपतोः सुता इति, सरन्त्यामरन्धत्यान् इतिः पा० । १८ सुहूतास्तखुद्तकाः । १९ वाग-
ताथा त याजा इति पा 1२० घव श्चरवानिरो नद्ध इति पाठ ।\ २९ प्रभवश्च इतिपा०।
(६2 ०-2-22 29 24४
|
< 0222 0४222 2 ८ <
"== ----~ = - = ~~, जनक = => = ---~-~ ~~ याया काणना = 1 1 9 णान क ध अ स सौ नस्तौ ¢ 7 = - ज
ङ ह २1 = ~ -- ---~--~-~------ भ ||
~~~ ---- ~ - --- - ----~- ~ ~+~---- -~-- ` ---- ---
।त्तताः ॥ आपस्य पुतो वैतण्ड्यः अमः शान्तो धनिस्तथा ॥ १३ ॥ धुषस्थं पुत्रो भगवाद् कारो टोक्पकाशनः ॥ सोमस्य|
।भगवान्वचा परस्य द्रविणः सुतः ॥ १५ ॥ मनाजवोनिरुस्या्सादिविज्ञातगतिस्तथा ॥ मारो द्नरस्याीत्सेना
|१तिरिति स्मृतः ॥ १५ ॥ देषो भगवान्योगी प्रतयूषस्याभवत्सुतः ॥ विद्वकमां प्रभासस्य क्षिस्पकत्तां प्रनापतिः ॥ १६॥ |
|भदितिदतिद्ुस्तद्वदरिष्ा सुरसा तथा ॥ सुरभिर्विनता च तग्रा कोरधषशा तिश ॥ १७ ॥ कंदुभुनिश धम॑ज्ञा त्पुव्रानै।
|नवाधत ॥ अशा धाता भगस्त्वशा मित्राऽथ वरुणोऽयमा ॥ १८ ॥ विवस्वान् सविता पषा दंञुमानिष्णुख च ॥ तषिता|
नाम ते पृतं च्ुषस्यान्तर मनाः ॥ १९ ॥ वेवस्वतेऽन्तर प्रोक्ता आदित्याश्ादितेः सुताः ॥ दितिः पुत्रद्रयं ठेभं करयपा,
दरुगाततम् ॥ २० ॥ (देरण्यकरिएुं उयेष्ठ हिरण्याक्षं तयानम् ॥ दिरण्यकञिपुरदत्यो महाबहषयक्रमः ॥ २१ ॥ आराध्य
तप् दवं ब्रह्माण परमस्षरम् ॥ दशर रेभ वरान्दरवयास्पुतप्ता विविधः स्तः ॥ २२॥ अथ तस्य बरुरवाः सेवे एव महषयः ॥
।१[पतस्ता'उता जश्युदखदवं तामहम् ॥ २३॥ शरण्यं शरणं देष शम्भं सवेनगन्मयम् ॥ ब्रह्माणं ठोककत्तारं तारं पुरुषं
। प्रम् ॥ २८ ॥ वृटस्थ जगतामेकृ पुराणं पुरषात्तमम् ॥ स यचिता देवंवरेभुनिरमिश्च शुनीशवराः ॥ २५॥ सवेद्वदहिताथाय जगाम
कमलासनः ॥ सस्तुथमानः प्रगतेुनान्दररमरसप्॥ २६ ॥ क्षीरोदस्योत्तरं करं यत्र।स्ते हरिरीधरः ॥ दृक्ष देवं नगयौनि विष्णु |
वशगः [रार् ॥ २७ ॥ , वन्दं चणा भधा इतान्नट्शभाषत ॥ ब्ह्मोवाच ॥ तं गतिः सवेभूतानामनन्ताऽस्यसिखा|
भकः ॥ २८ ॥ व्यापा सवमृखपुमहायागूा सनातनः ॥ त्वमात्मा स्ेभूताना प्रधानमरकातिः परा ॥ २९ ॥ वेराग्येश्वयनिरताों वाग
तां नेरजनः ॥ तवं कत्ता चैव भत्ता च विहन्ता च षरद्विषाम् ॥ ३० ॥ अतुमहैस्यनन्तेद्च जतासि परमेश्वर ॥ इत्थं स विष्णु |
|| ८८|| \ धवस्य इति पा० । २ पुरोजपे इति पा० । ३ शिरा । ४ करीषवराद्भिर क्रोधवशचाह्विरा इति पा०। ५ ह्यादित्था अदितेः खता इति पा०। & वु्युतमिति पा० । ७ तथापरमिति |
| ६ ।चतुजयमितिः च पा०। ८ परमे्ठिनमिति पा० । ९ सुरषय इतिः सपे परमषेयः इति च पा०। १० देवदेवेरिति; घुनिषरैः इति च पा । ९१ तीरं 1 १२ दरिम् । ९३ वरदं । ।
। 1 | ९७ प्रधानपुरुषं परम् प्रधानं प्रकृतिरिति? प्रधानपुरुषं पैम शति च पा० । १५ हता । |
।
कि न य ध्मः
3 व
0 7
7
स ह नल ° |
~)
2. ५
॥ ३ ।
ने
३ 0 द =
वर
१ [इषं देश॒महप्रात्ताः किं वा काय करामि वः ॥ द्वा उचुः ॥ [दएण्यक।र५५५ ्रह्मणो वरदर्पितः ॥ ३३॥ वाधते भगवन्देत्यो ।
सवान् सहषिमिः ॥ अवध्यः सवभूतानां सामृते पुर्पोत्तमप् ॥ ३९ ॥ हन्त॒मृहपि स१ नाति तं जगन्मय । ॥ न ~~~
स विष्णुरोकिभावनः ॥२५॥ वधाय देतयघल्यस्य सोऽशनल्ुरूषं स्वम् ॥ मरपातप्म्।ण परल भवान् १ ३६॥ शं ५
4 पणितं प्राह यर्डध्वनः ॥ हत्वा तं दैत्येरानानं हिरण्यकशिपु एनः ॥२७॥ इम ३ पृाग-2 (4११६।७१।९१ ॥ निशम्य वेण
^ | वाक्यं प्रणम्य परुषोत्तमम् ॥ ३८ ॥ म॒हापएुरुषमव्यकतं यथा दृत्यमहाएरम् ॥ वियुचव् भरव नद य॒द्गकभचचत ॥ ३९ । क
|सृर्डं देवो महामेश्यिपरः ॥ आकण्ं देत्यप्रवरा महामषरवापमम् ॥ ४० ॥ समं च वक्गिरे नादं तथा दैत्यपतेभयात् ॥._ अपु
९ | युः ॥ किदागच्छति महान् पुरुषो देवनोदितः ॥ 8१ ॥ विभुचन् भप नाद त जानीमो जनार्दनम् ॥ ततः सहाषुखरहिरण्य
६ [दिः स्पयम् ॥ ४२॥ सत्वः षायुष॑ पुरः सप्र्ठदैस्तदा यथो ॥ ह्र तं गरडट सूथक।टप मग्रभम् ॥ ४९ ॥ पुरम (त्।
> | कारं नारायणमिवापस् ॥ ददुः केविदन्यान्यपरबुः सम्भन्तछोचनाः ॥ ४६ ॥ अथे सदव दवाना गत्ता नारयण पपुः ।
सस्माकमन्धयो सूनं तल्सुतो वा समागतः ॥ 9५ ॥ इव्युक्ख। शत्रा सप्रजः पृह्णयते ॥ ह तानि चत् देवो
नाश्चयामाप्त खीख्या ॥ ४६ ॥ हिरण्यकशिपोः पु्राथतारः प्रथितानपतः ॥ पुवं नरायणाद्रूतं युथुधुमधनःस्वन(ः ॥ ४७ ॥
प्हादश्ाजुहादशच सहाद हाद खच ॥ प्रहादः प्राहिणाद्रा्ममवहादय वैणाप् ॥ ०८ ॥ एहादशापं कमारमाग्रय
"ऋ
1 ) ू
र
१, <---
=
„=+
य
„=
- ----~--~-- -- `
1
| १ सुरीच्ित इति षार । २ तव ताताप्ीति। ३ पनः। ४ मेरुपवतसंक्रागं । 4 देत्यरा्जामति स्रु । ६ पतमाचचक्षि९ इति प० । ५ देवचोदितः! ८ प्रद्ादारयोसित पा० 1
९ तु गर्डासरीनमिति पा० । १० देवोतरमगवान् । ११ ताने चारोषतां दृव इतिः तस्त सचाक्षतो देव इति पा० । १२ तदा हिष्णयक्राति पारेति १०। १३ पत्रा नारापणसुतं हरते
पा> | १४ बाधितामेति पा० । १५ यथावलात् इति पा० {
^ | ॥ |
~~ -- -~-- --~- ~~
क क,
ड क 8 क. = क षु
[र
ल
|| भगवान् ब्रह्मणा सस्प्रनापितः॥२१॥ प्रोवाचाीतिदपद्याक्षः पत्वा सुरान्दिजाः॥[कमर्य समहविषा सप्रजापतिकाः सुशः ॥२२॥ ५9|| एवा
° १६
॥ २९९ ॥
५
। ५ | वतुः एुजान्महावादुममहवृरः ॥ ५० ॥ भश पदषु करथिकषेप च् ननाद च ॥ विधुकेष्व एतेषु हिरण्यकशिपुः स्वयम् ॥ 49 ॥ |
| | पादेन ताडयामाप् कीनोरसि त बडी ॥ घर तेन पीडितोऽत्ययं गरडेन सशवंगः ॥ ५२ ॥ अहर्यः प्रययो तर्नं ॒थृत्र।
~ रि र
ल्क
। नारायणः प्रयः ॥ गत्वा विज्ञापयामाप् प्रवृत्तमसिरं तद्ा ॥ ५३ ॥ सञ्चिन्त्य मन्ता देवः दरवज्ञानभयीऽभङः ॥ नृरस्याद्धतनुं इत्वा ।
सिषटस्यादेतं तथां ॥ ५४ ॥ तृसिछ्धुरयकतो हिरण्यकशिपोः पुरे ॥ आविवेभरूव सदा मोदयन्दैत्यदानिकद् ॥ ५५ ॥ दक्षकासलो!
॥. युगान्तदहनापमः ॥ समारुद्यातमनः सक्ति सवषंहारफारिकाम् ॥ ५६ ॥ भाति नारायणोऽनन्तो दथा अष्यन्दिने रविः ॥ |
हा चह पर्ष परहा य्ठपुत्रकम् ॥ 4७ ॥ वधाय प्रेरयामास नरपिहस्य सोऽुरः ॥ इषं वृतिं पुरषं पूवस्पादधकक्तिक् ॥५८॥ |||
ससव तेऽनेः स्नोशायाञच मयेरितः ॥ स तत्नियोगादूसुरःपरहादो विष्णुमव्ययम् ॥ ५९ ॥ युपुे सयते नरसिंहेन निलितेः ॥||9|
ततः संमतो दत्या दिरण्यक्षस्तदाचुनः ॥ ६० ॥ ष्या पञ्ुपतेरल् सपने च ननाद् च ॥ तस्थ देगधिदेवस्य शणो |||
| नतत. ॥ ९३. ॥ न हानिमकरोदश्चं तथा देवस्य गिनः ॥ द्वा पराहतं चननं प्रहि भष्यगोशात्र ॥ ३२ ॥ मरने | प
||. सामकं दवं वायुं सनातनम् ॥ सन्त्य एवेशनाणि सततयु सेत ॥ ६२ ॥ नना जिरता देव योगिनां ठदयेशवम् ॥।
|| स्ठत्वा नारायणं स्तनैः ऋमयजु-समपस्मैः ॥ ६४ ॥ निवायं पितरं भरत् हिरण्यं तदान्रषीत् ॥ जयं नारायगोऽनन्तः साश्रवो (
|; | भगवानजः ॥ &< ॥ पुराणः पुरो देषा महायोगी नगन्मयः ॥ अथं पाता विधाता च स्वर्न्योतिभिस्नः ॥ ६६ ॥ प्रधानं पुरुष
|£ | त्त् बखर तरव्यया ॥ इधर: सवभूतानामन्तयामी गणातिगः॥ ६७ ॥ गच्छभमेनं शरणं विष्णुमन्क्तमव्यययम् ॥ एव॑धुक्त सुद्ब|
||| दस्य कड समृध् ॥ ९८ ॥ प्रोवाच पुवमत्ये मोद्ितो विष्णुमायया ॥ अपे सोतन वध्यो तृतिहोऽपप्रक्रमः ॥ ६९ ॥ |
| ९ यथा्गः, सहाच्युतः इति च पा । २ तदा । ३ तत् । ४ कैतपद्वानित पा० । द वः व
| ९ यत्नतः । १० संचादितः इति पा० । ११ तेनप्ता | १२ प्रनषुर
न
|
॥
|
तं
+ १ ~ 3 ~
०५६
~
0 कि 7 ० ए 1 क त
ष्गपानिति पा०।९ कारणम् । & देवरो । ७ पूरैपनादप्याकत ए मैतदुग्रशक्तेकम् इति च पार । ८ ततुजैः ||
१६ पा० । १३ अब्यय इति प्१ । १४ भवानापाति ० । १९ मच्युतम् । ९६ एवघुक्तः इति पा० ¦ ५
जः
२1 | ५
भू ् ५| पमागरोऽस्मदनमिदानींक्ाठवो दितिः ॥ हस्य पितरं पतो वचः राह महामतिः ॥ ७० ॥ मा निनदसेनमीशानं वमा 9 | वा"
` | ॥|यम् ॥ कृथं देवो महादेवः साश्तः कोाजवूनितः ॥ ७१ ॥ कठेन इन्यत विष्णः कालतमा कारश ॥ तपः शि ॥|८|| अ १६
॥ ३६ ॥ | ५ | काटचोदितः ॥ ७२॥ निवारितोऽपि पत्रेण युयुधे हरिमव्ययम् ॥ संरतनयनो ऽनन्तो दिरण्यनयनाम्रनम् ॥ ७३ ॥ नसंविदारयामाप
हडः ॥ जदुहादादयः पुत्रा||0
|| पहादस्येव पयतः ॥ हते हिरण्यकश्च हिरण्याक्षो महावंडः ॥ ७४ ॥ विपन्य पु प्रहा दष भयवि
अन्ये च ातशञोऽषराः ॥ ७९ ॥ दृतिषेहम्ूतेः तिदनीति यम्यम् ॥ ततः संहत्य द्रप हृरिनरवणः भ्रयुः ॥ ७६ । स्वमेव
परमं रूपं ययो नारायणाह्वयम् ॥ गते नारायणे दैत्यं परहादोऽुरपत्तमः॥ ७७ ॥ अभिषेकेण यकेन हरण्याक्षमयाजयत् ॥ त् चाचध।
मास सुरात्रणे जिला ननि ॥ ७८॥ छम्ान्धकं महापुत्र तपपार्य संकप् ॥ देषाजिता सदेन्धार् छम्भा च धरणीमिमाम्
॥ ७९ ॥ नीत्वा रातं कके वदनि निषपभांस्तथा ॥ ततः एव्का दवाः परिम्डानष्लन्रियः ॥ ८० ॥ गता विज्ञाप
यामाटुवष्णे इरिन्दिरम् ॥ स चिन्तविता शिशा तदरधोपायमययः ॥ ८३ ॥ वेदमयं ठं वांराह्च परा दषे ।
त्वा दिरण्यनयनं हता तं शृर्पोत्तमः ॥ ८२॥ दंयोदरवामास कल्याद् धरणीमिमाम् ॥ त्यक्ता वारादतस्थानं सस्या
यवं रद्िषः ॥ ८३ ॥ स्पामेव गति दिव्यां यथां विषुः परं पदम् ॥ तस्मिद् इतेऽपररेष। प्रहादं। विष्णुतत्परः ॥ ८४ ॥ अपा 6
खयत्स्वकं राच्यं भावं त्यक्त्वा तदासुरम्॥ यजेते विधिवहेवाविष्णरारधने रतः ॥८९॥ निमपपत्र षद ययं तस्यापी दविषणुवेभवात् ॥
ततः कदायिदमुरो ब्रह्मणं श्रदमागतम् ॥ ८३ ॥ नं च सम्भाषयामाप्त देवानाञ्च मायया ॥ स॒ तेन तापतोऽत्यथं मोहितेन
१ निनद्सव इति, आषैमात्मनेपद्म् । .२ तती रिर्य । ३ प्रोवाच विधनीदित दति पा । निरष्तो । ५ युयोध । ६ भूत्वा । ७ महासुरः । ८ यमाठयम् इति पा०।
यमक्षयं यमस्थ क्षयमार्यम्? क्िधातोवां पाथकादधिक्षरणे अद् । ९ देवः | १० दैत्यसत्तमः । ११ सेन्द्रादीन् वद्धा &ति पा० । १९ वन्दीमिन्दीवरप्रभामिति प०।
१३ परिभ्रष्ट । ९४ सवोत्मा । १९ वेदमयं । १६ वाराहं वपुरदषे इति पा०। ९७ दुघ्रथोधौरयामास दति, द्रया धारयामाप्त इति च पाः । १८ संस्थाप्य च सुरहिष ईति
प° } १९ इयाज विधिना देवान् इति पा० । २.० तापसं नाच्चैयामातेति पा० 1
22 ० 22८
४
~ ~ 12.
0 $
॥ २३ ॥
1 श 2 क १ 1 मणिरिति
नन - ~ ~~ ~ नन ~ न
३ @ "यो
| वम् नितः ॥ ८७॥ शृशापासुररंनानं कोधसेरक्तखोचनः ॥ यत्तद्ररं समाश्रित्य त्राह्मणानवमन्यसे ॥ ८८ ॥ सा रत्विष्णवी दिव्या
| विनारान्ते गमिष्यति ॥ इत्युक्तवा प्रययौ तूर्ण प्रहादस्य गृहाद्विनः ॥ ८९ ॥ मुमोह राज्यंसक्तः सोऽपि शापबखात्ततः ॥ बाधया
।मा किमिनदरान विविद जनादैनम् ॥ ९० ॥ पितुवैषमलुस्सत्य क्रोधं चर हरि ति ॥ तयाः समभवृयुदं सुषोरं रोमहषणम् ॥ ९१ ॥
[नारायणस्य दैवस्य प्रहादस्यामरदिषः ॥ इत्वा स सुमहद्युद्धं विष्णुना ल निर्जितः ॥ ९२ ॥ परवतस्कारमाहात्म्यात्परारेमच् पर्ष
हरौ ॥ सन्नातं तस्य विज्ञानं श्रेयं शरणं ययो ॥ ९३ ॥ ततःप्रभृति दैतये्रो हयनन्यां भक्तेषुद्रहन् ॥ नारायणे महायोगमषाप परु
।षोत्तमे ॥ ९४ ॥ हिरण्यकशिपोः परे योगतेसक्तवेतपि ॥ अवाप तन्महदराज्यमन्धकोऽधुरपंगवः ॥ ९५ ॥ दिरण्यनेतरतनयः सम्भा
सथदवः ॥ मन्द्रस्यामां देवीं चकमे पवैतात्मनाम् ॥ ९8 ॥ पुरा दाखषने पण्ये मुनयो गृहमेधिनः ॥ ईशवरराधनाथाय तपश्चेरुः
सहषघशचः ॥ ९७ ॥ ततः कदाविन्मंहती काठयोगेन दुस्तरा ॥ अनादृष्टिरतीवोगरा ह्यासीद्रूतविनाशिनी ॥ ९८ ॥ समेत्य स्वे युनयां
गोतमं तपसां निधिम् ॥ अयाचन्त श्ुधाविश आदरं प्राणधारणम् ॥ ॥ ९९॥ स तेभ्यः प्रददावत्र मृष्टं बहतर बुधः ॥ सप बुभुजिरे
विप्रा नि्विहकेन चेतप्रा ॥ १०० ॥ गते च दादे पेषं करपान्त इव शांकरी ॥ बभूव वृिमंहती यथापवंमभूनगत् ॥ १ ॥ तततः सर्व
मुनिवरः समामन््य प्रस्परम् ॥ महाप गोतमं प्ोचुगेच्छाम् शति वेगतः ॥ २ ॥ निवारयामास च ताच् कं्चित्कां यथासुखम् ।
उषित्वा मदरहेऽवरयं गच्छववमिति पण्डिताः ॥ ३ ॥ ततो मायामयीं स्क ङा गा सवे एव ते ॥ समीपं प्रापयामासुरगोतमस्यं
| महात्मनः ॥ ॥ सोऽनुवीक्ष्य कपाविष्स्तस्याः सरक्षणोत्सुकः \ गा ता बन्धयामास स्पृष्टमात्रा ममार सा ॥५ १ स॒ ज्ञोकेनामि
५
।सन्तप्तः कायाकाय महामुनिः ॥ न पयति स्म सहता तमृषिं मुनयौऽबुवन् ॥ ६ ॥ गेवष्ययं द्विजश्रेष्ठ यावत्तव शारीरा ॥ तापत्तेऽ्
|| || < यथंपूणंममूदिति पा० । ९ इदाङ्गीमितिः कृशंगामिति पा० । १० गोषषोयं इति पा० । गोध्येय-गोः वध्या हत्या, क्यपि मवि हनो वधाव जिः ।
| ¢ | \ अपुरशनजं तमिति पा० । २. यट्ड्श्च इति पा० । ३ भक्तिरिति पा०। ४ यज्यवरङ्ृतः इति पा० 1 ५ ययौ स शरणं ह्रः । ६ महता इति पा । ७ द्याहारमिति पा ।
कू, ध
॥ ३७ ॥
=
#
५
=
<<
~~
|[्षीणपापचयास्ततः ॥ इधरागधनवल्रच्छयं सुङ्ताद्तिम् ॥ २१ ॥ वत्तंधं मसपादेन नान्यथा निष्छतिरिं वः॥एवमीश्वरविष्णुभयां
सतः
न भाक्तव्यं गच्छामो व्यम दि ॥ ७ ॥ तेनातोऽछमताः सन्तो देवदार इमम् ॥ नगः परापशचत्ीतवा तपरं यथा एम ॥ ८॥
|स तेषां मायथा जातां मोप्यं तमो इनिः ॥ केनापि देना ज्ञाता अजञापातीवकोपतः ॥ ९ ॥ भविष्यनति अथीबाघ्मा मृहमपूत
1केभिः समाः ॥ बहश तथा शापजायुमानाः पूनः पुनः ॥११० ॥ पुर संभाष्य देवेशं करं िर्णुमव्ययम् ॥ अस्ुवच् लोकिः
ॐ
|स्त्र्चि
पु
|
4
छष्ठा इवं सगो ॥ ३१॥ ६ महादेवो भक्तानामात्तिनाशनो ॥ कामवच्था महायोगो परापत्रघ्तात्महेतः ॥ १२॥ पदा
[स्िस्थितं विष्णुं सप्रय इषभभनः॥ त रा पुण्येषिणोमिति ॥१३॥ ततः स भगवाविष्णुः शरण्यो भक्तवत्रः ॥
गोपतिं प्राह फिमिनरानालोक्य प्रणतान् हरिः )-१४ ॥ न वेदबाह्य पुरषे पण्यरेश्चोऽपि शङ ॥ परद्रच्छते महादेव धमो वेदादिनि
मभा ॥ १५ ॥ तथापिं भक्तवात्सल्यादरक्षतव्या महेश्वर ॥ अस्माभिः सवं एते गन्तारो नरकानपि ॥ ३8 ॥ तस्माद्धि पदबाह्यानां
रक्षणाथोय पापिनाम् ॥ विमोहनाय श्ान्नाणि करिष्यौमो वृषध्वन ॥ १७ ॥ एवं सम्बीधितो शदो माधे सुरारिणा ॥ चकार
मोदङ्ञाल्नाणि केशवोऽपि रिवेरितः ॥ १८ ॥ कापर ना्ंडं वामं मेसं पूरवपथिमम् ॥ परातरं पड्ुपतं तथान्यानि पदक्नशचः ॥१९॥
सृक्ा तानाई निर्वेदः वाणाः शान्नचोदितम् ॥ पतन्तो नरके षोरे बहून् कल्पान् पुनः पुनः ॥ १२० ॥ नीयन्तो मादुषे खोक
चोदितास्ते महषयः ॥ २२ ॥ यादें प्रत्यपयन्त शिवस्थाुरपिद्विषः ॥ च्ुस्तेऽन्यानि शा्नाणि ततर ततर रताः पनः ॥ २३॥
९ तेन तेन युताः इति पा एवषुक्ता एनिवरं गौतमं तपतं निषिमिति पा० । २ नीता इति पा०। ३ नातं गोवधं दति । ७ कोपन इति पा० | ५ भविष्यथ त्रयी वाह्य इति ।
६ कुः इति । ७ रुच्छिष्रिव स्ैगेरिति पा०। ८ उुदैवी इति ! ९ का नो वृ्तिमंहामागौ विप्रा््रतर्महथ इति । ९० पण्यैषिणोभिति इति । १९ प्रणतो हरिरिति पा० |
१२ विनियेयो दति पा० 1 १३ भक्ता दति पा । १४ तस्माद दाति पा० !९५ करिष्यावो इति पा० । ९६ संभावितो इति । १७ माधवेनाखुरारेणा इति । १८ छक्रुङमिति पा०
१९. तथा कां इति 1 २० तावृचतुररिति, तान्याह इति पा० 1 २९ जायन्ते इति, जायन्त इत्यत्रदाठराैः। २२ निक्रतिरिक्ते पा० 1 २३ हिरसा खरविद्धिषः इति पा० ।
~~~ -- =-=
[बा मः . -+
== =-= =, न ---- ----~-=-"-----~---------~--------~ ~~~
- --~---- ~~~ --- ---- -- --* =-~--~---~- न ----------------------- --
८ढे/
| ङिष्यानव्यापयामाधुदेशधेतव फ़खानि च ॥ मोहृप्तद्नं जेकमवर्तय्येमहीतङे ॥ २७ ॥ चकार शरो भिक्षां हितायेषांद्विमैः एई ॥
कृपारमाखाभरणः परतभस्मावण्ठितुः ॥ २५ ॥ विमोदयेहोकमिमं नमण्डख्मण्डितः ॥ निक्षिप्य पा्तीन्देवीं विष्णावमितते |
(नाप ॥ २९ ॥ नियोज्य मृगवा्दो भरव दुष्टनिग्रहे ॥ द्वा नारायणे देव्योमन्दनं कुडनन्द्मम् ॥ २७ ॥ संस्थाप्य तत च गणान्देा |
निनदरपुरागमाव् ॥ प्रस्थिते च महादेवे विष्णुविंछतः स्वयम् ॥ २८ ॥ घ्ीरूपधारी नियतं सेवते स्म महेशर्सम् ॥ तहा |
|हतारनः राको यमोऽन्ये सुरपुंगवाः ॥ २५ ॥ सिषेदिरे मदादेवी ब्रीरूपं शोभनं गताः ॥ नन्दीसस्थ भगवान् शम्भो
रत्यन्तवछ्भः ॥ १३० ॥ दवारे गणाध्यक्षो यथापूर्वमतिष्ठत ॥ एतस्मिनन्तरे दैत्यो द्न्यको नाम दुम॑तिः ॥ ३१ ॥ आहततकामो |
गिरिजामानगामाथ मन्द्र ॥ सम्प्ाप्तमन्धकं दक्षा शकरः काटेभेखः॥ ३२ ॥ न्यपेषयद्मेयात्मा काटष्पधरो हरः ॥ तयोः|
| समभवद्युद्धं सुघोरं रोमहषंणम् ॥ ३३ ॥ शूखनोरपि तं देत्यमानपान वृषध्वजः ॥ ततः पदशो देत्याः षदघा|
न्धकसंज्ञिताः ॥ ३९ ॥ नन्दीश्वरादयो दैत्येरन्धकेरमभिनिनिंताः ॥ षण्यकणों मेषनाद्श्व्डशश्वण्डतापनः ॥ ३५ ॥|
| विनायका मेषवाहः सोमनम्दी च वेयुः ॥ सरमऽन्धकं दैत्यवरं सम्पाप्यात्तिनखन्विताः ॥ ३६ ॥ युयुधुः शूढशक्तयठि।
मिरिकटपरस्वधः ॥ भामयिा ठ हस्ताभ्यां एदीत्वा चरणद्य ॥ ३७ ॥ देतयेन्रेणापिवखिना क्षिप्तास्ते शतयोजनम् ॥।
| | ततोऽन्धकनि्ेश ये शतशोऽथ सघशः ॥ ३८ ॥ कारपू्यपतीकाजा भेखौभिदुदरबुः ॥ दहेति शब्दः सुमहान्
||| बश्रगा तेभयंकरः ॥ ३९ ॥ यये भैरवो देः शरमादाय मेषं ॥ दष्टन्धकानां सुवं दु्नयन्निभितो इरः ॥ १४० ॥ नगाम
[ ‹ च न ५ | 1 0
=
9॥
(~
(4
[1 "पा
ऋ ~ +~ = ~ ~ ~ ~ त
ष्म ~, ~
साः "
|
2222
भ गो््य
~ म नि 0 भ = शि त म त ज म ज 0 का क ज
५ (भा ; ~ 4 (^ प # भिरि ॐ ७७ न @ क ॥ थ चि ष ््
|| € ९ माहुयन्त इमं रोक मातत) महाय स इन सकामा च पा० | २ दवीं नन्द्निमिति पा० | ३ तत्र षंगताः इति पा० | ४ यथावत्छघुपस्थितः शतै पा० । & कार्चोदित इति
। ् ॥षा० । ६ दैत्यः सपसजान्धकसंकिता निति पा० । ७ नंदीशानाद्यश्चाथचडीशश्चण्डतापनः। विनायकोमेषनादः इति, नन्दिकिशाद्यो इति च पा० । ८ विदां पतिरिति पा० ।|
६ |९ निसृष्टप्ते इति पा । १० भेखन्त्वभिदुददुरीतपा० । १९ जहीति दति पा०। १२ रद्र इति पा० । ९३ भीषणमिति पा०।
प
शरणन्देषं सनद्रगवानिष्णं देवी वि द्विषाम् ॥
शरणन्देवं वासुदेवमनं विष् ॥ सोऽश्नद्रगवानिष्णदेवीनां शतपत्तमम् ॥ ४१ ॥ ववीपाश्वस्थिता देवी [नाराय सए पवी
ॐ" < ||| तदान्धकषदघननतु प । ॥ ४२॥ नीतं केरावमादमसम्याहीट्येव रणाजिरे ॥ इष्वा पराइत ~~~ ~ ०
॥ ३८ ॥ ||| स्रः ॥ ४३ ॥ परङ्छला रणात्तस्मात्तदायत महानवृः ॥ ततः क्रीडां महादेवः कृतवा दाद्शवाषिरकाम् ॥ 9४ ॥ [इत
>
1014
परीतं पषमीशचानः कैरवं परिषस्वने ॥ इष्ठ देवो महादेवीं ्ीतिषिस्फा । ऋ
च् ॥ जं (3 शहरः॥४९॥ मेरो पिष्णमाहत््पतीतेपाश्गोऽभवत्॥ छता तं विजय ५
च ॥ १५० ॥ समास्ते भगवानीशो देव्या सह परासने ॥ ततो देषगणाः तवे मरीिप्रया दिनाः ॥५१॥ जानः ५४ भ,
रोचनम् ॥ येन तद्वित परवदेवीन सृतदुत्तमम् ॥ ५२ ॥ समागतन्दतयषयमरिदरनकतिथा _॥ इ न्न गता नदेषी
विभूषणम् ॥५२॥ भगेषुरदरादै्यो गायन्ति स्मातिखाठाः॥ प्रणिन वेवी वामपा पिनाकिनः ॥ ५ +~ त
नारायणमनोमयीम् ॥ शषा तिहाषनार्षानं देव्यौ नारायणं तथा ॥ ९4 ॥ प्रणम्य देवमीशानं पषवत्या वराङ्गनाः ॥ कन्या वकल ' । ||
कस्तं विभाजते कान्या केयम्बाडा रदरभा ॥ 4६ ॥ को नवयम्भाति वृषा पङ्कनायतटोचनः ॥ निराभ्य तात पचन इषनछवरवा |
इनः ॥ ५७ ॥ व्यानहार महायोगी भूताधिपतिख्ययः ॥ अ्ारायणो गोरी नगन्माता सनातनः ॥ 4८ ॥ विभज्य संस्ततो दवः ६
४
५ | कानामाजगामाय मन्दरम् ॥ सम्पर्तमीश्रं जात्वा सवं ए गणेश्वराः ॥ 84 ॥ समागम्थोपतिषठन्त भावुमन्तमिव द्विजाः ॥ प्रविंह्य (
¢
¢
॥
६
५
<=
ज
९ सदनमेव सादनं; स्वार्थे अण् । २ टोक्र भक्तानामानगमाथ मन्दरभाते पा० । ३ भुवनमिति पा° | 9 आघ्र यमूद्धमीशान इति पा० | ५ छी श ॥ ५५० „+
विश्फासतिक्षणा हि पा० । & नमाम इति पा० । ७ तस्य इति पार | ८ निवेद्य विजयं तस्मे ङेकरायाथ भरः इति पा° | ~ नक पा० | १० वाञ्छया इ
१९ मनामयम् इति पा० 1 ९२ देव्यानारयायणेन च इति पा० । ९३ कान्वियम्भाति वपुषा पङ्नायतछोचना इति, का त्वियं भाति वपुषा इति पार
चर 2222
0" त
| नि
~ ~~ ~ ० त ~ ~ ~ -- ~ भान ज म -- = र -----ाााााानाा- - --- ाा ा --ाा----म०म-~------------ --- =
= ~ न 11।।11।।111। ििि षि
|| स्वात्मानं बहूषेशवः ॥ न मे विदः परन्तत्तं देव्याश्च न मइषयः ॥ ५९॥ एकोऽथ वेद विशता भवानी पिष्णुश्व च ॥ अहं हि|
|| निसः शान्तः केवलो निणार्य्ः ॥ १६० ॥ मामेव केशवं पारक देवीमथाम्बिकाम् ॥ एष धाता क्रिधाता च कारणं कायेमेव|
|| च ॥६१॥ कत्ता कारयिता विषणुधुतिखक्तिफटप्रदः॥ भोक्ता पुमानप्मेयः संहता कारहपृह ॥ ९२ ॥ सष पाता पशुदा धा |
|$ | सा विश्वतोधसः ॥ कटस्थो क्षरे व्यापी योगी नारौयणाऽव्ययः ॥ ६३ ॥ तारकः पुरो श्ात्मा केवट परमं पदम् ॥ सेषा माहे।
| & || धरी गोरी मम शक्तिनिरना ॥ ६9 ॥ शाति पत्या सदानन्द प्र पदमिति श्तिः॥ अस्यां परष॑मिदजातमतरेषृ खयमेभ्यतिं ॥ ६५ ॥ |
॥४|एषेव सवभूतानां गतीनात्तमा गतिः ॥ तयाहं संगतो देव्या केवट निष्कः परः ॥ ६६ ॥ प््याम्यशेषमेव्ाई परमात्मानमम्ययम् ॥ |
|तस्माद्नादिमदेतं विष्णुमात्मानमी श्रम् ॥ ६७॥ एकमेव वजानीय ततो यास्यय निवतिम् ॥ मृन्थन्ते दिष्णुमव्यक्तमात्मानं भद्वा!
[निताः ॥ ६८ ॥ ये मि्रहटया चेशानं पूनयन्तो न मे प्रियाः ॥ द्विषन्ति ये जगत्माति मोहिता रोरवादिषु ॥ ६९ ॥ पच्यमाना न|
च्यन्ते कृटपकोरितेरपि॥ तस्मादरोषभूतानां रक्षको विष्णुरव्ययः ॥ १७० ॥ यथावदिह विज्ञाय ष्येदः वांपदि प्रथः ॥ |
श्रुत्वा भगवतो वाक्यं देवीः सव गणेश्वरः ॥ ७१ ॥ नेुनारायणं देवं देवीं च शिमशेठनाम् ॥ प्राथयामाघुरीश्चाने भक्ति भक्तजन
[प्रिये ॥ ७२ ॥ भवानीपाद्युगडे नारायणपदाम्ुने ॥ ततो नारायणन्देवं गणेशा मातरोऽपि च ॥ ७३॥ न प्रयन्ति नगत्सूति|
तदद्धतमिवाभवत् ॥ तदन्तरे म्दत्यो हयन्पको मन्मथान्धकंः ॥ ७४ ॥ मोदितो गिरिजां देवीमाह गिरिमायया ॥
अथानन्तवपुः श्रीमान्योमी नारयणोऽमङः ॥ ततेवाविरभृरैत्येयुंदाय पुरुषोत्तमः ॥ ७५ ॥ कृत्वाथ पाश्वं भगवन्तमीशं य॒द्ाय|
विष्णं मणदेधुख्येः ॥ शिखदृत्रेण च मातृकाभिः स काररूोऽपि जगाम देषः ॥ ७६ ॥ तिश्ूठमादाय कृरादकैटपं स कदेवः
९ परमेश्वरी 1 २ देवाद्या इति पा० । ३ देवदेवात्मा इति पा० । 9 निष्कियः इति । & खभक्तानामममेय ईति पा०। ६ घाता इति पा० । ७ नारायणः स्वयमिति, नारावणाहयः
इति च पा० । ८ शान्तानन्दा परापत्या । ९ मेषेदामिति पा० । ९० देव्यः सवैगणेश्वरा इति पा० । ११ कटपः इति पा० ।
22
1 =:
~:
(४
९. पु.
॥ २९ ॥
०22 223
(
|
।)
घु
‰
(2
©
प्रययो पुरस्तात् ॥ तमन्वयुर्ते गणरानवेथां जगाम देवोऽपि वह्वमाहुः ॥ ७७ ॥ ररान ५५ भगवान् सुराणां विवाहौ
व्रिनपणेवणेः ॥ तदं सुमेरोः शिलरापि्ढन्निलोकदर्मिवानिषाकेः ॥ ७८ ॥ नयनादिभेगानमेवो इरः पदहाङृतिरा
विरासीत् ॥ विश्रूखपापिगेनेशुपोपः पपात् देषोपरि एषरष्टिः ॥ ७९ ॥ समागतं वक्ष गणेकरां समातं देत्यरिषुं गणे ॥
युयोष शक्रेण समातकामिगंर्चपैरसरमधानेः ॥ १८० ॥ विजित्य स्वानपि बाहुवीयोत्छ संयुगे रम्धुरनन्तपामा ॥ समायय। यत्र
स कारृहदरो षिभानमाश््र विहनिंषतः ॥ ८१ ॥ इ्न्धकं समायान्तं भगवान् गर्डव्वनः, ॥ व्याजहार महादेवं भख
भरतिभूषणम् ॥ ८२ ॥ इन्तुमह॑ति दैत्यहमन्धकं योककण्टकम् ॥ . तप्ते भगवान् शाक्तो हन्तां नान्योऽस्य वियते ॥ ८२ ॥
तं हत्त सवरोकानां कालात्मा दरशरी तः ॥ स्तयते बिषिवेभन्वेदधोरिभिवक्षणेः ॥ ८४ ॥. स॒ वाएवव्य पृषो
निरम्य भगवान् हरः ॥ निरय विष्णं हने दतस्य मतिनदधो ॥ ८६॥ नगाम देवतानीकं गणानां हषे ॥ स्ठुवन्ति भरं ५
देवमन्तारि्षवरा जनाः ॥ ८६ ॥ नयानेन्त महदेव काटमृतते सनातन ॥ त्ममिः सवभवानामन्तास्तष्ठाप' सवः ॥ ८७ ॥ त्व || ¢
नतको ठोककततां न्धाता इरिख्ययः ॥ तं रह्मा तं महदेवस्वन्धाम् परमं पम् ॥ ८८ ॥ ओंकरमूतियागात्मा तर्यनह्तसो #
७ | चनः ॥ ॥ महाविधतिरविधेशी जयानन्तनगत्पते ॥ ८९॥ ततः काडागिश््ोऽपो ृहूतिान्धकम् शरः ॥ बिं्ुडगरषु विन्यस्यं ्रननत
तताङ्गातिः ॥ १९० ॥ हष्ठान्धकं देवगणाः शुदप्रोतं पितामहः ॥ प्रणेबुरी रं देवं भखम्भवमाचनम् ॥ ९१ ॥ अस्तवन्सुनयः पिदा ||
नयु्गनधवेविन्नराः ॥ अन्तरिकषऽप्तर ज्ञ वृत्यन्ति स्म मनोहराः ॥९२॥ संस्थापितोऽय जखमे सोऽन्धका द््यक्गिसिपः ॥ उपप्रा
<
©
~ 6,
१),
प
४224224
+< <<
&द.
प
-2 < 224
#
८2 +< ६
<< ०४ ८--८+- ॐ
4
पज
~~~ -----
लि नि, न नि नि, नि
१ वगां | य् गोवाहुनो | ३ तथा स मेरोः । ४ जयत्यनादिभगवानमेय इति, जगत्यनादिरितै पा०। ५ हरिरिति पा०। ६ राप्युमनन्तधामा । ७ विना्षङ्खद्िम् । ८ इन्त |
९ स्त्वा स विविषेशिती पा० । ११ हुषेषुददन्निति पा० । १९ जय देव । १२ सं्वभरतानामन्तश्व्यपत नित्यश इति पा०। १३ त्वमैव सकठोकानां हती धाता त्वमव्ययः इति,
त्वं यज्ञस्त्ववबट्कार इति च पा० । १४ अकारमूतिथौ गात्मा, जं कार्ते शात्मा इति च पा० 1 १५ देवेङजयाञ्चेषनगत्पते इति पा० । १६ अन्तरिक्षेऽप्सरसः सवो इति पा० ।
१
। ॥ ९ ॥
६
^" "क ~ # ~ 5 =
॥
( 7)
-------~-~~-~-~-~-~--~---~- --------~ ~~~ --~-~~---------- ~~~ - --- ~ ~ ~~~" "~~ ~~ ~~
न ~~-------~-=-~~-----~---न्- न -~~---------~ ~ ---
--> ~ =-=
-~
= ----,~. - -- ~ ---.*---~-- ~+ --~------ -------------~-~--~-------
------ -* - ~ - -- ~ --- ~~~ ~~~ -
| ९ सिखविज्ञानस्तुटाव परमेशवरम् ॥ ९२ ॥ अन्धक अच ॥ नमामि मू भगव॑तमेकं समाहितो य॑ विदुर्यशचतचमु ॥ वुचतन॑॥९॥
| | एण्यमनतद्पं काडं कतं यागवियोगदेतम् ॥ ९8 ॥ दं करां दिषि नृत्यमानं इतारवकं जडनाकेरूपम् ॥ सहततपादाक्षिजिसेमि 0
युक्तं भवन्तमेकं प्रणमामि रदम् ॥ ९५ ॥ जयादिदैवामणपूिताङ्ये विभागहनिमछत्चषप ॥ तमप्रितको बहुधामिषएज्या बाह्या |
दिभदैरसिखात्मूपः ॥ ९६ ॥ तामेकमाहकः पुरुषं परणमादित्यषणंन्तमपः परस्तात् ॥ तं परयर्षादं परिपास्यनघ्ं वमन्तो |
यागिगणावुजटः ॥ ९७॥ एकोऽम्तरात्मा बहषा निविष्टो देषु देदहादिविरोषदीनः ॥ समात्मतच्ं परमो मरानदं भवन्तमाहः किव |
मेव केचित् ॥ ९८ ॥ त्वमक्षरं रह्म परं पविरमानेदरूपं प्रणवामिधानम् ॥ (समीशरयो ेदंषिदां प्रसिद्धः सवायम्धुवोऽरोषविशेषदीनः|
॥ ९९.॥ तवमिद्रहपो प्रणोऽभिरूपो हषः पराणो मृतयुरेतोऽपिं यज्ञः॥ प्रनापतिभगवानेकरपा नीख्यीषः स्तूयते वेदविद्भिः ॥२००॥ |||
| नारायणस्त्वं जगतामनादिः पितामहस्त्वं भरपितामहच ॥ वेदातगदयो पनिषत्सु गीतः सदारिवस्तं परमेश्वरोऽसि ॥ १ ॥ नभः परै | (
तमः परस्तात्परात्मने पचेनवांतराय ॥ भिरृक्तयतीताय निर्ननाय सदघरत्तयासनपंस्थिताय ॥ २ ॥ बिमृत्तयेऽनतपदास्रुतये॥४|
नगननिवासाय जगन्मयाय ॥ नमी जनानां हदि संस्थिताय फथीन्धहाराय नमोऽस्तु ठुभ्यम् ॥ ३ ॥ युनीन्द्रिद्वार्दितपादपद्य शश]
यधमा सनघर॑स्थिताय ॥ नमः परान्ताय भवोद्भवाय दवनराकषदघ रते ॥ ४.॥ नमोस्तु सोमाय सुमध्यमाय नमोऽस्तु देवीय हिर।
ण्य [ह ॥ नमोऽभिचेद्राकषिखोचनाय नमोऽभ्विकायाः पतये मृशय॥९॥ नमोऽस्तु गद्याय शुहांतराय बेदान्तविज्ञानषिनिथिताय ॥ |
पिप
९ परुषोत्तममिति पा०। २ दाकर विनततेमानतिति पार । नृत्यमानतित्यत् जिमात्मनेपद्म् । ३ अतुसूषटति पा० । ४ वेदादि । ९ परमात्मभरूतामिति पा० । ६ विष्णू |
इति पा० । ७ वेद्पदेषवरसिद्ध हदाति पा०। ८ ऽपियज्ञ इतिः मृव्युमन्ताति यत्न इति पा० [९ मगवानेकरटर इति पा० | १ नगतामथादोरति पा०। १९ नमः परस्तात्तमसः परस्मै
परात्मने पश्चपरांतयेशा । १२ पश्चनवान्तराय-परश्च नव च चतुदश इयर्यः । अन्तराणि अरकषशाः यस्य तथोक्ताय चतुद शछोकतयापेने इत्यथ; । पश्चपदान्तराय इति; प्श्चपरान्तराय|
इति, नमः परस्मे च परान्तराय इति च पा० | १३ नमो रुलादार्पितहीचनाय नमो जनानां
'सनस्स्थिताय नमः परान्ताय मवोद्धवाय । सहख्रचद्राकंसहलरमूर्त नमग्रिचन्दराकेविलोचनाय इति पा० । १४ सहप्रचन्द्राकैविरोडनाय इति प्रा० । ९५ ते देव इति पा० । १६ वाह्वै 1॥
लज
च्ल
॥।८
हदिप्ं्िताय । फणीनद्रहाराय नमोस्तु तुभ्यं खनीन्द्रसिद्धार्चितपाद्पन्र । रेश्वर्यधमौ-| र |
थः
छ = | (ह ~>
पु. ध | िकारहीनामख्यामधातरे नमो महेक्चाय नभः शिवाय ॥ ६ ॥ पव स्तुतः स भगान् रुखायाद्वेत।५ १५ ॥. ०९. ५।१।१ भा ( पुव
| च तपु च परमेश्वरः ॥ ७॥ प्रीतोऽहं वर्वथा दैत्य स्तवेनानेन सम्मतम् ॥ सम्प्राप्य गाणपत्य म सत्निधाने पद| १ ॥ ८ ॥ रव छ ||| अ० १६ ~
॥ ९० ॥ | |तरदेहो देवैरपि सुपूनितः ॥ दीधरस्यादुचरः सवैदुःश्िभितः ॥;९॥ एव व्याडतभात त देवदेवेन देवताः ॥ गणेश्वरं महादित्यमधक्
==
[+
1 | सवसत्निधो॥२१०॥पहृ्धर्यतङ्शं विनत चरचिदवितम् ॥ नीरकण्ठ नटाभोटि शुखसृक्तं महाकष्म् ॥9१॥ ह्वा त तुषटवुदत्यमा
(| पर्ता ॥उषाच माय य ८ स्मयतिप् ॥१२॥ स्थाने तवमहादेव प्रभावः पुर्पा महान् ॥ नक्ता ्ञातनाच् ८.७. च
६] यणानपि ॥ १३॥ इतीरिताऽथ भ॑खो गणेदेप्गमः सकेशवः सहधको नमाम राङ्तिकम् ॥ निर्य वेमागत त शर ५५५
हमाधवं समातकं जगाम निवतं हरः ॥१४॥ शरण्य पाणिनेशवरो हिरण्यलचनातमज जगम यत रोना विमानमी़वछमा ५1 विरक्य |
# समागतं पति भवातिंहारिणम् उवच सान्धक सुसं प्रघादमन्धकम्भ्ति ॥ ` ९ ॥ अथान्धको महधरी ९ देवपाश्वग +
ई दण्डवत् क्षितौ ननाम पाद्प्दमथोः ॥ नमामि उेवष्छ भामनादिमद्रिनामिम् यतः प्रधान॒प्प। [त यातिन् ॥ १६ 1
्रिभाति या हिवाघषने शिवेन साकमव्यया हिरण्मयेऽतिनिम्मंरे नमामि तां हिमानाम ॥ यदन्तराखछरगनगान्त
॥
¢
\
|
भ्
` ~ --- ~+ --- --------- ---
यान्ति संक्षयं नमामि यत्र ताुमामरषहृषनिताम् ॥ १७॥ न जायते न दीयते न वदते च तामु नमामि तां गुणातिगां
गिशीशचएुतरिकामिमाम् ॥ क्षमख देष शेढने कृतं मया विमतं सराङुलपस्छतं , जमा मि ते पमूनम् ॥ १८ ॥
इत्थं भगवती देषी भकिनग्रेण पावती ॥ संस्तुता दैत्यपतिना पुत्रस जगररऽन्धकम् ॥ १९ ॥ ततः स॒ मातभिः षाद भखो
हदसम्भवः ॥ जगाम ताज्ञया शम्भोः पतां प्रमेश्वरः ॥ २२० ॥ य॒त्र सा तमी विणोभृत्तिः संहारकारका ॥ मास्ते हरि
1 7 ~~ =
~~ ~ ~ ~~~
--~-- ~ ------~ ~~~ ~~ ~~~
१ एवं स्तुउन्तमिति पा० | २ वघ्रामर इति पा० । ३ ऽज्ञानजानिति पा० ! ७ गग देवपु्गमैरिति, गणेशः इति पा० । ५ दैत्यमागतं । £ मवम्भवातिडारिणानेति पा ।
७ अवापेति पा० 1 ८ स्तादरं । ९ नमामि तामिमामनाभित्ति, नगात्मनाभेत्ि च पा० । ९० छराखुगेयद्व्िताभितिः यत्रजे र्नामजेषमेद्वनिताम् इति च पा० ।
|
; तृिंहाक्ृति्यश्वरः॥२१॥ ततोऽनन्ताक्कतिः शम्धुः शेषेणापि सुपूजितः॥ कारथिशद्रा भगवान् र ॥२२॥
नि ५4
तस्तस्य देवस्य सवो एवाथ मातरः ॥ बुयुक्षिता मददेवं परणम्याहृन्निजचनम् ॥ २३॥.मात्र उचुः ॥ इध
| | भक्षयिष्याम चान्यथा तृिगस्त नः॥
© 78 < (क (धि
त्वत्र
[तमहा ॥ जलक्य भक्षा सिति नः॥ २७ ॥ एतदुक्त्वा वचनं भाते विष्णुतम्भवाः ॥ भक्षयाञ्चक्रि
| परचराचरम् ॥ २९ ॥ ततः स भैरो देवो तृतिंवपुषं हरिम् ॥ दध्यां नारायणम्देवं प्रणम्य च् तानाः ॥ २६ ॥ उमेश
चिन्तितं ज्ञात्वा क्षणात्पादरथढरिः ॥ विज्ञाप्यामाप्र च तं भक्षयन्तीह मातरः ॥ २७ ॥ निवांरयाञ्चु वैखोक्यं खदीया भगवतरिति ॥
सैस्पैता विष्णुना देभ्यो नुसिंहवपुषा पनः ॥ उपतस्थुमहादेवं नरिदङ्घतिं ततः ॥ २८ ॥ सम्प्राप्य सतिषि विष्णोः सवतहारका
रिका ॥ प्रदः शम्भवे शक्ति भैखायातितेजूसे ॥ २९ ॥ अपद्षंस्ता नगतसूतिं वृतिंहमतिभेखमू ॥ क्षणदेकतमपन्नं रषांहि
चापि मातरः ॥ २२० ॥ व्याजहार हषीकेशो ये भक्ताः शडपाणये ॥ ये च॑ मां सस्मरन्तीह पाठनीयाः प्रयतः .॥-३१. ॥ मभवृ
मूततिरतुला सव॑तेहारकारका ॥ महेधरागसंभुता युकिषुक्तपरदाेनी ॥ ३२ ॥ अनन्तो भगात् कालो द्विधावस्था भंमेव त॒ ॥
तामसी राजसी मूरतिदैषदेवशवतधैवः ॥ ३३ ॥ 'तोऽई देवो इराधषैः कालो रोकप्रकारनः ॥ भक्षयिध्यापे कहपान्ते रोदरेण निखिर
जगत् ॥ ३४ ॥ या स विमोहिनी मूतिमेम नार्यणाह्ा ॥ सत्तोद्रि्ता नर्त संस्थापयति नित्यदा ॥ ३५ ॥ से विष्णुः प्रमं
बरहम परमात्मा परा गतिः ॥ मृखपर्तिरव्यत्ता सदानन्देति कथ्यते ॥ ३६ ॥ इयेवं बोधिता देव्यो विष्णुना विष्णुमातरः ॥ प्रपेदिरे
महादेवं तमेव शरणं एम् ॥ ३७॥ एतद्वः कथितं त्वं मयान्धकनिषूदनष् ॥ माहातमयं देवदेषस्य भेरवस्यामितोनः ॥ २३८ ॥
[क व
न 1 अ तनति
९ त्वनज्ञ दीथतां त्वाति पा० । २ नृसिंहं पुर्षे । ३ विनाराषन्तीति पा० । ४ स्तुता । ५ नरिदाकरतिश्च तमिति पा० । & नगन्मूति । ७ दोषा र्हिस्याति मातरः ।
<ये धमोनिति पा० । ९ महैश्वरांरसम्भूतोति पा० । १० रिषस्य च इति पा० । ११ सोऽयमिति पा० । १९ भक्षयिष्यति कल्पान्ते रामा इति पा० । ९६३ यासा विमोहिका
मूर्तिरस्य इति पा० । ९७ नारायणप्रियः । १९ नगत्छृल्त्नमिति पा० । १६ सहि विष्णुः परं विप्राः इत पा० । ९७ इत्येष मोहिता । १८ हरभितिं पा० । १९ निवहेणभितत
पा० । २० भेरस्यामिततेनस इतिं पा० ।
3, (2 (2 2-49-1 1 1 122
2 2 77222
; 5८-> > न" - ~~ --- =
ध . ५ <: ‰ = (ॐ ८८८ <
[चन्दर
1735 >,
----------
इति शरीशूमेपुशाणे जंन्धकनिवहणनाम पोडद्मोऽष्यापः ॥ २६ ॥ अथ त्िविकभचरितम् ॥ घत उवाच ॥ अन्धके निगृहीते वै
पर्णादस्य महातनः ॥ विरोचनो नाम बडी बधु नृपतिः सुतः॥ ३ ॥ देवानित्ा सदवेदधान् बहनरषानमहासुरः ॥ पारयामास
र
पभ॑ण जखोक्यं सचराचरम् ॥ २॥ तस्यैवं वत्तमानस्य कदाविदिष्णुषोदितः ॥ सनछृभारो भगवान् परं प्राप महाघुनिः ॥ ३॥
ता तिहाक्तनगतो ब्रह्मपरं महाहर ॥ ननामोत्थाय सिरसा प्रान्नसिपाक्यपन्रवीत् ॥ ९ ॥ धन्योऽस्म्यदुगरदीतोऽस्मि सम्भराप्तो मे
पुरोत्तमम् ॥ योगीशरोऽघ भगवान्यतोऽक घ्मवित्स्वयम् ॥ 4 ॥ फिमथमागतो तर्मन् स्वयन्देवः पितामहः ॥ ब्रहि मे ह्मणः पुत्र
किं कार्य करवाण्यहम् ॥ सोऽत्रवीदगषान्देवो पमेयुकतं महापुरम् ॥ दषटमभ्थागतोऽहं वे भवन्तं भाग्यवानपि ॥ ७ ॥ सुंदख्भा नीति
रेषा दैत्यानान्दैत्यकत्तम ॥ बिखके धामिंको तृनं चादशोऽन्यो न वियते ॥८॥ इल्युक्तोऽररानसि पुनः प्राह महा्निम् ॥ धमाणां
पमं धम उट मे त्रह्मषित्तम ॥ ९ ॥ सोऽत्षीद्रगवान्योगी देत्येन्राय महतने ॥ सवेह्यतम धमेमालन्ञानमसुत्तमम् ॥ १० ॥ स
ना
५
^
+
| छम्षवा परमं ज्ञानं दत्वा च गुरुदक्षिणाम् ॥ निधाय पुत्र तद्राज्यं योगभ्यापर्तोऽभपत् ॥११॥ स तस्य पुत्रो मतिमान् विनाम महा
पुरः॥ ब्रह्मण्यो धापिंकोऽद्यर्थं विजिग्येऽथ पुरन्द्रम्॥१२॥ कता तेन मुदं शकः सषामरषेतः॥ जगाम निजितो पिष्णुन्देव शरणमच्युतम्
॥१३॥ तदृन्तरेऽदितिद्षी देवमाता सुदुःतिता।दैतये्राणां वधाथाय पुमो मे स्यादिति खयम्॥१९।॥ तताप महं षोरं तपोरश्चि तत
प् ॥ परपत्रा विष्णुमव्यक्त शरण्यं शरणं हरिष्॥१९॥ कता इत्प्यकिच खे निष्कं पमम्पदम् ॥ वासुहेवमनाधंतमानन्दं वोम केव
टम् ॥ १६ ॥ प्रपत्र भगवाविष्णुः स॒ह्वकगदापरः ॥ आविष योगात्मा देवमातुः पुरो दरिः ॥१७॥ इ। समागतं विष्णुमदिति
न ज 0 प भो ०
५ षचदुस्ञः [° षण । ६ श्रव्ूि उवाच । १ पृत्र इति प०। ३ बहून्य् । ४ दष्ट | ५ पुरातन इति, पृरन्तरमिति पा० । पुरोत्तम-पुरेषु उत्तमं स््वौत्करषट पुरमित्थ थ
& ७ यतात्मा इति पा० | ७ दुर्भान्परतरेषाश्च दाति पा० | ८ राजस्तु इति पा० । ९ महाननः । १० नयम्य् इति पा० । १९१ भावानोते पा० । १२ स॒महुद्धारभिति पा०।
१३ दिवमिति पा० । १४ किजल्कमध्ये त॒ इति पा
|
|
|
|
्
@®
॥ &१ ॥
~~~ -- -------~---"=----------~--~ ~
मि ०
अ =-= =-= ----~--*--*- -------- ~ --~-~~-~- -----=-==~-----------=---- ~~-------------------------=-~----------~-= ----------------- - ~~
५ «~=
र
` # [योगगम्थाय सत्याय तुभ्यम् ॥ नमो षभेविज्ञाननिष्ठाय तुभ्यं नमस्ते वराहमय श्रयो नमस्ते ॥ ३१ ॥ नमस्ते षद्षाकंवन्दाभधृतत।
|| नमो वेदजञिनपमांमिरम्य ॥ नी शधरायाममेयाय दुं रमो विशयोनेऽथ श्रयो नमस्ते ॥ २२॥ नमः शम्भवे सत्यनिषठाय तभयं
गमो हेतवे विशवङ्पाय तभ्यम् ॥ नमो यागपठन्तरत्थाय तुभ्य िवायकरपूय भ्यो नमस्ते ॥ २३॥ एवं स भगवाद् विष्णा |||
|८|जगन्भयः ॥ तोपितरख्दयामास परेण प्रहसन्निव ॥ २४॥ प्रणम्य शिरसा भमो सा पते वरुततमय् ॥ तिव पुत्र देषानां हिताय व| ( |
परम् ॥२८॥ तथास्त्वित्याह भगवाच् भपत्रननवत्सङः ॥ दत्वा पृरानप्मेयस्तमरपान्तरथीयत ॥ २६ ॥ ततो बहुतिथे काटे भक्वन्त |||
॥ ¢ || ननादेन् ॥ दधार भं देवानां माता नारायणं स्वयम् ॥ २७॥ समाधि हषीके देवमादश्योदरम् ॥ उत्ता जज्निरे दोश बडे
|$ | रेचने एर ॥ २८ ॥ निरस्य सतपत्तो भयहरः ॥ पह(दमुरं बद मणम्याई पितामइम् ॥ २९ ॥ बरिहकाब ॥ ॥५।
| (| पितामह महर न यतेऽस्मिनपरान्तर ॥ शपातो मधैत्कायेमस्माकं किनिमिततकः ॥ ३० ॥ निशम्य तस्य वदनदिरं ष्याता |||
हारः ॥ नमस्य हषरामिदं व्चनमनतीत् ॥ ३१ ॥ ्हनाद् उवाच ॥ यो यहेरिज्यते विष्णपंस्य सवषिदं जगत् ॥ इधारा्र |
| ना्ञाय माता तं भिदिोकाम् ॥ ३२॥ यस्माद्भितं सकरं भिये योऽसिदखाद्पि ॥ घ ॒बासुदेवो देषनां माहदेहं शमावित्।
|॥ रेरे ॥ न यस्य देवा जानन्ति स्वं परमाथतः ॥ स पिष्णुरदितेदैहं सेच्छयाय घमापिश्चत् ॥ ३४ ॥ यस्पाद्षन्ति भूतानि यत्र
| ९ जयाश्ेषकर्पामरानन्तरूप । २ ेद्िज्ञानाम धमौभिगम्य इति पा० । ३ नमो देवदेवादिदेवाय तुभ्यमिति पा० । ४ कृष्णो देवमातर इति पा । ५ गभ इति । £ जायन्तेऽ ।
| रमतुरेऽपुना इति पा० । ७ विसुत्पतिवेत्कार्थमस्मादं किनिभित्तकेरिति, किमुत्पाता मवेत्कायेमसमाकं किनिभित्तरा इति प° ।
।
१. ए. || | घयान्त सक्षयम् ॥ सोऽतीणो महायोगी पुराणवुशषो हरिः ॥ ३९ ॥ न थत्र वियते नामनात्यादिपरिकरपना ॥ सतामप्रासष्पोऽ
॥ ४२ ॥ | £| 4यरशेन जायते ॥ ३९ ॥ यस्य तां जगतां माता श्तिंतद्वमेधारिणी ॥ माया भगवती उक््मी भोऽपतीणों जनान: ॥ ३७ ।
यस्य सा तामसी गर्भः संकरो रानपती तदः ॥ अना पजायते विष्णुरगेनेकेन पतथ ॥ ३८॥ इति पचिन्त्य गोविन्दं भक्ति
५ चेतसा ॥ तमेव गच्छ शरणं ततो यास्यति निष्ठम् ॥ ३९॥ ततः गरह्वादषचनाद्रख्िरोवनिहैरिम् ॥ जगाम शरणं विशव पार्यामाप
धमेत् ॥ ४० ॥ काट प्राते महाविष्णुं देवानां इषेवदधनम् ॥ अप्त करयपाचनं देवमातादितिः स्वयम् ॥ ४१ ॥ चैनं षाक
्रीवत्ाह्तवक्ष्म् ॥ नीरखमेषपरतीका र आजमानं भिया वृतम् ॥ ४२॥ उपतस्थुः सुराः सवे धिदा साध्याश्च चारणाः ॥ पेन
इनदरपभुख बरह्मा चर्षिगगेवेतः ॥ ४३ ॥ कृतोपनयनो वेदनिष्ये्ट भगवान् हरः ॥ सदारं भानातरिरोकोय प्रदरेयव्
॥ ४8 ॥ पष लोकिकं मार्गे पर्ंयति त प्रथः ॥ स्त यल्ममाणं इते छोकस्तददुवत्तते ॥ ४4 ॥ ततः काठेन
मतिमान् बसिरोचनिः स्वयम् ॥ वत्तयजञश्वरं विष्युमर्चयामातत पवग् ॥ ४६ ॥ त्रह्नणान्यूनयाम(पि दत्वा वहुतरं धनम् ॥ तह्मषेय
समानग्युयत्तषाट महात्मनः ॥ 9७ ॥ विज्ञाय विष्णुभगवाच् भरदानप्रचोदितः ॥ आस्थाय वामनं हप यज्ञद शरमथागमत् ॥ ४८ ॥
कृष्णाजिनापकताङ्ग भषाठेन विराजितः ॥ ब्रह्मणा निल वेदादि सुमहदुतिः ॥ ०९॥ सम्प्राप्यषुरराजस्य समीपं भिष्ठुको
॥ स्यपशर्यां कमितं देशमयाचत वहि मिभिः॥ 4 ०॥ प्रक्षाल्य चरणो विष्णावेदिभावषमनितः ॥ आचमपिता भृगारमादाय
8...
॥ सणेनिमितम् ॥ ९१ ॥ दस्यं तथंदं भवते पदजथं प्रीणातु देवा हरिण्ययाङ्कतिः ॥ विचिन्त्य दस्य कराय्रपषे निपातयापाप्
१९ विष्िहूपेण जायते इति० । २ साक्षाजगन्माता | ३ धर्मिणीति पा० | ४ सत्वतः, सत्वभ्रदिति च पा० | ९ धमतः । & वेदानध्य्ीष्टाग्ययोहरिः । ७ समाचारमिति पा*
< ५८५०५ प्रदहोय । ९ एवं हि इति पा | १ कृष्णाजिनोत्तरीयाङ्ग इति पा० । ११ भस्ममण्डित हति पा । १२ स्वपद्न्तमितं । ९३ आचमय्य इति साधु । १४ ददुभ्यये
द्म्भवते इति पा०
222 < ८
¢
== ~
-- ~ -------~- - ------- `
॥ @२ ॥
छनज रन = =
"न~
ध ~~ न~
= --- ~ ---- -- ~ ~ ~ ---- ~~ -------. ~ ~ ---- ~ ^
र ॥ ५२ ॥ विचक्रमे पृथिवीमेष बेतामथान्तरि्तं दिमादिदेषः ॥ व्यपेतरागन्दितिनेशरन्तं भरकतेकामः सरणं
प्रपन्नम् ॥ ५२॥ आकृम्य जकतरयमरिपादः प्राजापत्याद्रब्ररकं जगाम ॥ म्रणेषुरं दित्याः सुरन्राः ये तु ोके निवसन्ति सिद्धाः
॥ 48 ॥ अथापतस्थं भ्गवामेनादिः पितामहस्तोषयामाषत विष्णुम् ॥ भिता तदण्डस्य कपोडमू्टं जगाम दव्यौभरणोऽथ
भूयः ॥ ५९ ॥ अथाण्डमेदातनिपपात सीतङं मदनं पुण्यक्द्धिश्च जुष्टम् ॥ प्रवर्तिता चापि संश सा गगेतयुकवा ब्रह्मणा
व्योमसंस्था ॥ 42 ॥ गत्वा महान्तं प्रकृति बरहयोनि ्रह्माणमेकं पुरषं तिश्वयोनिम् ॥ अतिषठदीशस्य पदं तदव्ययं क्ष देषा
स्तञ तत स्तुवन्ति ॥ ५७॥ आखोक्य तं पुरुषं विधकायं महच् बह्भिक्तियागेन विष्णुम् ॥ ननाम नारायणमेकमव्ययं स्वचेतसा य॑
प्रणमन्ति वेदाः ॥ ५८ ॥ तमत्रषीद्धगवानाहिकत्त भूत एनवांमनो वासुदेवः ॥ ममेव दैत्याधिपतेऽधुनेदं खोक्यं भवता
भोषदत्तम् ॥ ५९ ॥ प्रणम्य भूप्रा पुनरेव देयो निपातयामात नं कराम ॥ दास्ये तपात्मानमनन्तधात्रे त्रिषिकिमायामित
विमाय ॥ ६० ॥ प्रगृह्य सूनोरपि सम्प्रत्तंपरह्ादसूनोरथ राद्धपाणिः ॥ नगाद् दैत्यं नगदन्तरात्मा पाताढग्रूं प्रविशेति
भूयः ॥ ६१ ॥ समास्या षत तञ नित्यं युक्त्वा 1 ९९ ष्ययिस्त् मां सततं भक्तियोगस्य कल्पदाह
पुनमोम् ॥ ६२ ॥ उक्तेव दैतयतिहं तं विष्णुः सत्यपराक्रमः ॥ पुरन्दराय अेखक्यं ददो जिष्णुरुस्कमः ॥ ६२ ॥ संस्तुवन्ति महायोगं
(९
(सिद्धा देषपिकितनराः॥ न्ना शक्रोऽथ भगृवडरादित्यमरदरणाः ॥ ६९ ॥ कृतवेतददधुतं कमं विष्णुवोमनर्पधृश ॥ परयतामेष
|| स्वेषां ततरवान्तर्पायत ॥ ६९ ॥ सोऽपि देत्यवरः त्रीमान्पाताडं प्राप नोदितः ॥ प्रह्मदेनामुखररिष्णुभकस्तु तत्परः ॥ ६६ ॥
|अपृच्छद्वषणुमाहारम्यं भक्तियोगमत्तमम् ॥ प्नापिधानं प्रह्ादं तदीहासो चकार सः ॥ ६७॥ अथ रथेचरणं सशङ्खपाणिं सरपिन (
९ अरह्लकामः। १ परणेरादित्लकल्पमिति पा । ३ कमहं । ० देव्यामरणानीति पा०। द पुण्यं ऩ [ इ बस्तर शते पाम । ७ सदिरा तदाः
गङ्गेति नाघ्ना नतु इति पा० ॥ । € मधानमिति पा० । ९ भिश्ववीनमिति °पा। ९० बिमहान्तं क्ति इति प । ९१ यत्मदत्तम् इति पा० । ६१ ध्यायस्वोत.भाषैमात्मनेपद्म् । ट
९३ सिन्त विष्णारति, सिहं तं निष्णुरिते च पा० । १४ भक्तैकतत्परः दति प° । १५ सुचाहाप्तौ । १९ रथचरणान्नशंखपाणिनिति पार । | |
< 2292229
क ~
१
इ प. | | जचनमीमपरमेयम् ॥ सरणुपवयो प भवरयोगालगययति भिधाय कमयोग ॥ ६८ ॥ एष 01 वः कथितो किमा वामनस्य ११०.
॥ ४३॥ ||| रामः ॥ स देवकायाणि सवा करोति उरमोत्तमः ॥ ६९ ॥ इति शीक्मएरणे चितक्मचरितवभनं नाम् तपदऽ्यायः ॥१७॥ ||| भऽ ३८
ह जथ वृशावुकीतेनय् ॥ पंत जच ॥ वः पनृशतं वापीन्मश्चवटपराक्म् ॥ तेषा प्रधाना दुतिमन्वाणां नाम म॒श्ननठः ॥ १ ॥
सोऽतीव शङ्करे भक्तो राना राव्यमपा्यत् ॥ येलोक्यं पहामानीय वधयामस वातिषृम् ॥ २॥ ततः शक्रादयो देवा गलीचुः
८ कृत्तिवाससम् ॥ तदीयो बाधते दरस्मन्बाणो नाम महामु ॥ ३ ॥ व्याहृता देवतः सवदूवद्ता महेश्वरः ॥ ददाह वणिस्थ पर
& | रेणेकन उख्या ॥ 9 ॥ दद्यमाने पुरे तस्मिन्वाणो शद मिशूखिनम् ॥ यथा शरणमीशचानद्गोपति नीरदोहित् ॥ ९ ॥ मूद्वर्ाध्[य
| तिङं शाम्भवं रगव॑नितः ॥ निगय तु पुरात्स्मानुष्टव परमेश्वरम् ॥ ६ ॥ सस्तो भगवानीरः श्ण नीडाहितः ॥ याणपत्यन
ह | माणं ते योजयामाप भावतः ॥ ७ ॥ अथैवं दनोः पुत्रास्तारा्ोश्वातिमपिणाः ॥ तारस्तथा साम्बश्च कपिः शङ्(स्तथा ॥
स्वभावुषरेषपवां च प्राधान्येन प्रकीर्तिताः ॥ ८ ॥ सुरायाः सदन्तु सपाणामभवद्विनाः ॥ अनेकशिरसां तद्रह्वेचरणां महास
८ नाम् ॥ ९ ॥ अरिष्टा ननयमास गन्धर्वाणां सह्कम् ॥ अनन्ताय महानागाः काद्रवेयाः प्रकीत्तिताः ॥ १० ॥ तूप्रा च जनयाम्
) टर् कन्या दवनपुगवाः ॥ शक सयनीश्चभासीच सुवा अन्धक शविम् ॥ 9१ ॥ गास्तथा जनयामाप् सुरमिमेहिषीस्तथा ॥ ई
ृक्षरतावह्तृणजाती श स्वरः ॥ १२ ॥ तथ वे यक्षपक्षाति पनिरप्परपस्तथा ॥ रक्षोगणं कोधवश्चाननयामास सत्तमे; ॥ १३ ॥
४ विनताया १३ दा स्यात गरेडारग तयोश्च गरडो पीमान्तपस्ततत सुरम् परसादाचछूलिनः प्राप्त वानत इरे स्वयम् ॥१४॥
भार्य तपता द महास तथाः ॥ हरथ कलितः पर परतिनाकस्य शम्ुना ॥ १९ ॥ एते कयपदायादाः वीरतिताः
म
ड य, ह ° +~ ¶ च॒ _ घ । _ ॥ 7 [> ह [रे २ _ (५ ^ __ ^ >~
» षडशाध्यायः ० पु२। ९ श्रीतू उत्राच। ९ महनख्पतक्रम इति पा । ३ महार इति पा । 9 वङामानिन् । धनीतिवार्जतम्, भीति्ष्रिनित इति च पा० | & अथाभवेक्निति
१० । ७ ताराबयस्तु निनषिणा इति पार । ८ सञ्रपस्तथा इति पा० । ९ प्रतिष्ठिता इति पा० । १० सुभ्रीवीं च व्रीमिति पा०। १९ तारा इति पा० । १२ निकषा इति पार |
९३ सत्तमम् । १४ तयोस्त इाते पा । १५ सद्रभिति पा० ।
॥ ७ ॥
|
स्यणुनगमाः ॥ वेवसतऽन्तर द्यास्मन्टृणवतां पापनाशनम् ॥ ३६ ॥ सतविहषुताः प्रोक्ताः सोमपल्याश्च सुवताः ॥ अरिषनेमिपती (
मपत्याना द्यनकशचः ॥ १७ ॥ बहुपुत्रस्य विदुपश्चतघ् विद्युतः स्खताः॥ तद्रद॑गिश्तः भेष ऋषवो वृषप्ल्ताः ॥१८॥ ज्ञक्चाश्रस्य |
ठ दवृतद्वः शरह्रणः सुतः ॥ एते यृ^दकता ते ज॒धन्ते पुनस हि ॥ मचन्तरेषु नियतन्तरयकार्ययः स्वनामभिः ॥१९॥ इति श्रीकरं
| एरणे वं्चाठकीततेनं नामाऽष्दंञञोऽध्यायःा-३८॥ जथ ऋषिर्वराकथनम् ॥ घत अचं ॥ एताङत्वाय पुस्तं प्रनापन्तानक्।र
णत् ^ कृरयपः पृत्रकेनमिस्त चच।र दुमहत्तपः ॥ १ ॥ तस्यवन्तपतोऽत्यथ प्रादुभरूतो सुताषिमो ॥ वत्छ््थापिश्चष तादुभो
|| बवान ॥ २ ॥ वत्वराेधुवा जज्ञे र्यश्च पुमहायज्चाः ॥ रेभ्यस्थं जज्ञिरे शद्राः एताः अुतिमतां वराः ॥ ३ ॥ च्यवनस्य सुत।
&|५प्। नयुव्य महत्मिनः ॥ सुमेधा जनयामा पुत्रास कुण्डायिनः ॥ ४ ॥ असितस्थेकपर्णोयां ब्रहनिष्ठः समपद्यत ॥ नाघ्ना वै
|| ९ उना वगाचाय। महातपाः ॥ < ॥ साण्डिल्यः परमः श्रीमान् सवेतच्चायविच्छविः ॥ प्रादात्पाेतीशस्य यो्ुक्तमव
६ तवान् ॥ ३ ॥ राण्ड्या नधा र्वः तयः पुञास्तु काश्यपाः ॥ नश्कैतयो किराः पुरस्स्यस्य वदामि वः ॥ ७ ॥
¢
प ठणानन्द्।ः सुता तिप नात्रा एखः स्पृताः ॥ पुखुस्त्याय त रान्षिस्तां कन्यां प्रत्यपादयत् ॥ ८॥
|® ९८ त थाः समपयत ॥ तस्य पल्य्तघ्लसतु पोठस््खवर्िकाः ॥ ९ ॥ पुष्पोत्कटा च
१९ = करता दवणना ॥ सूपडविण्य्तमन्नास्ताप्राच शृणुत प्रनाः ॥ १० ॥ ज्येष्ठं वैश्रवणं तस्य घुषुवे देववणिनी ॥ केकस्थन
---~____ --~~___________ _ ----_
पयन् सव रकितािपम् ॥ ११॥ ऊुम्भकणं शयुपगलन्तथेव च विभषिणम् ॥ पुष्पोत्कराप्यजनयत्युप्रानिधवसः शौर ॥१२॥
^ पामनादानाः। ९ मपत्यानीह् परोडरा इति पार । ३ सता ही परार | 9 पत्रा इति पा० 1 4 विशरुताकऋषिसत्तमाः, ब्रहमपछता इति च पा०। £ देवमरहरणाः सता इति पा°
७ सप्तद्रध्यायः । ८ कूम उवाच । ९ गोतकाम॑सतु । १० वत्मरस्तामस्त्र दरति पा०। ११ वत्सरादे धव हति पा० | १२ वैद्यश्च इति पा० | १३ वैद्यस्य दति पा० । ९४ वैद्या
द।त पा । ९५ पतप प्राः | १६ याजिन इति पार | १७ वणाथापेति पार । १८ शाएडल्यानां पर दृति पा०। १९ पित्ुधीः इति पा० । २० यौगश्ुत्तममातवानेपै पा
& ९९ तद्यदि पा० | २२ नवप्रकृतय इति पा० | २३ वाक्या दत पा० | २४ निकषा इति रामायणेडमिधीयते । ३९ वेद र्रापिएनीतरि एा० ५ । |
न
3
॥|.>- )>
| " चु.
॥ 8& ॥
म ~ च क क त =-= ग ~= व. क िकयनकान्ययााकरायकृनकु क व च्छक चक्क न
व प्रहस्तश्च महापा सरन्तथा ॥ इम्भीनपीन्तथा कन्य पाका याः पृते पराः ॥ १२॥ शिरा दषणशच =
मावः ॥ इत्येते कमणः पीठा रक्षता दर ॥ सवं तपोबरोतध सभाः सभगा ४ यतेऽ +
हव व्यासश्च ष्टिः ॥ भरताः पिजाचा ऋक्षाश्च शूकर हस्तिनस्तथा ॥ १ ॥ अनपत्यः कत॒स्तस्मन् स्मत। ववत"
मरीचेः कश्यपः पुवः स्वयमेव रनाप्तिः ॥ १६ ॥ भगोरथाभवच्छुको दैत्याचायों महयमतपाः ॥ साध्याययोयनिरता हरभक्ता महा
तिः॥ १७॥ अपः परवोऽभ्हिः सोदयस्तस्य नेधुषः ॥ शालस्य ठ वपषः पृताच्यामिति नः धतम् ॥ १८ ॥ प तस्याजिन
ममार सस्वनाः ॥ दमदा्गनिरतन्तपसा हतकिस्विषाच् ॥ १९॥ नाद पति्ठाय ददर म ९ ५ न
रतास्त ततैव श्चापाहक्षस्य नारदः ॥ २० ॥ हयशेषु त नष्टेषु मायया नदस्य पठ ॥ राशाप नास १९. काधतरततठाचनः व
यस्मान्मम सताः स भवता मायया द्विन ॥ क्षत्ीताह्वरषेण निरपत्यो भविष्यति ॥२२॥ सरुनधत्या. वूसषठस्त रातिष्वत्पाद
यतसुतम् ॥ शक्तः पराङारः श्रमाद् सवज्स्तपतां वरः ॥ २२ ॥ आरापय सदेवरोमगानान्नपुरन्तकम् ॥ ठम् तभातम $ = ।
देपायनं प्रधुम् ॥ २४॥ दरेपायनाच्छुको जज्ञे भगवानेव शंकरः ॥ अंशारोनवतीयव्या सवं प्राप पसम पद्म् ॥ २< ॥ यक्वास्ननि
| ॥ि ^. ^< ५
वन् पुप्राः पथात्यन्ततपस्विनः ॥ भूरिपरवाः प्रभुः शम्भुः करणो गास्थ पचमः ॥ २६ ॥ कन्या कौ त्तिमर्ती च यागमाता पृतत्रता ॥
(४
एतेऽगरिवंशाः कथिता बह्मा वह्वादिनाम् ॥ २७ ॥ अत उं निबोधध्वं कयपद्रानतन्ततिम् ॥ २८॥ इति शकृमपुराण ऋप् ्रीकूमषुराणे ऋषि
सषणेनं नापर एकोनविंशोऽध्यायः ॥ १९॥ अय राजरवशकेतनम् ॥ घत खाच ॥ आदतः सुषम् पुररमाइत्य करवपलयुष् ।
तस्यादित्यस्य चेवापीद्धायाणा त चतुष्टयम् ॥ १॥ संज्ञा र्त प्रभा छया पु्ास्ापातिवाधत ॥ सन्ता त्च त सुषुवे घूयानमदुमद
१ रणुत इति पा० । २ पुरुस्त्यस्य इति पा० । ३ सपोश्च इति, रक्षाश्च इति पा । 9 कृते । ९ भृगोरप्यभवच्छुक्र इत पा० । ६ योगसयक्तो । ७ सोदयेस्ताः पति्रताः इत |
पा० | ८ विप्र्रा इति पा०।९ स ताु जनयामाप्त इति पा० । १० उद्रेतास्तत्र खनिरिति पा० । ९१९ च ईइति। १२ शाक्तिं ह्यजनयत् दाति पा० । ९३ सत्प्रतिभितै पार |
१७ रातारैते पा० । १५ त्व्री-त्वष्टः विश्वकमणः अपत्यं खी |
61
८
<<< (<
५
॥
&
{०-2५-2 24 ६
६
|
6
#
क
@4< 222५
©
~~1
~]
©
° १९
<
॥ ॐ ॥
[--- --पन-."-- ---- "~~~
~ _ „~ ॥ ~~ -~-----~- ~~~" -------
न = कि र =-= ~ छ
शिष् यथाक्रमम् ॥ मनोस्तु प्रथमस्याषत्तव एतास्तु तत्समाः ॥ ४ ॥ इ्वाङुैव नाभागो पृष्टः जवां
(क.
|भाप्य पुत्र सुविमरुं सुद्युम्न इति
#
व
| उतम् ॥ १७ ॥ घ गातमवृचः धता युवनाश्व महीपतिः ॥ आराधयन् दषीकेशं वासुदेवं तनातनम् ॥ ५८॥ तस्य पुत्रोऽभवदीरः
| सविस्तिाराते विशतः ॥ निमिता येन सस्तिः गोडदृशो महाएरी ॥ १९ ॥ तस्माञ्च बदद्इव।ऽभूततस्मात्छुषृुयाईवकः ॥ धुन्धुमारः
पनन्त उ इता महासुरम् ॥२०॥ धुन्धुमारस्य तनयाञ्चयः प्रोक्ता द्विजात्तमाः॥ हगद्वन्यव दण्डाश्वः कपिखाद्वस्तथेव च ॥२१॥
०. > २ सावणिनामानं मलभित्यः इ --ङ- - न्तीख इत्ति पा} ए नरन बि चप प्उम्डत बद्धं इतति पाः । ६ विनताश्च। ७ दाहकर |< पङ
९ सान त । ९ सवेणनामानं मतुभित्यथेः | ३ शनिश्चैव तपन्तीश्च इति पा० । ४ महाभाग इति पा०। ५ सोमवंशविवृद्धय इति पा० । ६ विनताश्वं । ७ दाहुको 1 ८ पूतै-
(|
| पुरुषानति पा । ९ यस्य इति पा० । १० फौकानाप्रपितामहः 1 १९ श्रावस्तिरिति, श्राबन्तिरिति पा० । १२ श्रावस्तिरिति, श्रावन्तीति पा० । ६३ धुन्धुमारत्वमगमादति पा० ।
त्मम् ॥ २॥ यम यपुनाचैव राज्ञी संतमेव च ॥ प्रभा प्रभातमादित्या छया सथि्िमातमनद् ॥ ३ ॥ क्षतिं तपती |
ख च ॥ नरिष्यंतश्च
|नाभागो द्रष्टः करुपस्तथा ॥ ९ ॥ पृषृभश्च महातेनां नवैते स॒करपत्निभाः ॥ इम भयहा वरि इ होमं व्यवद्धत ॥ ६ ॥
[षस्य गत्वा भवनं सामपुपरेण षद्गता ॥ अधृत षोमनादेषी परूरवसयुत्तमष् ॥ ७॥ पितृणां तृतिकततीरं इुषादिति हि नैः शतम् ॥
पत्र धतम् ॥ < ॥ इख पुपरवयं ठभ पुनः ब्नीत्वमविन्दत ॥ त्कर्ये गयजैवं विनते तथैष इ ॥ ९॥ |
[सदे तेऽमतिमप्रस्याः मरपत्ाः कमोद्वमर् ॥ श्वाकोाभव्ठीरो वडुकिनांम पाथिः ॥ १० ॥ ग्येष्ः स तत्यार्थादस पच च|
।तत्युताः ॥ तेषां ज्येष्ठः कङ़त्स्थोऽभूत्काङुत्स्थस्तु सुयाधनः ॥ ११ ॥ सुयोधनः भ्रीमाविश्वकश्च पृथोः सुतः ॥ विश्वकादं्रेको
| षीमान्युदनाश्चश तत्सुतः ॥ १२ ॥ स॒ गोकगंमदुप्ा्य यवनाः प्रतापवान् ॥ दौ गौतमं विप्रं तपन्तमनख्प्भम् ॥ १३॥ |
मरणम्य द्ण्डवद्धमा पुथकामी महीपतिः ॥ अपृच्छत्कमंणा केन धामिकं प्रायां सुबु ॥ १४ ॥ गौतम उवाच ॥ आराष्य परं
एदं नारायणमनामयम् ॥ जनादिनिषनं दोन्धामिक ायातुतम् ॥ १५॥ तस्य पुः स्ववं बहम पौरैः स्या्नीडछोदितः ॥ तमादि |
इष्णमारानमाराध्वप्राति पतसुतम् ॥ १६ ॥ न यस्य भगवान् ब्रहम प्रभावं वेत्ति ततः ॥ तमाराध्य इषीकेशं पराषठयादवामिकं।
प
न छर
।५।
क. पु ध दाञ्षस्य् पमोदस्तु इयंसस्तस्य बात्मनः ॥ इवेश्वस्य निकम्भस्तु निङम्भातसंइतास्वकः ॥ २२॥ इताश्वोऽथ रणाश्वश्च संहि
ताश्वस्य वे सुतो॥ युवावौ रणाश्वस्य शक्रतुल्यबल युषे ॥ २३ ॥ कृता तु वारै्णीमिष्टमूषीणां वे प्राद्तः ॥ ठम तपतिमं पुर
॥ ४९ ॥ ||| विष्णुभक्तमठुत्तमम् ॥२०॥ मान्धातारं महाप्रा्ंसर्वशल्नथृतां वरम् ॥ मान्धातः परकुतसोऽभूदम्बरीप् वीयेषान् ॥२८५॥ सुन्द
6 | ण्यात्मा सवे शकम युधि ॥ अग्बरीषत्य दायादो युवनाश्वोऽपरः स्मृतः ॥ २३ ॥ इरितो युवनाश्वस्य इारितस्तत्सुतोऽभवत् ॥
॥ | परुङत्सस्थ दायादज्नपदस्युभहायश्चाः ॥ २७ ॥ नमदायां स्तत्र: सम्धरतिस्ततेषतः स्पूतः ॥ विषुः सतस्तत्य् तलनरण्योऽभे
वृत्ततः ॥ ब्हदश्वोऽनरण्यस्य हवेशवस्तत्पुतोऽभवत् ॥ २८॥ सोऽतीव धार्मिका राजा कदृमस्य प्रनापतेः॥ प्रसादीद्धामिकं एवं रेभं (
पूयंपरायणम् ॥ २९॥ स तु सूर्यं समभ्यच्यं राजा वसुमनाः श्चभम् ॥ रेभे त्वपरतिमं पुं भिधन्वानमारेन्दमम् ॥ ३० ॥ अयजचाश्च||
मेधेन श्ञ्जलित्वा द्विजोत्तमाः ॥ स्वाध्यायवान्दानश्ीरस्तितीषदमतत्यरः ॥ ३१ ॥ ऋषयस्तु सम्नग्षुयन्ञवाटं महतनः ॥
विष्ठकश्यपयुला देवाशेन्दरपुरोगमाः ॥ ३२ ॥ तान् प्रणम्य महाराजः पप्रच्छ विनयानितः ॥ समाप्य विधिवद्यज्ञं वपिष्ठादी न्दनोत्त
मान् ॥ ३३ ॥ वषठमना उपाच ॥ किं हि भरयत्केरतरं खोकेऽस्मिन् ब्रह्मणषभाः ॥ यज्ञस्तपो वा संन्यापो रू मे सवेवोदिनः ॥ २७॥
वतिष्ठ उवाच ॥ अधीत्य वेदानिषिव्ुताशात्पाद्य यततः ॥ इष्वा यन्तरं यज्ञगच्छेद्रनमथात्मवान् ॥ ३५ ॥ परस्त्य उवाच ॥
4 आराध्य तपसा देवं याोगेनम्परेमशवरम् ॥ प्त्रनद्धिधिवयन्ञारि् ए सुरोत्तमान् ३६॥ पुरुह उवाच॥ यमां पुरुषं पराणम्परमेशवर्॥
तमाराध्य सह्ाद्युन्तपतो माक्षमाष्ठयात्। ३७॥ जमद््निरवाच ॥ भंजो विश्वस्य कत्ता यो नगद्रीनं पनातनः॥ अन्तयौमी च भूतानां
पवां
4 >
©.
2!
५
४
§
&
(<< 2 22५92 9 2
९ प्रमेयस्तु इतिः प्रमोदस्तु इति, मरमेहस्तु इति पा० | २ वारुणीभिष्टि-वरुणदेवताकं यागभित्यर्थः। ३ धमता | 9 विष्णुभक्तः । ५ ऽपतत्पः इति पा० । ६ तितिक्षध॑म.
तत्परः इति पा० ।७ किञ्िच्छेयस्करं ह्यसिमहोके ब्राह्मणसत्तमाः । ८ पुत्रा ओोत्पाय धम॑तः | ९ पसेषठिनतिति पा} १० पुराणं शाश्वतं प्रभुम् । १९ तमसो इति पा०।
१२ अनस्य नामिमध्य कमीश्वरेण समितम् । बीजं मगवतो येन स दव्तपसेज्यते 9 प° । `
#)
ट्ठ
॥ ४९॥
8
र
स देवस्तपसेज्यते ॥ ३८ !॥ विश्वामित्र उवाच ॥ योऽभनिः सवत्मकोऽनन्तः स्यभ्भूरविश्वताुलः ॥ प शदस्तपसोमेन पुज्यते नेतर
मेते: ॥ ३९॥ भरद्रान उपाच ॥ यो यन्ञेरि्यते देवो षाशुदेषः सनातनः ॥ सं सषैदेवततवः पूव्यते परमेश्वरः ॥ ४० ॥ अवरिश्ाच।॥
यतः सतामदं जात यस्यापत्यं प्रजापतेः ॥ तपः सुमहदीस्थाय परज्यते स महेश्वरः ॥ ४१ ॥ गौतम उवाच ॥ यतः प्रधानपुरूषौ
यस्थ शरदं जगत् ॥ स देवदेवस्तपता पूननीयः सनातनः ॥ ४२ ॥ कपप उपाच ॥ स॒दृ्ठनयनो देवः साक्षी शम्धः प्रनापतिः ॥
प्रचदति मह्या पूनतस्तपसा परः ॥ 9३ ॥ केतुरूवाच ॥ प्राप्ता्ययनयज्तस्य उम्धपु्रस्य चै हि ॥ नान्तरेण तपः कथिद्धं
राच हर्यत ॥ ४९ ॥ इत्याकण्य स राजपिस्तान् प्रणम्यातिहष्टधीः ॥ विनयिता सैपूज्य भिधवानमथात्रीत् ॥ ०९५ ॥ आश
यिष्ये तपसा देवमेकाक्षराहयम् ॥ प्राणं बरहन्तं पुरुषमादित्यान्तरसंस्थितम् ॥ ४६ ॥ सन्तु धर्मरतो नित्य पाठवतदतान्द्रतः ॥ चातु
पवत मायु्तमरप ।्षातमण्डटम् ॥७७॥ एवषुक्ता सृ तद्राज्यं निधायात्मभवे नृपः ॥ जगाारण्यमनवस्तपस्तप्तुमचुत्तमम् ॥ ४८॥
हम् सर रम्य दवदसविनाश्रयं ॥ कन्दग्ररफलखाहाररत्पतैरयनःषुराच् ॥ ४९ ॥ संवत्सरशतं षाय तपोनिद्ेतकिसिषः ॥ जजाप
मनत ६३ त पदमतिरम् ॥ ५० ॥ तस्यवन्तपती देवः स्वयम्धरूः परेशवरः॥ हिरण्यगभों विधातमौं ते देशमगमत्सवयम् ॥९१॥
8 ठव समयन्ते हमान वश्वतायुखम् ॥ ननाम शिरसा तस्य पाद्योनाम कीत्तयव् ॥५२॥ नमो देवाधिदेवाय त्रह्मे प्रमाश्भने ॥
1₹ यञः तन्य तरृा्षय् वध्त ॥५२॥ नमा धात्र विषते च नमो देवतममृततये। तास्ययोगापिगम्पाय नमस्ते ज्ञानमृततये ॥९९॥
नम्चिमत्तये तुभ्यं घर सवोयमेदिने ॥ पुरुषाय एराणाय योगिनां खे नमः ॥ ५९ ॥ ततः प्रत्नो भगवायरि्िरविंश्मावनः ॥
९ जातवेदा इति पा०। २ प्सवैदैवतं दाम्भुरिन्यते पएमेश्वरः । ३ यस्यायं हि । 9 परमेश्वरः । 4 राक्तिमयमिति पा०। ६ विसजयित्वा इति आर्षम् । ७ देवदारुवने दभे।
< कट्मत इति पा । ९ तप्ता इति । १० दे्मातरामिति पा० । ११ जपत इति पा० । १२ मगपानिति पा० । १३ ब्रह्माणममितौजतम् । १४ परमे । १६५ वेदात्ममृतेये ।|| ॐ
का ज् जाय, कक
~¬
>
|
।
वम
|
|
कय जोक
<~ == 2 -2(-र द्< त 224 22० < -
पवा"
अ० २०
परं वरय भद्रन्ते वरदोऽस्मीत्यभाषत ॥५६॥रानोवाच॥ नपेयनदेवदेवेरा गायत्रीं वेदमातरम्॥ भूयो पशतं सागर तावदायुरभषेन्मम॥५७1॥
नढ(मत्याह् विंश्वात्पा षमालकष्य नरान् ॥ ल्पा कराभ्या सुप्रातस्ततरशान्तरवायत ॥ «८ ॥ साऽपि छम्धवरः जच्रामाजजापाात
परसत्तपीः ॥ ज्ञान्तलचिपवणघतायी कन्दगूखफडाङ्चनः ॥ 4९ ॥ तस्य प्रण वषराते भगवाद्यदीधितिः ॥ प्रादुरसीन्महायोगी भाना
मैण्डटमध्यतः ॥ ६० ॥ तं ट्ठ वेदवएषं मण्डठस्यं सनातनम् ॥ स्ववम्धुवमनायनतं जह्ाणं किणयङ्गतः ॥९१॥ 0९१ दिकैर्मने
साकिया च विषः ॥ क्षणाद्पर्यत्रषं तमेष परमेश्वरम् ॥ ६२॥ चछुध॑सं नटमाछिमष्दस्तं नखाचनप् ॥ चनव १ ।
नरनारीतलं इसम् ॥ ६२ ॥ भान्तं जगत्ततं नीडकण्ठं स्वरहमिभिः ॥ रकतम्बरधरं रं रक्तमाट्याचुखपनम् ॥ ९ ॥ तद्धावभा
वितो इष्टा सद्धविन परेण हि ॥ ननाम जरसा शूट ताक्त्था तेन चे हि ॥ ६4 ॥ नमस्ते नारक्ण्ठाय भास्वते परमेष्ठिने ॥ तया
मयाय श्राय कृरकपाय हेते ॥ ६६ ॥ तद् प्राह महादेवो राजानं प्रीतमान्ः ॥ इमानि मे रहस्यानि नाभाति शृणु चन
॥ &७ ॥ सवेदेषु गीतानि संतारशमनानि तु ॥ नमस्व तृप्ते एभि सतते शुषिः ॥ 8८ ॥ भधाभ रतरुय युष
षारमुदतम् ॥ नपसानम्यवेतस्छो मय्यापक्तमना तृ१ ॥ ६९॥ व्रह्मचारी निराहारा भस्मनेष्ठः समाहतः ॥ जपदमस्ता
दरस याति परमं पदम् ॥ ७०॥ इचयुक्छा भगवाद््ठो भक्तादुमहकाम्यया ॥ पुनः संवत्पसशतं रजे घ्युप्कपयत् ॥ ७१ । दृतास्म
तत्परं ज्ञानं वैराग्यं परमेश्वरः ॥ क्षणादन्तदैषे श्दस्तदद्भतमिताभवत् ॥ ७२ ॥ राजापि तपता रद जनापनन्यमानततः ॥ भस्मच्छन्
चिष्षणं स्नाता शान्तः षमाहितः ॥ ७३ ॥ जपतस्तस्य नृपतेः पूणे पषैशते एनः ॥ योगपवृत्तिपभवत्कायत्काङ्पर पद्म् ॥ ७४ ॥
९ देवदेवेराभिति पा०। २ हारणेमतः । ३ देवं । ४ मव्रिन पप्मेणहि । ९ सावित्पानेनेति पा०। ६ कारुष््राय । ७ नमर्छृरुष्य सततत पा । ८ दमैः । ९ अध्यायं
१० जपस्व इत्याषेमात्मनेपदम् । ११ भस्मदिग्धः 1 १२ मध्मच्छन्नं तिषवञ्चभिति पार । १३ कालात्मक्रमिति; काठन्तकभितिः कारात्कारात्परं पदाभेति पा०।
|
।
|
21 ०2 ०92 0 92 तः 22 12. य
न~~
|
< # ~. ् ९ ° * . = २ + = = =
|| ववर तद्वेदारं स्थानं वे परमेष्ठिनः ॥ भानोः सुमण्डडं दभ ततो यातो महेशवष्य् ॥ ७६ ॥ यः पठच्छणुथाद्रापे राज्ञश्वरितपुत्तमम् ॥
॥ पापवरिनिषुक्ो ब्र्रखोके महीयते ॥ ७३॥ ति ण थी वाप ॥ = ॥ घतं उवाच ॥ ब्रिधना
¢ [सनपुषस्त धर्मणापाट्यनपहीम् ॥ तस्य पुत्रोऽ घस्धारण इति धुतः ॥१॥ तस्य सत्यव्रतां नाम कुपायेऽमुन्महावङः ॥ भायां
॥ हत्यपना नाम ज्ञरेथन्दमनीननत् ॥२॥ दरिद्रस्य पुमोऽध्रोहिती नाम वीयेवान् ॥ रोहितस्य वरग पस्तस्मद्ाहुरनायत ॥ ३ ॥
रितो रोहितस्याथ धुम्धुस्त्य सुतोऽभवत् ॥ विनयश्च सुदेदध धुन्धु बभूवतुः ॥ विनयस्याभवतपत्र कस्को नाम वायवान् ॥
तगरत्तस्य पुत्रऽभूद्राजा प्रमधािकः ॥ दे भये तगर्स्यावि परभा भावुमती तथा ॥ ९ ॥ ताभ्योमागापितो पर्वः प्रददौ
दरुतम ॥ एकं भावमती पुवमण्हाद्घमनतम् ॥ ॥ ९ ॥ प्रभा पशप पत्राणां जगहे यभा ॥ जतमे्पपुवोऽधूदामात्राम
[9 इः ॥ ९ ॥ तस्य पञ दिीपस्तु दिप भगीरथः !। वेन भागीरथी श्भा तपः छृतवापतासिता ॥ ७ ॥ प्रसादाद्यदेवस्य
[दस्य च मतः॥ भगारथस्य तपता देवः परीतमना इर॥<॥ वभार सिसता गङ्गा सोभीन्ते सोमभूवणः॥भगीरथषुतशापि शतो नाम
ध करू ह ॥ ९ ॥ नभगस्तस्य दायदः तिधुदीप्ततोऽमपत् ॥ अयुतायुः सुतस्तस्य ऋदपणों मयाबछः ॥ १० ॥ ऋतुपणेस्य
। # ऽध्सुदासि नाम धाकः॥ सदूसस्तस्थ तनयः स्यतः केटमापपाद्कः ॥ ११ ॥ विषस्तु मदतेनाः कषेमे काल्माधपादके ॥
[१९7 ननवान्ति तामत्वाङ्ङ्खष्वनम् ॥ १२ ॥ अद्मकस्योत्कखायान्तु नकु नाम पार्थिवः ॥ स हि रामभयाद्राजा वनं प्राप
अदुः सतः ॥ २२ ॥ दर्धत् त नारीकवच तस्माच्छतरथोऽभवत् ॥ तसा द्ििविङः धीमान् वृदधशषमां च तततः ॥ १४ ॥
"री ---- ~~~ -
ह, 2
+
।
॥
वा
|
|
न्य
॥
|
॥
[क ---
|!
|
१.8
01४ ६ । ध्र क । २ श्रामण्डकमिति । ३ राज्ञां चरितमिति । > एनविशः एि० पु० । 9 कूर्मं उवाच इति । 4 सत्यत्रतानाम इति ।६ कुरकरो नाम
|; भ. तनयो = नाव इति । ९ तभ्यामारापितः म्ादादीर्वोऽग्रिरिति, ताभ्यामाराधितः प्रादाच्पुर्रिपति ।
(५२ ४ कह = ० वः सामाननूपणः इतं । १९१ सिन्धुद्रीपस्तमोऽमवदिति । १३ ऋतुपणस्तु तत्छतः इति । १४ ततः इति ।
५ कटमापाद्कं दाति। १६ जश्मकस्योत्तरायान्त इति । ९७ कामभयादिति । १८ सुते, मिथदिति । १९ दिर्विल दति, तसमादिरिषेैः श्रीमान् बृद्धधम्मी च तत्सुत इति पा० |
----~ --- * ---- न --- ------ ------.
= = =
1४
>
न दः
#
"पमे
® ;.--
\
ह 1
। =
र इति विधुतः ॥ दीषेबाहः सुतस्तस्माद्रधस्तस्मादनायत ॥ १५ ॥ रवोरनः ष्ुसत्नो राजा दश्ञरथ
स्ततः ॥ रामो दाशरथिवींरो धमेजञो खोकविश्वतः ॥१६॥ भरतो रश्मणनयेव सादुचश्च महावछः ॥ से श॒क्रपमा युद विष्णुशाकति
समन्वताः॥ १७॥ जज्ञे रावणनाश्चार्थ विष्णुरंशेन विशयुंक्॥ रामस्य भार्या सुभगा जनकस्यातमना श्भा॥१८॥ पीता अिखोकविष्याता
शाख्दायंगुणानिता ॥ तपता तोषिता देवी जनकेन गिरजा ॥१९॥ प्रायच्छनानकीं सीतां शममेवारितां पतिम् ॥ प्रीतश्च भगषानी
राश्रेशख नीख्खहितः ॥ २० ॥ प्रददौ शञडनाशा्थं ननकायाद्वतं धटः ॥ पर राजा जनका धीमान् दातुकामः सुतामिमाम्
॥ २१ ॥ अवाषयदमियघ्रो खाकेऽस्मिन्धिनपुद्गभाः ॥ इदं धनुः समादातुं यः राक्रोति जगत्रथे ॥ २२॥ देवा वा॒दानवो वापि स
ताता छन्धुमहति ॥ विज्ञाय रामा बलख्वा्नकष्य रह भ्रयः ॥ २३ ॥ भस्यापापत चादाय गत्वासा टीख्येव हि ॥ = १।हाथ५ त
‰1
4
| &७ ॥ ॥
१ कारेन -- ---
के्या पावतीमिवं शङ ॥ २४ ॥ रामः पएमधमांतमा सेनांमिष च षण्णुलः ॥ ततो बहुतिये का रान्ना दशरथः स्वयम् ॥ २९
शम ज्येषठसुत वार राजनं करुमारभत् ॥ तस्याथ प्त्री सुभगा केकेयी चारंहमधिनी ॥ २६ ॥ निवारयामास पति प्राह सम्भ्रान्तमा
नक्ता | । मत्सुते भरत वर राजानं करमहात ॥ २७ ॥ पूवम वर यस्माहता म भवता यतः ॥ षर तस्या वचन श्रुता राजा इगखत
मनक्तः ॥ २८ ॥ वादमित्यत्रतद्राक्य तथा रमाऽपि पतर्वित् ॥ प्रणम्याथ पतुः पाद् रक्ष्मणेन सदह्मच्युतः ॥ २९ ॥ ययो बनं
सप्तकः कत्वा समयमात्मदतच् ॥ एवत्सछशणा चत्वार दश्च चव महाबछः ॥३०॥ अतर ततर भगवान् रक्ष्मणेन संह प्रभुः कदाच
सताऽश्ण्ये रावणा नाम रक्षसः ॥३१॥ परिपौनकवेषेण पीतां हता यया पुर्षम्॥ अह सक्षणो रामः पीतामाङलिपिन्ियो॥३२॥
+ -----~ - ~= ~~ --
- - ---- ~~ ~ = ---- ~ 9 -- मि आ
~~ =-- क ~
क अ,
९ वद्वाङ्ग इत) वट्ङ्ग इतिः दट्द्र इत पा० | २ सुतस्तस्य ख॒स्तस्माद्ति पार | ३ व्िश्वहद्तिं प०। 9 सीतेति ठोकविख्याता इति पा० | ५ श्रीपान्; विद्र/नितिपा० |
प यिका
<< 0242-2 द (0 2 (कय
६० भवतानघः; मवता च यदिति पा० | ११ मतिमानितिपा० | १२ परित्राजग्रूपेणेति पा
९ उदतराहु च इति पा०। उदुब्राहुद्पिं तु वक्तये उद्वाह इतव्याषम् | ७ देवक्षनामित्रायिनः इति पा०। ८ कत्तेमारभादित्यत्र परसमैपदुमाषेम् 1 ९ चारुभाषिणीति पा० |
च्ल
1
9
च वश्ञाकाभिपन्तप्ता वभूवतुररन्द्मां ॥ ततः कदाचित्कपिना सुधीवेण द्विजात्तमाः ॥ ३३ ॥ वनराणामभरुत॑ल्यं शमस्था ८
दटेष्कमेणः ॥ पु्ीवस्यादुगो वीये हनूमात्राम वानरः ॥ २९ ॥ वायुपुत्रो महातेजा यमस्याक्तीलधयः सदा ॥ पर क्ता परमं धर्यं रामाय
कृतनिश्यः ॥ ३५ ॥ आनयिष्यामि तां सीतामिल्युक्ला विचचार ह ॥ महीं सागररपयन्तां सीताद्श्नतत्परः ॥ ३६३ ॥ जगाम रवण (
पुर। छट प्ागरश्स्थिताम् ॥ तत्राथ निजने देश वृक्षमरे शा चास्मताम् ॥ २७ ॥ अपडपद्भटा सातां रक्ष्मिः समावृताम् ॥ |
अवुपणन्षणा इचा सस्सरन्तमनिन्दताम् ॥ ३८॥राममन्दावरद्यम रक््मणज्चत्म(स्थताम् ॥ नवेदार्थत्ा कील्ान सातय सहाप प
५
ध
~~
५
प्रः ॥ ३९ ॥ अततरायाय प्रददावस्यं रामाडुखयकम् ॥ ₹ष्एखयकं साता पत्युः परमशोभनम् ॥ ४० ॥ मेने समागतं रामं
प्र तारवस्फरतक्षणा ॥ समाश्वास्य तदा सातां रष्वा रमस्य चान्तिकम् ॥ ९१ ॥ नयिष्ये तां महाबाहूषुक्तवा रामं ययो एनः ॥
निषेदायत्वा रामाय सीतादशेनमाल्मवान् ॥ ४२ ॥ तस्था राभेण पुरतो रक्षमणेन च पनितः ॥ ततः स रामो बद्वान्धार टुञुमता
स्वयम् ॥ ०६ ॥ छक्ष्मणन च युदाय बुद्धचक द रक्ततः ॥ हताथ वानररतेडकामाग महोदधेः ॥ ७९ ॥ सतं परमधममात्मा राणं
हतवान्भ्रथुः । सपत्।के [३ ससुत सत्रात् कमारन्दमः ॥ ७९ ॥ जनयाम तां सीतां वायुपुवरपहायवान् ॥ सेहमध्ये महृदेवमीशानं॥ €|
क।तवात्तम् ॥ 9६ ॥ स्थापयामास ठेङ्कस्थं पूनयापताप्त राववः ॥ तस्य देवो महादेवः पार्वत्या सह शंकरः ॥ 9७ ॥ प्रत्यक्षमेव
भगवान्दत्तवान्वरुत्तयम् ॥ तया रवात् यङ्ग दरह्यन्ताद द्रनातवः ॥४८॥ [ र्थापतारङ्ग द्रक्ष्यन्ता -महमपातकप्रयुक्तास्वेषं परप विनश्यति ॥ अन्यानि ॥
चप पापान लातस्या महाद्ध। ॥ ७९॥ दृ रनाद्ष टिज्गस्य नाज्ञे यान्ति न् संशयः ॥ यावस्स्थास्यन्ति गिरयो याषदेषा च||
मदना ॥ ५ ॥ पातत्तदठच्च तावच्च स्थविमत तिरहितः ॥ पानं दानं तपः आद्धं सव भवह चाक्षयम् ॥ ५१ ॥ स्मरणादव ||
५
-~--~--~ 0 म
अक
[ओने च [प
९ सखा इत पा । २ चजने। ३ निवेदयित्वा इत्या, निय इति साधु । 9 स्वयमिति पा०। ९ विस्तारितेक्षणा । & अन्पेष्य। ७ चक्रेतिराक्षप्तमिति पा०। ८ मर्भे
महोदषां । ९ हिद्गश्वोति पा | १० तत्र इति पा० । १९१ स्थास्यन्त्यत्र तिरोहिता इति पा०। १२ भविष्यत्यक्ष॒थं महदिति पा० ॥ र|
5 ८
॥
= 9
कक ~ ----~ ~
।
1
(४)
क
¦ |'छङ्गस्य् दिनंपाप प्रणयति ॥ इत्युक्ता भगवान्छमुः परिभन्य ठु राववस् ॥ &२ ॥ सनम्दी सगणो रदरत्तमैवान्तरपीयत ॥ १ प
| पाङ्यामात राज्यं धर्मपरायणः ॥ 4३ ॥ ` अभिषिक्तो महातेजा भरतेन महाबङः ॥ पिशेषाद्राह्मणान्पवान्प्ूनयमाप् चेश्वरम्
~©
र
ह }९
ौ ॥
84
~ -
|
: ॥ यज्ञेन यृ्ञदन्तारमश्वमेषेन शङ्करम् ॥ रामस्य तनयो जकते कृश इत्यभिविशवतः ॥ ५५ ॥ सश्च सुमहाभागः सषैत्ाथे | भ २२
वत्सु: ॥ अतिथिस्तु ुञ्चाजज्ञे निषधस्तत्सुतोऽभषत् ॥ ५8 ॥ नरं निषधस्यासीत् नभास्तस्मादनायात ॥ नभसः पुण्डरी;
५ || काक्षः समन्ता त तत्इुतः ॥५७1 तस्य पुवोऽभवद्रीरो देवानीकः प्रतापवान् ॥ अहीनगस्तस्य सुतो मरहस्तत्सतोऽभवत् ॥५८॥
तस्माचन्दरावखकस्तर तारधीश्चश्च तत्सुतः ॥ ताराधीडाचन्दगिरिभदुषित्तस्ततोऽभवत् ॥ ५९ ॥ शुतायुरभवत्तस्मादेते चेकष्वा्कवं (
9
रजाः ॥ सव भाधान्यतः गोक्ताः समसेन द्विनोत्तमाः ॥ ३० ॥ य = शृणयत्नित्यमिष्छाकोषसखत्तमम् ॥ सवैपापविनिं्ो द| ना ।
कं महयत ॥ ६१ ॥ इति शराद्रमपुरागे इश््वाङ्खवंडाषणेनं नाम ति नरक्मपुराण इवाङ्वरावणनं नाम एकविशाऽ्यायः ॥ : ॥ २१ ॥ पूतं उवाच ॥ एङः पुरूखाधाथ रना &
स क = यदजनि क्ण य्न = = ^© ~ ||,
५ {११ ख्यत् ॥ तत्य पुत्रा वरटि पउन्धरसम्तेनपः ॥ १ ॥ जयुमायुमयुत् [रेथयुशव वायवाय् ॥ रातायुश् छताषुश्च एवय ||
शविरी सुताः ॥ २॥ आयुषस्तनया बिः परवेवासिन्महाजकः ॥ स्वभालुतनयायां वे प्रभायामिति नः तम् ॥ ३ ॥ नहुषः प्रथम् (
स्तषा पमज्ञा छाकदव्तः ॥ नहुषस्य ठ दायादाः पञेन्धोपमतेनपः ॥ ४ ॥ उतपत्राः पितृकन्यायां परिरनायां महाबलाः ॥ यंतियं )
पातिः सयातिरायाततिः पचमाऽश्वकः ॥ « ॥ तेषां ययातिः पृचानां महावहपरक्रमः ॥ देषयारनाशुशनषः सुतां भायोमषाप सः {
4
$
~
^< र क| % न ७ श च ऋक ६ ¢ {7 ||
॥ ९ ॥ श(मष्ठामापुरी चेव तन्या वृषपर्वणः ॥ यदु वुवेषुखष देवयाना व्यनायत ॥ ७ ॥ द्रहयु्ाचञ् परख शमिष्ठ चाप्पजा||
१ नारो यन्ति संशाय इति पा० । २ सोमः। ३ सहाम्बः। ० महावाहुस्योध्यायां । 4 यत्ञमोक्तारं। ६ नरस्तु निषधस्याप्नादाति पा । ७ सदस्त इति, सटष्वानिति,||1
सहर्खाः सुतोभवदिति च पा० । ८ तारापीडस्तु इति ए । ९ षर्गटोके । « धिरोध्यायः टि पु° | १० रोमहुषंण उवाचोति पा । ११ षडिन्द्रोपमतेजसत इति पा० ।
॥ ‰€ ॥
न [> ल [+ [ना + + ५
९२ परशासत्रमितानन्नः इते, षाडन्द्रोपमतेनस इति फ० । १३ यतिरिति पा० । १४ अत्र अन्तरतण्यन्ततादननयादित्येवाथैः |
। ॥ सोऽभ्यषिचचदतिक्रम्य ज्येष्ठं यदुमनिन्दितम् ॥ ८ ॥ पुरमेव कर्ना्यसिं पितुषचनपारख्कम् ॥ दिशि दक्षिणपुषस्यां तवे
पत्रमादिश्चत् ॥ ९॥ द्षिणापयो राजा यहु श्र न्ययोजयत् ॥ प्रतीच्यायुत्तरायाञ्च द्ह्यु्ादुमकट्पयत् ॥ १० ॥ तैरियं प्रथिवी
सवा धमतः परिषाडितं ॥ रजापि दारसदितो वनं प्राप महायशाः ॥ ११ ॥ यदोरम्यभषन् पुत्राः पञ्च देवसुतोपमाः ॥
पदश्नित्तथा श्रेष्ठः कोष्टनींखो जिनो रुः ॥ १२ ॥ सदक्तनित्सुतस्तद्रच्छतजिप्नाम पाथिवः ॥ सुताः शतनितोऽप्यांघ्नयः
परमधारमक्षाः ॥ १३ ॥ दैहयश्च दयश्ेव राजा वेणुहयश्च यः ॥ देहयस्याभवद्ुवो धमे इत्यभिविश्चुतः ॥ १४॥
तस्य पुत्रोऽभवद्धिपा धर्मनेत्र प्रतापवान् ॥ धमनेवस्य कीततिस्पु सजितस्तत्युताऽभषत् ॥ १५ ॥ महिष्मः सञितस्याभुद्ध्श्रेण्य
स्तदन्वयः ॥ भद्ररेण्यल्य दायादो दुमो नाम पाथिवः ॥ १६ ॥ इदमस्य सुतो धीमोनन्धको नाम विवान् ॥ अन्धकस्य तु दाया |
दातारो लोकसंमताः ॥ १७ ॥ कृतवीयः कृताभि कृतवमा चं तत्सुतः ॥ कृतोनाश्च चतुथोऽभूतकार्तवीयस्तथाजनः ॥ १८ ; |
सद्तबाहृदयतिमान्धयुदषिदां वरः ॥ तस्य रामोऽभवन्पृत्यनामदृग्यो जनाद्नः॥ १९ ॥ तस्य पुत्ररतान्यासन्पय तत्र महारथाः ॥
कृताज्ञा बडिनः शूरा धूमात्मानी मनस्विनः ॥२०॥ शुर शुरसेनशच कषणा धषणस्तथेव च ॥ जयपनश्च बख्वात्नारायणपरो नृपः
॥ २१ ॥ शचूरसेनादयः पू चत्वारः प्रथितोजसः ॥ सु्रभक्ता महात्मानः पूयनन्ति स्म शङ्करम् ॥ २२ ॥ नयध्वनस्तु मतिमान्देष
नारायणं इरि ॥ जगाम रारणं विष्णुँ देवतं धमतःपरः ॥ २३ ॥ तमूचुरितरे पुत्रा नायं धमेस्तवानव ॥ इश्रशराधनरतः पितास्माकं
मिति तिः ॥ २९ ॥ तानन्रवीन्महातेजा द्येष धमः परो मम ॥ विष्णोररोन सम्भूता रानानो ये मदरीतरे ॥ २५ ॥ राव्यं पयता
वद्यं भगवान्पुरषोत्तमः ॥ धजनीयोऽजितो विष्णुः पाडा जगतां हरिः ॥ २६ ॥ साचिकी रानक्ती चैव तामसी च स्वथं प्रथुः ॥
९ दक्षिणापरयोः-दक्षिणस्यामपरस्थाश्च दिशि इत्यथः । २ ज्येष्ठमयोजयत् ! ३ ज्येष्ठः । » संज्ञित इति पा० । 4 मदिष्मानिति पा० । ६ धीमान्धतको । ७ तयैव च इति पा०|
८ कारसैवीयीसैनोऽभवदिति, कातैवीर्यो यथानः इति च पा० < पृष्टः कृष्ण इति पा०। १० प्रभुम् । ११ पाठायितापूर्वं । १२ पूजनीयश्च य इति पा० । १३ स्वयम्भुव इति पा०।
९
&
(< 22 (<->
~~
दूर. पु.
॥ ७९ ॥
तिलस्तुमूत्तयः पोक्ताःसृषटिस्थित्यन्तरेतंवः ॥ २७॥ तच्वामा भगवानिष्णः संस्थापयति तषेदा॥नेद्रकना रोमूिः संहेतामसो ( पव्[°
ईरः ॥ २८ ॥ तस्मान्महीपतीनान्तु राज्यं पाठ्यतामिदम् ॥ आराध्य भगवादिष्णुः केशवः केशिमदनः ॥ २९ ॥ रिहम्य तस्य
वचनं जआतराऽन्ये मनस्विनः ॥ भोजः संहारक रुदः पूजनीयो धुधु्षुभिः॥ ३० ॥ अयं हि भगवादुद्रः सर्व जगदिदं शिषः ॥ तमोगुण
समाधित्य कृखन्ते संहरेत्मुः ॥ ३१ ॥ या सा षोरतमा दूर्तिरस्य तेनोमथी पर ॥ संदरद्वियया पव संसरि शुख्भृत्तया ॥ ३२ ॥
ततस्तानत्रषीदराना विचिन्त्यासां नयधनः ॥ सेन षुच्यते जन्तुः सचवात्मा भगवाग्हररिः ॥ ३३ ॥ तमूचु्ौतरो रूः सेषितः
सात्तिकेजंनेः ॥ मोचयेत्सत्वसंयु्ः पएजयेत्पततं इर् ॥ ३४ ॥ अथात्रवीदाजपु्र भंहसन्ये नयप्वनः ॥ स्वधम युक्ते युक्तो नान्यो
सुनिभिरिष्यते ॥ २५ ॥ तथा च वैष्णवीं सृति तृपाणान्दधैतां सदा ॥ आराधनं परो धमों ५ मितोनषः ॥ २६ ॥ तमत्रवीद्रान
प्रः कृष्णो मतिमतां वरः ॥ यदजेनोऽस्मननकः स धर्म कतवानिति ॥ ३७ ॥ एवं भिवादे षितते शुरसेनोऽ्रवीदरवः ॥ प्रमाणमूषयो
दयन वरयुस्तं तंततथव त॒त् ॥ ३८ ॥ ततस्ते रान्चादूखाः पपरच्छुत्र्षादिनः ॥ गला पव सुतंरव्धाः सप्तषीणां तदाश्रमम् ॥ ३९ ॥
| तान्सं सुनयो बतिष्ठाया यथाथतः॥ या यस्यामिमता पुंसः सा हि तस्येव देवता ॥ ४० ॥ किन्तु कु थपिरोपेण पूजिता येषटदा
नृणाम् ॥ विरपात्सपदा नाय (नयम ह्यन्यथा तपाः ॥ ४१ ॥ सूपाणां देवतं दिष्णुस्तयेशशच पुरन्दरः ॥ विप्राणामरिरादित्यो ब्रह्ा चेष
पिनाक ॥ ४२॥ देवान दवतं वैषणुदनवृनां रिसधृह ॥ गन्यवणां तथा सोमो यक्षणामपि कथ्यते ॥ ४३ ॥ विद्याधराणां
व्देवी पिद्धाना भगवान् हरिः ॥ रक्षा शके ढः किंतरशणाञच पावती ॥ ४ ॥ ऋषीणां भगान् त्न महदेव्निशूरभृत् ॥
मन्या ल्ञाणदुमा दवा तथा विष्ारमास्कराः ॥ ० ॥ गृहस्थानाच सवं स्त्र वे तरघ्चारिणाम्॥ वेखानपतानामकैः स्यायतीनां
१ सतयः । २ सवीत्मा । ३ मयम् । 9 संहाछृटुद्रः इति पा०। ५ कल्पान्ते । ६ गमा । ७ सर्वमिति । ८ संपताश्मूप्रतया । ९ नत्रपरीत्स्वान् प्रयतात्मा । १० मोचयेत्सतमं
क्त पनित: दांकरो हरः । ११ सह पततैरिति पा । १२ पन्या इति, अधम्भ॑ुक्तये क्त इति पा० । १३ देवसंमतम्। १४ यत्तव इति पा० । १५ तदाश्रथामिति पा० । ||
१६ धनिशेषेण । १७ तथेव चेति पा० । १८ त्रिगरमृदिति पा० | १९ देवतं । २० मतन स्यादुमा इति पा०। २१ षिष्णु; समाध्करः इति पा० | २२ ब्रह्मा इति पा° |
|
<
#
<
9
#2
2
॥ 8९ ॥
222 9 22224 26
<
~> ब =
६ ८८
1
च महश्रः ॥ ९६ ॥ भूतानां भगवादुद्रः कूष्माण्डानां विनायकः ॥ स्वेषां भगवान् ब्रह्मा देवः परनापतिः ॥ ४८ ॥ इत्येव भग |1
वात् रत्ना स्वयं देषा द्यभापत ॥ तस्मानयध्वनो चरनं विष्ण्वाराधनमहति ॥ ४८॥ न्तु शरेण ताद्य बुध्वा पूम्यो हरिनैरः ॥ ||
अन्यथा तपतेः हाड न हरिः संहरेयतः ॥ ४९॥ सम्प्रणम्याथ ते जगुः पुरीं परमशोभनाम् ॥ पाठयाञचक्गिर पृथीलित्वा सवातरिप्वणे ||
॥ ५० ॥ ततः कदाचिद्विरन्धा विदेहो नाम् दानवः ॥ भीषणः सवेपच्चानां पैरी तेषां समाययौ ॥ ५१ ॥ द्श्करखो दीप्ता युगा | ;
न्तदहनोपमः॥ शठ्मादाय् सयाम नाद्यन दिशो दस् ॥ ५२॥ तननादश्रवणानम््यास्तत ये निवसन्ति ते ॥ तत्यजजीवित्ं तन ॥
दुदुवुर्भयविह्शाः ॥ ५२ ॥ तत्त सव सुसंयताः कोतेवीयात्मन.स्तद् ॥ शयरसनादयः पञ राजानस्तु महाब; ॥ ५४ ॥ युगुधुद्।नवं || ९
सात ङयातिसुहरः ॥ ताय् सवान् स हि पनदराः सुखेन प्रहसत्निव ॥ ५५ ॥ युद्धाय कततेरम्भा विदेह त्भेदुदुषुः ॥ शुरोऽक्च ॥
भादिणाद ६ दरतेनस्त वारुणम् ॥ ५६ ॥ भ्ानापतयं तथा कृष्णो वायव्यं पृण ए च ॥ नयन कोविसमनमामरेय च ॥६७॥ <
भजन नात सखन तान्यन्लाण स॒ दानवः ॥ ततः कृष्णो महावीयं गदामादाय भीषणाम् ॥५८॥ स्पृमामेण तरा चिक्षेप च ननाद्|;
च ॥ सम्भाष्य सा गदस्यांं विदेहस्य शिखोपमम् ॥ ५९॥ न दानवश्चा्यितं राशाकान्तकसत्निभम् ॥ दुदुवुस्ते भयग्रस्ता द (
नु 9 ५ । ९० ॥ नयध्वनस्तु मतिमान् सस्मार जगतः पतिम् ॥ विष्णं नयिष्ं ठोकादिमप्रमेयमनामयम् ॥ ६१ ॥ ततार \
(| रष धम 3|१ति पीतवास्म् ॥ ततः पादरभुखमं घूयायुतसमपभम् ॥ ३२ ॥ आदेशा दा सुदेवस्य भक्तयिग्रहणात्तद् ॥ नमाह नात।|| ¢
५9 || यान र्दत्वा नारायण नृपः || 8 र॥ परहणद्धि विदहाय् दानवेभ्यो यथा हरिः सम्प्राप्य तस्थ चर्य स्कृषदेत्रं सुदशचेनम् ॥६8॥ परथिव्यां||
पतयामात्।चरऽ र िखराहृति॥ तस्मिन् हते देवरिपौ शराय भातरो नृपाः ॥६५। ताद चकग पुरा षिष्णुस्तपताराध्य शकम् ॥ यस्मा
९ तान् प्रणम्याथ इति पा० | २ पुरमिति पा०।३ कावीयौजनात्मना इति पा० । ४ स्न् व ति पा० | ४ स्वान् दानवो विप्राः युठेन अ्रहसन्निव । वारयामास वोरा कसर द = । वारयामास घोरात्मा कल्पान्ते भस यथा 1 शरसे
नाद्यः पच्च राजानस्तु महाव्छाः हाते पा । 4 नंभयामाप्त । 8 सृष्टा मन्त्रेण दृति पाण । ७ सवीमति पा | ८ भक्तातुग्रहकारणादिति पा० |
2
५.४८ 2-2-24 ८-2 4
८८ ॥
|
॥
॥
6
£
रर
<<<
५
1.
बब
क. ‰.
॥ ५० ॥
४
=
थः
४ [वाप तत्तस्माद्सुराणां बिनारकम् ॥ ६३॥ समाययुः पुरी रम्यां भातस्वाप्यपूनयव् ॥ शतानगाम भगषाजयष्वनपराकमम् ॥६७।
कृत्तेवीयेसुतं द्रषं विश्वामियो महाघनिः ॥ तमागतमथा दक्षा राना सम्भरन्तस॑चनः ॥६८॥ सम्यानं रमये पूजयामाघ भवतः ॥
उवाच भगवच् षोरः प्रसादाद्वतोऽ§र ॥ §९॥ निपातिता मया सोऽथ बिदेशी दानेशवरः ॥ वदाक्याच्छन्नन्दहा (वष्य्
सत्यपराक्रमम् ॥ ७० ॥ प्रपतनः शरणं तेन प्रषादो मे कृतः श्चभः ॥ यक्ष्यामं परमेशानं विष्णुं पद्यसेश्षणम् ॥७१॥ कथं केन विधानेन
सम्पूज्यो हरिरीश्वरः ॥ कोऽयं नारायणो देवः किंभभावशच सुव्रत ॥७२॥ पवमेतन्मम् चक्ष परं को तूहं हि मे ॥ जयधनस्य वृचनं
धत्वा शान्तो खनिस्ततः॥ दा हरो परं भक्ति विश्वामित्र उवाच इ ॥ ७२ ॥ विश्वामित्र उराच ॥ यतः प्रत्तिशरूतानां यस्मिन्व
यतो जगत् ॥ ७४ ॥ स॒ विष्णुः सव॑धूतातमा तमाश्चित्य विषुच्यते ॥ यमक्षशत्परतरात्रं प्राहयदृश्रयम् ॥ ७५ ॥ नन्व् परम
व्योम स वै नारायणः स्पत: ॥ नित्योदितो निरविकृरपो नित्यानन्दो निरंनः॥ ७६ ॥ चहो विष्णरब्यः मोचयते स्वयम् ॥
परमात्मा परन्धाम परं वयोम प्रं पदम् ॥ ७७ ॥ िपाद्मक्षरं ह्न तमहजेहेवादिनः ॥ स वाहुदेवा िधात्मा योगात्मा पुरात्तमः
॥ ७८ ॥ यस्थांशसम्भवो ब्रहम रूढोऽपि परमेश्वरः ॥ सवणांशरमधममेण पुषं यः पुरुषोत्तम्ः ॥ ७९॥ अके(माद्रतभाग्न समाराध्या
न चान्यथा ॥ एतावदुक्वा भगवालिशामित्रो महातपाः ॥ ८० ॥ शयूरायैः एूनितो विप्रो नगामाथ स्वमाश्रमम् ॥ अथ चूशदया
देवमयजन्त महेश्वरम् ॥ ८१ ॥ यज्ञेन य्तगम्यं तं निष्कामा रुढमन्ययम् ॥ तान्वतिषठस्ु भगान्यनयामापत पमपित् ॥ ८२ ॥
गोततमोऽगस्तिरतिश सष शदपरोकमाः ॥ विशामित्रह्छ भगवाचपध्वनमारन्दमम् ॥ ८३ ॥ याजयामापात भृताद्मादिदवं जनाद
-- =-= ~~~ ---~_------ ~--- -- --
्वा°
त
<कष्ल
दर
2
<&
ह
= ज
च
८22 (22, 2-४-2८ 2
-- 4
८<-@&<-ट
१ कुता जयपराक्रममिति पा० । २ सम्रान्तमानक इतिः मयाच्रेण इति पा०। ३ संस्थे हति पा० | 9 पश्यामि | ९ प्रकरण इति पार । ६ गुहाराया इति, यमक्षरात्ष.
रत्ैव पमाहथुहाशयमिति पा० । गुहा मनीषिणां परिद्यद्वा इदधिरिति शाङ्खप्माष्ये । ७ निरामयः | ˆ < बुधैः । ९र्वेद्। १० यस्या्भादेभवद्रह्या । १९१ सवणोश्रमधर्भेण
इति पा० । १९ रुद्रस्यायं परा मूत्तरिति, अकामहतभावेन इति, अकामाहतभाविन इति पा० | १३ रुद्रपरयणा इति पा०।
५
॥ ९० ॥
2
--
नमू ॥ तत्य यज्ञे मह्ययोगी साक्षदेवः स्ये हरिः ॥ ८ ॥ आप्रिरासीत भगवान्तदद्धुतमिषाभवत् ॥ ८९ ॥ जयव्वजोऽपि तं
विष्णु रुद्रस्य परमां तनुम् ॥ इत्येवं सवेदा बुदा यतननायनदच्युतम् ॥ ८६ ॥ य इमं -यृणुयात्नितय वनत् रक्रमम् ॥ सवैपापविनि
क्तो विष्णुखोकं स॒ गच्छति ॥ ८७ ॥ इति व्रह्मणे सोमरव॑ाचुकीततनं नाम "द्राविंशोऽष्यायः =-= । तमसावुकृततिन नाम" द्रविंशोऽध्यायः।[ २२॥ रुत उपाच ॥ नयध्वं
नस्य पुतोऽभृत्ताडजङ् इति स्मृतः ॥ शुत <न तस्यासन्ताखनद् इति स्तृताः॥ १॥ तेषां जेष्ठो महावीयं वृतिहोजोऽभवनरपः॥
इषपभतयनान्ये यादवाः पुण्यकर्मिणः ॥ २॥ वृषो वैशाकरस्तषा तस्य तोऽभवन्मधुः ॥ मधोः पुत्रात साषीद्पंगत्तस्य वृराभाद्||
॥ २ ॥ वीतिहवपुतश्चंपि विशवुतोऽनन्तं इत्यतः ॥ दुयस्तस्य `पुप्रोऽभूतसर्वशाघ्रिशारदः ॥ ९ ॥ तस्य भाय ह्पवती शेः
र्वरछंक्ता ॥ पतित्रताषीत्पतिना स्वधमपरिपाखिका ॥ ५॥ स कैद्(विमहारानः काडिन्दीतीरपंस्थिताम् ॥ अपर्यदुरव्ञी दवीं
गायन्तीं मधुरश्ुतिम् ॥ & ॥ ततः कीमाहतमनास्तत्समी पघुपेत्य प ॥ प्रोवाच पुचेरं काठ देति रन्तुं मयाहति ॥ ७॥ सा देषी नृपति
ङ्का देपठपविण्यघयतम् ॥ रेमे तेन चिरं कारं कामदेवमिवापरम् ॥ ८॥ काखत्मइदधा राज तारम प्राह शोभनाम् ॥ गमिष्यामि
पुर रम्यां इतन्तीत्यत्रवीदवः ॥ ९ ॥ नं द्येतेनोपभोगेन भतो रानघुन्द्र ॥ प्रीतिः सञायते मदय स्थातव्यं वत्सरं पुनः ॥ १० ॥
तामन्रवीत्स मतिमाच् गत्वा शीबतरं पुरीम् ॥ आगमिष्यामि भूयोऽ तन्मेऽनुज्ञातुमईैसि ॥ ११॥ तमन्त सुभगा तथा ङ्
विशाम्पते ॥ नान्ययाप्रसा तावदन्तव्यं भवता पनः॥१२॥ ज मिल्युक्ला ययो तूर्णं पुरी परमशोभनाम् ॥ गला परतिवतां प दश्च
भीतोऽभवनरृपः ॥ १२ ॥ संमरेशषय सा गणवती भायां तस्य परतिवता ॥ भीतं प्रत्नथा पराह वाचा पीनपयोधरा ॥ १४।॥ आद बाच पौनपयोधरा ॥ १४॥ सामिन्
( ५ एकविरोध्यायः छि० पु १ म्रक्वीसिता इति पा०। २ वृषा इति, बृषाददाकर इति पा० | ३ कषण दति षहा इति पा° पुत्रोप्त् इति, ! ४ सुतश्च (सीदिति पा०। ५ ऽवनिर-
क्षक इति, इत्युत इति पा° । ६ सत्यवती ।. ७ कद्।चिन्महाभाग इति पा०| ८ मधुरस्वरामिपि पा०। ९ कामयमाना तां स त्मीपभितिं । १० राजासादुवेशीभिति पा० |
र १९ सात्र दचः । १२ नह्यनेनोषभोगेनेतिं पा० । १३ भीतिं प्राह प्रसत्रैवेति पा० |
र
कू, पु.
॥ «३ ॥
क [काका ==
~ च्छ. ब्र ` | व ---- र गररिन्योरी ह १ = ऊ, (2 -- - क नायको ~> _ „> _ ~ कम श म म क ब स= ~ = +
&& -. ई
किमव भवतो भीतिरच भवत्तते॥ तदहि मे यथात न रं की्तेतिदम् ॥ १५ ॥ स् त्वा वाक्यभाकृण्ये ठनावनतमानपतः ॥
नोवाच किंिनूपतिज्ञोनर्या विमद सा ॥ 9९६ ॥ न॒ भेतव्यं त्या राजन् कयं पाप्विजोषनम् ॥ भीते त्रये महाराज रात् §
५ नाश्चमेष्यति ॥ १७ ॥ तत॑ः सष राजा धुतिमानरिर्गत्य त॒परात्ततः ॥ गता कृण्वाश्चमं पुण्य इडा तत्र मह्न.
॥ १८ ॥ नियम्य कण्कद्नात्पाययित्तिधि श्भम् ॥ नगम सिमवत्षठं सीद _ महाः ॥ ३५ ॥ साऽपयत्पथि नेन
गन्धवषरमुत्तमम् ॥ भानमानं श्रिया व्योति भूषितं दिग्यमाख्या ॥२०॥ वीक्ष्य माडाममित्रः सस्मारप्तस्तं वराम् ॥ उर्वी तां मन
शे तस्या एेयमरईति ॥२३॥ सोऽतीष काको राजा गन्धरेणाय तेन हि ॥ चकार सुमहद माखमादातषुयतः ॥ ९ ९॥ १नव् मरं
६ | माखां तरा दनो द्विना; ॥ जगाम तामप्परतं काडिन्दींदष्मादरात् ॥ २३ ॥ अश्कषप्तरतं ततर कामबाणाभ्१।जत्ः ॥
बभाम सकरा पीं हतदवीपतमन्विताम् ॥ २७॥ आक्रम्य दिमवपशहवैीवशंनोरषुकः ॥ नगाम रोख दम्टमिति ॐतम्
॥ २५ ॥ तव तभप्परेषयां दष्ट तं सिंहविकमम् ॥ कामं सन्दधिरे षोरं भूषितं चितरभाखया ॥२९॥ संस्मरहषैरीवाक्यं तस्थ। पंप
ततमानपतः ॥ न पटूयति स्म ताः सवाँ गिर शृज्ञा नमिवाच् ॥ २०॥ तवाप्यप्रसं दववामहङ्च कामपाडितः ॥ देवठाकं महूमरु
| दवपराकमः ॥ २८॥ प त्र मानं नाम सरबरलोक्यकतम् ॥ भने ूदमतिकम्य स्वबाहूबडभावितः ॥ २९॥ तस्य तीरेषु
पुभगाथरन्तीमतिखारषाम् ॥ रछाननवयाद्गं तस्ये माजन्ददौ एनः ॥ ३० ॥ स माख्या तदा देवीं भूषितां परक मोहितः ॥ सं
कताथेमासानं नाननः सुचिल्तय। ॥ ३१ ॥ अथाव राजवर्य रतान्ते वक्यमग्रवति ॥ किं कृतं भवता वार पुरीं गला तद्।
22422 (< प22<
<<< ८५
2 < 22४ ८
९
|
त
१ तद्षीहि यथा त्वमिति, व्रहिमे खं यथातच्यं न भयं कतुमहंसि हाते च पा० । २ रागादिति पा०। ३ कुर् । ४ तदेति पा० | ५ निर्दिश्य इति पा०। 8 च्पः।
७ हिमवत्पा् समदिश्य इति पा०। ८ सोऽपश्यदथ ईते पा । ९ वीक्ष्यमाण ह्यमित्र इति पा | १० तस्यामेव मेहामतिः । ९९ जगीम् | ६९ स्पृता न° । १३ साचा |
१४ दिव्यमाङया । १५ जुद्गाण्यतिक्रभ्य इति पा०। १६ प्त तस्य तीरे इतिप० । १७ दषटरतामनवदयद्गीं । ६८ मेने इति पा०। ६९ नभः एरिर यथा इति प° । २० वृथा इतिं पा०।
र्वा”
अ० ३३
॥ ९१ ॥
मृप।॥६२॥ स॒ तत्य सर्वमाचष्ट पल्या यत्समुदीरितम् ॥ क्वस्य दृरौनचैव माखपहरणं तथा॥२३॥॒तैत्याहतं तेन गर्छेत्याह सि
षिणी ॥ शाप द्।स्यातं ते कण्वा ममापि भवतः प्रिया ॥ ३९ ॥ तया सङ्ृन्मद्वारानः प्रोक्तोऽपि मदमोहितः ॥ न च तत्छतवान्वा्षय
क 8 हि
(1
तच सन्यस्तमानतः ॥ ३५ ॥ तद्रा कामरूप राज्ञे सख रूपसुत्कटम् ॥ सुगेमशें पिङ्गअक्षं दशेयामाप्त सवदा ॥ ३६ ॥ तस्यं #
विरक्तचेतस्कः स्वत्वा कृण्वायभाषितिम् ॥ धिड्मागाति विनिधित्यं तप् कर तमारभत् ॥ ३७ ॥ सवत्सरद्रादशकं कन्दगरणएडा §
रानः ॥ भूय एष द्वादशकं वायुभक्षाऽभवन्रपः ॥ ३८ ॥ गता कण्वाश्रमं भीत्या तस्मे स न्यवेदयत् ॥ वासमप्तरता भथह्तपायां #
गभवुत्तमम् ॥ २. ॥ बराहय त रानशाईङ प्रसन्ना भगवानृषिः ॥ करुकामो हि निर्ींजं तस्याषमिदमत्रवीत् ॥ ९० ॥ कृण उपाच ॥
गच्छं वाराणसा दिव्यामीश्वराष्युषितां पुरीष् ॥ जस्त मोचयितुं छक तत दी महेश्व ॥ ६१।॥ स्नात्वा तन्तव्यं विधिव्ङ्ायं ५
दताः पतन् ॥ दंड विशश्वर उद्ग किर्वपान्मो्षये क्षणात् ॥ ४२ ॥ प्रणम्य रिशा कणमसु्ञाप्य च दुजघः ॥ वारानस्यां ॥
रर ह पपन्युक्ताऽभतत्ततः॥४६।नगाम स्वरा सुभा पाञ्यामास् मेदिनीम् ॥ याजयामास तं कण्वो याचतो पणय। मुनिः॥४४।|४
तस्य पुत्रोऽथ मतिमान् सुप्रतीक इति स्मृतः ॥ वभू जातमात्रं तं राजानधुपतस्थि?।४९॥ उषरयाच महावीयीः सप्त देवषुतोपमाः ॥ ||
कन्या जगरिरे सवां गन्धर्व्यां दयिता द्विजनाः ॥४६॥ एव वः कथितः सम्थक् सहत जतं उत्तमः ॥ वंशः पापहरे नां कोष्टोरपि निवो ||
धत ॥ २७ ॥ इति कभएराणे राजवंशावुकीक्ते "अयोविश्ोऽध्यायः ॥ २३ ॥ अथ वंक तवणनम् ॥ घ्रूत उव ॥ करोशेरकोऽ
भक्त्पुत्ो वजरानिति विततः ग तद्व वतौत्भवच्छन्तिः कशिक्स्ततह्तो ॐ1र₹कस्ततठुताऽभवत् ॥ १ ॥ ऊशिकादभवद्पुत्रा नान्ना चित्ररथो वदी ॥
९ वेचनं । २. शापद्दातीति पा० ] ३ न तव्याजाथ तत्पाश्चंभिति पा०। 9 त्सतम् । ५ विनिश्वत्य तपः कर्तु, ततः करीमित पा । समारभत इति साधु । & प्रीत्योति ध
। ७ गत्वा इति पा० । < देन्या इति पा०। ९ मोदयतेलिछात् इति पा०। १० शिवभिति० । १९ रम्पामिति पा० । १२ धर्मत इति पा० । १३ एुप्रीत ईति, विश्चुत इति पार ।
= द्वाविंशः छि° प° । १४ कुशंकुरिति पा० |
।
कू. पु. |,
॥ ५२ } (¢
। ५ ६4
| ९ १;
| ।
।
(1 |
श
पवो
अ० १९
य चेतरथिखोके रुविनदुरिति स्मृतः ॥ २ ॥ तस्य पुतः परथुथा शजाश्रुमेतत्परः ॥ पृरथुकेमां च तत्पुजस्तस्मात्परथुनयाऽ (
त् ॥ ३॥ परथुकातरभृत्तस्मात्पृथुदानस्ततोऽभषत् ॥ परथुश्रवास्तस्य पुत्रस्तस्याततपरथुसत्तमः ॥ ९ ॥ उशनास्तस्य ुतरोऽपूच्छ
पुस्तत्सुतोऽभवत् ॥ तस्माद सकमकवचः परृत्तश्च तततः ॥ ५ ॥ परवृत्तुतो जज्ञे यामघा लोकविशतः ॥ तस्माद्िदभः षज ॥
वद्भात्कथकोंशिको ॥ 2 ॥ छोमपदस्तृतीयस्पु बधरुस्तस्यातनो केपः ॥ पृतिस्तस्याभवल्ुत्ः शतस्तस्याप्यभृत्सुतः ॥ ७ ॥ ||
| शेतस्य पुत्रो वख्वात्राभ्नः विश्वसहः स्मृतैः ॥ तस्य पुत्रो महावीय प्रभवात्का शिकः स्छृतः ॥ ८ ॥ अधरत्तस्य सुतो धीमान् सम ||
( तताऽनटः ॥ अनंरस्य सुतः शनिः शैनेल्येऽभवन्पुताः ॥ ९ ॥ तेषा प्रधाना छुतिमान्वषुष्मान्ततमुतोऽभवत् ॥ वपुष्मते बह |
नमेधाः शीदेवस्तत्सुतोऽभवत् ॥ १० ॥ तस्य वातरथो परपरा इद्रभक्तो महाव ॥ कथस्याप्यभक््न्तव्रेणिस्तस्याभवतघुतः ॥१३॥ ¢
॥
५
|
९
॥
द्
^ == 1, € ~
५
¢
च
[तस्मात्रषस्थो नाम बभव सुमहमबङः ॥ कदाविन्मृगयां यातो दषा राक्षप्मूनितप् ॥ १२ ॥ दुद्व भहूताविष्ट भयेन् युनिषुङ्गषाः ॥
न्वधावत संजुद्धो राक्षपसस्तं महाबरः ॥१३॥ दुर्योधनाऽथिषंकाशः शूलम कए ॥ राजा नवृरथा भीतां नातिदूशद्वास्थितय
38।अपपत्परमं स्थानं सरसखत्याःसुगोपितम्।प तद्वेगेन महता सम्प्राप्य मतिमन्तेपः॥ १९ वन्द् रार 8 पाद १ ९८८ ६ ॥
दुष्टा वाभिरिशभिवदानलिरमितरनित् ॥१३॥पपात दण्डयद्भम्। साम शरणद्गतःनमस्याम महद्वा पक्षी परस्पतीम्॥१७॥ ||
त (ग््कृतामन चन्तामीश्वर व्र्रचारि्णीम्। नमस्ये जगतां यनि यागिनी परमा (4 ॥१८॥ (रण्यगभतम्परता तिना चन्द्रस् 0 ॥ द ५।.।।* ||
नमस्ये परमानन्दा चित्वा बऋमरूपिणीम् परमानन्दा चिःकलां बऋ्महपिणीम् ॥ १९ ॥ पाहि मां पमेशानि भीतं शसणमागतम् ॥ एतसिप्नन्तरे ऊद राजानं राक्षे
६ हिषिन्डरिति पा०।२ पुना इतिं पा०। ३ तस्यारदिति पा०। ४ रोमपाद् इति, रोमपादघुतो यस्तु सुद्रस्तस्यात्मजोऽमपदिति पा 4 सन्तःदति, सत इति पा०।६ सन्त्य
ईति पा०। ७ छम इति पा०। ८ प्रनावान् कौशिकरस्तत् हापि पा०।९ सुमन्पु्त्छुतोऽनर इति, ततोऽम इति पा०। १० कोशिकश्य सुतशवरिश्यस्तस्याभवन्छताः) जम ५ ।
१९ ऊुंभी इति° । पुतः । वृष्णेनिठतिरुपननो दशाहस्त्छुतो द्विनाः।द्शाहुत्रोमारस्यानीषघुप्तत्बुतोमपत् ।आक्तीदीमरथा मैरे निष्डृतिः परवीरहा तस्थ भीनश्यः पतरस्तस्मा
तस्थोमवत्।दाता पर्मरतो नित्यं सत्यशीरपरक्रमः इति। १३ समयाकरिष्टो मवनं। १४ भीत्या ६६ पम॑चारिणीम्।१दरिरण्यगममर्वषीमिति०।१७निषर १८ शंकपसानि इतं पा०।
21
॥ ५२ ॥
त 222
य
=
| | | श्रः ॥ २० ॥ हन्त समागतः स्थानं यत्र देवी प्रस्वती ॥ सञ्यम्य तथां शचुढं परिष्टो बरभविंतः ॥ २१ ॥ विखोकमातह स्थान
| [शशञाङ्ञादित्यसन्निभम् ॥ तदन्तरे महदरतं युगान्तादित्यपर्निभम् ॥२२॥ शूखेनारसि निर्भिथ पातयामास तं भुवि ॥ गच्छेतयाह् महा
नि न स्थातव्य तया पनः ॥ २२॥ इदूनी निभेयस्तूरणं स्थनेऽस्पत्रक्षपो इतः ॥ ततः प्रणम्य इषात्मा राजा नवरथः परम् (
॥ २४ ॥ पुरी जगाम विमेर्राः पुरन्द्रुरोपमाम् ॥ स्थापयामास देवेश तत्र भक्तिपमनितः ॥ २५ ॥ ईने च षिषिधेय॑तेहोमेवी
तरस्वृतीम् ॥ त्स्य चासीदशरथः पुत्रः प्रमधानिकेः ॥ २६ ॥ देव्या भक्तो महातेजा शङ्नेस्तस्य चातसनः ॥ तस्मा्रम्भ (
मूता देवरातोऽभवत्ततः ॥ २७ ॥ इने स चाश्वमेधेन देवज्श्च तत्सुतः ॥ मधुस्तस्य तु दायादस्तंस्माल्छर्रजायत ॥ २८ ॥ )
दयभधत्तत्य सुजामा चानुख च ॥_ अनोस्तु प्रिेगोत्ोऽभरदंशुस्तस्थ च रिकिथभाक् ॥ २९ ॥ अंथारोरन्धको नाम विष्णुभक्तः |
तापवान् ॥ महात्मा दननिरतो पलुव॑दविद्। वरः ॥ ३० ॥ स नारदस्य वचनाद्राुदवाचने रतः ॥ शाख प्रवत्तयापास कुण्डगाख
द्
| | |
^ >
भिः तम् ॥२१॥ तस्य न्न! तु विख्यातं पालताना्च शोभनप् ॥ प्रपत्तते मदच्णन्नं ण्डादीनां हिताषहम् ॥ ३२ ॥ सात
पुवोऽसूत्सवेरास्रषिश्षारदः॥ पण्यश्छोको महाराजस्तेनं वै तत्पवृत्तितम् ॥३३॥ साततान्पततम्प्ान्को शर्या सु सुतात् ॥
न्यक वे महाभाज वृणि देवावृधं कृपम् ॥२४॥ ज्येष्ठ भनमानास्यं धपैदषिदा वरम्॥ तेषा देषब्ृषो राजा चचार परमं तपः ॥२५॥
भरः सवेशणोपेतो मम भयादिति प्रयः ॥ तस्य वश्रारति स्थात पण्यख।क)ऽभवत्रपः ॥ ३६ ॥ धामिको रूपपम्पत्रस्तचज्ञानरतः
॥ भजमानाः त्रियन््व्यां भनमानाद्विनक्ञिरे ॥ २७ ॥ तेषां प्रधानो विस्यातौ नि मिः ककण ए च ॥ महाभोजकडे जाता ए
8
तदा इतिः महाररमिति पा० । ३ वरुदृपित इति पा० । ४ मातुस्संस्यानं हते पा० | ९ यजते इति पा० । ९ संनातो इति पा०। ७ देषराड भवत् इति पा० | ८ देवक्षेत्रश्च
१ पा०। ९ तस्मात्छरुवशोऽभवदिति १०। १० .कुर्कुत्सोऽप्रदिति पा० । ९९ अयाचोः सातत इति, सत्वतो नाम इति, साधक इति पा० । १६ श्रितम् इति पा
1
२ सात्वत नाम इति पा । १७ तेनचेतत् इति पा० । १५ सात्वतात्सतसम्पत्नं कौशद्या सुरे एतमिति पा । ६६ धलुरवद्विशारद्म् । १७ मनमानस्य मृन्नप्यामिति,
् मानस्य सज्ञायामेतं पा । १८ शनिः कश एव च इति, कतक इति पा०।
कू. पु.
।॥ ५३ ॥
ज
भाजा वेमातृकांस्तथा ॥ ३८ ॥ बरणेः सुमि बश्वाननमितरस्तिमिस्तथा ॥ अनमितराद्भूत्नित्रो निघ्रस्य ढौ बधः ॥ ३९ ॥
परषेनस्तु महाभागः सत्राजित्नाम चोत्तमः ॥ अनमिनाल्तिनि्ते कनिष्ठ [त । ४० ॥ सत्यगाह सत्यसम्पन्नः सत्यकस्त
तइुत।ऽभवृत् ॥ सात्यक्षियुयुधानस्तु तस्थापङ्गोऽभवच्छुतः ॥ ४१ ॥ डणिस्तल्य सु -खाम्तिय पुत्रो युगन्धरः ॥ माघा व्रृणिः
पुता जज्ञ वृष्णे यदुनन्दनः ॥ ०२ ॥ नक्ञाते तनयौ पणेः श्रफलकश्ित्रकस्त॒ हि ॥ शफः कारिरानस्य सुतां भायामविन्दत
॥ ७३ ॥ तस्यामजनयत्पु्मह्रं नाम धार्मिकृस्॥ उपेयं तथा मंधमन्थे च बहवः सुताः ॥ ४४ ॥ अकस्य स्मृतः एतो देषवानिति
वेशचतः ॥ उपदेक्च देवतमा तयोिंधपममायिनो ॥ ७९ ॥ चिवकस्याभवतपत्ः परथुविपृथुर च ॥ अश्व्ीवः सुबह सुपौशवकग
वक्षक्! ॥ 9६ ॥ अन्धकस्य सुतायान्ु ठेभे च चतुरः सुताच् ॥ ङं भजमन शमीकं बर्गवितम् ॥ 9७ ॥ द्रस्य सुतो
बृथि्षणेस्तु तनयोऽभवत् ॥ कपोतरोमा विषटयातस्तस्य पत्रो विरोमकफ़ः ॥ ४८ ॥ तस्याीहम्बुरुषला विद्रान्पुभस्तमः ५ किङ ॥
ह| तमस्याप्यभतुस्तयेवानकृदन्दुभिः. ॥ ४९॥ प गोवदवनमाताय तताप विषु तपः ॥ वरं तस्मे ददो देवो ब्रह्न रोकैमहेथ
५ ॥ ५० ॥ वरास्ते चक्षया कीतिन्ञानयोगस्तथोत्तमः।॥ यरेर्यधिकं विप्रः कमरूपितवमेष च ॥ ५१ ॥ ष उभा वरमग्यत्रो वरेण्यं
वपवाहनम् ॥ पूजयामास गनेन स्थाणुं अिदशपूजितम् ॥ ८२ ॥ तस्यं गानरतत्याथ भगपानम्बिकापतिः ॥ कन्यां द्दौ देवो
(र _ ्डे,
| दुखभं अिद्रेरपि ॥ ५३ ॥ तया स सद्कतो राना गनयोगमदुत्तमम् ॥ अशिक्षणदमिवघ्रः परिधं ता भन्तलोदनाम् ॥ ५९ ॥
9 न @२५ (क 9 त्वि © खे
( तस्याश्त्पाद्यामन् सुभुज नाम शमनम् ॥ ह्षखवण्यस्षम्पत्रा द(भतीमिति कन्यकाम् ॥ ५4 ॥ ततस्त जननां पत्र बाह्पि
१ वेमूतिकस्तथा दति पा० | २ दष्णेसत एत्र इति विष्णोश्तु मित्र इति, विष्णोत्तु पु हृति पा० । ३ पाथिषः इति पा० । ४ च्छिनिरित, चछनिरिप्ते प० । ५ तस्था
दति पा० । ६ काठुस्तस्येति, दछिस्तस्य इति पा । ७ साध्या इति पा०। ८ पार्थिवम् इति पा० । ९ उपमहुस्तथामहुरिति पा०।१० सुतो जते इति १।०। १९ पुण्यात्मा इति पा० |
१२ एपाश्वेकगवेषणो इति पा० । १३ अन्धकात्कास्यदुहिता इति पा० । १४ भकमानं च अन्धकं वहवरहिषम् हत पा० । १५ धृष्णिधृष्णेसतु इति पा० । १६ कपोतनामा|
विपुरुस्तस्थ पुत्रो विो पः इति पा० | १७ पुोनछः इति प | १८ स्थीयते तस्यनाघ्रातु तथोशनकदन्दुभिः इति पा० । १९ रोकपितामहः इति पा० । २० वंशस्य चाव्यया
कीतिर्शिंति पा० | २९ पुत्रं इति पा० | २२ षरेण्यानितिं पा० | २३ तरप गनिन वश्योऽय इतिं पार | २४ प्रियां रक्ताद्र शेचनाम् इति पा० । २५ हीमती मपीति पा० ।
(92
22०४ 22८22
^ ०219
[+
<<
८2
4४224 (8
४
$ शति द
वयति शोभनम् ॥ रिक्षथामास विधिंद्रानमि्ाच कन्यकाम् ॥ ५६ ॥ कृतोपनयनो वेदानधीत्य विषिवद्वशेः ॥ उद्रपाा्नां ८
क्या गन्धवार्णा त॒ मानुषीम् ॥ 4७ ॥ तस्यादूतादयामाप पव पुवानतुततम् च् ॥ बीणावादनतचन्ञाच् गनशाक्लविश्ञारदान्
|॥ ५८ ॥ पुतः पोतै: सपतीको राजा गानविरारदः ॥ पूजयामास गनेन देवं तिषुरनाशनम् ॥ ५९ ॥ दीभतीश्चाश्
साङ्गा ओमिवूयतछोचनाम् ॥ सुबाहुनामा गन्थरवस्तामादाय यथौ परीम् ॥ ६० ॥ तस्यामप्यभवन् पुत्रा गन्धर्वस्य
| पुतेनपः ॥ सुपेणधीरसुगरीवमुभोजनखाहनाः ॥ &१ ॥ अथाषीदेभिनित्पु्रशन्दनोदकदुन्दुभेः ॥ पुनपेषुश्रामिजितः सम्ब
वाहृकरततः ॥ ६२ ॥ आइकस्योगषेनश्च देषकश द्विनेत्तमाः ॥ देवकस्य सुता बीरा जङ्तिर विद॑शोपमाः ॥ ६३ ॥
ेपमाजुपदेवश्च सुदेवो देवरक्षितः ॥ तेषां ससारः सपतापनसुदेवाय तां ददो ॥ ६९ ॥ धूतदेषोपदेध। च तथान्या देवरक्षिता ॥ श्रीदेवा
| शान्तिदेवा च सहदेवा च सुत्रता ॥ ३५ ॥ देवक्षी चापि तषां त वरिषठूछुम्यम्। ॥ उग्रपेनस्य पुप्रोऽशरन्यग्ोधः कंस ख च
|॥ ६३ ॥ सुभी राष्पाड तटिमाज्खेहूरेव च ॥ भनमानादभरतपु्ः प्रस्यातोऽसौ विदूरथः ॥ ६७ ॥ तस्य घुरषमस्तस्मासतिक्षं
श तत्सुतः ॥ स्वयं भोज॑स्ततस्तस्मादजीकः सञतापनः ॥ ६८ ॥ कतपमांय तत्पुनः शसपेनः सुतोऽमपत् ॥ वरुदेवोऽथ
| तत्पुत्रो नित्यं पर्मेपरायणः ॥ ६९ ॥ वसुदेवान्महभाहषौ सुदो नगद्वरः ॥ वभषे देपकी पुतो देषैरभयारथेतो हरिः ॥ ७० ॥ रोद्िणी
|च मह्मभागा वषुस्य रोभना ॥ जत पती कर्व रामं चये हडायुषम् ॥ ७१ ॥ स एष प्रात्मासौ वासुदेवो नगन्भयः ॥ हा
युषः स्वयं साक्ाच्छषः सङ्कर्षणः प्रयः ॥ ७२॥ भूयुलापच्छ्छेनेव मानयनादुषीं तुम् ॥ बभुव तस्यां देवक्यां रोषिण्यामपि
| ९ विविधां गानविद्यां चोति पा०।२ उद्ववाहात्मनः कन्या. इति पा० । ३ ह्वीमती चापि या कन्था श्रीखियतङोचना इति पः | ४ वीरस्थानकदुन्दुभिरिति पा० । 4 सम्ब-
| प्रवाहकः सुत इति पा० । ६ निद्शोत्तमाः इतति पा० । ७ सुदेवाय च तां द्रो इति पा० । ८ इकदेव्युपदेषीति, दृकदेषोपदशीति पा०। ९ सुषीमा इति पा० । ९० चष्ठेव षति
| पा° । २९ मतिक्षत्रस्ततोऽमदिति पा० ¡ १२ भोजःसुतस्तस्मादाद्विकः हति पा० । १३ दातधमा च वीयेवान्, देषङस्तत्छुतः स्मृत इति च प्रा । १५ शूएस्यामारिभीयातुवसदेषवो
| भवत्छतः, स छ्एस्तत्छुतोधी मान्वसुदेवोऽथ तत्सत इति च पा० । १९ वपरुरस्याभीक्षे पा०। ` क)
लन 25
ल ल त च
क. ५
॥ ५8 ॥ | ९ |कीततिमानपि नितः ॥ ७६ ॥ इतेष्ेतषु सष रोहिणी वसुदेवतः ॥ अष्त रामं सोकेशं बभर हटयुषम् ॥ ७७॥ नातेऽथ मे
॥ स
1
५ माधवः ॥ ७३ ॥ उभदेदसयुदता योगनिद्रा च कौशिकी ॥ नियोगादराहुदेवस्य यशोदातनया त्वभत् ॥७४॥ ये चन्ये वमुदेवल्य वाघ
देवायजाः सुताः ॥ प्रागेव कंसस्तान्स्वाजिवान पनितत्तमाः ॥ ७८ ॥ सुषेणश्च त॑तो दायी भदरपेनो महाबछः ॥ वर्दम्भो मद्रतेन
परा»
अ० २९
५
§
देवानामादिमात्मानमच्युतम् ॥ अघयूत देवकी क्ष्णं अवित्साङ्तवक्षषम् ॥ ७८ ॥ रेता नाम रामस्य भायोकील्सुशणानिता ॥
तस्यासुत्पादयामास पुव दौ निशितौ ॥ ७९॥ षोडशन्नीसईत्रामि कणस्याह्िषटकमेणः ॥ बभूदुश्वात्नास्ताष शतशोऽथ (
सखशः॥ ८० ॥ चार्दष्णः सुचाशथ चासतेषो यशोधरः ॥ चारभवाश्चस्यराः प्रधमः साम्ब एव् च ॥.८३ ॥ रविमरण्यां वासु
पस्य मह़वटपराकरमाः ॥ पिहिष्ठाः सवए्राणां सम्बध्रषुिमे सुताः ॥ ८२ ॥ तान्दक्ष तनयानीराजौविमगेयसिनादनात् ॥ जाम्ब (
त्यत्रवीतकृष्णं भायां तस्य शुचिस्मिता ॥ ८३ ॥ मम लं पण्डरीकाक्च विशिष्एणपत्तरम् ॥ सुरेरोपम्मतं पुत्रं देहि दानवदुद्न ॥८४॥
जाम्बवत्या वचः धुत्वा जगन्नाथः स्यं हरिः ॥ समारेभे तपः कठ तपोनिधिररिन्दमः ॥ ८५ ॥ तच्छणुध्वं मुनिभरष्ठा. यथाप्त। दक ||
सुतः ॥ इडा उभे सतं खं तत्ता तीव्रं महत्तपः ॥ ८६ ॥ इति भीकमंपराणे यदवंशादकीतनं नाम चतुविशाऽ चतूिराऽ्यायः ॥ २७ ॥ अध् ||
यदुष॑श्ञष्णकीतिवणेनम् ॥ घरुत उवाच ॥ जय देषो हषीके्चो भगवान्पुरुषोत्तमः ॥ तताप घोरं पुत्रां निधानं तपस्तपः ॥१॥ स्पे
च्छयाप्यवत्तीणोऽ। कृतङ्षत्याऽपि विशस ॥ वचार सात्मनो मं बोधयन्परमेशवर् ॥ २॥ जगाम यागेभज् नानाप्षत्तम्। (
रप् ॥ आश्चमं तूपमन्योषं घुनीन्दरस्य महात्मनः ॥ ३ ॥ पतत्रिराजमाषढः सुपणमतितेनसम् ॥ शखचक्रगदापाणः नवत्ताङत प
{
|
७
१ उमा वेदी सुदता इति पा० । २ स॒निपुङ्गवा इति पा० । ३ तथोदापिद्रसेन इति प । ४ रद्रवासोभद्रसेनः, ऋलदासो मद्रासः इति च पा० । ५ पूवजहत पा
६ श्रीवत्सकृतरक्षणभिति पा० । ७ निर पोत्स॒की हति; निषधोस्मुक्रा इति पा० । ८ विशिष्टं युणवत्तरमिति पा० । ९ सुरेशप्तदशामिति पा । ९० तपतान्तप दाति पा०
१९ विश्चधमिति पा० । १२ भावमेश्वरमेति पा०
271 == 22 2 (< ८ त
५ छक्षणः ॥ ९ ॥ नानाद्रुमरताकीं नाना पष्पोपञ्चोभितम् ॥ ऋषीणाम्शचम जु वेदघोषनिनादितम् ॥ « ॥ तिहक्षंशरभाक्षी्णं शाख
गनसंयुतम् ॥ विमरुस्वादुपानीयेः सरोभिर्पश्योभितम् ॥ ६॥ आरमेविविधैयै देवतायतनेः ज्मः ॥ षिभिकेषिपुत महा
पुनिगणेस्तथा ॥ ७ \ वेद्ध्ययनसम्पत्रैः सेवितं चागरिहो्िभेः॥ योगिभिष्याननिश्तेनां्ामन्यस्तखोदनैः ॥ ८ ॥ उपेतं सवतः पुण्य
ज्ञानिभिस्तत्तद्िभिः ॥ न्दीभिरभितो जष्टं नापवर््रहमवादिभिः ॥ ९ ॥ सेवितं तापेः पुण्येरीशाराधनततपरेः ॥ परशांन्तैः त्य
| सङकहपेनिःशोकेनिरपंद्रवः ॥ १० ॥ भस्मावदातपवद्गिः सनाप्यपरायगेः ॥ पुण्डितेनैटिः शृदेत्तथान्येश्च िलौजरैः ॥ ११ ॥
सेवितं तापसेनित्यं ज्ञानिमितरषादिभिः ॥ तवाश्रमे रम्ये सिदवाश्रमतरिभूषिते ॥ १२॥ गंगा भगवती नित्यं पहत्येवाधनाशिनी ॥
षं ततर बकष्य विश्वात्मा तापान्वीतकठ्मषाद् ॥ १३ ॥ प्रणामेनाथ वचपता पूनयामापत माधवः ॥ तं ते दष जगद्योनि शंखच््रगदा
धरम् ॥ १४ ॥ प्रणेषुभेक्तियुक्ता योगिनां परमं शरम् ॥ स्तुवन्ति वेदिकैः क्तवा हदि सनातनम् ॥ १५॥ परोडुरन्यानेयमव्यकत
मादिदेवं महामुनिम् ॥ अयं स भगवानेकः साक्षी नारयणः प्रः ॥ १६ ॥ आगच्छत्यघुना देवः भधानपर्षः स्वयम् ॥ अयमवाव्ययः
छशा संहत्तो चेव रक्षकः ॥ १७ ॥ जगतत सू्तिमान् पूता इनीन्द्षुमिहागतः ॥ एष धाता विधाता च समागच्छति सर्वगः ॥ १८ ॥
जनादिरक्षयोऽनन्तो महाभूतो मह्शवरः ॥ शला दा इरिस्तेषां वचा पि वचनातिगः ॥ १९॥ ययो स तूर्णं गोविन्दः स्थानं तस्य
महात्मनः ॥ उपस्पृर्याथ भावेन तीथं तीथं स याद्वः ॥ २० ॥ चकार देवकी्रूचुदवविपित्रतपेणय् ॥ नदनिां तीरसंस्थाने स्थापि
तानि सनी्वरेः ॥ २१ ॥ ठिगानि प्रूनयामा् शम्भोरमिततेनतः ॥ द्द समायान्तं यत्र॑ यज जनाहनम् ॥ २२॥ प्रनया्क्रिर
= = क
९ शादेख्गजसंकुकभिति पा०। द् सेवितं सुनिषुनैशेति पा । ३ प्रशान्तसवतंकल्परविशोकैर्विरपद्रैः इते पा० । ४ निरुपट्पवैरिति पा० । ^ रिसेध्वनैः इति पार ।
8 न्यास्षिभिरिति पा० 1 ७ तदाश्रमवेरे इति पा० | ८ भागीप्यी इतिं पा । ९ स तातुदिश्यः सतान्वीकषय दृति पा० । ४९० विविवैः स्तोतरैरिते पा० 1 १९ पुराणपुरुष इक
पा० । १२ अनादैरनरनिन्त इति पा° । १३ भगवानिति पा० { १४ तच्र तत्र इति पा । ि
4० `
८८ <2<
<<< 4
2०८
>
(षट ष्ट0ष्
$
४
(
॥
क, ‰.
॥ ५५ ॥
ट्ट
६,
ष्परशतेत्तत्िवासिनः ॥ समीक्ष्य वादु त शाङ्गङ्कपिषारिणम् ॥ २२॥ तस्थिरे निश्चलाः सवे शुभाङ्ग यत्मानताः ॥ यानि 4 पूषा
ततराररक्षण मानपतानि जनाहनम् ॥ २४ ॥ इषा समाहितान्यातत्निषकामन्ति पुरा इरिमू ॥ अथाव्गाह् गङ्गायां कृत्वा देवपितपणम् ||) अ २५
। २५. ॥ आदाय एष्प्यागि धनीनस्यािसद्रहम् ॥ दषा तं योगिनां श्रेष्ठं भरमा दूरितिविग्रहम् ॥ २8 ॥ नटारच्रधरं शान्तं ॑
ननाम् शिरसा ञनिम् ॥ आलोक्य कृष्णमायान्तं पूनयामाप तचचकित् ॥ २७॥ आसने वासयामांत योगिनं परथमातिधिम् ॥ उवाच
वृचपतं योनिजानीमः प्रमम्पद्म् ॥ २८ ॥ विष्णुमग्यक्तसंस्थानं शिष्यभावेन संस्थितम् ॥ स्वागतं ते हषीके सफानि तपाति
नः ॥ २९ ॥ यतसाक्षादेव विधाता मेहं विष्णुरागतः ॥ लाँ न पशयन्ति नयो तन्तोपीह योगिनः ॥ ३० ॥ तोरास्यात्रभवतः
केमागमनकारणम् ॥ " शत्वोपमन्योस्तदवाक्यं भगवान्देषंकीशुतः॥ व्यानहार महायोगी प्रत्र प्रणेपत्य तम् ॥३१॥ कृष्ण उवाच् ॥
भगवन्दष्ुमिच्छामे गिरीशं छृत्तिवासपम् ॥ ३२ ॥ सम्भ्ातो भवतः स्थानं भगवदरोनोतसुकः ॥ कथं स भगवार्नाशो दयो योगविदा
वरः ॥ ३३ ॥ मयाचिरेण कुह द्यामि तथुमापतिम् ॥ प्रत्याह भगवालुक्तो दयते परमेश्वरः ॥ ३९ ॥ भततयेवामेण तपा तरर
१३ संयतः ॥ * इदेधर दवदव सुन बरह्मवादिनः ॥२९॥ ष्यायंन्याराधयन्येनं योगिनस्तापसाश्च ये ॥ इ दैवः सपतीकृ भगवान् ||
( |इषभष्वनः ॥ ३६ ॥ कीडते वििभरतथोगिभिः परिारितः ॥ इहाश्रमे धरा खं तपस्तप्ता बुदारणम् ॥ ३७॥ ठेमे महेरा
दों वर्सता मगवातरषिः ॥ इद मगवास्थापः क्ष्णद्रपायनः स्प्यम् ॥ ३८ ॥ ष्ठा तं परमेशानं ग्यर् ज्ञानमेश्सस् ॥ इहाश्रम | ९
८4
कः अते
< 22222 < 2८
प्छ
(0 सि कि [न् रा कमे
९ उाभाङ्गावनताननाः शुभाङ्गं तक्तिवासिन इति पा० । २ मुनीशस्योप १० | ३ महीमिति पा । 9 चाछ्यामास हति पा०। ९ योगिनभिति पा० । & योनिमयोनिमिति पा०।
७ त्वां नमस्यन्तीति पा०। ८ यतन्त हृत्या, यतमाना इति साधु । ९ ताहृरस्याथ भवत इति, तावदाख्याहि मधत इति पा० । > सूत उवाच | लि° ९। १० केरिमदंन इति पा० |
१९ वचनमिति पा० | १२ पूत्राथौभति पा० । १३ इत्याह दति, यथेह, वनैह भगवान् सद्र इति च पा० । १४ प्रथत्ततः दाति पा० | ८ उपमन्यु्वाच छि० प° । १५ महादेवमिति
पा० | १६ ध्यायंति साधवो देवे योगिनस्तपप्ता खयम्; ध्यायन्त आप्ते देवं यानिनस्तापसराश्च ये इति च प।० ! १७ प्रभुरिति पा० । १८ परमं ज्ञानं रुञ्यवानीशवरयामिति पा° । §
| १९. इदाश्रमवेरे इति पा० 1
॥ ९०५ ॥
६
1८८2५4० 249
८22
€<
च
रम्ये तपस्तप्ता कपर्दिनः ॥ ३९ ॥ अविन्दन्पु्काुद्रातप्ुरया भक्तिसंयुताः ॥ ईह देवा महादेवीं भवानी महेशर्शम् ॥ ४० ॥ |)
पंस्तुवन्तो महादेवं निभंया नित्त ययुः ॥ इदारध्य महादेवं सावणिस्तपतां वरः ॥ ५१ ॥ छन्धवान्परमं योगं अन्थक।(रत्वभुत्तमम् ॥
प्रवत्तयामास सता रत्वा वै संहितां शुभाम् ॥ ४२॥ ( इदेव संहितां षा कामो यः श॒हिपायिनः ॥ महदेवथक्षारेमां पौराणीं तपि
योगतः ॥ द्राद्रीव सदश्राणे छाकानां पुरषोत्तम इह प्रवत्तिता पण्या यषसाहधिकोत्तस ॥ वायवीयोत्तरं नाम् पुराणं वेदसेमतम् ॥ )
]| दविजैः पोराणिकी पण्यां प्रसादेन द्विनोत्तेः॥ इदं स्थापितं शि्येवैशम्पायनभापितम् ॥ ४३ ॥ याज्ञमखयो महायोगी साच तपता
हरम् ॥ चकार तश्चियोगेन योगश्ाघ्नमदुत्तमम् ॥४९॥ इव भृशुणा पूं तक्षा पूव महातपः ॥ क्र महेश्वरात्पुत्र छम्धा योगविदां वृर &
ए ० १९
॥
५
९
॥ 9५ ॥ तस्मादेव देवश तपस्तप्त्वा सुदुश्चरम् ॥ द्रुमे विषेरासुपरं भीमं कपरिनम् ॥ ७६ ॥ एवबुक्छा ददो ज्ञानघुपमन्धु ||
५
#
2< 222४2
८८2 <-><2
4
महामुनिः ॥ व्रतं पाञ्चुपते योगं क्ष्णायाष्धषटकमणे ॥ ४७ ॥ प तेन सुनिवयेण व्यहतो मधुसुदनः ॥ तत्रैव तपता देवं ररभाराध|
यतरथुः ॥ ॥ ७८ ॥ भस्मीद्(रुतपव।्ग। ण्डं वल्करुपंयुतः ॥ नाप सुदमनिशं शिवेकाहितमानपतः ॥ ४९ ॥ ततो बहृतिये ||
काड सामः समाद्वरपणः ॥ अद्सयत महद्वा व्योमि देव्या महधरः ॥ ५० ॥ किरीटिनं गदिनं चितरमाटं पिनाकिनं शिनं देवदे ई
वमू ॥ शाद्खचमाम्बरतवृताङ्ग देव्या मृहदेवम्पां ददे ॥ ५१ ॥ प्रभुं पुराणं पद्यं पुरस्तात्सनातनं योगिनमीितासम् ॥ अणो
रणाय।समनन्तरा क्त प्राणश्वर राम्धुमसत। दद्रा ॥ ५२॥ परश्वपासक्तकरं भने वृतिहचमोवृतभत्मगायप् ॥ सभुदिरनतं प्रणवं बहत |
सदचघरयेग्रतिमं ददश तिम ददृश ॥ ९५३ ॥ नय यस्य देवा न पितामहाऽपि नेन्द्रा न चाभिवेरणो न मध्यः ॥ प्रभावमवापि वदन्ति शरं तमादिदेष ॥
। पि = ५ , । १) = ~ । | 0. द्वामात) दद्व देषताः पूवै काठधि वा महेश्वरमिति पा० । ३ जयभामितति पार | §
५ क ¢ थापितं देवं रिशपायनभापितम् इति पा० । ७ देवेरं तपप्तघ्वा महेश्वरम् श्त पा०
८ प्रभुभिते पा०।९ र्र् मन्ता तत्रैकराहतमानप्तः इतिं पा०। १० सोम्यः इतिं पा० | ११ देवदेवं महेशमिति पा० । १२ विदन्ति इति पा०। दम् इ | |
छि
+
मायाति क --------- "गः 9
६
~~~ - ~~ ~ --~
४, ५
भे»
}
1 ।
(प्रत 2
11
4
ॐ, च.
॥ ९8 ॥
५. ५ ५२ ॥ तदान्तपरयहिरिशस्य् वामे स्वात्मानमव्यक्तमनन्तहपम् ॥ स्तुपन्तमीशं बहुभिवंचोभिः राङ्कातिचकं नित
९ २ । ५५॥ इताजछि दक्षिणतः सुरेशं हैताधिरूढं पुरषं ददश ॥ स्तवानमी रस्य परं भावं पितामहं छोकयरं दिविस्थम्
द॥ गर गे्रानकतघ्रकटपात्न्दश्वरादीनमितपभाव। नू ॥ तरिलोकमभवुः पुरतोऽन्वपदयत्छुमारभगिपतिमं गणम् ॥ ५७॥ मराचि
मरि पह पङत्त्य परचेतसं दक्षमथापि कणम् ॥ पराशरं तत्परतो षसिषठ ०८. वचापि मतु ददश ॥५८॥ तुष्टाव मन््ेरमरप्धानं
अजा सवषयुर्वारदिः ॥ प्रणम्य देव्या गिरिर स्वभक्तया स्वात्मन्यथात्मानमसो विचिन्त्य ॥ ५९॥ क्ण उवाच ॥ नमोऽस्तु ते
रचत स्वया तरत्नदयस्तवामूषयो पद्न्ति॥ तमं सत्व ल्यच त्वामेव सरव प्रवदन्ति सतः॥६०॥ तं तरा इरिरथ रुविधकत्त (
पतता दिनकरमण्डलाधिवासः। ाणस्तवं इतवहवासपरविभेदस्तामकं सृरणशैमि देवमीरम् ॥६१॥ साङ्गयास्तवौमयणमथाहृरेकहप
योगस्थं सततयुपातते हादिस्थम्॥ वेदास्तामभिदधतीः रमी लामके शरणष्पोमि देवमीशम् ॥६२॥ तत्पदे कुषुममथापि पनमेव
दत्वा! भवति वियुक्तविश्वन्धः ॥ पवां प्रणुदति सिद्धयोगिजष स्मता ते पदयग भवत्मसादात् ॥६३॥ यत्याेषविभागहनममटं
इयन्त्राव्स्थतं ते त्वं योनिमनन्तमेकमचं सत्यं परं सर्वगम् ॥ ६७ ॥ स्थानं प्राहुलादिमध्यनिधनं यस्मादिदं नायते नेत्य
त्वादयुपंमि सत्यकरििवं विशव तं शिवम् ॥ ६५ ॥ ॐ नमो नीलकण्ठाय तरिनेनाय च रंहसे ॥ महादेवाय ते नित्यभीरानाय नमो
नमः॥ ६६ ॥ नमः पिनाकिने तुभ्यं नमो युण्डाय दण्डिने ॥ नमस्ते वरहस्ताय दिशल्लाय करपहिने ॥ ३७ ॥ नमां भखनादाय |
= १४ (२ ष
कारुष्पाय दृष्टिणे॥ नागयज्ञोपवीताय नमन्ते वहिरेतके॥&८। नमोऽस्तु ते गिर्यश्चाय स्वाहाकासय ते नमः ॥ नमा युक्ताटहासाय भीमायं (
"~
(क {222 2
<, 22:
९. न
१ प्रयत इति पा०। २ चक्रार्पित इति पा०। ३ गणेश्वरानेक इति पा०। 9 विद्ाखामिति पा । ५ विश्वयोग दृति? स्योने दाति पा० | ६ ्ह्मापिपनत्वामृपय दूति पा० |
७ तपश्च त्वश्व रनस्तमश् इति, त्वमेव सत्वं च रजस्तमश्च दात पा०। < ववत्र्माविरतिविश्वयोर्र्रः संहतो इति पा० | ९ वासवादिदेवस्तवामंका भे श" २ त 1
त्रियुणमथाहेर्कयोनिभिति पा* । ११ रुद्रमभ्िमिति पा° । १२ तत्वं ज्योतिरिति, यस्य ज्योतिरिति पा० । १३ भरना राय इति पा० 1 १४ ब्रह्मरेतप्ते इति? चाकेर्तस् ईति पा
८
2 < 92
पषा
अ०° २९६
॥ 4६ ॥
चर |
( च नमो नमः॥६९॥ नमस्ते कामनाश्चाय नमः काङ्परमाथिने॥ नमो भेखवेषाय हराय च निषद्धिणे ॥ ७० ॥ नमोऽस्तु ते त्यम्बक्षाय
नमस्ते कृत्तिवापषे॥ नमो ऽम्बिकाधिपतये पशुनां पतये नमः।॥७१। नमस्ते व्यामहपाय म्योभाधिपतये नमः॥ नरनारी शरीरय साङ्यथाग
प्रत्तिने ॥ ७२ ॥ नमा भेखनाथाय देवातुगतटिङ्धिने ॥ कुमार्ये तुभ्थं देवदेवाय ते नमः ॥ ७३ ॥ नमो यज्ञाधिपतये नमस्ते
ब्रह्मचारिणे ॥ षृगव्याधाय महते ब्रह्माधिपतये नभः ॥७8॥ नमां हसाय विश्वाय मोहनाय नमो नवः ॥ यागिने योगगम्याय यागमायाय
ते नमः ॥ ७५ ॥ नमस्ते प्राणपालाय वण्टानादप्रियाय च ॥ कपा्िने नमस्तुभ्यं ज्योतिषां पतये नमः ॥ ७६ ॥ नमोनमां ऽस्तु ते
तुभ्यं भय एव नमां नमः ॥ मद्यं एवात्मना कामान् प्रयच्छ परमेश्वर ॥ ७७ ॥ घ्ूत उवाच ॥ एवं हि भक्तया देवेशमभिष्रय घ माधवः ॥
पापत पाद्योविप्रा देवदव्योः स दण्डवत् ॥ ७८ ॥ उत्थाप्य भगवान् सोमः कषण केशिनिपूदनम् ॥ बभाषे मधुरं वाक्यं मेवगम्भीर
निःस्वनः ॥ ७९ ॥ “ किमथ पुण्डराकाक्ष तप्यते भवता तपः ॥ त्वमेव दाता सर्वेषां कामानां कंमणामिह्॥ ८० ॥ त्वं हिषा
प्रमा मृत्तिमिम नारायणाह्मया ॥ नं विना त्वां जगत्सवं विद्यते पुरषोत्तम ॥ ८१ ॥ वेत्थ नारायणानन्तमात्मानं परमेश्वरम् ॥ भहादेवं
महाय स्तनं यायन् करव ॥ ८२ ॥ ` शुत्वा तद्वचनं कृष्णः प्रदुसन्ये वृषध्वजम् ॥ उवाचान्वीक्ष्य विश्वेशं दवीञ हिम श ख्जाम् ॥ ८३॥
ज्ञाते 1६ भवित सवे स्वन् वागन शङ्कर ॥ इच्छम्यात्मततम पुत्र तद्वक्तं दह शड्र ॥ ८७ ॥ तथास्तित्याह् विशात्मा प्रदष्ठमनता
इरः ॥ देवीमाछीक्य गिरिजां केषं परिषस्वने ॥ ८५ ॥ ततः सा जगतां माता शङ्ादशरीरिणी ॥ व्याजहार हषीके देवी हिम
्सन्द्रना ॥ ८६ ॥ जह जानं तवानन्त नियं स्वेदाच्युत ॥ अनन्यामीश्वरे मक्तिमात्मन्थपि च केशष ॥ ८७ ॥ त्वं हि नारायण
3
~~ -~- +
~~~ ~~~
९ वक्ूनामिति पा० । २ नित्यमिति पा० | ३ मव्रायः मोहाय इति पा० | 9 प्राणनादाय हाकि पा० | ५ मभिस्तुत्य इति पा० । & निस्वनम् इति पा० | > शिव उवा छि°
पु° 1 ७ तपस्ततं त्वयाव्यय इति पा° । ८ कामिनामिह इति पा° । ९ नानवाप्तं त्वया तात, नानवाप्तं त्वयीडान हति पा० । १० पुरुषोत्तमेति पा० । १९ येन इति पा० |
* पत उवाच छि० प° ¡ १२ वत्स जाने तवात्यन्तनिश्वरा भक्तिरच्युत इति पा० । १३ जनन्यामीश्वरे दति पा० |
थः, ` "न्ब
य, | रपोत्तमः ॥ प्राथितो देवतैः पर्व सातो देवकीसुतः ॥ ८८ ॥ परय त्मालनातानमासानं मेम सम्भति ॥ |
॥ ५७॥ [| `^ नद् एकं परयन्ति घुर्यः ॥ ८९॥ इतीनिः वरानिष्ानमत्तो गही वेराव ॥ स्तं तथेशय जञानं तत्पासेश्रम् ॥ ९० ॥
ईर चख भक्तिमासन्यपि परं बलम्॥एवषुक्तस्तया कृषो महादेव्या जनार्दनः ॥९१॥ आदिशं शिरा ग देषीऽप्याह तथेश्वरम्॥
1६ इष्ण भगवानजः करेण देव्या सह देवदेवः ॥ पमपूज्यमानो सुनिभिः पुरेरोनेगाम केखापतागिरं गिरीशः ॥ ९२ ॥ इति श्री
ए यङशाचकीतत इृष्तपशचरणं नम पजविडोऽष्यायः ॥ २९ ॥ अय हुंकरकीतिवणेनम् ॥ घत उच ॥ भविरथ मेरि
र कसि कृनकेषभम् ॥ रराम भगषान्धोमः,केङवेन महेशरः ॥ १ ॥ भपद्यंस्ते महात्मानं कैटासगिरिवासिनः ॥ परनयाशचक्गरे
2] २१६१ पपाच्छतम् ॥ २॥ चतुमाह्युदाराङ्गं काखमेषसमप्रभम् ॥ किरीटिनं शाङ्गपाणि शीवत्साहतवक्षपम् ॥ ३ ॥ दीष॑बाई
"साख पततृत्िततमच्युतम् ॥ द्पानधुरकता मालां वेनयन्तीमदुत्तमाप् ॥ 9॥ भाजमानं धिया देव्या युवानमतिकोमम् ॥ पयत
अनयन सस्मितं सद्रतिप्रदम् ॥ ५ ॥ कदाचित्तच दीखर्थ देषेकीनन्दवदेनः ॥ भानमानः भरिया क्ृणश्चचार गिरिकन्दम् ॥ ६ ॥
वपा तरता शुख्या नागकन्याश्च क्तः ॥ विद्धा यक्षाश्च गन्धां देषौस्तं च जगन्मयम् ॥ ७ ॥ हष्र्य प्रं गत्वा हषादुतछुटृरो
चनाः ॥ दुद: पष्पवषाणि तस्य मृभरिं महात्मनः ॥ ८ ॥ गन्धवकन्यका दिव्यास्तद्दध्परपो वशः ॥ दक्ष चकमिरे गणं सुशं
५ १8५
शचिभ्रपणाः ॥ ९॥ कचिदरायन्ति षिध गानं गीतविक्ञारदाः ॥ सम्प देवको सुन्दरं काममोहितः ॥१०॥ काधिद्विसस
क
पहा वृत्यन्ति स्म तदतः ॥ समथ सस्मितं काचितपपु्तदनामूतम् ॥ 9१ ॥ काञचिद्ूषणवयापि सवांगादादाय सादरम् ।
--~- ~~~
2८ 2०2,
त क
=-= --~----
^ अनह पदमिति, परमं पदृभिति पा० २ अन्थानपते पा० | ३ दवदेव्या इति पा० । ४ आशिष इति पा० । ५ देवः प्राह महेश्र इति पा० । & भगवानषीशच हति पा० |
भगवान् शिवः इति पा० । ८ रराम इति परजेपद्माषम् | १० देव्याननेन्दुमतीति पा० । ११ देवक्यानन्द्वषेनः दाति पा । १२ गिकिन्द्रे शति पार । १३ स्तत्रतत्रोतै पा०।
(कि (0
९० अप्तरसाभिति पा० । १५ छस्तवच्चविभरूषणा इति पा० । १६ विविधा गीतीशेते पा० । १७ षुस्मतिपि प पा० । १८ प्तमादाय तदंगतः शक्ते पा ।
2}
22
‡ 3.
© -9
कि)
© शि
॥ करष्णं कन्था छोकविभूषणम् ॥१२॥ काथिद्धरषणवयाणे पमादाय तदद्गतः ॥ स्पात्मानं भृषयामाञ्ः सात्मकेरपि माध
वम् ॥ १३ ॥ काविदागत्य ङष्णस्य् समीपं काममोहिता ॥ उुदुम् वद्नाम्भौनं इरषुग्धमृगेश्तण। ॥१९॥ प्रणय कौविदरोविन्दं करेण
भवनं स्वकम् ॥ प्राप्रयामाप् खोकारिं माया तस्य मोहिता ॥ १५ ॥ ता स भगान् कृष्णः कामाव् कमरुोचनः ॥ बहूनि ज्ञता
रूपाणि पूरथामाप् ठीख्या ॥ १8 ॥ एवं वै' वचिं कारं देषदेवपुरे हरिः ॥ रमे नारयणः श्रीमान्मायया मोदयजगत् ॥ १७॥
गते बहुतिथे काड द्वाखत्या निषराक्िनः ॥ बभूषुर्विकञ भीता गोविनदवरहे जनाः ॥ १८ ॥ ततः सुपण ब्वान्पूमेव विसर्जितः ॥
त षणं पागमाग्तु हिमवन्तं यव -गेसि् ॥ १९ ॥ अहा तत बावन्द प्रणम्य शरक्ता श्ुनिषर् ॥ आजगामोपमन्यं त एय
दराखतीं पुनः ॥ २० ॥ तदन्तरे महादैत्या राक्षसाशातिभपिणाः । आनण्युद्रारकां सुभं भीषंयन्तः सदृघ्रशः ॥ २१॥ स ताव्
सुपणा बख्वाच् ङष्णतस्यपराकमः ॥ इत्वा युदेन महता सतति स्म पु माम् ॥ २२ ॥ एतसित्न कले त॒ नारदो भगवानृषिः ॥
रा कैखासश्िवर कृष्णं द्रासतीं गतः ॥ २३ ॥ ते इ३्। नाषदमूषिं सपं तत्र निाधिनः ॥ प्रोदुनोरषणो नाथः कुजास्ते भगाव्
हरिः ॥ २७ ॥ स तादुषाच भगराककेखाषशिखरे हरिः ॥ रतेऽ् महमयोगी ते दष्काहमिकगतः ॥ २५ ॥ तस्योपृश्चतय वचनं
सुपणेः पततां वरः ॥ जगामाकाशगो विप्राः कैडतं गिरिषृत्तमम् ॥ २३ ॥ ददृश दषकीघुं भके रतरमण्डिते ॥ तवर नस्थं गोविनं
देवदेवान्त्के दरम् ॥ २७॥ उपास्यमानममरदिष्य्ञीभिः समन्ततः ॥ महादेवगगेः सिदियोगिभिः परिारितम् ॥ २८ ॥ प्रणम्य
दण्डवद्भो सुपणेः सङ्करं रिषम् ॥ निवेदयाम इरि प्रवृते द्वारकापुर ॥ २९॥ ततः प्रणम्य शिरपा शङ्कं नीरुजोहितम् ॥ आजगाम
एरी कृष्णः तोऽवुज्ञातो हरेण त॒ ॥ ३० ॥ आरुह करयपपुतं स्ीगणेरमिपूनितः ॥ वचोभिरमृतास्वदि्मानितो मधुघरुदनः ॥ ३१ ॥
९ कोमिन्यो रोकभूषणनिति पा० । र् चापि गोविन्दमिति पा०।३तु इति पा । ४ द्वपवत्यामिति पा०। ९ मावानिति पा०।.६ नगभिति पा० । ७ संशधन्त हति पा०।
८ तमिति पा०। ९ वरास्तनस्थाभीत पा० | १० वेदूपामात्त सतत इति पा |
<
|
।
|
(
|
(र
दूह. पु. | क्ल्य यान्तपमिन् ९ गरं = ॥ क गं र 4, 6 (= 6
४ तामत गन्धवाप्सरता वशः ॥ अन्वाच्छन्महायोगं शङ्पकगदाधरम् ॥ ३२ ॥ भरपनेयिता विशता सषा एवा
| >. ॥ (ककन (क
॥ ५८ ॥ | < 81 हरः ॥ ययो स तरणे गोिन्दो दिष्य दवाखती पुरम् ॥ ३२ ॥ गते देषेषुररिपो न कामिन्यो युनीश्राः ॥ निरोष चन्द्ररहिता
\ | लनातेन चकाशिरे (१ ३९ ॥ श्वा पररननात्तूरथं कृष्णागमनञुत्तमम् ॥ मण्डयाय्गिरं दिव्या परी द्ाखती शुभाम् ॥ ३५ ॥
| |श्ताकाभिषिशाजमिंभेनेल्तवहिः कृतैः ॥ मोखािभिः पुरी रमा भुषया्करिरे जनाः ॥ ३३ ॥ अप्राद्यन्त वििधानादित्राच्
5 | मधरस्वनान् ॥ शङ्खा सहश दषयु्षीणावाद् वितेनिरे ॥ २७॥ प्रविष्टमे गोविन्दे पर दारातीं भाम् ॥ अगायन्मधरं गानं
र यावनराभताः ॥ २८ ॥ दषा नवृद्शचानं स्थिताः प्रा्ादमृदधेषु ॥ घुषचः पुष्पाणि वसुदेवसुतीपरि ॥ ३९ ॥ प्रवि | ६
४
| 4 वाद् हृष्णस्ताशीवादामिवद्ितः ॥ वरासने महायोगी भाति देवीमिरशयितः ॥ ४० ॥ सुरम्ये मण्डपे शर शङ्गचेः पि ||
¢
ध
॥
॥
1
प
अ° 8
(५ : ॥आत्मनेरभितो सुल्येः ल्पे संवृतः ॥ ततरा्नयरे रम्ये जाम्भपत्या सहाच्युतः ॥ १ ॥ भ्रौनते चोमया देवो यथा
या समन्वितः ॥ ४२॥ अनगुदवगन्पवा कष्टं जोकादिपव्यथम् ॥ महृषेयः प्वैनाता माकेण्डपादयो द्विः ॥ ४३ ॥ ततः स
गवाय ङष्णो माकंण्डयं समागतम् ॥ ननामोत्याय िप्षा सीन ददो हरिः ॥ ४४ ॥ संपूज्य तातृषिगणार् प्रणामेन सहाङुगः ॥
ितनंयामात इरिदेतव तद्भिवाग्छितान् ॥ 9९ ॥ तदा मध्य॒ ह्नसभये देवदेवः स्वथं हरिः ॥ क्षतिः शुम्भे म वुमुपतिष्ठर् इता
५ 1: ॥४६॥ जजाप नपय त्िषिपलेक्षमाणो दिकम् ॥ तपेयामपत देश दान् पितगणान्ुनीन् ॥४७॥ प्रिय देवभवनं माक
४| येन चैव हि ॥ पएूनयामापत छिङ्गस्य भूतेशं भूतिभरूषणम् ॥ ४८ ॥ समाप्य नियमं सा नि॑न्ता प सवयं नृणाम् ॥ भोनयिता शुनि
१ गन्धवांप्सप्सां गणः इति पा० | २ सवौत्मा सवनेष हि तान् गणाद् इति पा० । ३ गौऽसरसिी तैव कामिन्यो खनिषद्गयाः इति पा० । ४ ध्वस्ैरतपरिष्कृतैरिति पार ।
& एनादिमिरिति पा० । & योवनपाहिता हति पा० । ७ भवनि पा० । ८ देषीनिरितः दप्ति पा० । ९ भ्राजते चानया देव्या भवान्येष समं रिषः इति पा० । १० हरिम् हति | ॥ ९८ ॥
§
८ क्
५
॥
#
५
॥
+|
§
8
(<
1
॥
(^२(९, ~>
#)
(द)
त
| | पौ । २१ विष्णा पा० | १२ त्वापतनं प्रददौ पुनरिति पा० । १३ संपूज्पर्षणणान् सर्वान् प्रणमिन महामन इति पा० | १४ दत्व! तद्मिवाभ्कितानित्यत्र पुंसत्वमाष साम।-
व्यैः. .त् छ्खीबत्वमेवोचितम् । १५ स्नात्वा इति पा० । १६ उपतिषठन्निवयार्षम् । उपतिष्ठमान इति साद । १७ निधन्तासौ तरण ` खयमिति पा०।
वर् ब्राह्मणानभिपूज्य च ॥ ४९ ॥ कत्वात्मयागं विभिन्दरा माकेण्डयेन चाच्युतः ॥ कथां पोरागिकीं पुण्यां चङे पुत्रादिमिष्रतः ॥९०॥
अथतत््षवमाविड षा कमे महञ्ुनिः ॥ माकेण्डयां इन्कृष्ण वभाषे मधुर वचः ॥ 4१ ॥ माकेण्डय उराच ॥ कः समाशध्यते देवो €
भवता कमभिः शुभैः ॥ तहि त्व कममिः पूज्यां योगिनीं ष्येष ए च ॥ ५२ ॥ ठं हि तदपरमं ब्रह्न नि्वाणंममडे पदम् ॥ भागवत
रणाथाय जाता व्रणे प्रयु: ॥ ५३ ॥ तमत्रवीहागाहुः कणो ब्रह्मविदां वरः॥ युण्वतमिव पुराणां सवषां प्रहपतत्चिव ॥ ५४ ॥ ॥
नरभिगवाञुवाच ॥ भवता कथते स्वे तथ्यमेव न सहयः ॥ तथापि देवमीशानं पूजयामि सनातनम् ॥ ५4 ॥ न मे विप्राल्ति ॥
कंततव्यं नानवाप्ते कथञ्चन ॥ पूजयामि तथाप जानन्वे परमं [शवम् ॥ 48 ॥ नवं पहयान्त तें दव मावया महता जनाः ॥ ॥
तंतव्येवात्मनो ग्रं ज्ञापयन् पूजयाम् तर् ॥ 4७ ॥ न च टिङ्गाचेनादुण्यं ठीके दुगतिनाश्चनम् ॥ तथां चिङ्क हितयेषां लोकानां (
पूजयेच्छिवम् ॥ ५८ ॥ योऽहं तदिगमित्याहृवेदषादविदो जनाः ॥ ततोऽहं समीक्ञानं पजयाम्पत्मिनैव् तत् ॥५९॥ तस्यव पा
८८८82222 ८
०. ०५१२
--क८९-५ परायः ॥ नावयोवि्यते भदो वेदेषेतेत्र संशयः ॥ ६०॥ एष देषो महदेषः पद् संतारभीरमिः ॥ भौजय पूञ्यशच
च् ज्ञेया छिगि महेधरः ॥ 8३१ ॥ मकेण्डेय उच ॥ किं तद्िणं सुध छि संपूयते चकः ॥ सह कषण वंश्ाङक्च
गहनं हतदत्तमम् ॥ ९९ ॥ अ।भृगवूजुवाच ॥ अव्यक्तं सिगपित्याहुरानन्दं ज्योतिरक्षयम् ॥ वेदा महैधरं देवमार्हगिनेमग्पयम् ॥
पुरा चेकाणेवे घोरे ने स्थाव्रलंगमे ॥ ३३ ॥ प्रमोधार् ब्रह्मम मे ड्भूता मद्म्िः ॥ तस्ाव्कारात्तमास्य तन्वा चाहं देव्
8
ह ॥ पूजथाव्। महादव छाकानां हितकाम्यया ॥ ६३९ ॥ माकेण्डय उपाच ॥ कथं छिगमथृपषमेरं परमं पदम् ॥ प्रोधार्थ स्पयं
९ पाशद्भिरिति पा । २ योगिभिध्यय इति पा 1३ निगमं परमिति पा० । 9 हरिरिति पा० [4 महातेजा इति पा० । & कृष्ण उवाच इति पा
७ ततोऽहं स्वात्मनो मूं ज्ञापयामि च तं रि्रमिति पा०। < छोक्ेऽस्मिन् भीतिनारानमितिं पा० । ९विप्र इति पा० । १० आत्ममातमश्ठरूपे स्वषरूपार्थे षप्र ततो
लोपः । ११ प्ूजयाम्यात्मदैवतमिति पा० ¡ १२ वेदेष्कें परिनिश्वयः) वेदेषयेवं विनिश्चितमिति पा० । १३ ध्येय इति पा० | १४ ज्योतिरक्षरपेत्ति पा०। १५ लिद्ामिति स्वयामिति
षा० | १६ प्रादुभरतः स्यं शिव इतति पा |
॥ 1 (< (22, <<
6 ।
काकिका यि _ (शिः ति का
॥
इ. पु.
॥ ५९ ॥
~ (29
=
८
<<.
प
{२
^८>
ष्ण वक्तुमहूति सम्प्रतय् ॥ ३4 ॥ श्रीभगादुषाच ॥ आसीदकाणेवं
शि 8
धरः॥ सदृक्तश्षा भूत्वाहं षद्रि-सदृतत ।३६। सदव: परषःय
काटिसयेपतीकाञचं भाजमानं त्रि पावृतम्॥६७॥ चहुं महायोगं पुषं करण यजुःसामभिः स्तम् ॥
[नपवत्नग त् मा प्रप्त यागविदां वृरः ॥ व्याजहार स्मय त्रा स्मयमाना महाघुतिः ॥ ६९ ॥ कह्तं कुता वा कच्ह तिद द्
म प्रना ॥ अहं कत्तां हि छोकानां स्मयम्भुः प्रपितामहः ॥ ७० ॥ एषुक्तस्तदा तेन त्रद्गाहृषु्राच ३ ॥ अह कृत्तास्मि खीकाना
संहत च पुनः पुनः ॥७१॥ एं किदे वितते मायया पसेष्ठिनः ॥ प्रमोधार्थे परं डिगं प्रदुधुतं शिप्रा कम् ॥ ७२ ॥ कासनर्तम्
प्रस्थं चाखमासपमाङयम् ॥ क्षयोदिविनिकतमादिमष्यान्तवाजतम् ॥
पस्य विज॑नीष्व उष्व गच्छेऽहमित्यनः ॥ ७४ ॥ तदाञ्चु समयं
म (धि)
रमणे दिसू ॥ ८२॥ निरपिराय सत्याय नियुङ
मि ~ ~~ - ~~
१ मप्रिनाव्यक्िति प०।२ यक्तत्मा इति पा० | ३ महाधोहं पुषं कश्चनमभनिति १० । ४ त् हतिप-
८ समाः हातमिप्रे पार । ९ कृतान्नटिटो इति पार । १० वताङ्कय इति पा० |
द्विकरः पाटः छि. पु. । ६२ नित्यायागटमूततयेः तित्यायामछतेनपते च शते पा० ।
| 9
नते ॥ वेदानपरणाय कारुषपाय ते नमः ॥ ८२ ॥ नमः शिवाय
११ स्तम्भमूततषे इति पा
७३ ॥ ततो मामाह भगान गच्छ समासु ¶ ॥ अन्त
ष्वः ६ कत् गतादृधमधश्च तो ॥ पितामहऽ्यह् नान्त ज्ञातवन्त समत्य
॥ ७६ ॥ ततो विस्मयमापन्नौ भीतो देवस्य दिनः ॥ मायया मोहितो तस्य ष्यायन्ता विशवमीश्वय् ॥ ७६ ॥ प्राचचत। महानाद
मोड़ारं परमं पद् ॥ तं परजिघ्ये भूता शम्धं तष्ः परम् ॥ ७७ ॥ वर्मविषण् उवदः ॥ अना पिधूरपतरत पयाय सम्भवे ॥
नमः हिवाय शान्ताय बहे दृते ॥ ७८ ॥ पअटयाण्वुस्थाय प्रसोदरूतिहेतषे ॥ नमः. शिवाय शान्ताय शरू दगिततय
॥ ७९॥ जरठामालरप्रतीकाय जलनस्तैम्भद्धपिणे ॥ नमः शिवाय शान्ताय त्मणे दिगमूृततेथे ॥ ८० ॥ अदिमष्यान्तदीनाय
स्वमाकामल्दीपे ॥ नमः रिवायानन्ताय तर्न हिगमूततेये ॥ ८१ ॥ ` प्रधानपुशपेराय व्योमरूपाय वेधसं ॥ नमः रिवय रान्ताय
| ५ तमिति पा०। ६ शतेति पा० । ७ विजानीया इति पा०।
४
शा ~~~ ~
| > महाद्रा १ महते ज्योति पेऽ नन्तशक्ते । नमः शिवाय
कठं
अ 0
«6»
पोरमविभामं तमोमय ॥ मध्ये चेकषाणेवे तरिमिन्ञ्वचक्रगद। एवा°
वतोऽ सनातनः। एतस्मि्रन्तर दूर परवामि स्मामितभभम्।
धुम्। इ मानेनय देवृग्यजःतामभिः स्त॒तम् ॥६८॥ | ४
४.
१
ट
की निः क
रान्ताय ब्ह्मणे खिद्पूत्तये ॥ एवं संस्तूयमानस्तु व्यक्तो भूता महेश्वरः ॥ ८ ॥ भाति देशो महायोगी सयेकोरिपतमप्रभः ॥ वकक्ञोटि
पहरेण य्रधमान इवाम्बरम् ॥ ८५ ॥ सदस्रहस्तचरणः सूयेषोमाथिखोचनः ॥ पिनाकणिर्भगवान् सत्तिवापान्नि्चुडध्रह् ॥ ८६ ॥
(उपाठयज्ञोपवीतश्च मेषदुन्दुभिनिःस्वनः ॥ अथोवाच महादेषः प्रीतो ऽर सुरसत्तमो ॥ ८७ ॥ पश्यैतं मां महादेवं भयं स प्रषुच्यताम् ॥
युवां प्रसुतो गत्रेभ्यो मम पूं सनातनो ॥ ८८ ॥ अयं मे दक्षिणे पञ बरह्मा खोकपितामहः ॥ वामपश्च च मे विष्णुः पारकं
| हदये हरः ॥ ८९॥ प्रीतोऽहं युवयोः सम्यभरं द॑द यथेप्ितम् ॥ एधुक्छाथ मां देवो महादेवः स्वयं शिषः ॥९०॥ आरि देवं
ब्रह्माणं प्रसादाभिष्ठलो ऽभवत् ॥ ततः प्रहष्टमनपं प्रणिपत्य महर् ॥ ९१ ॥ उवतुः प्य तद्रकं नारायणपितामह् ॥ यदि प्रीतिः
सपुत्पत्ना यदि देयो वरो हिनः ॥ ९२ ॥ भक्तिभेवतु नो नित्यं त्येयि देव महेश्वरे ॥ ततः स भगवानः प्रहषन्परमेश्वरः ॥ ९२ ॥
|उवाच मां महादेवः प्रीतं प्रीति चेतसा ॥ देवदेव उपाच। प्रख्यस्थितितणाणां कत्ता सं पणीपते ॥ ९४ ॥ वत्स वत्स हरे विशं पाययेत
।चराचरम्। तिधा भित्रोऽस््यहं विष्णो बर्नविष्णुहरीस्यया ॥ सेरक्षाख्यगमेनियैगोऽपि निरजनः ॥ संमोहं त्यन भो षिष्णो पाल्येनं <
पितामहष् ॥ ९६ ॥ भविष्यत्येव भगवांस्तव पुत्रः सनातनः॥ अहं च भरतो वकात्कहादो सुरूपधृक् ॥ ९७॥ शुञपाणिर्भविष्यापि
| ऋोधनस्तव पुत्रकः ॥ एषयुक्ला महादेवो बरह्माणं मुनिप्रततम ॥ ९८ ॥ भयुगृह्य च मां देवस्तकान्तरथयित. ॥ ततःप्रभृति रोके
छिगाचौ सुप्रतिष्ठिता ॥ ९९ ॥ छिङ्गं तज यतो बद्नद् ब्रह्रणः परमं वपुः ॥ एटि माहात्म्यं भाषितं ते मयानघ ॥ १०० ॥ एत
| इष्यन्ति योगज्ञा न देवा न च दानवाः ॥ एतद्धि परमं ज्ञानमव्यक्तं शिवधक्चितम् ॥ १०१ ॥ येन पुक्ष्ममचिन्त्यं ततपदथनति
वक ए ए) ०9 = = ० [ब् ०
| \ दिदेव इति पा०। २ पर्यतम्ति पा० । ३ स्व्थम्दक्िणे शति पा० । ४ टोकक प्धृपिति पा०। 4 वमि परध चेर इति १० । £ दीति जपै, ददामीति साधु ।
| ७ एवघुक्तवा तु इति पा० । < देये वहे हितो इति पा० । ९ भति इति पा०। १० प्रीतिनप्रेग इति १।०। ११ धरणीतरे इति पा० । ११ शिग्राख्पया इति पा० । १३ सहं प्रम
वतो वक्त्रात् कल्पान्ते घोरह्पधूमिति पा० । १४ डिद्ग तत्रपनाक्षेते पा० |
च्ल
॥
< ५
वि 2249
[ख =उ्चषः ॥ तस्मं भगवते नित्यं नमस्कारं धकहे ॥ १०२ ॥ महादेवाय देय पगिणे । छ द्स्याय
नाङ्कण्डावं ते नमः ॥ ३०३ ॥ विभीषणाय शान्ताय स्थाणवे हेतवे नमुः ॥ ह्मे वूमिद्षय विनताय महीयते
| १०४ ॥ शंकराय महैञ्ञाय गिरीश्चाय शिवाय च ॥ नमः ष्य सततं ष्यायस च् म॒हशवरम्_ ॥ ३०५ ॥ सतर
। ।सागरादस्माद्विराददरिष्यति ॥ एवं स वासुदेवेन व्याडतो धरनि््गषः ॥ १०६ ॥ जगाम मनत देवभाज्ञानं विधताडलम् ॥ प्रणम्य
५ |िरसा क््णमवुक्ञातो महाश्चनिः ॥ १०७॥ जगाम चैम्तितं म्भ देवदेवं जिश्यूखिनम् ॥ य इमं श्रवयेतनित्यं विङ्गाष्यायभवुत्तमम् ॥
॥८|॥ १०८ ॥ शृणुयाद्वा पठेद्वापि सर्वपापैः परुच्यते ॥ श्रत्वा सङ्किं दयेतत्तप्वरणणुत्तमम् ॥१०९॥ वाणुदेषस्य पिपरा पापं सुति
| ६ ||मानवः ॥ नपेद्रारनित्य बरमङोके महीयते ॥ एवमाह महायोगी ष्णदवपायनः भ्रुः ॥ ११० ॥ इति शीकरूमप्राणे यदुवशायुका
\। तेने रगोत्पत्तिनांम षडविशोऽष्यायः ॥ २६ ॥ अथ रानशचाुकीत्तनम् ॥ प्रुत उवाच ॥ ततां छन्धवरः ज्ृष्गो जाम्बवत्या महश्च
|रात् ॥ अर्जीजनन्महात्मानं साम्य॑मत्मनघुत्तमम् ॥ ३ ॥ प्रदु्नस्य ह्युत्तरो ह्निशढो महाबङः ॥ ताबुभौ यगपम्पत्रा ज्ष्णश्ये
वापरे ततर ॥ २॥ इत्वा च ककं नरकमन्यांच र॒तशचाऽषपन् ॥ विनेत्य ीख्या रक्ता णं महाम् ॥ ३ ॥ स्थापयित्वा
नगत अके धर्माच ज्ञाश्वतान् ॥ चरे नारायणो गन्वं सस्थानं बुद्धिुत्तमाम् ॥ ४ ॥ एतस्मिनन्तरे विपरा भरभायाः ङ्गष्णम
शरम् ॥ आजगुदरौरकां दं कृतकार्य सनातनम् ॥ ५ ॥ प तादुवाच विश्वत्मा प्रणिपत्याभिपून्य च ॥ आिनेषूपविष्ठनवे सह
रामेण धीमता ॥ & ॥ ॒मिष्यामि परं स्थानं स्वकीयं षिष्णुपंज्ञितम् ॥ कृतानि सवेकायाणि प्रबरीदयं पुनीश्वतः ॥ ७ ॥ ३६ कि
सा म,
१ ज्ञानचक्षषाति पा०। २ रुद्राय इति पाण ३ छिद्गिमे इति पा 9 देषरहस्याय इति पा० | ९ योगिने इतिं पा०। ६ देवदेवा इति पा०। ७ मनत्ताहरभिति पा० । < सनिप्तत्त-
माः इति पा० । ९ तिष्युवेति पा । १० दैरां ददश्च हशिनपिति १० । १९१ युश्चनिति माना इति पा० । १२ साम्मात्मजप्तततमामैति पा० । १३ रा्तन् इति पार ।
९७ छोकध मीच इति 2 । २९ आसनेष्रपविषटेषु इति पा० । १६ प्र्षीद्त इति पा० सपमात्मनेपदम् ।
~
1
जः य = ~ = त ~ अः ॐ = पि निः चाः -आू ॐ. जः (ये
<
& (ध क, @ खे [अ ष क [अ ४५ = ®+ १ =
यग वार सम्प्राप्तम् थना ऽदयुभमू ॥ भूतष्यान्त जनाः सत् द्मस्मिन्पापादकरात्नः । । < ॥ मृवततेयघ [वज्ञानमज्ञानाच हितावहम् ॥
येनेमे काटजैः पा पच्यन्ते 1६ द्विनात्तमाः॥ ९॥ यम् | जनाः संस्मरन्ति का सदापि प्रभुम् । तेषा नृहयतिं तत्पापं भक्तानां
पुरषोत्तम ॥ ३०॥ येऽचेयिष्यन्ति मां भक्तया नित्यं कच्ुगे द्विनाः ॥ प्रधिना वददृहन तं गामष्यान्त तत्पदम् ॥१३१॥ ये ब्राह्मणा
(वंराजाता युष्माकं वै सद्ठशूः ॥ तेषं नारायणे भक्तिभविष्यति कड युगे ॥ १२॥ परात्परतरं यान्ति नारायणपरा जनाः ॥ न ते
ण
# (
( |
| तत्र गमिष्यन्ति ये द्विषन्ति महेश्वरम् ॥ १३॥ ध्यानं योगंस्तपस्तपत ज्ञानं यज्ञादिकौ विः ॥ तेषां विनश्यति क्षिप्रं ये निन्दनित मह #
# श्रम् ॥ १४ ॥ यो मां मचैयतनित्यमेकान्तं भावमाधितः ॥ विनिन्दन्देवमशानं स याति नरकायुतम् ॥ १५ ॥ तंस्मात्छंपरिहतेन्या ६
( ¢
प ¢
§ ॥
॥ 6
¢
(5
निन्दा परुपतेदंआः ॥ कमेणा मना वाचा मदधतेष्वपि यततः ॥ 9९ ॥ वे च क्षारे श॒ता दधीचेन. द्विनात्तमाः ॥ भविष्यन्ति
कलौ भक्तेः परिहायाः प्रयतत ॥ १७ ॥ द्विषन्तो देवमीशानं युष्माकं वंरासम्भपाः ॥ रपताञच गोतमेनार्या न सम्भाष्या द्विनाततमः
॥ १८॥ एवक्ता क्ृष्ेन सव ते वै महषयः ॥ ओमित्युक्त्वा ययुस्तूरणं स्वानि स्थानानि सत्तमाः ॥ १९॥ तता नारायणः कृष्णो
यैव जगन्मयः ॥ संहत्य सङ्कटं सर्वं ययो तत्परमं पदम् ॥ २० ॥ इतयेषवः समासेन राज्ञां वंशः सुकीरतितः ॥ न शक्या विस्तरा
दर कि भ्रयः ोतुमिच्छ्थ ॥ २१ ॥ यः पठेच्छणुयाद्वापि वशानां. कथनं श्भम् ॥ सवपापविनिपुक्तः स्वगखाके महयिते ॥ २२॥
=
६ इति श्रकूमषराणे रानवकषादकीत्तनं नाम सप्तविंशोऽध्यायः २७ ॥ अथ पाथौय व्यासदशोनम् ॥ ऋषय उदः ॥ कतं भेता
1
(<
| दाप कडिति चतुपगम् 1 एवा रभाव सूताय कथयस्व समासत्तः ॥ 3 ^ धूत उवाच ॥ गते नारायणे ज्ृष्णे स्वमेव परमं
| पदम् ॥ पाथः परमधमात्मा पाण्डवः शडतापनः ॥ २ ॥ कतवा चेवोत्तरविधिं सोकेन महतावृतः ॥ अपरयत्पाथे गच्छन्तं कृष्ण
---__-___~~ ~~~ ~ ---~------ - ---- ---_____~
|
| १३ ज्ञानं ब्राह्ममानामिति पा । २ वदति पा०। ३ नश्यतु इति पा० । ४ होम इति पा० । ९ पिनाकिनमिति.पा० । & तस्मात्सा परिदत्तेन्या इति पार । ७ द्विजोत्तमाः
दूति पा० 1 ८ इत्येवञक्ता इति पा० 1 ९ वंशो ऽतुरकीतितः दृतिं पा० | १० स्वभावेति पा० ।
| ११ & |
स र
~~ =
ङ. प | द्वैपायनं खनिम्। ३।रिष्यैप्रशिष्यैरभितः सवतं अहमषादिनम्॥ पपात दण्डवदरूमो त्यक्ता शोकं तदायनैः ॥४ ॥ उपाच पेरमप्रीतय
। &१ ॥
1) ४4 18
पूषा
०२९
भ्य
ष
कंस्मादेतन्महायुने॥ इदानीं गच्छति कषिप्रं च वा देशं भरति प्रमो ॥4॥ सन्दशनादै भवतः शोको मे विएुख गतः ॥ इदानीं मम यत्काय
बहि पद्यदटेक्षण ॥ & ॥ तयुषाच महायोगी कृष्णदैपायनः स्वयम्॥ उपविश्य नदीतीरे रिष्ये: परिवृतो स॒निः ॥७॥ इति शरीकूमे पराण
पथाय व्यासदशेनं नामाष्टाविंशोऽध्यायः ॥ ॥ २८ ॥ अथ युगवेशादकीतेनम् ॥ व्याप्त उाच ॥ इदं कार्युग वार सम्प्राप्त पाण
नन्दन ॥ तता गच्छाम देवस्य पुरीं वारण्ीं शुभाम् ॥ १ ॥ आस्मन्-कष्िगे वोरे छोक्षाः पापचुवतिन् खोक्ाः पापाठवत्तिनः॥ भविष्यन्ति महानाद
णाश्रमविवजिताः ॥२॥ नान्यत्पद्यामि जन्तूनां सक्ता वराणा परम् ॥ एवपापापरामन प्रायाचत कड यग् , गे ॥ ३॥ कृतं पता
द्रापस्य स््वष्वतेषु वे नशः ॥ भविष्यन्ति महात्मानो धार्मिकाः सत्यवादिनः ॥४॥ त्वं हि खोकेषु वियाता परतिभाज्चनवत्डः॥ पाड
याद प्रं धमं स्वकायं मुच्यसे भयात््॥५॥एवथुक्तो भगवता पाथः परपुरयः॥ ॥ भरिते युगधमां न्दरनात्तमाः ॥ & ॥ तस्म
प्रावाच प्रकट मुनिः सत्यवतीभुतः॥ प्रणम्य देवमीशानं युगधमोन्सनातिनाद्।॥७॥ व्याप्त उवाच। वक्ष्याम ते समासतन युणधमात्नरर ॥ न
| शक्यते मया जविस्तरेणाभिभापितुम्॥ ८॥ भां ्तयगं भाक्तं ततस्पेतायुगं इथ:॥ तताय द्वापर पाथ चतुथ काटशूच्यतं ॥९॥ ध्यानं
तप॑ कृतयुगे ञेतायां क्ौनधुच्यते ॥ दापरे यक्ञमेवाइदानमेकं कर यग को युगे ॥ १० ॥ रह्मा तयुगे देवस््रेतायां भगषातरविः ॥ द्वापरं देवत कृतयुगे देवस्रतायां भगवान्रविः ॥ द्वापरे दवत
¢ [ष्णुः कटा द ष्। महशवरः ॥ ११॥ ब्रह्मा विष्णुस्तथा घुः एवं ख कटवापं ॥ पज्यन्तं भगवाहरुद्यतुषवापि [पनाकृषृह् ॥१२॥
& घे कृतयगे पमशतष्पादः प्रकीर्तितः ॥ उतायुगे भिपादः स्याह्िपादो द्वापरे स्थितः ॥ १३ ॥ त्रिषाद्हीनास्तष्ठतु सत्तामात्रेण
&
„+ धि 3, ~
८2 ~~
(९;
९ परमप्रीतः इति पा० । २ कप्मादेशान्महापुने हति पा० | ३ गङ्गदृशाभति पा० | 9 विगतो यतः इति पा० > अव्राध्यायस्तमार्धिनं दश्यते एि° पु । 4 वाशणता महापुर
मितिपा०।& महापापा इतिं पा० | ७ त्यक्त्वा इति पा० | ८ स्वपापप्ररामनामाते पा०। ९ घ्तिमान्भतत्सट इति पा०। १० सनातनः दहतिं पा । ११ पराति पा |
१९ ज्ञानमघ्वरर इति पाः । १३ दानमेव इतिं पा० | १४ सुद्र इति पा० । १५ सनातन इतं पा |
॥ ६१ ॥
®+ भ
ति ॥ इते तु मिथ॒नो त्पत्तव्रत्तिः घाक्षादरोद्ुपा ॥१९॥ प्रनास्तपताः सदा सवाः स्वानन्दाख भोगिनः ॥ अधमात्तमत्वं नास्त्यासां
॥ पुरञ्रय ॥ १५ ॥ तुल्यमायुः सुखं रूपं तां तस्मिन् कृते युगे ॥ विशोकास्तत्तबहुडा एकान्तबहुखास्तथा ॥ १६ ॥
ध्याननिष्ठस्तपोनिष्ठा महादेवपरायणाः ॥ तो वे निष्कामचारिण्यो नित्यं मुदितमानक्षाः ॥ १७ ॥ पवेतोदेधिवासिन्या ह्यनिकेता
परन्तप ॥ रसोा्ः काट्योगाजेतास्ये नश्यति दिनाः ॥ १८ ॥ तस्यां शिदयो प्रनष्टायामन्या तिद्धिखत्त॑त ॥ अपां परस्थे प्रतिहते
तदा मेषात्मना तु वे ॥ १९ ॥ मेषेभ्यस्तनयित्वभ्यः प्रवृत षृषिष्ठनेनम् ॥ सकृदेव तया वृष्या संयुक्ते परथिवीतडे ॥ २० ॥ प्रादुश्
तथा तां वृक्षा वे गरहृघंज्ञिताः ॥ सवैः प्रस्युपयोगस्तु तां तेभ्यः प्रनायते ॥ २१ ॥ वर्तयन्ति स तेभ्यस्तास्मेतायुगषे प्रनाः ॥
ततः काडेन महता तासामेव विथयात् ॥ २२ ॥ रागछोभौत्मको भावस्तदा ह्याकस्मिकोऽभवत् ॥ विपयेयेण तां तु तेन तत्का
भाविता ॥ २३ ॥ प्रणरयनिति ततः सवै वृक्षास्ते गरहतंक्ञिताः ॥ ततस्तेषु प्रनएषु विभान्ता मेथुनोद्रवाः ॥ २९ ॥ अभिष्यायन्ति ता
सिद्धि सत्याभिष्यानतस्तदा ॥ प्रादुर्बभुबुस्ताषां व वृक्षास्ते ग्रहसक्ञिताः ॥ २५ ॥ वघ्ाणि ते प्रघुयन्ते फडन्याभरणानि च ॥ तेष्वेव
जायते तासां गन्धवणेरसाचितम् ॥ २६ ॥ अमाक्षिकं महावीयं पुटके पटे मधु ॥ तेन ता वत्तेयनिति स्म ञताघुगभुखे प्रजाः ॥२७॥
इशस्तुणस्तया सिद्धा सवौ वै विगतज्वराः ॥ पुनैः काडान्तरणेव ततो खोभावृतास्तदा ॥ २८ ॥ वृक्षास्तान् पयंगरहन्त मधु
माक्षिकं बत् ॥ तासां तेनापचरेण एनखोँभङ्घतेन वै ॥ २९ ॥ प्रन मधुना सारद कलपतृक्षाः कचित् कचित् ॥ सीतवपातपेतीते
~~~ ~~~ -*~ ~ ~--~---~---~-- "~ ~ ~~~ ~ ~~~ ~ -~-------~---~-~
-- च्म
९ भोगिन्य इति वक्तव्ये भोगिन इति आर्षम् 1 २ सदानन्दाः पुर्न््रय दति पा०। ३ तासामिति पा०। ४ सत्ववहुखा दाति पा० । ५ भावेन कामचाेण्य दति पा०।
६ आरुस्यात्काढ्योगाच इति रसोद्धसः कलायोगादिति पा० । ७ नश्यते नरप नश्यते तत इति पा० । ८ प्रतिगते दति पा० । ९ सपृक्ते इति पा० 1 १० विपथये दूति पा० । &
१९९ भोगात्मक इति । १२ नश्चा इति पा० । १३ सत्यामिध्यायिन इति पा० 1 १४ दृष्टा: पृष्टस्तथा सिद्धाः 1 १५ तत इतिं पा० । १६ पुनरिति पा० 1 १७ तीक्षैर्िति पा०।
<>
ऋष्य ।
श्र
९
/
२
221
298 ठ
द
(< 22 +< 6 2 ~ ८
22
८2
न
कू, ९.
॥ ३२ ॥
स्तास्ततो दुःसिता भृशम् ॥ ३० ॥ द्रः संपीव्यमानास्ठ दङुरावरणानि च ॥ कृता दिनिवाताच् वात्तोपायमचिन्तयन् ॥३१॥ ॥ एवां”
नष्ड मधुना सादे कल्पवृक्षेषु वै तदा ॥ ततः शरादुरभरत्तासां िदज्ेताुगे एनः ॥ ३२ ॥ वत्तायाः साधिका न्या वृषिस्तासां ||| अ° २९
कामतः ॥ तासां वृठयुदकानीह यानि नि्नगेतानि ठ ॥३३॥ अंव्त् पृषटिषिन्तत्या श्लोतःस्थानानि निघ्रगाः ॥ यंदा आपो बहुत
आप्राः पृथिवीतछे ॥ ३७ ॥ अपां शमे संयोगादौषध्यत्तास्तदाभवद् ॥ अफाख्छृष्टा्वाचुपता माम्यारण्याशचतदस ॥ २५ ॥ ऋतु
पष्पफठेेष व्षयत्मा जज्ञिरे ॥ ततः प्रारथत्तासां रागो जोभश्च सवशः ॥ ३६ ॥ अवहयम्भावितारथेन भेतायुगवरोन वै ॥ ततस्ताः
पयगहन्त नदीकषिजागि पवैतान् ॥ ३७॥ पृक्षयतमोषधीशयव प्रसद्य तु यथाबरम् ॥ विपयेयेण तासां ता ओपध्यो विवि्मेहीम् ॥२८॥
पितामहनियोगेन ददोह प्रथिवा पथः ॥ ततस्ता नगः रा हय्योनयं करोधभ्रूच्छिताः ॥ ३९ ॥ सदाचारे विनष्टे घ॒ बखत्काडबरन
च ॥ मयादायाः प्रति्थ ज्ञातवेतद्धगवानजः ॥ ७० ॥ सषजं क्षत्रियान्रनना ब्रह्मणानां हिताय वे ॥ वणाश्रमग्यवस्थाञ्च अतायां कृत
वनथः ॥ 8१ ॥ यजञपवतेनथैव पडहिमाविवनितम् ॥ द्वापरेऽप्यथ वर्ते मेतिभेदात्तथा नृणाम् ॥ ४२॥ रागो खीभस्तथा य
मत्वा इद्धितिनिशयस्॥ पो वेदशचठभादक्चिधा तिह विमाव्यते॥ ४३॥ वेदव्ाशठं च न्यस्यते द्ापरादिषु ॥ ऋषिषु पुना
भिचन्त दिविभमैः ॥ ४४ ॥ मन्तर्राह्मणविन्यातैः स्वखणेविपयेयेः॥ हिता ऋगजुःसान्न प्रोच्यन्ते परमषिभिः॥ ५९५ ॥ साभान्याद्रा
वना येवं इष्टिमदैः कवित्कयित्॥ गह्मणं कल्पसूत्राणि त्र्ैपवचनानि च ॥४६॥ इतिहापषएुशणानि धर्मराक्चाणि सु्रत॥ अबर्टिम॑रणचेव |
तयेवीनये हयपदरवाः॥9७॥ वाद्मनःकायनेदेपिनिवदी जायते वृणाम् ॥ निवैदाजायते तेषां इःलमोक्षविचारणा॥४८॥ षिचारणाच् वैराग्य
१ ततस्ता इति पा० | २ हन्दमतीकारानिति; प्रतीषातानिति पा० | ३ प्रादैमृवाधोपै पा० । 9 अवहित पा० । ५ ये पुनस्तद्पां स्तोका इति प° । & नाशाच्च इति पा० |
धि ७ पट्दाश्धनायासतु, आप्तदारधनायस्तु हति च पा । ८ प्रतिष्ठानभितिं पार । ९ त्वानामपििश्वय इति पा० १० एको देव शतुष्पादुचरेतािह विधीयते इतिपा०। ९१ संहन्यते
[श्रुतिभिरिति पा । १९ सामान्यदिकृताशचैव इति प° १३ म॑नप्रवचनानि त॒ इति पा० । १४ तथैव ग्याध्युप्रवा इति पा० ।
&
(८22 22 2220४22 22
॥ &२॥
०2 2-2-४2 24 922 9
नि कु = + च च ९ क स क क र =-= ` न व ~ ~ - ~ ` कछनककक----- -- -क-~- - -- =-= ---
वैराग्याहोषदज्ञ॑नम्॥ दोषाणां दनचैव दवापरे ज्ञानसम्भवः ॥ ४९॥ एषा रजस्तमोयुक्ता वतिवे दापरेद्विनाः॥ आये कृते व धर्मोऽस्ति
स तायां परवत्तते॥५०॥ दवापरे व्यौङ्धडीभूत्वा प्रणयति कलो युगे।५१।३ति शीकृमेपुराणे युगंशायुकीततनं नपेकोनति शोऽष्यायः
अथ व्थासाजनक॑वादे युगधमेनिषपणम्॥ ग्वा उवाच तिष्ये मायामचुयाञच यथैष तपस्विनाम्॥ साधयन्ति नरा नित्यं तम्रा व्यकु्ी
कताः ॥ १ ॥ को परमारको रोगः सततं द्यं तथा॥ भना बो देशना विपय॑यः॥ २॥ वामिका निराहार परहाको
प्ट्पतेनपः॥ अतं दुवे दुग्यास्तिष्ये जाताः सुदुष्परनाः। ३। दुरिणदैरधीतिश्च दराचरेदुरागमैः। 11 पेश प्रनानां नायते
६|भयम्॥७॥ नाधीयते तदा वेदान् न यजन्ति द्विनातयः।॥ यजन्ति यज्ञान्ेद्श पठन्ते चाह्पबुदयः ॥९॥ शरदराणां मन्रयोगेश सम्ब
५ (तराह्ेः सह ॥ भविष्याति कछ तरिथच्यनाश्ननभोजनेः ॥ ६ ॥ राजानः चुदरभूयिष्ठब्रह्णान्वाधयन्ति च ॥ श्रणहत्या वीरहत्या
॥|अलोयत नसे ॥ ७॥ वान रें जं दान साना दयाय या । नमु । 0 ॥ < ॥ विनिनदत्त
(महदेवंत्राहमणात् पतपोत्तमप्॥भन्ायधमंशाङ्चाणि एराणानि कलौ बु॥९ माणि विविधानि तु ॥ स्वधमे तु रवि|
४ | नैव त्ाह्लणानां प्रजायते ॥ १० ॥ इशशीख्चयाः पाव्ण्डथारूपेः समादृताः ॥ वृहुयाचनका खका भविष्यन्ति परस्परम ॥ 9१ ॥ ||
' आटशछा जनपदाः [शवश्चडशतष्पथाः ॥ प्रपदाः केलचङ्चखाभ् भविष्यान्व कट यमे ॥ १२॥ बशदन्ता निनाल्याश् षण्डः कविय
(= ॥ शुदा धमं चरिष्यन्ति युगान्ते सघपस्थिते ॥ १३ ॥ सस्यचोरा भविष्यन्ति तथा चेडमिमरिनः ॥ $ चोरश्च इतो
दहंन्ता तथापरः ॥ १४ ॥ दुःलप्रचुरमरपायदहात्सादः सरोगता ॥ अधमाभिनिवेरातात्तमो वृत्तं दुःलप्रचुरमर्पायुदहात्सादः सरोगता ॥ अधमाभिनिवेशत्वात्तमो वत्तं कौ स्मृतम् ॥ १५ ॥ काषा
१ व्याशुरीभय इति साधु । » अष्टाविरोध्यायः ठि° पु । २ मायामद्ुयांच मयंचेर, दयश्चेष इति च पा० । ३ अनाचारः दति पा० । -४ नाधीयन्ते कलौ वेदा इति पा० ।
यजन्त्यन्यायता देवान्मन्यन्ते बाह्यवुद्धयः, यजन्स्वन्यायतेो देवानिति) जपन्त्यन्थायतेतेदानिति च पा० । ६ मन्वमेनश्च इति पा०। ७ स जायेत नरेश्वर इति पा० । ८ अन्यानि
चैव इति पा० । ९ स्षै्चाच्रगण) स्पृतिश्ञाल्नाणीति पा० । ९० केशषहिन्यो इति पा० । १९ चोराशोरस्य इति पा० ।-१२ प्रचुरताल्पायुरिति पा० ।
प्क हाकि (शि, च -- म कक ककय रा "कः
\
(2219८
~“
न=
द
2 2271
6
2+< क 9229924
व
थीः न | | §
इ. प. |यिोऽथ नि्नयास्तथा कापाठिकवाच ये । वेदविक्नयिश्चान्ये तीथविकरषिणः परे ॥ १६ ॥ जापनस्थान्दिनान्टक्च चाउयन््सप ||| १
॥ &३ ॥
॥ बदयः ॥ ताडयान्त द्रनेन््राच शुद्धा राजोपजीविनः ॥ १७ ॥ उचासनस्थाः शूद्रा द्विजमव्ये परन्तप ॥ द्विनामानकरो राजा कल 6
५ कार्बलन तु ॥ ३८ ॥ पुष्पे भषणेश्ेव तथान्येमज्गरेद्विनाः ॥ शुद्न्परिचरन्त्यसपश्चुतभाग्यबसातताः ॥ १९ ॥ न परक्षन्तेऽचितां
आपि शुद्रान्दिनषराह्प ॥ सेवापरसरमाखोक्य द्वारे तिष्ठन्ति च दिनाः ॥ २० ॥ बाहनस्थान्पमवृत्य श्रारच्दोपजी विनः ॥ ||
६ | सवन्ते ब्रह्मणस्तास्तु स्ठुषनिति स्ततिभिः कलो ॥ २१॥ अध्यापयन्ति दाजच्दा्च्छर्रोपजीविनः॥ एवं निवद्कानथ्रस्तिक्य ||
¢| पराश्रिताः ॥ २२॥ तपोयज्ञकेडानान्ु षिकेतारो द्विजोत्तमाः ॥ यतयश्च भविष्यन्ति रातश्।ऽथ सदछरः ॥ ‰६ ॥ नारा
&
॥
्
1
~
(|यन्तः सकान्धमानधिगच्छन्ति तत्पदम् ॥ गायन्ति लोकिकेगनिदतानि नराधेप ॥ २९ ॥ वमपाञयुपताचारस्तथा वे पथश
2
बकाः ॥ भविष्यनति कण तस्मिन््राह्मणाः क्षतियास्तथा ॥ २५ ॥ स्ने कर्मण्यपगते रोके निष्कियतां गते ॥ कोटभरषिकप्रपा #
पषैपिष्यनिति भौदुषाच् ॥ २६ ॥ कर्वन्ति चावताराणि ब्राह्मणानां इख्षु पै ॥ देषीशापषिनिङधाः पुरा दक्षाद द्विनाः ॥ २७ ॥ (
3
निन्दन्ति च महादेवं तमताविष्टवेतसः ॥ दथा धमेचरिष्यन्ति कठो तस्मिन्युगाम्तिके ॥ २८ ॥ सव वीरा भक्ष्यन्ति बराह्मणाय
स्वनातिषु ॥ ये चान्ये सापनिदैग्धा गोतमस्य महासनः ॥ २९॥ पव तेऽवतरिष्यन्तत्राह्नगास्तास॒ योनिषु ॥ विनिन्दति षी
केरा ज॒ह्मणा ब्रत्वादिनः ॥ ३० ॥ देवह्यवरताचारा दशचारा वृथाश्रमाः ॥ मोहयति जनान् सवान् द्रविता एखानं च ॥३१॥
तमधाविषटमनघषो वेडारतिकाधमाः॥ कल रुरो महाक्षो डोकानामीरवरः परः॥२३२॥ कव साधयेनरृणां देवतानां च दैवतम्॥ करिष्यत्य || 4
न्न
९ तद्रस इति पा०।२ ज्ञात्वा न पतते इति पा० । ३ दिसतेश्वेव हत पा० । ४ शृद्रानभ्यचैयन्त्यट्प इति पा० । ५ श्रुतिभिरिति पा । 8 परति वेदिकान्मतरान् इ
पा० | ७ फ़टानां तु इति पा० । ८ नारायनित ह्यीतानि तनि शच्छन्तिचानव इति पा० । ९ गतिरिति पा ० । १० वामाः इति पा | १९ ज्ञान इति पा० । १२ मानवानिति
पार ! ६३ द्धीचक्छापनिदग्धाः इति पा । १४ ते च भविष्यन्तीति पा० । १५ न देवता भवेतरृणामिति पा
-<------- ~ <<.
# 1
० ३9
॥ ६ ॥
.
वृतांराणि शंकरो नीरुखीहितः ॥ ३३ ॥ भ्रोतंस्मात्तेपरतिष्ठाथं भक्तानां हितकाम्यया ॥ उपदेक्ष्यति तज्ज्ञानं शिष्याणां ब्रहमप्ञितम्
॥ ३ ॥ सकवेवेदान्तप्तारं हि धमान्वेदनिदरिंतान् ॥ सववणान् समुरिर्य स्वधम ये निद्रिताः ॥ ३५ ॥ ये त॑म्भीता निषेवन्ते येन
केनोपचारतः ॥ विजित्य कटिजान्दोषान्यान्ति ते पमं पदम् ॥ ३६ ॥ अनायासेन सुपहतण्यमाप्रोतिं मानषः ॥ अनेकदोषदुष्स्यं
ष म
कृरेरेका महान् यणः ॥ ३७ ॥ तस्मात्छवप्रयत्नेन प्राप्य मादेडवर युगम् ॥ षिरीषाद्राघ्मणा शढमीशानं शरणं व्रनेत् ॥ ३८ ॥ ये
नमन्ति विषूपक्षमीशानं कत्तिवासतम् ॥ प्रपपरचेतषा सदर ते यान्ति परमं वदम् ॥ ३९ ॥ यथा रदरनमस्कारः सेकामफखो धुः ॥
अन्थदेवनमस्कारात्न तत्फटमवाघुयात् ॥ ४० ॥ एवंविधे कटटिधुगे दाषाणामेव शोधनम् ॥ महादेवनमस्काय ध्यानं दानमिति भति
॥ 8१ ॥ तस्माद््नाश्रानन्यान् त्वक्त्वा देवं महेखरम् ॥ समाश्रयद्वषठपक्षं यदीच्छेःपरमं पदम् ॥ २ ॥ ना्च॑यन्तीह ये
शद शावं भिद्रावेदितम् ॥ तेषां दानं तपा यत्तो था जीवितमेवं च ॥ ४३ ॥ नमो रट्राय महते देवदेवाय श्ूखिने ॥
ऽयम्ब् काय भिनेचाय योगिनां गरे नमः ॥ ४९ ॥ नमोऽस्तु देवदेवाय महादेवाय वेधे ॥
पस्मे्िने ॥ ४4 ॥ नमः समाय स्क्रय महपाक्षय स्ते भप वषपाक्ष शारण्य त्रह्चारणम् ॥ ४६ ॥ महादेवं
महाय्।गमाशान च।विकृपृतिम् ॥ यानां यागदातारं योगमायाक्षमव्तम् ॥७७॥ योगिनां गुहमाचाय योगिगम्यं पिनाकिनप्॥ संघार
सदं अह्माणं ॥ ४८ ॥ वा मु पवग शान्तं ब्रह्मण ॥ कपर्दिनं काटपरत्तिमभूति परमेश्वरम् ॥ ४९ ॥
एकमृत्ति महमूति पेदव दिवस्पतिम् ॥ नीरकण्ठ विपति व्यापिनं विशवतपतम् ॥५०॥ कामि कार्द हनं कामदं कामनाशनम् ॥ ८
९ छीवत्यमाषम् । २ कट तप्मात्म्रतिष्ठाथं कोकानां हितकाम्यया इति पा०। ३ निद्रानानिति पा ४ ये गिपरस्तानिति पा०। ९ यान्ति ते इति पा०। ६ जआत्मदेवनमस्काराच्रतं
साकट्यमा्ुयात् इति पा० । ७ दानं पण गतिरीति पा० । ८ तसम द्धीश्वरनन्यानिति पा०। ९ विरूपक्षमीशानं छत्तिवासप९ । प्रस्ततरवेततो रुद्रं याति ते परमं पद्म् इति पा०।
९० वामदेवाय इति पा० । ११ धीमते इति पा०। १२ शिवाय इति पा०। १३ महाशासामिदेतवे इति पा०। १४ पामाचार्याभिति पा०।१५ममस्धरमिति पा०।१६ विश्वचैतसमिति पा०।
---__ -----~-----~---~---- - ~~~
धव = (< 2५ ०४229
° -3
लन व 772 77 7 7
>+
८
इत्येतछक्षणं प्रोक्तं युगानां वै समाप्तः ॥ अतीतानागतानां वै यावन्मनन्तरक्षयः ॥ ५२ ॥ मन्तरेण चकेन सवण्येवन्तराणि वै॥ (
व्धाख्यातानन सन्देहः कृल्पः कल्पेन चेवं हि ॥ ५४ ॥ मनन्तरेषु चेतेषु अतीतानागतेषु वै ॥ तुल्याभिमानिनः कष नामरप॑भेवन्त्त #
॥ ५६ ॥ " एतपुक्तो भगवता करिरीदी शेतवाहनः ॥ बभार परमां भतिमीशानेऽव्धमिचारिणीम् ॥ 48 ॥ नमशवकार तथ् षणे
कन प्रभुम् ॥ (९ पषेकर्तारं षाक्षाद्विष्णं व्यवस्थितम् ॥ 4७ ॥ त६१[च प्न्य: पार्थ परू ध् ॥ कराभ्या षुद्यभाभ्पाच
तसपृश्य मणतं निः ॥ ५८ ॥ धन्योऽस्युगरदीतोऽति तादशोऽनयो न वियते ॥ येडाकये रह वरन भक्तः परणृरल१् । ९ ॥
हटाना, त् द बि विश्वतोयुखम् ॥ प्रत्यक्षमेव सषा र् संपेलगन्भय॒म् ॥ 8 १ ॥ ज्ञानि तदैश्वर डिग्प यथद् दत त्ता ॥
६ | स्वयम्व् वकरः प्रत्यबाच सनातनः ॥& ॥ ॥ गच्छ गच्छ स्वकं स्थानं न् राक कृरेमहेति | नन्व प्य, भत्ता सारण्य रस्य शव
>) ॥ ६९ ॥ एषथुक्तवा प्ष भगत् नदुब्रह्यखन खः ॥ जगाम शड्एएुय प१।९।१।वत भवम् ॥ € ३ ॥ पण्डेयोऽपि तद्र्बषा्तव्रा ररव
६||शिवम् ॥ सन्त्यज्य सवैकमाणि जोल तत्पोऽभवत् ॥ ६९ ॥ नागन समः सम्भार्य तो भविप्यति ॥ युक्ता सत्यवती )
६ | घत कुष्ण वा दुवकासुतय् ॥ 84 ॥ तस्म भगवते नित्य नमः [नत धमत ।॥ पए़रश्चयाय न व्याति वामतततनतत ॥ ६६ ॥ <
छ८०द्रपायन साक्षाद्विष्णुख वनातनः ॥ क ह्यन्यस्तच्ता इद वत्ति पे १ द्य-पस्तत्तता रद् वतिते पसव १ ॥ ६७ ॥ नर्मः कुहन तत्रपि ङ्ष्ण सत्यवत् || `
१९ नमस्ये-नमष्कयोति। आषेमात्मनेपद्म् । २ भृषितमिति पा० । ३ तमतः परमिति प० । ० कले तप हि इपि।पा० 1 पत उवाच इति छि पु° । ५ सनातनम् दृति
पा०] ६ साक्षात् । ७ धन्थोऽस्पतुगृहीतोऽस्मीति पा०। ८ सवैशमिति, स्वज्तमिति १० । ९ स्ेनाद्धरमितिः सवेनगहरम् इति पा० 1 १० तवैश्वरमिति पा० । ११ ह्षीकेराः||
्रत्यषाच समासतः इति, एडाकेरामिति पा० । हषीकाणामिन्दरियाणामीराः जितेन्द्रिय इत्यथैः, सनातनः चिरजीवी, व्याप्त इत्यथः | अथवा हषीकैरास्य अवतारतवादयापतो दपीकेशः
| इत्य॒क्तः, तथाच ८ व्याप्तो नारायणः खयम् > इति । १९ प्रतीतिः पुनरिति पा० । १३ रिप्रामिति पा । ९४ पाण्डवेऽपि च इति पा० | १५ तद्वक्तिपरमोऽमवदैते|| ८
पा* | १६ सत्यायेति पा० | १७ नमामि रुद्राभति पा० | | ५
॥ ९७ ॥
=
† ~
१० @ (= = = क | ए | ~ र $ = ०१. ५ ४,
नमस्ये गिरिर देवं चनद्रावयवभषणेप् ॥ ५१ ॥ विलोहितं उेखिहानमादित्यं परमेष्ठिनम् ॥ उथं पशुपतिं भीमं भास्करं परमं तपः ॥५२॥ ||| पूवी"
&
ग
< +
ग
|
\
(< {<
(94८2 (<
"णि ग (न न न व्व््य=- -~ - श क~ 8 ~ ध ~ -. न नग्य्---- जक -
पतम् ॥ पाराशर्य महात्मानं योगिनं विष्णमग्ययम् ॥६८॥ एवघ्ुक्तवा तु युनथः सवे ए समाहिताः प्रणेुस्तं महासमान व्याप्तं सस्य
वृतीश्ुतम् ॥ &९ ॥ {ति आहा मातास्य म आद्मपराणे व्यापाजैनसंवादे यगपमनिखूपणंनाम्" तिश्ोऽध्यायः ॥ ३० ॥ अथ वाराणसीमाहार्म्यम् ॥
ऋषय उचुः ॥ प्राप्य वाराणीं दिव्यां क्ृत्नदेवायनों इनिः ॥ किमकार्पनमहाडुद्धः भर कतृं हिनः ॥ १ ॥ सूत उपाच ॥ प्रप्य
वाराणसीं दिव्याघरुपस्पुर्य महाघुनिः ॥ प्रूजयामास् जाहव्था देवं विश्वेश्वरं शिवम् ॥ २ ॥ तमागतं घन द्वा तत्र यं नेवृसान्त् १ ॥
| एूनयाक्गिर व्यासं शुनयो शनिुद्धषम् ॥ ३ ॥ पप्रच्छुः प्रणताः सव कथां पापप्रणशिनाम् ॥ महाद्वारा पण्या म॒न्तधमान्ना
तना ॥ 9 ॥ स चापि कथयामाप सवैहो भगवानृषिः ॥ माहात्यं देषदूस्य धमय ेदनिदशैनात् ॥ ५॥ तेषां मृधये पुनीन्धाणा
व्याप्यो सहानिः ॥ पृष्वाजमिनिर्व्या गूढमर्थं सनातनम् ॥ ६ ॥ जेमिनिरवाच ॥ भगवच् संरययेफं ठेतमहेति संवित् ॥
न विते ह्यविदितं भवतः परमर्विणः ॥ ७ ॥ केविद्धवानं प्ररषनिति धमेमेवापरं जनाः ॥ अन्ये साह्यं तथा योगे तपशान्ये
महषयः ॥ ८ ॥ ब्रह्मचयेमथो तरूनमन्ये परहमंहषैयः ॥ अता सत्यमप्यन्ये सन्यापतमपरे विदुः ॥ ९ ॥ कैविदयां प्र
सन्ति दानमध्ययनं तथा ॥ तीथेयाजां तथा केचिदन्ये चेन्दियनिग्रहम् ॥ १० ॥ किमेषां भृवेच्दरेयः भरत्रहि सनिषुङ्गम ॥
५ यदि वा वि्यतेऽप्यन्यदरद्यं तद्रह्महेति ॥ ११`॥ चत्वा स नेमिनेषौक्यं करष्णद्ेपायनो सनिः ॥ प्राह गम्भीरया
वाचा प्रणम्य वृषकेतनम् ॥ १२॥ > श्रीभगवादुवाच ॥ साद वाघ महाभाग् यत्पृष्टं भवता घुने ॥ वध्ये श्यतमाद्रद्यं शृण्वन्तन्ये
५ महषयः ॥ १३ ॥ इश्वरेण पुरा परोक्तं ज्ञानमेतत्छनातनम् ॥ गूढमगराज्ञविंदिष्ं सेवितं दक्ष्मदरिभिः ॥ १९ ॥ नाधद्धाने दत्य
| नाभक्ते परमेष्ठिनः ॥ नदेदविदुषे देयं ज्ञानानां ज्ञानघुत्तमम् ॥ १५ ॥ मेरुशुद्धं महादेवमीञ्चानं धिपुरद्विषम्॥ देवासनगता देवी महादेव
५ एकोनतिोध्यायः छि. पु. 1 ९ कथाः पापविनादिनीरिति पा° | २ धमेन्वेद्निदर्दितानिति पा० । ३ तत्छविदिति पा० 1 ४ तपस्त्वन्ये इति पा०। 4 मौीनमन्ये इति पा० | < |
& किमेतेषाभिति पा । > व्यास उवाच इतिं रि° पु | ७ न वेदविदुषो ज्ञेयमिति पा° ।
प्क्ष
[१ ,
[मि
(22०2 2.
&
22 4 7 22०८-2 29
क्, पु,
। &< ॥
मपृच्छत॥ १३॥ ्रीदवयुवाच॥ देवदेव महादेव भक्तानामार्तिनारन॥ कयं तां परो देवमदिरादेव परयति ॥ १७ ॥ साङ्कययोगस्त॑पो ( षी"
& | व्यानं कमे वैदिकः ॥ आयासवहुखन्याहूयानि चान्यानि शङ्कर ॥ १८ ॥ येन व्नरान्तचित्तानां विज्ञाना योगिनामपि ॥ ॥
दस्यो दि भगवान्पुषमः सवैदामपि देहिनाम् ॥ १९॥ एतद्यतमं जञानं गुट बरहनादिवितम् ॥ हिताय समभक्तानं बह कामाङ्ग क क
नारन् ॥ २० ॥ ईशर उवाच ॥ अषाच्यमेतटूयथ ज्ञानमहेबेहिष्कृतम् ॥ वषये तथ यथातचं यद््तं परमषिभिः ॥ २१ ५ परं ग
तम् क्षेजं मम् वारणपी परी ॥ स्वैषमेव रतानां संसाराणंवतारिणी ॥ २२ ॥ तस्मिन् भक्ता महादेवि मदीयं तरतमास्थिताः ॥ निष #
हसन्ति मह्मानः परं नियममास्थिताः ॥ २३ ॥ _ उत्तमं सवेतीथनां स्थानानाषत्तमभ यत् ॥ ज्ञनानापुत्तमं ज्ञानमविपुकतं पर मम
५|॥ २९ ॥ स्थानान्तरे पक्तराणि तीथौन्यायतनानि च ॥ इमशाने संस्थितान्येव दिवि भूमिगतान
(> 2 (< 2।<
&
। वं भूमिगतानि च ॥ २५ ॥ भूक नेव सख
< मन्तारिके ममाख्यम् ॥ जश्िुक्ता न परयन्ति सक्ताः परयन्ति चेत्ता ॥ २६ ॥ इमञानमेतद्विष्यातमशिषु्तमिति सर्तम् ॥ काटो
० |ूत्वा जगदिदं सहृरामयत सनदारे ॥ २७ ॥ देवरं सवयदयाना सथानं प्रियतमं मम् ॥ मद्वा य गच्छन्ति ममिव् प्रषिरान्त त् #
(४22 प्ट
0/7)
॥ ॥ २८ ॥ दते नत हतये तपस्ततं छृतव यत् ॥ व्यानमव्ययन जानं सं तव्यं भवेत् ॥ २९ ॥ नन्मान्तरहत्ेषु यापं ||
हम 0
तप् ॥ अविधते प्रविष्य ततस तृनति क्षयम् ॥ ३० ॥ 1 णाः क्षत्रिया वैरयाः शद्रा ये वणप ॥ घ्वियो म्डेच्छाशच ये
॥
नये डीणंः पापयोनयः ॥ ३१ ॥ करदाः पिपीठिकाचव ये चू्े शगपक्षिणः॥ काठेन निधनं प्राप्ता जविषुक्ते वरानने ॥ ३२ ॥ |
रर
-4| | ~| 1 ~
9
(
नद्रादवेमोखय्यक्षा महादृषभवाहनाः ॥ शिवे मम पुर दवि नाय॒न्ते ततर मानवाः ॥३२॥ नाविके मृतः कथि्ररक् याति किंसि ॥
इ्धरायुग्रहीता हि षवे यानि परादतिम् ॥ ३४ ॥ मोक बुद्छ्भं ज्ञाता सारं चातिभीषणय् ॥ अमना चरणा हता वाराणस्यां
१ तथा इति पा० । २ योगोऽथ इति पा० । ३ योगिनां क्मिणामपीति) स्वकर्मकमिणामपीति पा० 1 ४ विज्ञानमिति १०1 4 तत्र इति पा० 1 & नदिति पा । ७ दिभ्धेति प
पा० | ८ श्रुतमिति पा०। ९ तत्र इति, तमिति पा० | १० सद्धणः-अट्छोमप्रतिशोमाभ्यां सङ्कप्नातीया इत्यथैः । ९१ मतवा इति पा० । ~
॥ ६९ ॥
"यणी ् क म क्यीकररकक नरज - = - == प क = ~ शा = क कीरो प्ण रं "णिग
~ --
< ~ ~ 19 13121.
09 त
ज
वतत्ररः ॥ ३५ ॥ दुढेभा तंपसोऽवातिभरतस्य परमेश्वरि ॥ यत्र ततर विप्रस्य गतिः संषासमोक्षणी ॥ ३६ ॥ प्रषादादद्यते । मम
सटेन्दरनन्दिनि ॥ अअ्ुधा न परयन्ति मपर भायविमोदहिताः ॥ ३७ ॥ अविषं न परयन्ति बढा ये तमघरा्ेताः ॥ विणथूप्ररेतसां
८ (ॐ > त्वि
मध्ये सर्विञ्चान्त एनः पनः ॥ २८॥ हन्यमनाऽप य्। दवि विदरोद्धन्चतरप॥ सयात् प्ल हवन यत्र ग्लान शचचत
॥ ३९॥ जन्ममृत्युनरायुकतं परं याति शिबाख्यपू ॥ अ एनमशणानां हि सा गतिर्मोक्षङगाक्षिणाम् ॥ ९० ॥ या प्राप्य कृतकृत्यः स्या
(क
दितं मन्येत पाण्डतः॥ न दाननं तपामश्चन यत्तेनौपि विद्या ॥ ९१ ॥ प्राप्यते गतिशछृष्टा या विभक्ते तु छभ्यते ॥ नानावणा
(2
विणा चण्डाखाया जुगरम्हिताः ॥ ४२॥ कारिः पूणेदेहा ये प्ङृेस्तापकेरतथा ॥ मेषनं परमं तेषामविषुतत विदुवंपाः ॥४३॥
-=----
आवृमुक्तं पर ज्ञानपावयुक्तं प्र् पदम् ॥ तत प्रन्तत्छमविसुकत पर (रवम् ॥ ४९ ॥ कता वं न॑क न्दाक्षापविषठुक्ते वप्तनत नैष्ठिकीः त ये॥
ते तेषा तल्पस्म् ज्ञान दद्ाभ्वन्त् पर् पद्म् ॥ 8 || @&© ॥ प्र नैमिषं पुण ्रशथढडाऽथ [हमाडव् ॥ कदर भ् ग त
॥ ७६ ॥ -द्रसत शदकोटिनमेदा दाटकेदवरम् कटिनम् हाटके ॥ शाथ्परामच पुष्पाय वरं कोकातं तथा ॥ च ञ पुष्पाय्रं वंशं कोकापुषंत ४७ ॥ प्रभासं षिजयेश्ानं गकणं
शङ्कणेकम् ॥ एतानि पण्यस्थनानि चरखोक्ये विशुतानि च ॥४८॥ .यस्थिन्त पमं मोक्ष व मोक्ष वाराणस्यां यथा मृताः ॥ बाराण
ण गङ्ख िपथगामिनी ॥४९॥ प्रविं नाशयेत्पापं जन्मान्तरं ॥ अन्यतर सुखमा गङ्घ श्राद्ध शनं तथा जपः ॥५०॥
तानि सवेमेषेतदराराणस्यां सुद्छभम् ॥ यजेच जहूयाधित्यं ददत्यचैयतेऽपरयंन् ॥ ५3 ॥ वायुभक्षश्च सततं वारणस्यां स्थितो
नरः ॥ यादं पापो यदे ज्ञा यादे चाधाम्मिकोा नरः ॥५२॥ बाराणतीं समासाय पुनाति सं कखयप् ॥ वाराणस्यां महादेषं
~ ~ -~---~-- -----
----- ककण, अक्ाकयाकन्ककः
१ तपसा चापि पूतस्य इति पा० | २ जायतते ह्येतदिति पा० । ३ अपि इति, अविद्यं इति पा० । सेबन्ते इति पा०| ९4 विद्वानिति, पुमान्देषि शश्दिघरतिरीति)
विद्वानिति पा० । & मन्यन्ति पण्डिता इति पा०। ७ विशिष्टैः पात्कैरिति पा०। ८ न यास्यन्ति परमिति पा | ९ प्रपररादिति पा० | ९० तपः इति पा०।
1 १९ ऽमरानिति पा० ! १२ वाधाभिक इति पा० | १३ सकट कुरूमेति पा० !
ज्त्र 2. 422. 222 तः
प्ट
५ १ $
` पु. | %|ये' स्तुवन्तयञ्चयन्ति च ॥ ९३ ॥ सथपापविनिषुसते विहिणा गणेशः ॥ अन्यत्र यागाञ््ानादव रन्यासाद्थवान्यतः ॥ <> ।
॥ §६ ॥ ||| पराप्यते तत्परं स्थानं सह्रेणेव जन्मना ॥ ये भं देवेशे बाराणस्य। दन्ति वै ॥ ५५ ॥ ते विन्दन्ति परं मोक्ुमकेनव त
| जन्मना ॥ यत योगस्तथा ज्ञान कतिरेकेन जन्मना ॥4॥ अशितं समाता नानयद्रचछेततपोवनम्॥ यता मया न सुतं तद्चिषु्तमति
| ६ स्पृतम् ॥९७॥ तदेव यं गल्यानमेतंदिज्ञाय परच्यते॥ ज्ञनेष्यानानिविषठानां परमन्दमिच्छताम्॥५८॥ या गतिषिदिता पुथ साविकं
मत्तस्य त ॥ यानि कान्यविषुक्तानि देवेसानिं नित्यः ॥९९॥ पुरी षररणसी तेभ्यः स्थानेभ्योऽप्यपिका भा ॥ यद पाक्षानदादा
| दहान्तेऽक्षग्यमीश्चरः ॥ ६० ॥ व्याचष्टे तारकं ब्रहम पथेव श्यविधुक्तकम् ॥ यत्तत्परतरं त्वमधिषुक्तामति स्मृतम् ॥ ६१॥ एकेन जन्मना
देवि वाराणस्यां तदौप्यते। मध्ये नाभिमध्ये च इदयेऽपि च मूद्धेनि॥६२॥ यथाविशुक्तमादितये वारणस्य व्यस्थितपु॥वरणायास्तया
द्र॑स्या मध्ये वाराणषी एरी ॥६३॥ तत्रव संस्थितं तत॑ नित्यमेवा्ुक्तिकेष् ॥ व्राणस्याः परं स्थानं न भरते न भाविष्याते ॥९७॥
य॒था नारायणो देवो मंहदेवाद्धिश्वगत् ॥ ततर देवाः सगन्धवाः सयत्षोरगराक्षप्ताः ॥ १. ६९ ॥ उपासते मां सततं देषदेवः पितामहः क ॥
महापातकिनो ये च ये तेभ्यः पाक्ृत्तमाः ॥ ६६ ॥ बराण्ीं घमाक्ा्च ते यान्ति प्रमां गतिम् ॥ तस्मान्ुधुुनिंयतो व्चमए्णा
नतक्गम् ॥ ६७ ॥ वाराणस्यां महादे ज्ञानं ङ्ध विमुच्यते ॥ किन्तु विघ्ा भविष्यन्ति पापोपहतचेतपराम् ॥ ६८ ॥ तत। न चर
त्पापं कायेन मनका गिरा ॥ एतदस्य वेदानां एरांगानां दिजोत्तमाः ॥ ६९॥ अविधुक्ताश्रयं ज्ञानं न किंञचिदोचच तत्परम् ॥ दैवताना
मृषीणाच शृण्वतां परमेष्ठिनाम् ॥ ७० ॥ देव्ये देवेन कथितं सपैपापकिनारनम् ॥ यथा नारायणः श्रेष्ठो देवानां पुरुषोत्तमः ॥ ७१ ॥
१ येऽबैयन्त स्तुवन्ति च इति पा०। ६ परममिति पा० । ३ भक्तयददवस्य -इति पा० । ४ मेतद्वजञानसुच्यते इति पा । ५ जञनध्यानाभिनिष्ठानामिति पा ।
६ योगान्ते विहिता शक्तिः साषिषटुक्त्रतस्य तु इति पा० । ७ खयमीश्वर इति पा० । ८ तत्रैव इति पा० । ९ तदप्तुयार्दिति पा०। १० चास्या इति पा०। १९ महादेवं निरेननम्
इति पा० । १३ पुरुषाणाश्च सुव्रता इति पा० । ९३ कश्चिद्वेत्ति तत्वत इति पा० । १४ प्रणारानमिति पा० । ॑
९ ूा°
अ० ३१
<>
(< -2
„(र
॥
४
[क
कः ।
४
ठ
॥ ६९ ॥
नष 2
व्क क्व = ~ ~ -~ ` = ~ = ~ कम त ााानकमकधयन्दःायययाायाायककिषिष्ययर- = ~ ~ = व न ग --- र~ -= = ~ ककन क्कच
८८
यथेश्वराणां गिरिकः स्थानानाचैतदुत्तमम् ॥ येः समाराधितो श्डः पुवेस्मित्नेव जन्भनि ॥ ७२॥ तं विन्दन्ति परं क्षेजमविथक्तं शिवा
खयम् ॥ कलिकल्मषसम्भूता येषामुपहता मतिः ॥ ७३ ॥ न तेषां वीक्षितं शक्यं स्थानं तत्परमेष्ठिनः ॥ ये स्मरन्ति सदा कारं
विन्दन्ति च पुरीमिमाम् ॥ ७४ ॥ तेषां विनश्यति क्षिप्रामिदामुत्र च पातकम् ॥ यानि चेह प्रङ्षेन्ति पातक्षानि कृताख्याः ॥७९५॥
नाश्षये्तानि सौमि तेन काठतनुः शिवः ॥ आगच्छतामिदं स्थानं सेवितं मोक्षकाक्षिणाम् ॥ ७६ ॥ पृतानां वै पुनजैन्म न
भयो भवक्षागरे ॥ तस्मात्छवेप्रयतेन बाशणस्यां वसेन्नरः ॥ ७७ ॥ योगी वाप्यथवायोगी पारप वा पुण्यञ्घत्तमः ॥ न सोकवचनात्
पिघ्ोनै चैष श्वादः ॥ ७८ ॥ मतिरत्करमणीया स्थाद्वियुक्तागति प्रति ॥ ७९ ॥ घरूत उाच ॥ एदुक्छाथ भगवान्वयाप्तो वेद
६ विदां वरः ॥ सहैव शिष्यप्रवरेषोरणस्या्चचार् ह ॥ ८० ॥ इति श्रीकूमेषरणे वाराणपीमादात््ं नाम * एवा्ंशोऽष्यायः ॥३' श्रीहूमपुराणे वारणपीमाहात्म्यं नाम * एकिशोऽध्यायः ॥३१॥
अथ वाराणपीमाहात्मयम् ॥ सूत उवाच ॥ स शिष्यः स्वृतो ्षामार् यषेपायनो सनिः ॥ जगाम विपरढं ईिगर्मोकारं भुक्तिदायकम्
॥ 9 ॥ तवराभ्यच्यं महादेवं शिष्येः सह् महाुनिः ॥ प्रोवाच तस्य माहात्यं सनीनां भावितात्मनाम् ॥ २॥ इदं तद्विमटं डिग
मोद्धरं नाम् शोभनम् ॥ अस्य स्मरणमात्रेण पच्यते सर्वपातकैः ॥ ३ ॥ अध तत्ससं ज्ञानं पञथायतनघत्तमम् ॥ अतं सनिभि्तय
वाराणस्या विमोक्षदम् ॥ ४॥ अव्र साक्षान्महादेवः पञ्चायतनाश्हः ॥ रमते भगवाडद्ो नन्तृनामपवगेद्ः ॥ ५ ॥ यतततपायुपतं ज्ञान
¢ पथायमिति कथ्यते ॥ तदेव प्रमं छिगमोङ्खां समरास्यतम् ॥ ६॥ शान्त्यतीता परा शान्त्या चे यथंक्रम् ॥ प्रतिष्ठा
ए च निदृततिश्च पथां डिगमे्रम् ॥ ७ ॥ पञ्चानामपि देवान ब्रह्मादीनां यदृ्रैयम् ॥ ओङ्खौरवोधितं रिङ्गं पवायतेनुच्यते ॥ ८॥
¢
॥|| ९ वेदितुमिति पा० । ९ वहन्तीति पा० । ३ देवः इति पा० । 9 इत्येवञुकत्वा इति पा० | + निशोध्यायः छि० पु । 4 विमठमिति पा० । & अतरैतदितिं पा० । ७ सेषितमिति
९१० । < वसते हति पा० । ९ शक्यते इति पा० । ९० पराकठा । प्रदत्त निषत्त इति प्रा० । ११ पदाश्रयमिति पा° 1 १२ आओङ्भारवोधकमिति । १३ मन्ययमि्े पा० । |
= जका
1
च्व ०22
ग र त
= ` ऋक ` ----
क. पु.
॥ ६७॥ ||| उपास्य देवमीशानं पापतवन्तः परं पदम् ॥ १०॥ मत्सयोदयौस्तरे पण्यं स्थानं शुदरतम शभम् ॥ गोचमेमात्र विना जोङ्कर
<
4
रेद् (@ त त प दोषं गि कद, ९
सस्मरेदं धरं छिद्धं पचायतनमव्ययम् ॥ देहान्ते तत्पर व्योतिरानन्दं विहते पनः ॥ ९ ॥ जन देष॑यः पूवं सिद्धा ह्मषयस्तथा ॥ ०
।पाराणरस्या दिजोत्तमाः ॥ न कशवदिह नानाति विना कम्भोरयुग्रहात् ॥ १२ ॥ ॥ एवमुक्ता ययौ कृष्णः प्राशय महामुनिः ॥
कत्विसेश्वरं छिगं षं दवय शयूटिनः ॥ 9४ ॥ समभ्यच्यं सैदा हिष्येमोहात््यं कृत्तिवासः ॥ कथयामास विमिभ्यो भगवान्
बरहमवित्तमः ॥ १९ ॥ अस्मिन् स्थाने एरा दैत्यो हस्ती भृत्वा भवान्तिकम् ॥ ब्राह्मणान् हन्तरमायातो येऽत्र नित्यघ्पासते ॥ १६ ॥ |
तेषां छिगान्महदेषः प्राडुरासीत्रियोचनः ॥ रक्षणार्थं द्विजश्रेष्ठा भक्तानां क्तवत्सरः ॥ १७ ॥ ता माह तय शासा ह । इत्वा गनाङ्गति देत्यं शखेनावन्ञया हरः॥
८ (वासस्तस्याकरा्ति कृत्तिवासेश्वरस्ततः ॥ १८ ॥ अतर सिद्धि परा प्राता इनयो धनिकाः 1 तेनेव च शरीरेण प्राप्तास्त
७ |त्परमं पद्म् ॥. १९ ॥ विद्या व्धिश्वरा राः शिवा ये वेः प्रकीर्तिताः ॥ इृत्तिवासेश्रं लिगं नित्यमादृ्य संस्थिताः ॥ २० ॥
¢| चता कटयुग वारमपःबहुट् जनः ॥ कृत्तिवाषरं न युखन्ति क्ृता्थास्ते न संशयः ॥ २१ ॥ नन्मान्तरपदघ्ेण मोक्ोऽन्यत्राप्यते न|
§|वा ॥ एकेन जन्मना मक्षः क्ृत्तिवासे त॒ ङभ्यते ॥ २२॥ आख्यः सवृिद्रानामेतत्स्थानं वदन्ति हि ॥ गोपितं देवदेवेन महादेवेन
> शम्भुना ॥२३॥ युगे युगे द्य दन्ता ब्राह्मणा वेदपारगाः उपापते महादेवं नपन्ति रातरुद्वियम्॥ २७।सेतुषन्ति सततं देव महादं त्रिय
¢
<र्=
य, 12242
<
©
40
१
वरसुत्तमम् ॥ ११॥ करतिवसिश्वरं छिद्रं मध्यमेश्वरधुत्तमम् ॥ विशेशरं तथोकार कपरी धरुत्तमम् ॥ १२॥ एतानि गृद्याछ्यानि
| म्बकृम्॥ष्यार्यन्ता इद्ये नित्य स्थाणुं सवान्तरं शिवम्॥२५॥ गायन्ति किद्ाः कि व्रणस्यां निकषन्ति विप्राः॥ तेष
५
(मथकेन भवेन कषयं कृतवा हरणं पपत्ाः ॥२३॥ पप्य ोके जगतामभीषठं सभ प्रिर ननम ॥ ध्यानं समदाय जपन्ति
> कक । = 1 ~ ~~ [
६ उधः इति पा० । २ तथा हति पा | २ येनेति पा० | 8 तत्र इति पा०। ५ च दति पा० । ६ वता इतति पा० । ७ ज्यम्बकमिति, वक्षं कत्तिवाक्तसमिति पा० ।|| £
९॥ ॥ ६७ ॥
८ प्यायन्तीति पा- ¡ ९ सर्वोत्तरमिति पा० । १० वाराणसीं ये निवसन्ति विप्राः दति पा० | ११ कले इति पा० |
।द्द्ध
८ 2८2
॥
2 22 22 =
(22०2
क्ष , के
१ ष्यायन्ति चित्ते यतयो महेशम् ॥ २७॥ आराधयन्ति प्रथुमीशितारं वाराणसीमध्यगता शनीन्द्राः ॥ यजन्ति यज्ञेरभिषन्धिहीनाः
|स्तवन्ति खं प्रणमन्ति शम्युष् ॥ २८ ॥ नमो भवायामटभावधानरे स्थाणु प्रप गिरिशं पुराणम् ॥ स्मरामि शं हदये निविष्टं जाने
महादेवमनेकष्पभ् ॥ २९॥ इति श्र कमेषराणे बाराणसीमाहाससयं नाम् › द्रातिशचोऽव्यायः ॥ ३२ ॥ घृत अवाच ॥ समाभाष्य
सुनीन्धीमा्देव देवस्य शिनः ॥ जगाम रिद्धं तदषटं कपदाश्वरमध्ययम् ॥ १ ॥ त्राता तञ विधानेन तपयित्वा पितन्िनाः॥ पिशाच
मोचने तीये पूलयामास शिनम् ॥ २ ॥ तवा्चयमपटयरते नय गुरुणा सइ ॥ मेनिरे केजमाातम्यं भणेुगिरिरीं दरम् ॥ ३॥
कशचिदभ्याजगामेमं शाख वोरषूप ॥ मृणीमेकां भक्षयितुं कपदीश्वरमुत्तमम् ॥ 8 ॥ ततर सा भीतहद्या कृता कृता प्रदा
णम् ॥ धावमाना सुसम््रान्ता व्याघ्रस्य वमागता ॥ ५ ॥ तां विदाय् नलस्ता्ष्ः शष्कः सुमदवडः ॥ जगाम वचान्यद्विननं स
ष्वा तान्युनीशवराच् ॥ & ॥ सृतमात्रा च सा वाड कृपरशा्रतो मृगी ॥ सद्द्यत महान्वासा व्योभि सूयेसमप्रभा ॥ ७॥ निनेना
नीख्कैण्डा च शाक्चाङ्भाङ्तशेखरा ॥ व्रषाधिरूढ पस्षस्तादरेख संयता ॥ ८ ॥ पृष्पव्रषठिं विञ्चन्ति षेचरस्तस्य मृद्धेनि ॥ गणे
श्वरः स्वयं भूत्वा न दष्रस्ततक्षणात्ततः ॥ ९ ॥ दष्ेतद्श्यवैरं नेमिनिपरषुास्तदा ॥ कृपी श्वरमाहातम्य पपरच्युगुरुमच्युतम् ॥ १०॥
तेषां प्रोवा च भगवान्देव चोपविश्य सः ॥ कपींश॒स्य माहार्म्यं प्रणम्य वृषभवष्वनम् ॥ ११ ॥ ( स्सृत्थेषारोपपापोषं क्षिपरमस्य
विनद्यतिं ॥ काषक्रोधादयो दोषा वाराणस्यां निवाधिनः ॥ विघ्नाः सवे विनश्यन्ति कपरींरवरपूननात् ॥ तस्मात्सदेव दष्टं कपरी
शरमुत्तमम् ॥ ) इदं देवस्य तद्िङ्गं कपदीश्वरुत्तमम् ॥ पूजितव्यं प्रयतेन स्तोतव्यं वेदिकैः स्तवैः ॥ १२ ॥ ध्यायतामनत्र नियतं
योगिनां शान्तचेतसाम् ॥ जायते योगसिद्धिं षण्मासेन न संशयः ॥ १३ ॥ बरह्महत्यादिपापानि विनरयन्त्यस्य पूजनात् ॥ पिशाच
९ ध्यायन्ति ये चित्तमतं मह्यमिति पा० । २, योग हति पार । ¦ > एकनिोध्यायः छि° पु० । ३ वारयामास सम्भ्रान्ता इति पा०। 9 देहं विजनं देवं दृष्ट सर्नीश्वरतिति
पा० ] ५ नीरखटाङ्गा इति पा । & मूद्धेना दति पा० । ७ तरमित्ति पा । < सिद्धिः सा इति पा ।
§
- ~ - ~~~ -__
1 (2 12 4 22
~ ___ऋ_____~-__
~~
|
4
॥ ६८ ॥
मोचने ण्डे घ्ठातस्याञ समीपतः ॥ १४॥ अस्मि कषर एर विभरास्तपत्वी शंतितत्रतः ॥ शङ्क ख्यातः पूजयामास श्ूखि
(7 ॥ २५ ॥ जनाप शुदरमनिसं पणवं ख्दरपिणम् ॥ पुषपधूपादिभिः स्तोनेनमस्कार प्दक्षिणेः ॥ १8 ॥ उवाच तज योगात्मा
कृत्वा दीक्षा ठ नैष्ठिकीम् ॥ कदादिदागतं प्तं परयति सम क्चपानितम् ॥ १७॥ अस्थिचमंपिनदाङ्गं निःश्वसन्तं शयुः ॥ तं दक्ष
|स सुनिशरे्ठः कृपया प्रवा ध॒तः॥ १८॥ प्रोवाच को भवाद् कस्मदशाहेरमिमं शतः॥ तस्मे पराचः ुषया परीडयमानोऽत्षीदचः
॥ १९ ॥ पुरवेजन्मन्यहं रिपो धनधान्यक्षमन्िितः ॥ पुत्रपोजाहिभियेक्तः कटुम्बभरणोतसुकः ॥ २० ॥ $
प्यतिथयस्तथा ॥ न कदाचित्करतं पुण्यमत्पं बा स्पल्यमेष का-॥ २३ ॥ एकदा भगवाहंदो गोव्षेश्वरादनः ॥ विशवश्वरो वारणस्यां
(इष्टः स्पृषठा नमस्छतः ॥ २२॥ तदाचिरेण काटेन पथ्चत्वमहमागतः ॥ ना हषं तन्महा पारं यमस्य वदनं मुने 7 २३ ॥ इरा योनि
मापत्नः पराची श्ुधयाहितः ॥ पिपरिया प्रिकरान्तो न जानामि हिताहितम् ॥ २९ ॥ यदं कंित्समुदहंपायं पश्यसि भ्रमो ॥
इर तं नमस्तुभ्यं तामहं शरणं यतः ॥ २५॥ इत्यतः शृडकणोऽथ पिराचमिदमत्रवीत् ॥ त्वाहो न हवि अकेऽस्मन्वियते
पण्यङघत्तमः ॥ २३ ॥ युत्छय। भगवाच् प्रव दष्टो विशवश्वरः शिः । ष कता स्पृष्ट वन्दितो भुयः कोऽन्यस्त्वत्सदशो थुवि ॥ २७ ॥ तेन
-41-- 4 ॥ तानं रुष्व शीव त्वमस्मिर् ङण्ड समाहितः ॥ २८ ॥ येनेमां त्ता योनि कषिपमेव प्रहास्यसि
( २५॥ स एष्ता सनिना पिज्ाचो दयावता देवरं भनम् ॥ स्मृत्वा कपरश्वरभीशितारं चकर समाधाय मनोऽवगाहम् ॥३०॥
तद्विगाहानयुनिसत्निषाने मम् दिव्याभरणोपपत्रः ॥ अदृ्यताकपरतिमे पिमाने शृशांकचिद्वकितवारुमोरिः ॥ ३१ ॥ विभाति
हदैरुदितो दिविस्थैः समवरृततो योगिभिरखमेयेः ॥ त पाङसिल्यारिभिरेष देवो यथोदये भाुररोषदेषः ॥ ३२ ॥ स्तुव तिद्ध दिवि
देवसंषा नृत्यंति दिव्याप्परसोऽभिरामाः ॥ युवति पृ ङमुमालिपिश्रां गन्धवेषियाधरकिन्नरायाः ॥ ३३ ॥ पंस्तुयमानोऽथ भुनी
१ देव इति पार । २ पिपाक्तयाधुनाक्रान्त हति पा० । ३ तदावगाढे मुनिसंनिधाने समानदिव्या इति, सदावगाह्य इति पा०।
2 22
॥ &८ ॥
८.42
। प्क व्ल ट्ट
¢
&
~--------
ह
वैवेखाप्य बोधं भगव्हादात् ॥ शमाविश्ञन्मण्डलमेवरमभ्यं अयीमयं यत्र विभाति शः ॥ ३४ ॥ इषा विशुक्तं सर पिक्ाचभूतं
युनिः प्रहणे मन्ता महेशम् ॥ विचिन्त्य रदं कविमेवमश्यं प्रणम्य तुष्टाव कपर्दिनं तम् ॥ ३५4 ॥ रङ्कुकणं
उवाच ॥ नमामि नित्य, परतः प्र्ता्रो्तारमेकं पुरषं प्राणम् ॥ वरनामि योगेश्वरमीरितारमादित्यमरधरिं $ञ्लिपि
ह्टम् ॥ ३६ ॥ तौ ब्रह्मपार हदि सतव हिरण्मयं योगिनमादिहीनम् ॥ व्रनामि रदं शरणं दिविस्थं महाघ्रुनि ब्रह्मपरं पविन्र्
॥ ३७ ॥ सहष्तपादाक्षिश्ियेऽभियुक्तं सहस्तबाहईं तमतः परस्तात् ॥ त्वां कऋपारं प्रणमामि शं हिरण्यमभो पिपत जिनेनम् ॥ ३८॥
यतः प्रध्ूतिजेगता विनाशो येनाइतं सवेभिदं शिवेन ॥ तं त्ह्मपारं भगवन्तमीशं प्रणय नित्ये शरणं प्रपद्ये ॥ ३९ ॥ अचिद्धः
माखोकविंहीनद्पं स्वयं चित्तिमेकश्ढमु ॥ तं ब्रह्मपार परमेश्वरं तां नमस्करिष्ये न् यतोऽन्यदस्ति ॥४०॥ यं योगिनह्त्यक्तस
बीनयोगाभ्षवा समाधि परमातश्रताः ॥ परयन्ति देवं प्रणतोऽस्मि निचयं तद्रह्मषारं भवतः स्वहूपम् ॥ ३ ॥ न यतर नाभानि
विशेषत्पतिनं षंहशे तिष्ठति यतस्वदूपम् ॥ तं ब्रह्मपार प्रणतोऽस्मि नित्यं स्ववं लां शरणं प्रप्य ॥ ४२ ॥ यदरेदैवेदाभिरता विदेह
स बरह्मविज्ञानमभेदमेकप् ॥ प्यन्त्यनेकं भवतः सवरपं तद्रहमपारं परण॑मामि नित्यम् ॥ ७३ ॥ यतः प्रधानं पुरूषः पुराणो विवतते यं
प्रणमन्ति देवीः ॥ नमामे तं ज्योतिषि संनिविष्टं कां बृहन्तं भवतः स्वद्पम् ॥ ७४ ॥ व्रनामि नित्यं शरणं भहा स्थाणु प्रपये
गिरिशं पुराणम् ॥ शिव प्रप्य इरमिन्दुमो टि पिनाकिनं त्वा शरणं वरनामि ॥ ४५ ॥ स्तुत्ेवं शंडुक्षणाऽशी भगवन्तं कपदिनम् ॥
पपात दण्डवद्धभां प्रोखरन्प्रणवं शिवम् ॥ ७६ ॥ ततक्षणात्परमं छिद्गं परादभरतं रिषात्मकम् ॥ ज्ञानमनन्द्मदरेतं कोरिकारामिपति
१ भेतद्भ्यमिति पा० | १ फपदिनं तामिति पा० । ३ मोगिनमादिमन्तमभिति पा० | ७ ब्रह्ममयमिति पा० | ५ तहख्ररूपमिति पा० । ६ रुद्रमिति पा० । ७ मानादीतिः
नामादीति पा । ८ यष्य इ्पमिति पा० ¡ ९ वै द्वदाभिरताः-वेदानां वेद्: ज्ञानं तस्मिन् एताः । ्रह्मवादापिरताः इति; यद्द्वाक्यादिषरिरादिदेवभितते पा० । १० प्रणतोऽस्मीति
पा° | १९१ वेदाः इति पा° | १२ गृहेङमिति, गुहेरमिति पा° । १३ नमामीति पा० । ९४ परभिति पा० ] ` |
ट 4 (क भ - के नि तत्तत व न ऋ |
(= 422 ब ~ 1 2 224
&
प
भम् ॥ ७७ ॥ श॒ङ्कर्णोऽथ सं तदा निः ववात्मकोऽमरः ॥ निरिभ्पे विमडे दिग तदद्रतमिवाभवत् ॥ ०८ ॥ एतदरहुस्यमाड्यातं
६ माहात्यं च कृप्दिनः ॥ न कंथिद्रत्ति तमसा केदानप्यत्र युद्यति ॥ ४९॥ य इमां ुणुयापनत्यं कथां पापप्रणाशिनीम् ॥ भक्त
> | पापविशुक्तात्मा रुदक्षामाप्यमाघ्रयात् ॥ ५० ॥ पठे सततं शद्धो ब्रह्मपरं महास्तवम् ॥ प्रातमध्याह्वघरमये स योगं परपरुयात्भंरः ॥५१॥
इदेव नित्यं वत्स्यामो देवदेवं कपरिनम् ॥ द्रक्ष्यामः सततं देवं पूनयांमधि्टोचनम् ॥ ५२॥ इत्युक्त्वा भगवान्याः शिष्यैः सह्
महाद्युतिः ॥ उवास ततर युक्तात्मा पूजयन्वं कपरिनम् ॥ ५३ ॥ +. न्न्न्न णे नाम्-जयल्िज्ञोऽष्यायः ॥३३॥
ध
४
सूत उवाच ॥ उषित्वा तत भगवान् कपदीशान्तिके पुनः ॥ ययो दषं मध्यमे बहुवषेगणान्पभुः ॥ १ ॥ तत्र मन्दाकिनीं पुण्यामृषि
संवनिषेविताम् ॥ नदीं विमर्पानीयां दष्ा द्टोऽभवन्धुनिः ॥२॥ स तामन्वीक्षय निमिः सह दरेपायनः प्रभुः ॥ चकार भावपूतातमा
तानं क्षानविधानवितत् ॥ ३ ॥ ( पूनयामाष सोकादि पुष्पेनानाविधेवम् ॥ प्रविईय जिष्यप्रवरेः सादं सत्यवतीसुतः ॥ ) सन्तप्य
विधिवदेवानृषीन् पितृगणास्तथा ॥ मध्यमेहवरमीश्चानमचेयामासत शिनम् ॥ ७ ॥ ततः पाडुपताः शांता भस्मोहञ्तितियिहाः ॥
| समागता रुदर मध्यमेशवरमीश्वरम् ॥ ५ ॥ आड्धारासक्तमनसो वेदाध्ययनतत्पराः ॥ नटिखा शृण्डिताशापि शजुदधयज्ञोपवीति
|॥ & ॥ कोपीनवसनाः केचिदपरे चाप्यवाससः ॥ बरह्वयैरताः शाता दाति वै ज्ञानतत्यराः ॥ ७ ॥ षठा दवेपायनं विपा: शिष्य
| प्रवृत मुनिम् ॥ पनयितवा यथान्यायामेदं वचनमदवन् ॥ ८ ॥ का भवान् इत आयातः सह शिष्येमहाघ्घने ॥ प्रोचुः पेरदय
|रिष्यास्तानृषीन्धमेभाषितान् ॥ ९॥ अयं सत्यवर्तीधूतुः कषणद्ेपायनः प्रथः ॥ व्याप्तः स्वयं षीकेश यन वेदाः पृथक्ृताः ॥१०॥
~ ~ ~~
१ सुक्तात्मा-घमात्मा सवेगोऽमलः इति पा* । २ निनिन्ये इति पा०। ३ त्यक्तपापविशुक्तारमा इति पा० । ० परमिक्तै पा । 4 पुजयामोऽथ इूिनिमिति पा० । & महानि
रिति पाण । > दा्िश्चोध्यायः हि° पु | ७ मध्यदेरामिति पा० । ८ शृङ्चाति पा० | ९ चान्यवाससः इति पा० । १० वेदान्तष्यानतत्पराः इति; वैदृन्तज्ञानतत्परा हाते पा
१९१ शेरादयः इति पा | १२ मुनिरिति पा०।
च च्ल ८८ (< ८2८ < त
एवा
< >
@
०0
म ।
।
॥ ६९ ॥
प्ण त च कच प
णण
8 यस्य देवो महादेवः साक्षादेवः पिनाकधृक् ॥ अंशांशेनाभवल्छवा नाश्रा शुक इति युः ॥ ११॥यो वै परत्तनमहदव सवेभावेन
ठंकरम् ॥ पपत्नः परया भक्तया यस्य तज्ज्ञानमेश्वरम् ॥ १२ ॥ ततः प्चुपताः क्षै ते च इष्टतवरहहाः | ॥ उचुरव्यय्रमनप्रां ग्यां
पत्यवर्ताुतम् ॥ १३ ॥ भगवन् भवता ज्ञातं विज्ञनं परमेष्ठिनः ॥ प्रषाददखिदस्य यत्तन्माहेश! प्रमं ॥ १४ ॥ तद्रदस्माक
# मव्ध्ं रहस्यं गदयशत्तमम् ॥ ्षिपरं पदयेम तं देवं श्रुता भगवतो मुखात् ॥ १५ ॥ विनयिता ता्छिष्यान् पमन्तभषलस्तिद। ॥
६ प्रोवाच तत्परं ज्ञानं यो गिभ्यो योगवित्तमः ॥ १६ ॥ तत्क्षणादेव षिमरं सम्भूतं ज्योतिस्तमम् ॥ टीनास्ततरैव ते प्राः क्षणादन्तर
|
क --
"ऋ
धीयत ॥ १७॥ ततः शिष्यान् समाहव्थं भगान् त्रहमवित्तमः ॥ प्रोवाच मध्यमस्य माहात्म्यं पेर्पषकाच् ॥ १८ ॥ अस्मिन्
म
स्थने स्वयं देवो देवा सह महेश्वरः ॥ रमते भगवति सदै पखिरितिः ॥१९॥ अत्र पूं दपीकेशो पिता देवकीसुतः ॥
उवास वत्सरं कृष्णः सद्ा पापतेवेतः ॥ २० ॥ मस्मोदछितितरवाग रुदापनतत्परः ॥ आराधयन् इरिः शयुं कृता पापं
ए व्रतम् ॥ २१ ॥ तस्य पै बहवः शिष्या मह्रचयपरायणाः ॥ ठम्धा तंद्रवनाञ््ञानं दन्ता महैश्वप् ॥ २२॥ तस्य ठेवो महदेव:
प्रत्यक्चं नीठलोदहितः ॥ ददो कृष्णस्य भगवान्धरदां वश्युत्तमम् ॥ २३ ॥ येऽचचयिष्यन्ति गाविन्दं मद्रका पिधिपूुषेकम् ॥
( तेषां तदेश्वरं ज्ञानसुत्पत्स्थति जगन्मय ॥ २९ ॥ तमी शोऽ्चयितव्यशच ष्यातव्यो मत्परेजेनेः ॥ भविष्यसि न सन्देहो मल्पपाद्।
ॐ _ १ © (~
द्विजातिभिः ॥ २५ ॥ ये चं द्रष्यन्ति देवेशं व्यातौ देवं पिनाकिनम् ॥ बऋह्महत्यादिकं पापं तेषामाश्चु विनर्यति ॥ २६ ॥
।
ध „क
| १ स इति पा० | २ द्टसबतनूरुहाः इति पा० । ३ नेखुरिति पा०। ४ प्रोचुरिति पा०। ५ पदमिति पा० । & मव्यक्तमिप्े प।० । ७ समाभाष्य च दृति पा विसर्जयित्वा
& इत्याषेम् । ८ स्वयभ्ट्रप्रसुखांस्ततः इति पा० । ९ योगिन इति पा० । १० समाहू ति पा० | ११ रोध्पूषैकानिति पा० । १२ रद्रध्ययनतत्पर् दतिः रुद्रनाप्यपरायणः हूति पा० |
र ९३ तदटद्नादितति पा० 1 १७ पररमैपद्मापम् 1 १९ नमस्कार्योचिततव्य इते पा० । १६ भविष्यन्तीति पा० 1 ९७ द्विजातयः हति पा० 1 १८येऽत इति पा०। १९ स्नात्वा सद्रभिति,
८ | ज्ञात्वा रुद्रमिति पा° |
८.1 व= 429. 1. 1 1.11
रः ) ~
~
ध
८ 4
[च 3
क -
<
द.
47
क :
॥ €) =€, | ॥ ठ
(क |
। प्राणां ८) = (ॐ १ 3 स च (ॐ २ ¢ (9 १. © (ॐ 4 क ४
^ त्वनान्त य विपाः पापकर्मरता अविं ॥ ते यन्ति एमं स्थानं नात्र काया शिचारणा ॥ २७ ॥ धन्यास्तथ्यन्तु ते विप्रा मन्द् ||| पवौ
$ © © त (क 9 (8 " ५५ © म
कय यिका
[
नः
&ॐ
१ ` ~
1
1: ॥ अच्यन्त मह एच्थम्वरवत्तपम ॥ २८ ॥ स्नान दान तपः आरद् 4 । ५६ एककरः क्त् | |
व नाता म् ॥ य (६१५ कु छम् ॥ २९॥ स्निहत्यामुषस्पृर्य राहूयस्ते दिवाकरे ॥ यत्फछं कमते मत्यंस्तस्मादशशुणं लिह ॥ ३० ॥ एव|| अ ° २५
क्त्वा महायोगं पध्यमज्ानितके प्रभुः ॥ उसि सुचिर पुनयन्वे महशथरम् ॥ ३१ ॥ उति श्ीकूमपराणे वाराणतीगाहाप्म्यं नाम ६
चतु ल्शाऽव्यायः ॥ ३४ ॥ घरुत उपाच ॥ ततः सषाणि गुद्यानि तीथान्यायतनानि च ॥ जगम भगान्यापो नेमिनिप्रभुषवेतः ॥
॥ ३ ॥ प्रयागे वरम तीथं प्यागद्धिकं शभम् ॥ विशरूपं तथा तीर्थ कारतीथंमतुत्तमम् ॥ २॥ आकाशार्यं महातीर्थं तीथेचैषा ,
वषं परम् ॥ स्वान महती गोरतीथमतत्तमम् ॥ ३ ॥ प्रानापतयं परं तीर्थ स्वगेदीरं तथेव च ॥ जम्बुकेश्वरमितयुक्तं चास्यं
तीयत्तमम् ॥ € ॥ गयातीर्थं महतीयं तीव महानदी ॥ नारायणं पर तीर्थं वायुतीयेमत्तम् ॥ ९ ॥ ज्ञानतीय परं यत्र वरह |
| ताथयुततमम् ॥ यमताथ महापुण्यं तीयं संवततकं परम् ॥ & ॥ अग्नितीर्थं दिनेशः कारकेणुत्तमम् ॥ नागतीर्थं सोमतीर्थं पूयं
॥ |तीर्थं तथेव च ॥ ७॥ पवत्य महापुण्यं मणिकृर्णमयुत्तमम् ॥ वटात्कचे तीथवरं ्रीतीथेचच पितामहम् ॥ ८ ॥ गद्भातीथेन्तु देवेशं
| तथा तततीथषु्तमम् ॥ कापिङ्ेष सोमो मेधतीयंमलुत्तमम् ॥ ९॥ ( यत छं पूजनीयं स्नातं व्हा यदूगत्ः ॥ तदूनींस्थापया ||
्ु
~ ----~ --~-
क~
222 2 2 च
६
<<<
1
॥
(ध
मा विष्णस्तद्िगमश्रम् ॥ ततः लात्वा समागत्य अनन प्रोवाच तं ईरिम् ॥ मानीतमिदं छं कंस्मत्स्थापितवानपि ॥ तमाह ४
1१. रतान रभाक्तहढा यतः ॥ तस्माल्मतिशतं ख नान्न त्र भविष्यति ॥ ) भूतेश्वर तथा तीर्थं तीर्थं धर्मष्ठुद्धम् ॥ |
गन्धुवृत्तीथं षुञ्ुभं वाह्यं तीथं तमम् | त # ॥ ४५ 6 ० = १४. ९ = 7४ (> = । [# =, ® ० < (~ =,
स युत्तमम् ॥ ०० ॥ द्१।५९ ह।मत्।थ चन्त द्विनात्तमाः ॥ चि्रगदेधरं पण्यं पुण्यं विद्याधर
९ मस्य इति प्०। २ तत्परमिति प० । ३ कार्मिचारणां इति पा० । ४ धन्यास्तु खु भ इति १०
| तिषा प े कः २ । * जयच्चिद्योष्यायः छि० पु० । ५ स श्रुत्वा इति पा०। & वेवाषभाभेप
पा० ] ७ केदारं तीथसत्तमाभेप्े पा० । ८ खर्गती्थानिति पा०। ९ भमिति पा० । ९० कल्शेश्वरय॒त्तममिते पा० । १९ महायुद्यमिति पा० । १२ देवीदामिति पा० । १३ यया-
॥ ७० ॥
<: 2 <=
[
तेस्तीथखत्तममिति पा । १४ व्यौमतीषाभाति पा०।
श्रम् ॥ ११ ॥ केदारं तीर्थयुल्याख्यं कारयैसउत्तमम् ॥ सारस्पतं प्रभाप्चच सेधकर्ण हरं भम् ॥ १२॥ योकिकास्यं महातीर्थं 6
तीथञ्चैव हिमाख्यम् ॥ हिरण्यगर्भं गोप्यं तथैष वृषष्यनम् ॥ १३॥ उपरान्तं रिषकेष व्या्रेशवरमउुत्तमम् ॥ भिोचनं महा र
लोखार्क्ोत्तराहय् ॥ १४ ॥ कषाटमोचनं तीर्थ ब्रहमहत्याविनाशनम् ॥ शकैधः + सौ १५८५ ॥ १५ ॥ एवमा §
दीनि तीनि पराधान्यात्कथितानि तु ॥ न शक्या विस्तरद्ं तीर्थंल्या द्विजोत्तमाः ॥ १६ ॥ तेषु सषु तीर्थेषु सनालभ्यच्य
४७
वनातनम् ॥ उपोष्य त तापो पारायों महाषनिः ॥ १७ ॥ तपयिला पितृन्देषान् क्ता पिण्डप्दानकम् ॥ जगाम पनखापि (
1
८2 +<
= 3 ~>
4)
व
१.१
(9८222 ष्ट
प्छ
ण्य् महात्मानं जगु पेडाद्यो द्विनाः ॥ बृसय तत्र नियतो व[राणत्थां चकार सः ॥ २० ॥ रन्तो दान्तच्निषवणं स्नात्वाभ्यच्य
पिनाकिनम् ॥ भेक्षाहारो विशुद्धात्मा त्ह्मचथेपरायणः ॥ २१ ॥ कदाचित्तत्र वसता व्यासेनामिततेजपा ॥ भममाणेन भिक्षा वंन (
छन्धा द्विजोत्तमाः ॥ २२॥ ततः करोधावृततवुनैराणामिह वापिनाम् ॥ वित्रं सृजामि सव॑षा येन सिद्धिदं दीयते ॥ २३ ॥ तत्षणात्ा ध
महादेवी शंकशद्वशरीरिणी ॥ ५: गसीत्स्वयं प्रीत्या वेषं कत्वा तु मादुषष् ॥ २४ ॥ भो भो वास्त महाबुद्धे शप्तष्या न तया पुरी । ६
गृहाण भिक्षां मत्तस्तवसुक््वैव प्रददा शिवा ॥ २५ ॥ उवाच च महादेवी कोधनस्तवं येतो घने ॥ इह क्रे न वस्तव्यं कृतघोऽपि यतः
सदा ॥ २६ ॥ एवघुक्तः स भगवान्ध्यानाज्ज्ञात्वा परं शिवाम् ॥ उवाच प्रणतो भुता स्तुत्वा च प्रवरः स्तैः ॥२७॥ चतुर॑रयापथाष्म्यां
प्रवेशं देहि शाङरि॥एवमास्तवत्यनु्नाय देवी चान्तश्ीयत।२८॥ एवं स भगवान्व्यासो महायोगी पुरातनः॥ ज्ञात्वा क्षेगुणान् सवौन्
¢ = ११.०५४ (
स्थितस्तस्या पाशवतंः॥२९॥ एवं व्यासं स्थितं ज्ञात्वा कषतर सेवन्ति पण्डिताः तस्मास्वप्रयतेन वाराणस्यां वसेत्नरः॥३०॥ सूत उवाच।
९ काङिन्रमिति पा० । २ भद्रकर्णं फषमिति पा० । ३ इक्रिधरमिति पा०। ४ महातीथैमिति पा०। ५ पिनाफेनमेप्ति पा० | ६ परं ठिद्गमिक्ति पा० । ७ कदाचिद्रत्तता <
तत्रेति पा० 1 ८ भवता न हीति पा५। ९ मवान्यत इति पा० 1 १० अपाश्वत इति पा० पाशवमित्रे देरो इत्यथैः, अतिपात इति पा० । १९ सिवन्तीति पर्सरैपद मार्षम् ।
यच विश्रश्वरः शिवः ॥ १८ ॥ स्नालाभ्यच्यं मह्खिगं शिष्यैः सह महृषुनिः॥ उवाच शिष्यान्धर्माता यथेष्ठं गन्तुमहेथ ॥ १९॥ ते
ॐ. पु.
॥ €} |
स, 022 +39
~ + > च्य
3
<<< 2 (<
॥,
(
च्छः
यः पठदपित्तसुक्तस्य माहात्यं शणंयादथ ॥ अवया द्विनाग्छन्तार् सं याति परमां मतिम् ॥ ३१ ॥ शादे वा दैविके कयं रवव
। ॐ
इने वा द्विः ॥ नदनिं चैव तीरेषु देवतायतनेषु च ॥ ३२॥ ज्ञात्वा समाहितमनाः कामक्रोधविवृनितः ॥ जपेदीरं नम्छृत्य प्रयाति
प्रमां गत्तम् ॥३३॥ इति श्रीकूमपुराने परायणर्षीभा हास्य -इति शरह्मुराणे वाराणर्तामादास््ये "पचतिंशोऽव्यायः॥ ३५॥ व्राणकीमाहात्मयं समाप्तम् ॥ अथ प्रयागमाह्य
त्म्यम् ॥ ऋषय उचुः ॥ माहात्स्यमियुक्तस्य यथावत्सषरदीरतम् ॥ इदानी प्रयागस्य माहात्यं जहि हर्वेत ॥ तहं सुतैत ॥ १ ॥ यानि तीर्थाति
कि । १ # © १ न्म
तेव विच तानि महान्त वै ॥ इदानीं कथयास्माकं सूत सावि ॥२॥ घत उच ॥ शणुववभृषयः सवे विस्तरेण जवीमि
वरः ॥ भरयागस्य च महि्म्य यञ दवः पितामहः ॥ ३ ॥ माकैण्डयेन कथितं कौन्तेयाय महात्मने ॥ यथा युधिष्ठिशयेतततदरषये भवता
२
महम् ॥ ® ॥ निहृत्य
्र्मिच्छस््वामास्ते द्वायेहौ घनिः॥ ७॥ सरितो धमैपुरस्त॒ द एभ्येत्य
अब मे सफ जनम अच् मे तारितं कुटम् ॥ म
( ([देनिः ॥ युषाष्ठयं महात्मेति पनया ते युनिम् ॥ १० ॥ मारकण्डे
त्वं ज्ञात्वा समागतः ॥ ११॥ ततो युषिष्ठिशे जः प्रणम्य जिरात्र
2
निहता बहव युद पर्मांताऽनपयपिनः ॥ अस्माभिः
१
९ गणुयान्नरः इतिः अूणयादपीति पा० । ३ सोऽपि याति परं पर्दा
५ चतुचखिरः रि० पु० | ५ इदानीन्तु इति पा० । & सत्तम इति पा
निम् । खा गतं ते महाप्राज्ञ इति पा०। १० महाश्रुने इदि पा० । ११ ततस्तष्ट इति पा० । १२
१४ कथय त्वमिति पा० । ९५ मुच्येय किहिवषैरिति पा० । १६ पुङ्खर इति ० ।
कं।रवान् स्वान्धरातभिः सह पाथिवः ॥ शोक्षेन मेहताविशो घुमोह स युधिष्ठिरः ॥ ५ ॥ अचिरेणाथ कठेन
त्वरम् ॥ दरारमभ्यागतस्थेह सवागतं ते महामुने ॥ ८ ॥
दा युने ॥ ९ ॥ सिहाषनघुपस्थाप्य पादशोचाच॑ना
° | ७ जृणुष्वं छुनय इति पा० । < द्र्टमिच्छृरिति पा
0
५
माङण्डेयो महातपाः॥ सम्भा ास्तिनएुरं राजदूरे स तिष्ठति ॥ ६ ॥ द्वाराखोऽपि तं इह रज्ञे कथितवान्दुतम् ॥ माकेण्डयो |
|
र
मिति पा०। ३ यातरार्यांवाद्िनोत्तमा इति पा० । ४ सरात्वा स्मीहुतमना दम्भमात्सरयवार्भेत इत्ति पा ।
यस्तु संपृष्टः प्रोवाच स युधिष्ठिर ॥ किमर्थ बुद्च॑षे विदन्
(@
व तत् ॥ कृय्थस समातेन येत दामि किंसिविषम् ॥ १२ ॥
कोरः षाद मपङगनसुनि्तम ॥ १३॥ येन दितासपुद्धतानत्मान्तकतादपि ॥
। ९ हार् मित्याह तत्पर इति, गत्वा नत्वाहु तं
सुद्यप्त राजन् स्र ज्ञात्राहमागत इति पा° । १३ प्रणम्याह महाञुनिमिति पा० ।
"नना
©>
॥७१ ॥
(५०
अ {८2 12, 2 (2 11242
: --=--- ~
धुच्येमं पातकषाददं तद्वन्व पहीते ॥ १४ ॥ माकंण्डय उवाच ॥ शृणु रजन्हाभाग यन्मां पृच्छति भारत ॥ र र
नराणां पापनाशनम् ॥ १५ ॥ मी ोातीनयर । समास्ते भगवान् न्मा सखयमभ्रः एह दैवतैः ॥ ६ ॥ युधि
षिर उवाच ॥ भगवण्च्टोतुमिच्छमि प्रयाशगमने फम् 7 वरता का गतिस्तत्र घातानाजैव किम्फडम् ॥ १७ ॥ ये वनन्ति प्रयागे
तु बहि तेषान्तु किम्फरम् ॥ भवतो विदितं दछ्येतत्तनम वहि नमोऽस्तु ते ॥ १८ ॥ मार्कण्डेय उवाच ॥ कथयिष्यामि ते वत्स प्रयाग
ह्ाननं फट् ॥ पुरा महभिः पम्यक्कथ्यमानं भया श्वत्तम् ॥ १९ ॥ एतत्मनापतेः कषवं अषु रकेषु विशुष् ॥ ॐ स्रात्ा दिं
यान्ति ये मृतास्तेऽपनभेवाः ॥ २० ॥ त ब्रह्मादयो देवा र्षा कुवन्ति संगताः ॥ बहून्यन्यानि तीथानि सवेपापादद्षाने चं \ २१॥
कथितुं नेह शक्रोमि बहुषषशतेरपि ॥ संक्षेपेण प्रवक्ष्यामि प्रयागस्येह कीततनमू ॥ २२ ॥ पिष॑नुःपदृन्ताणि तानि रक्षन्ति जाह्ववी् ॥
यष्ठुना रक्षति षदा सविता सप्तवाहनः ॥ २३ ॥ प्रयागे तु शोषेण स्थयं वतिं वाव ॥ मण्डं रक्षति इरः सपेदेवेशच समि रक्षति हरिः सेदव पम्मितिम्
प 224 ४८
विशेषेण
॥ २९ ॥ न्य्ोधं रक्षते नित्यं श्ूटपाणिमेहेधरः ॥ स्थानं रक्षन्ति दे देवाः सपैपापरं शभम् ॥ २५ ॥ सखकमेणा दृता सेका नेव
गच्छन्ति तेत्यद्मू ॥ स्वल्पमल्पतरं पापं यस्व चास्ति नरधिप ॥ २६ ॥ परषां स्माणस्य सर्वमायाति संक्षयम् ॥ दसनत्तस्य|
तीथिस्य नामतकीत्तेनाद्पि ॥ २७ ॥ पृत्तिकाडम्भनाद्वापि नरः पापाहे ॥ पञ्चङण्डानिं रजिन येषा मध्ये तु नाही ॥२८॥
प्रयागं वितः एसः पाप नश्यति तत्क्षणात् ॥ योननानां सहघरेषु गां स्म॑रति यो नरः ॥ २९ ॥ अपि दुष्डरतकमौषौ छमते परमां
गतिम् ॥ कीर्तनान्सुच्यते पापाद्छ्या भद्राणि पृह्यति ॥ ३० ॥ तथोपस्पृर्य राजेनद्र सुरखोके महीयते ॥ व्याधितो यदि वा दीनः
कृदो वापि भवेन्नरः ॥ ३१ ॥ पितृणां तारङ्सैव सरवपापप्रणाङनम् ॥ येः प्रयामे कृतो वास उततीणो भवार ॥ ३२ ॥ मेगा
~ कक "भ
व { | 1
कि कि त
णी दि
१ इच्यते इतिं पा० । २ या चेष्टा यत्च तत्फरमिति? यच्च ते फठमिति पा०। ३ सरिमत इति पा०। ४यद् तस्येति षा०। ५ यः स्मरते इति पा० ।
(भ
~
भ न वर त-क ----- ~~~: ~~~ -- र य ~ ~~ ररः नत~ ` हि श्रि ग क
~ कु = "क {= = >~ र क न न्= # ~ क क ¬ ० म # ५
क. पु.
॥ ७२ ॥
0229४ 21
न
| यमुनमासाय त्यनेत्माणान्ययततः ॥ इप्पितोछमते कामान्धदनित पनिपुंगषाः ॥ ३३ ॥ दीप्तकथचनवगमिपिभनिमादुततिभिः ।
ष
|
।
६ | |
4
८८2.
|
2
र
95
©
° ||स्ेरततमयेिव्येनोनाध्वनकषमाकुठेः ॥ ३९ ॥ वरागनापमाकी्ेमोदते शुभलक्षणः ॥ गीतवादि्िनि्षोषैः प्रषु परतिषुष्यते ॥ ३९५ ॥|§
५ | वात्न स्मरते जम्य तावत्स महीयते ॥ तस्मातसवगासरिष्ट शीणकमां नरोत्तमः ॥ ३६ ॥ हिए्यत्रमपरण समृ नायते करे
तदेव स्मरते तीर्थ स्मरणाततत्र गच्छति ॥ ३७ ॥ देशे वा यदि वारण्ये विदेशे यदि वा गृहे ॥ प्रयागं स्मरमाणस्तु पर्वु प्रा
परित्यनेत् ॥ ३८ न शकपवाप्रोति वदन्ति सुनिपुगषाः ॥ स्वेकामफस वृक्षा मही यत हिरण्मयी ॥२९ ॥ ऋषयो घुनयः सिद्धा
स्तत्र खोक घ गच्छति ॥ घ्नीसदघाङख रम्ये मदारगिन्यास्ते शभे ॥ ९० ॥ मोदते मुनिभिः सादं स्पङृतेनेहे कमणा ॥ सिद्धवारण
गन्धैः प्यते देवंदनवैः ॥ ७१ ॥ ततः स्वगोत्परिभरष्टो नम्बर पपतिभवेत् ॥ ततः शुभानि कमणि चिन्तयानः पुनः पुनः ॥ ४२॥
५ गणवान्वत्तसम्पत्नो भवतीत्यनुद्ुश्चम ॥ कर्मणा मना वाच। सत्ये धम प्रातिष्ठतः ॥ ` ४२ ॥ गंगायुनयोमेध्ये यस्तु भरौ
यच्छति ॥ सुणेमथ. युक्तां वा तथेवान्यत्परिमरहम् ॥ 9४ ॥ स्वकायं पित्कयिं _ बा तीथं योऽभ्यचत्ररः ॥
निष्फरं तस्य तत्तीथं यावत्तत्फखम्वुते ॥ ४५ ॥ अतस्तीथिं न गृहीयादुण्पे्वायतनेषु च ॥ निमित्तेषु च सवषु अप्रमत्तो द्विनो
भूषैत् ॥ 9६ ॥ कपिलं पाटलं धेय यस्तु कृष्णा प्रयच्छति ॥ र्ण रोप्ययुशं चेरक्णीं पयस्विनीम् ॥ 8७ ॥ तस्य य्न
> | समानि सन्ति गतेषु सत्तम॥ तावद्रषेसदृघ्नाणि शु्रखोके महीयते ॥४८॥ इति श्रीकूभपुराणे प्रयागमाहार्ये ` षट् ऽध्यायः ॥२६॥
तदेवं ॥ माकंण्डेयं उवाच॥ कथयिष्यामि ते वत्स तीथेयाविधिकमम् ॥ अर्षिण ते विधानेन यथाहं यथाश्रुतम् ॥ ३ ॥ प्रीय
१ गङ्गाय्ठनामित्यत्र समाहाशन्दः । २ वधिभिरिति) वन्निभेरिति पा । ३ यावत्नाणमते इति, यावत्र रभते इति पा । 9 शि्रोकमिति पा० । ५ सिद्धाः रिवटोक्रे इति
पा० । 8 सुकृतेनेहौति पा० । ७ दिषि दैवतैरिते पा । ८ भवतीह न सशय इति पा० ।९ सत्यधर्मपरेतिष्ठित इति पा० । १० यामभिति, त्राममिति पा० । ११ तसमै वान्यत्मरति
महमिति से तनाक्षयं भेत् तीय न मतगहवीयात्तयवात्यतमतिमरहमिति पा । प्रतिगरहमिति छीवत्वमा्ैम् । १९ देवताभ्यचेनेपिवा इति पा० । १३ स्व्णजङ्गामिति पा०।
* पंचर्धिङाः छि° पु | १४ प्रयागनी्थै यातार्थीति पा०।
€
4
9
५
@
<= 2 < 2 2222
(श
¢
(8
~ म ~~~
¬) =
6
॥ ७२ ॥
„= 32 3 (~ -॥ ~, = अ: = 3 2 = = ~
|
न
तीर्थयावारथीं वः प्रयाति नरः काचित् ॥ बरीवई समाडूढः शृणु तस्यापि यत्फठम् ॥ २ ॥ नरके वसते घोरे समाः करपरातायु
तम् ॥ त्तो निवात्तितो घोरो गवां क्रोधः सुदार्णः ॥ ३ ॥ सञिरुशच न गृहन्ति पितरस्तस्य देहिनः ॥ यस्तु परास्ता बाडा
नत्रहीनान्परषठ्ति ॥ 9 ॥ यथात्मानं तद् सवं दानं षु दापयेत् ॥ एेशयोहोभमोदाद्वा गच्छेयानेन या नरः ॥ 4 ॥ निष्फट
तस्य तत्तीर्थं तस्माघानै विवनयेत् ॥ गंगायसुनषमष्ये यस्तु कन्थां प्रयच्छते ॥ & ।॥ आण तु विधानेन वथाविनवाव्तरम् ॥
न स परयति त घोरं नरकं तेन कमणा ॥ ७ ॥ उत्तशच् स कुच् गत्वा मोदते काठमग्ययम् ॥ रगरड समाश्रित्य यस्तु प्राणान्
प्रित्थनेत् ॥ ८ ॥ स्वगेखोकानतिकरम्य रुद्रडोकं स गच्छति ॥ यत ब्रह्माद्या देवा दिशश्च साद्गश्विराः ॥ ९ _॥ खकपासश्र
पितरः कषवं ते खाकषंस्थिताः ॥ सनत्मरपभुखास्तथा बऋ्मषेयोऽपरं ॥ १० ॥ नागाः सुपणाः सद्यश्च तथा नेत्य समातं ॥
हरिश्च भगवानास्ते प्रजापतिपुरस्करृतः ॥ १३१ ॥ गेगायघ्रनयोमेष्ये पृथिव्या जघनं स्पृतम् प्रयागं राजशादृड विषु खोकेषु विश्वत्
॥ १२ ॥ तजाभिषेकं यः कथात्छट्मे हा पितत्रत यं फठमवाप्रोति रानद्याश्वमेधयोः ॥ १३ ॥ न मातषचनात्तात न छक
वचनादपि ॥ मतिक्त्कमर्णाया ते प्रयागगमनं प्रति ॥ १४ ॥ षष्टि तथिसदश्लाणि षष्टिकोय्येस्तथापराः ॥ तेषां सातिष्यमत्रेव तीथानां
कुरुनन्दन ॥ १५ ॥ या गतिर्योगयुक्तस्य पन्यस्तस्य मनीषिणः ॥ सा गतिस्त्यनतः प्राणाच् गद्ायञुनसद्धमे ॥ १६ ॥ न ते वान्त
छोकेऽस्मिन्यत तत्र युधिष्ठिर ॥ ये प्रयागं न सम्प्राप्ताच्चिषु रकेषु व्चिंताः ॥ १७॥ एवं दक्षा तु तत्तीथं प्रयागं परमं पदम् ॥ युच्यते
घवैपापेभ्यः शशाङ्् इ रहणा ॥ १८ ॥ कम्बडाश्तरं नागो यद्ुनादक्षिणे तरे ॥ तत स्नाला च पलि च युच्यते सपेपातके
॥ १९ ॥ ततर गत्वा नरं स्नानं महादेवस्य धाीमतः॥ समस्तास्तारयेत् प्वान्दशार्तातौन् दशावरान् ॥२०॥त्वाभिषेकं तु नरः सोऽश्व
--- न श अ
९ वड़्ीवदैक्चमारूढ इति पा० । २ यत इति पा० ¦ ३ कोधोहिं दारुण हति पा० । ७ पितरोलोकसंश्िताः इति, छोकप्तम्मता इति पा । 4 दहेति पा०। 8 सत्छस्थस्थत्ति पा० |
७ दिश्युतिति षा० । ८ नवस्थानमितिः नरः स्थानमिति पार 1 ९ आत्मना तारयेदिति पा० 1 १० अतीतातरदधंतनान्-अवरानधस्तनान् ।
१
= व |
ल 2 ।
~~~ --_ `
क. 9
॥ ७३ ॥
मेधफटं ठ्भत् ॥ खगलोक्मवाप्रोति यवद्ाधतशंदुवम् ॥ २१ ॥ पदप त य छक्यं याति पान्वः ॥ अवटः सर्वार्ध
प्रतिष्ठान विश्वत् ॥ २२ ॥ तरह्चारी नितक्राधक्विरातरं यार तिष्ठति ॥ रपेपपविद्यदात्या हःऽथमेधफर ठभत् ॥ २२ ॥ रतत
रेण प्रतिष्ठानं भागीरथ्यास्त षवयतः ॥ हंसप्रपतनं नाम तर्थि तेखोक्यविश्वतम् ॥ २९ ॥ अश्वमधफठ तन स्परतमाने त॒ जायत् ॥ यि
चन्द्र धर्थश्च ताषत्सव्े महीयते ॥ २५ ॥ उग॑शीपुिने रस्ये पिषुर हवपण्डुर् ॥ परत्यनति यः प्राणछ्रणु तस्यापि वकर
॥ २६ ॥ षिर्षसह्लाणि षश्िवषश्चतानि च ॥ आस्ते र पित्भिः साद स्गेखोके नराधिप ॥ २७ ॥ अथ पन्ध्याषरे स्मये त्ऋ्मचारं
समाहितः ॥ नरः श्ुचिर्पास्तीत ब्रह्मरोकमपाष्यात् ॥ २८ ॥ कोटितीथ पमाक्षा्य यस्त॒ प्राणान् प्रत्यनत् ॥ कोटिपषेहक्षाणि
स्वगेखोके महीयते ॥ २९॥ यत्र गडा महाभागा बहूतीथेतपोषना ॥ षि क्ष ह तज्ज्ञेयं नाज काया विचारणा ॥२०॥ क्षत तार
यते मन्यघ्रारगास्तारयतेऽप्यधः ॥ दिवि तार्यते देवास्तेन सा परैपथा स्मृता ॥ ३१ ॥ यावदस्थानि गद्भायां तिष्ठन्ति पुरुषस्य ठ ॥
तावद्रष॑सदलाणि स्वगेखोके महीयते ॥३२॥ तीथानां परमं तीं नर्दानां परमा नदी। माक्षदा सवभूतानां महापाताकेनामाप ॥ २२॥
सवत्र सुख्भा गं स्थानेषु दर्भा ॥ गेगाद्ररि प्रयागे च गेगासागरंगमे ॥ ३० ॥ सवेषामेव भूतानां पापोपहतचेताम् ॥
रतिमन्वेषमाणानां नास्ति गासिमा गतिः ॥ ३५ ॥ पविराणां पकिव यन्म॑गखाना मंगङम् ॥ महेश्वरत्पसए पसवेपापहारा शभा
॥ ३६ ॥ कृते त॒ नैमिषं तीय मतायां पष्क परम् ॥ द्वापरं त इस्पात कड गगा रा रष्यत । रतायां पष्करं वरस् ॥ द्वापरं गग ३७ ॥ गंगामेव निषेवन्ते प्रयागे तु
विशेषतः ॥ नान्यत्काटिपुगे रोदे पजं तृप विदयते ॥ ३८ ॥ अकामो वा सकामो वा गंगायां यो विपद्यते ॥ स मृतो जायते समगं नर
च च पटूयति ॥ २९ ॥ इति श्रक्सपुराणे प्रयागमाहात्म्ये" सपानिशाऽच्यायः [क्मिपराणे प्रयागमाहात्म्ये" सत्तधिश्ोऽध्यायः ॥ ३७.॥ तदेष ॥ माकेण्डयं खाच 1 पष्ठिस्तीय
१९ परलपद्मार्षम्। २ अपतकतषुवं यावत्मलयपयन्तमित्य्थः | ३ ख्यातिमात्रृप शति पा०। 9 मध्यत इति पा०। ५ स्म्रतमात्रात्त इतिपा० । & समत्य दाति पा० ।
७ वहुतीेतपोवना- वहूनि तीर्थनि तपोवनानि च यत्र सा । ८ नान्यत्कषगुगोद्रूतं मरं हन्तुं सुदष्करमित पा 1 > षटवरिश्ोष्यायः छि पु । ९ पष्टतीथति पा० ।
=-=
ग्य
५.
नै
पषा
भ० ३
॥ ७६ (|
ष
( घदश्राणे षषिस्तर्थ्नतानि च ॥ मावमाते गमिष्यन्ति गंगायमुनकंगमे ॥ १ ॥ गवां रतषदघस्य सम्यग्दत्तस्य यत्फडम् ॥ प्रयागे ;
&
<
|
५ ।
भावमा तु यहं क्षातस्य तत्कटम् ॥ २॥ गंगायश्नयामेध्ये केरीषाशचिच साधयेत् ॥ अर्हनांगो रोग पथेन्दियसमनित्ः )
६|॥३॥ याति रोमहूपाणि तस्य गात्रेषु भूमिप ॥ तावद्रषेषदघ्ागि स्वगेढोके मर्हीयते ॥ ४ ॥ ततः स्वग।त्परिधश जदरीपपति||
।
य = -4222
~~
भवेत् ॥ यक्सा स विषुखन्भोगांस्ततीं ठेभत एनः ॥ 4 ॥ नह्परेर यः यातंगमे टोकविश्ते ॥ राह्मस्तो यथा सोमा विषु | र
( ( सर्वपातकैः ॥ ६ ॥ सोमरोकमवप्रोति सोमेन सह मोदते ॥ पशवषंसदसलाणि षणिषरातानि च् ॥ ७ ॥ स्वगतः राक्र पैऽ। सुनि |||
| गम्धवेसेविते ॥ ततो भस्त राजे सदे जायते $रे ॥८॥ अधःरिरास्त यां पारागरढपादः पिवे्नरः ॥ पपवपततद्ताणि स्वगरोके | ४
| |मदीयते ॥ ९ ॥ त्मा रामेन अभिहोजी भवे्रः ॥ सकवाथ पिषुसन्भोगांस्ततीरथ भजते पुनः ॥ १०॥ यः रीर विकँ ||
५ ||चित्वा शाङनिभ्यः परयच्छति ॥ 9३ ॥ विहगरपधकतस्य श्रृणु तस्यापि वतफठयु ॥ शातं वदृघ्राणां सोमरोके महीयते ॥ १२॥ तत्||
| |स्तस्मात्परिनिषठो रजा भवति धामिकः ॥ युण्न पपननो विदत प्रियवाक्यवाच् ॥ १३॥ भोगाच भुक्ता दक्वा च तती
9 | भजते पुनः ॥ उत्तरे यश्ुनातीरे प्रयागस्य च दक्षिणे ॥ १४॥ ऋणप्रमोचनं नाम तीथेन्तु परमं स्पृतम् ॥ एकरात्रोषितः त्ता
|| भातत प्रशठच्यते ॥ १५ ॥ स्वंगखीकमवप्रोति जनृणश्च सद्] भवेत् ॥१६ ॥ इति शीक्मेपुराणे प्रयागमाहात्म्यं नामः अष्विशाऽ
५६|| घ्यायः ॥-३८ ॥ तद्व ॥ माकेण्डेय उवाच ॥ तपनस्य सुता द्वी चरेषु ङोकेषु विशुता ॥ समागता महाभागा युना यत्र निप्र
क (क
| ॥ 9 ॥ येनेव निभृता गंगा तेनेव युना गता ॥ योजनानां सदघेषु कीततनात्पापनारिनी ॥ २॥ ततर स्नाता च पीला च यथना
~~~] ब् {बब ~~~ ~~ ~~~ ~~~ -~~~~~~~~-~~~~~ ~~ ~~~
= ~~ ~
‰०।
> (<<
६
९ षष्ठितीर्थतिं पा० । २ समायान्तीति पा० । ३ सङ्गमे पा० । 9 काष्ठा यस्तु धारयेदिति पा । ९ भानवः इतिं पा० । ६ व्रजते इति, मनते इति पा० । ७ पुनरिति पा ,
[च् भुक् (अ) [> [० € [॥) [> [१ क क्ष, शि ® क
प ८ घूममिते पा । ९ भुक्तवा तु इति पा। १० विकत्तित्वा इति आषम्, मिकरूत्य इति साघु) १९१ विहयान् सुप्रियवाक्यवानिति पा । १२ भुक्त्वातत विपुलान् भोगानिति
च, मि (9१ [क
पा० ] १३ ऋणैस्तत्ोत पा० । ऋषिदर्वपितर्णरित्यथः । १४ सूर्॑छोक इति पा० । > सपतत्रि्ः ®° पु । १५ यमुनायां युधिष्ठिर इति पा०।
2422
{६9
(लि ~
+
् रे न्त ठ न
1
(न
॥ ७® ॥
--- - --- ~ छै ५) ४ -------- नि -रयणरदर क षयिस) पो
ह
(व क
४
। निञ्नगा ॥ स्ैपापविनि्षुक्तः पनात्यासतमं खम् ॥ ३॥ प्राणास्त्यनति यस्तत्र स याति पमां गतिमू ॥ अभितीर्थमिति ५ पवा †
ष्यातं यमुनादुक्षिणे तटे ॥ ९ ॥ पथमे धमशजस्य तीर्थं तन्रकृ स्मृतम् ॥ तव ताता दिवि यान्ति यं मृतास्तेऽपुनभेवाः ॥ ९ ॥ ४ |
कृष्णपक्षे चतुय लाता सन्तपय व शदिः ॥ धमरानं महयपापेसुचयते नतर सूयः ॥ ६ ॥ दरार्तथ्ननागि दसकराटचस्तथापराः॥ ८
मवागषस्थितानि स्युखमामेनीपिणः ॥ ७॥ तितत कोदोऽदंकोटिश्च तीथानां वायुर्ीत् ॥ दिवि भमयन्तरिके च तत्स
नाहषी स्मृता ॥ ८ ॥ यतर गंगा महाभागा स देशास्तत्तपोवनम् ॥ तिदक्षेवं ठ तनजं गङ्तीरं समाश्रितम् ॥ ९॥ यत्र देवां महा (
|
॥
५
~
(च) ५
।
देवो भाधवेन महेश्वरः ॥ आस्ते देवेश्वरो नित्यं तत्तीर्थं तत्तपोवनम् ॥ १० ॥ इदं सत्यं द्विजातीनां साधूनामामनस्य च ॥ सुदाय
जपेत्कणे शिष्य्यायुगतस्य च॥१३॥ इहं धन्यमिदं सर्यमिदं मेध्यमिदं शुभम् इदं पुण्यमिदं रम्यं पावनं पृम्येमु्तमम् ॥१२॥ महषी
णामिदं युदय सवपापममचिनम् ॥ अत्राधत्यि दिनोऽध्यायं निमेरुत्वमवुयात् ॥ १३ ॥ यन्द शृणयात्नित्यं तीथ पण्यं सद् शचिः॥
जातिस्मरत्वं खमते नाकपृष्ठे च मोदते ॥ १४.॥ पृप्यन्ते तनि तीयानि षदः रिषटावुदरिभिः॥ स्नाहि तीथ कौरव्य मा च
वक्रमतिर्भेव ॥ १५ ॥ एवमुक्ता स भगवासाकंण्डेयो महाष्ुनिः॥ तीथांनि कथयामास पृथिव्यां यानि केानिचेत् ॥ 38 ॥ धूषयुद्र
दिंस्थानं गृह्णां ज्योतिषां स्थितिम् ॥ पृष्टः प्राच सकरुक्त्वाथ प्रययो सनिः ॥ १७॥ सूत उवाच ॥ य इदं केयत्थाय
शणोति पठतेऽथषा ॥ सुच्यते सैपपापस्त रदटोकं स गच्छति ॥ १८ ॥ इति शीकमेषराणे प्रयागमाहात्म्यं नाम * एकोनचत्।र२]।ऽ
ध्यायः॥ ३९॥ अथ युषनकिन्यासप्रकरणम् ॥ ` धुनय उ्ुः॥ एषमुक्तास्तु यनयो नेमिषीया महधनिू ॥ पप्रच्छुर्तेर तुत प्रथव्या।द
विनिणैयम् ॥ 3 ॥ षय उः ॥ कथितो भवता संगैः मुः स्वायंुवः ज्ुभः ॥ इदानीं भ्रोतमिच्छमन्चिखोकस्यास्य मण्डछम् ॥ २॥
--
4
9
न~~ ~ ~ - ~~~ ~~~
१ अदिति पा।२ गङ्गातीरतमाश्चितमिति पा । ३ दैव्या सेति पा०। ४ क्र इति पा । 4 कानि चोत पा० । £ परमाणं ज्योतिषा शतमिति, ममाणं ज्योतिषा &
स्थितमिति पा० ¡ ७ सैपापेभ्य इति पा० ° | « अष्ट्िरात् छि० पु० । » सूत उवाच छि° पु०। ८ महामतिमितिपा०। ९ पप्रच्छः पुरुषं कूम इति प° । उत्तर सगोत्पस्वरतिनम्; ¢ ॥ ७8 ॥
प्रतिस्गोन्तगेतं प्रथिव्यादिर्िनिणेयं सूतं पप्रच्छुरित्यथंः। १० सूत सगः स्वायंभूवस्तु यः इति पा०। “ ॥
4
तिः
+ लि
यावन्तः सागरद्वापास्तथा वषाणि पवताः॥वनानि सरितः सयां महाणां स्थितिख च ॥ ३ ॥ यदाधारामिदं सव येषं पृथी पुरान्वियम् ॥
५
ज (क वे
प
तृपा्णा तत्समासन तत्तद्रहमहाहसे॥५॥ सूत उच ॥ व्ये देवाधिदेवाय विष्णवे प्रभक्ष्णिे॥ नमस्कृत्याप्रभेयाय यदुक्तं तेन धीमता ॥
॥९॥ स्वायम्धुवस्यास्य मनाः प्रायुक्त यः प्रयत्रतः॥ पुत्रस्तस्याभवन्पुत्राः प्रजापतिसमा द्श॥६॥ भायीधथाप्निबाह्श वपुष्मान्दुतिमां
) स्तथा।गथा मेषातिथिव्यः सवनः पुत्र एव च) ज्योतिषान्दसमस्तेषां महावल्परक्मः॥धामिको दाननिरतः सवंभूताुकम्पैकः। <।
मेधागिबाहृपुत्रास्त॒ जयां योगपरायणाः ॥ जातिस्मरा महमभागा न राग्ये द्पिरे मतिम् ॥ ९॥ प्रियरतोऽभ्यपिशद् सपदरीपेषु सप्त
ताव् ॥ नम्बुद्ापशवरंपुत्रमाग्रीधमकरोजुपः ॥ १० ॥ पु्षदरीपेवरथैव तेन मेधातिथिः कृतः ॥ श्ाल्मटीश्चं वषुष्पन्तं नरेन्धमभिपि
वान् ॥ 9१ ॥ ग्योतिष्मन्तं कशदीपे राजानं कृतवान् प्रधः ॥ युतिमन्तथ्च राजानं करोचदवीप समादिशत् ॥ १२ ॥ शाक
वर्चा दव्यचक्र गयतृतः ॥ एष्कराधिपातेक सवनच प्रनापतिः॥ १३॥ पष्करेरतश्चापिं महीवीतमुतोऽभवत् ॥ धात यै
दत। पुञ। पवता वर। ॥१४॥ महावीतं स्मृतं वपं तस्य स्याह महात्मनः॥ नात्रा वैधातकेश्चापि धातक्षीसण्डसच्यते ॥ १५ ॥
॥ याक प्रत्या इव्यस्याप्यभपन् सुताः ॥ नद्दश कुमास्व सुङ्मारो मणीयक्षः ॥ १६ ॥ कुशोत्तरोऽथ मोदाक्षिः सप्तम
स्प[नमहादडमः । जट्द् जख्द्स्याथ वपं प्रथममुच्यते ॥ १७॥ कुमारस्य त॒ कोमारं ततीयं सङमारकम् ॥ मणीचकथतुर्थय पथमं
| ङ्स तरम् ॥ १८ मोदाकं षष्ठमितय्तं सतमन्व॒ महादुमम् ॥ को चद्वीपेशरस्यापि पुता युतिमतोऽभवन् ॥ १९ ॥ कुशः प्रथम
न्न
¢
| (
4
|
६
8 §
स्तषा दितीयत्तु मनद ॥ उष्णस्तृतीयः सम्रोकतचतः पीवरः सृतः ॥ २० ॥ अन्धकारो सुनिश दुनदुभिः्यैव सप्त वै ॥ |
पा स्वनामभरसाः कचहापा्याः फुभाः॥ २१ ॥ व्योतिप्यतः दुदी पतेवपन्मदेनपः ॥ उनो वेणा रथो उम्बनो
-- ~~~ ~~~ ~~
भी
~ ~~~ ~
९ सूत वक्त इत पा०। २ स्वायम्भुवस्य तु इति पा 1३ कम्पन इतति पा०। ७ भव्य मिति पा० | ५ मन्यस्मा इत्ति पा" । ६ र ह
° । 4 भनव्यस्या इाति पा० | ६ पञ्च मोत्त त्त
पा० | ८ प्रवर इयात प़०।९ दुन्दुभिश्चोतति सप्तम इति पा० | इ 8 म् 9 रमिति पा ।७ मोदक षृण्डभिते
इए. पु.
॥७५।
वेन
: ॥ २२ ॥ षषः प्रभाकस्थापि सप्तमः कपिलः स्यतः ॥ स्वनामचिहतश्ा तथा वषाण सुव्रताः ॥ २२ ॥ ज्ञेयानि च तथान्यषु
व्यो मतः ॥ शाहमखिद्धीपनायस्य सुताशा्न्वपुष्मतः ॥ २९ ॥ शेतश्च हरितश्चैव लीपूता रोहितस्तथा ॥ वदतो मान ||
सुतमः सुप्रभो मतः ॥२५॥ पुशचद्रपिश्वशस्यापि सत्त मेधातिथेः सुताः जयेष्ठः शान्तमयस्तेषां ।रारस्त्य इतादयः २६॥ अनिन्द ्
रावथेव केमकथ धुवस्तथा ॥ पृश्षद्रीपादिके ज्ञेयाः शाकद्रीपान्तिकेषु च ॥ २७ ॥ व॑णानाञ्च विभागेन स्वधम्। युक्तय मतः ॥ §
ज्युदपिशरस्यापि पुत्रा्ाप्तन्मह्मबखाः ॥ २८ ॥ आभ्रीस्य दिनश्ष्ठस्तत्नामानि निबोधत ॥ नाभः कम्पुरषन्चव तथा हरि
रिखाडतः ॥ २९॥ रम्यो हिरण्या इरुमदराश्वः केमाठकः ॥ ज्बुदीपेधपे राना स॒ वचग्ाभो महाम्तिः ॥३०॥ विभ्य नुधा
तेभ्यो यथान्यायं ददौ एनः ॥ नभस्त दक्षिणं व हिमाहं मदद पिता ॥३१॥ हेमकूटं ततो पष ददौ किमपरपाय सः ॥ तीयं नेपधं
व हरये दत्तवाच् पिता ॥ ३२ ॥ इसखप्रृताय परददौ मेरमष्यमिखादृतम् ॥ नीरां वष रम्याय दहो पिता ॥ ३३ ॥ शतं य
तरं वै पिर दतं हिरण्वते ॥ यदुत्तरं शृङ्खवतो पर॑ तत्ङुखे ददौ ॥ २७ ॥ मेरोः पूरेण यद्व भद्राश्वाय न्यरेदयत् ॥ गन्धमाद्नवप तु
< केतुमाखाय दत्तवाद् ॥ ३५ ॥ वरषषवतेषु तान्पुत्रानभ्यैषिचत्रराधिपः ॥ संसाराीरतां ज्ञात्वा तपस्त वृनं गतः ॥ ३६ ॥ दाहय त
१ |यंदपं नामेराषीन्महात्मनः ॥ तत्यष॑मोऽमवत्ुतो मेरुदेव्यां महायतिः ॥ २७॥ ऋषभाद्व्ता जज्ञे वीरः पुनराताम्रनः ॥ सोऽभि
( च्यषभः पुम भरतं पथिर्वपतिः ॥ ३८ ॥ वानप्रस्थाश्रमं यतता तपस्तेपे यथाविपि ॥ तपता कपितोऽत्यय करोऽ नेर् ततः ॥२९॥
ज्ञानयोगरतो भूता महाप्चुपतोऽभवत् ॥ इमतिर्भरतत्यापि पुत्रः प्रमधा्िकः ॥ ९० ॥ सुमतेस्तेनतस्तस्मादिन्रुतरा महा
| ९ खनाभ विद्धिता यत्र इति पा । २ दपु पतयो मताः दीपितानि नामत इति पा० । ३ कूरदीपेति पा० । ४ आनन्दशवाभ््ैव दति पा । ५ ्रषदीपादिषु जेयाः
दति पा० । ६ वणांश्नष इति पा० [७ दविजा हाते पा 1 ८ महामुनिेतै पा०। ९ नीष्टाचलाश्रयमिति पार । १० अभिषिच्य नराधिप इति पा०। ६९६ संप्तारकटता भात् १९ ।
१९ यस्यैतदितिं पा०] १३ धीर इति पा० | १४ धमनिक्षन्तत इति पा० । १५ भरतस्याप्रादेति पा० |
८ 2/2
० ८-&<
„(9
०
~~ ~|
+ ” 3
2 .944 8913
°|
9 >|
५
<~ --4
&
॥
॥
ह
च,
[~ 1
(व
०
क
(< 22 <
=1
< क्तः
५.
22
पवी °
ञअ 9 @9
॥ ७५ ॥
यतिः ॥ प्रमषठीसुतस्तस्मास्रतौहारस्तदन्वयः ॥ १ ॥ प्रतिहततति विष्यात उत्पन्नस्तस्य चात्मनः ॥ भवस्तस्माद्थोीषः भ्रस्ता
विर्तत्युताऽभवत् ॥ ४२ ॥ पथृत्ततत्तता नक्ता नक्तत्याप् गवः स्मृतः ॥ नपे गस्य तनयस्तस्य भूयो विडभूत् ॥ ४३ ॥ तस्य
¢ पजा महावय। धामस्तिस्माद्नायत ॥ धामतोऽपि ततनवाभदरवणस्तत्सुतोऽभपत् ॥४४॥ तष्टा सच विनो रनस्तस्मादभूत्पुतः।
५ |रेतनिद्रय। त्तस्य जज्ञ पुथराते दवन ॥४९॥ तेषा प्रधाना ब्याचिशवग्योतिरिति स्पृतः॥ आराप्य दे बरह्माणं क्षेमकं नाम पाथिव्
8दे॥जघ्रुत पु पमज्ञ महावाहमरिनदमम्।एतेपुरस्तादरानानो महापा महज पः॥४७॥ एषा वररदुतेस्ु भुक्तेयं प्रथिवी परा॥४८॥
ता ना |
९ अथ ज्योतिःतिरेरवणेनम्।घुत उपाच ॥ अतःपरं रव््यामि सपण विन
|
< (2.
(
&
[3
©.
{<
र
0)
| (
५
५ ||इति शीकूमेपुराणे युवनविन्याते + चत्वारि
न
५ | म् ढ ® (> => 0 १ र, तिः भ,
| तम्॥चाक्वत्यास्य मानम् न राकय पिस्तरण त॒ ॥१॥ परख कोऽयसुनओंकः सखौ कोऽथ महस्तथा । जनस्तपथ स्यच ोक्कास्व
|ण्डाद्वास्तथा ॥२॥ सूयाचन्दमतो यापत्किरभेख भासतः ॥ तव्ूखोकं आस्यातः पुराणे द्विनफवाः ॥ ३॥ यावल्ममाणो मेको
को
(८
| विस्तरार्त्पमण्डखात्। युपरोकोऽपि तावह्स्यामण्डडद्धास्करस्यं तु॥४। ऊ यन्मण्डं वोत धु याव्य्रस्थितः॥
४
( ् ग ५१
ल्थातस्तन वायस नेमयः ॥ 4 ॥ आवहः मवहव तनेषयुहः पुनः ॥ संवहो सिप तदृ स्यातपरावहः ॥ ६॥ ता रद
वायां सत् नेमयः ॥ भूमेयोंननछ्े तु भानो मण्डटं स्थितम् ॥ ७ ॥ ठकषे दिवाकरस्यापि मण्डड रारिनः स्परतम् ॥ नक््मण्ड
¦ कन तण मकारात ॥ < ॥ दिख हन्तः पिमा जथो नक्षनमण्डञत्॥ ताव्ममाणभागे तु बुधस्यापयुरानाः स्थितः ॥ ९॥ अंगा ||;
| क सुक्रस्य तत्ममागे व्यवस्थितः ॥ उक्षन मामस्य स्थितो देवपुरोदितः॥ १० ॥ सौरििरक्षण रोयंश्यणामथ मण्डछा ॥
तता "मण्ड ततस्माछततनान पकारातं ॥ 9१ ॥ षीणां मण्डञदृदं उक्तमत्र स्थितो धुः ॥ तत्र धमः स भगवानवनासयणः
~ ~ -------~------=--.नप भगवालिष्णुताशग्रणः
। 8 भिवाद्श्वाथ इति पा० | ५ परिहश्चो ०
दन पयत
2
1
6
॥
(<
=<
222
गी
+,
(11
(६८
§
न
५
गौचन [8 [३ ~+ @
१ ङाचन इति पा० | २ प्रसूत इति पा० | ८ एकोनचत्वारिङ्ञः छि. पृ ।३मताइतिपा०
ल त [न घ्व चे [क [>
दामं पा० 1 ७ ऋषीणां मण्डलद्ध्वे रक्षमात्रे ठयतस्यितः | मेटीभ्रतः समस्तस्य ज्योतिश्चक्रस्य पै
(लि ॥
^
1
(८
प्म
४,
स्थितः ॥ १२. नवयोजनसाहस्रो विष्कम्भः सवितुः स्मृतः ॥ वरिधुणस्तस्य विस्तारां मण्डड्स्य प्रमाणतः ॥ १३. ॥ [तग
क्श्तारः श्िनः स्परतः ॥ तल्यस्तयोस्तर सभासु ताचुपषृ१।त ॥ १५ ॥ उद्धत्य परवाच्या निमिता मण्डला
कतिः ॥ स्वर्भनीस्तै वदस्स्थानं ततीयं यत्तधोमयम् ॥ १५॥ चन्द्रस्य पडता भागा भास्य् विधायते ॥ भागेवात्पादहीनस्त
विज्ञेयो ३ ह्यतिः ॥ १६ ॥ वृहस्पतेः पादहीनौ भौमतोराघों सतौ ॥ विस्तारान्मण्डखबेव पादहीनस्तयोडधः ॥ १७ ॥
| तारनक्ष्ूपाणि वपुष्मन्तीह यानि वे ॥ बुधेन तानि तुल्यानि तिस्तारानण्डसत्तथा ॥ १८ ॥ तारानक्तचर १] हीनानि तु
परस्परम् ॥ हतानि पञथचवतारि अणि दे चैव योजने ॥ १९॥ एरवापराजु्ृणाने तारकमण्डञानं ठ ॥ योजनादद्धेमाजाणि तेभ्यो
हस्वं न विद्यते ॥ २० ॥ उपरिषटा्य्तषां अहा वै द्रसर्पिणः॥ सोरोऽङ्ििथ वक्थ ज्ञेया मन्दुविचारणः ॥ २१ ॥ तेभ्याऽपस्ताच
चतवारः पुनरन्ये महायहाः ॥ सुय: सोमो बुधशेवं भागंकशेव शीघगाः ॥ २२॥ दक्षिणायनमागंस्थां यदा चराति रर्ममाचू ॥ तदा
वग्रहाणां वै सूर्थोऽधस्ताल्मसपंति॥२२॥ विस्तीर्णं मण्डटं क्ता तस्योढ चरते शारी ॥ नक्षभमण्डडं कृत्तं सामादूढ प्रूसपाति॥ २७॥
नक्षत्रेभ्यो बुध्थोडं बुंाद्ड तु भागेवः ॥ वक्रस्तु भागेवादूढ वृक्रादूढ बृहस्पातः ॥ २५ ॥ तस्माच्छनश्राऽप्युदध तस्मात्सप्त
मण्डम् ॥ षीणाशैव सप्तानां धुवो व्यवस्थितः ॥ २६ ॥ योजनानां सहक्ताणि भास्करस्य रथो नव ॥ इषाद्ण्ड्तथा
त्य दिथणो दविजसतमाः ॥ २७॥ षद्ेकोरिस्तथा पतत निषुतान्यापेक्ानि तु ॥ याजनानान्ु तस्याक्षस्तत्र चक्र प्राते(दतम्॥२८॥
धरिनाभितते परे षण्णेमिन्यक्षयासके ॥ सपत्समयं इत्ं काछककग परतिठितम् ॥ २९॥ वत्वारिशतेसदष्ाणि द्वितीयाक्षा भ्यव
स्थितः ॥ प्श्चयानि कोद्ौनि योजनानि द्विजोत्तमाः ॥ ३० ॥ अक्षप्रमाणमुभयोः प्रमाणं तयुगादियाः ॥ ठरोक्षस्तयुगादन धुषा
~~~ ---~--~--------~-- ~~~ ~~
पुव छि
<
609
८-9
~
च्छ ठ =
९ उपरिष्टाच तेषां ये इति पा० | २ शुक्रः शीघ्रणा दक्षिणायने इतं पा०। ३ शनिस्तु इति पा | 9 त्रिनाभिमति दारे पा० | ५ दहितायोऽपि विवस्वत द्तिपा० | 8 पश्चा
© ०4 र
न्यानि त॒ साद्धीनि स्यन्दनस्य द्विजोत्तमाः । .रक्षप्रमाणमुमयोः प्रमाणं तथुगाद्धयोरिति पा । ७ तत्प दयोकिति पा० । ८ भयोऽश्नस्तदुगारदधे त दति पा
१1 ०
=
~~~ ~ =
॥
नजजा कत तं (रः
(@
८)
1
---~-~
व ऋणी
भो) किक
धारौ रथस्य तु ॥ ३१ ॥ दितीयेऽक्षे तु तच्चक्रं संस्थितं मनप्ाचटे ॥ हयाश सप्त च्छन्दांधि तत्रामानि निबोधत ॥ ३२ ॥ गायनी
८ च् बरहृत्युष्णिक् जगती पक्तेख च ॥ अतुष्ब् बिषटुमप्युक्ता च्छन्दांसि इरया इरेः ॥ ३३ ॥ मानसोपरि माहेन्द्री प्राच्यां दिर महापुरी ॥
् दृ्षिणायथां यपस्याथ वरणस्य तु पथमे ॥ ३९ ॥ उत्तरेषु च सामस्य तत्रामानि निवाधत ॥ अमरावती घंयमनी सुखा च विभावरी
&||॥ ३९॥ कृाष्टागता दक्षिणतः क्षतेषुर सपति ॥ ज्योतिषा चक्रमादाय देवदेवः पतामदृः ॥ ३६ ॥ दिवसस्य रविमध्ये परवकाटं
ह
व्यवस्थितः ॥ पृपतद्रीपेषु विपन्धरा निशास्य च पम्धरुवः ॥ ३७ ॥ उदयास्तमने च स्वेकारंतु पुषे ॥ द्शस्वशबाहु तवा
[1
)
करेरेतत्पूरितं थुवनघयम् ॥ अरोक्यं कथितं सद्वि कानां मुनिपुंगवाः ॥ ९० ॥ आदित्यमरमलिटं अरोकषयं नाच संडायः ॥ भवत्य
॥४२॥सबात्मा सवेछोकेशाो महादेवः प्रजापतिः॥ सूये एष तुं छोकस्य शूर प्रमदवतम् ॥८२३॥ द्रदश्चान्यं तथाद्या द्वास्त यऽ(धका
(+
युनीनदाश्छन्दोमयं ब्रह मयं पुराणम्॥ ० राण नयतिषा पतिवचो ऽयायः ०१ ति श्रक्ूमपुराण ्योतिषां सततिषेशे"एकचतारिशोऽधष्यायः॥४१। सत उवाच॥ स॒रथोऽपिष्ठि
तो देवेादित्येषठनिभिंस्तथा। मन्यवर्सरोभिश् प्रामणीपपेराक्षतेः॥३॥धातायंा च मिजश्च वरणः सुक एव च॥ विवस्थानय पूषा च पनं
नयश्ंुरव च ॥ २॥ भगस्तष्टा च विष्णुश द्ादृशेते दिवाकराः ॥ आप्याययति वे भादुषेसन्तादिषु वै कमात् ॥३॥ पुरुसत्य पह
आविवेसिष्ठ्ाङ्गिर भयः ॥ भग्नो गोतमश्च करपपः कतर च ॥8॥ नममः कौशिक मुनयो बरहषादिनः॥ स्तवन्त दषं विविधै
~~ - ~~~ ---~---------~ ~ ~-----~ ~ "यकि
१ दि्षाकरः। करोत्यहस्तथा इति पा० । २ कृत्ज्ञमिति पा० । ३ द्युतिद्यततिमतां कस्तं यत्तेन सात्रकाल्कम् ति पा० 19
वसभेारेति पा०। 8 धातायमाथ इति पा० । ७ पयंन्यश्वद एव चेति पा०।
तरिरोकस्य इति पा०। ~ चत्ारिश्ः छि० पु*।
ए चठ ~ ध
@ , ८.
क `
~
परमेन विदिशामु च ॥ ३८ ॥ कुखाख्चक्रपयंन्त भ्रमत्येष यथेशवरः ॥ करोत्येष यथा राति विषुखन्मदिनीं द्विनाः ॥ ३९ ॥ दिवाकर
स्मानगत्षष सदेवासुरमाचुषम् ॥ १ ॥ सेपेनदचन्दराणां ्िन्ारणा दिप्कपताम् ॥ दुतिमान्युतिमल्छत्मनयतसावखो किकप् ||
(रणः ॥ नवेहन्त् वदन्त्यस्य तदश्च रवष्णुगत्तयः ॥ ७९ ॥ सप नमस्यन्त सदृषबाहु गन्धवयक्षोरगकि्ररययाः ॥ यजन्ति यज्ञेविंविधे।
६224 92८ 2 2. 29
कू. पु. ॥ "छन्दभिस्ते युथक्रमम्॥५॥ रथङ्खचच रथोजाश् रथकतरः पुषहिकः ॥ रल्नोऽय वरुणः सुषेणः पेनजित्तथा ॥६॥ तार्यधाशिषिनमिश
| कृताजत् सत्याजेत्तथा ॥ अामण्या देवदेवस्य ऊवैतेऽभीषुसयहम् ॥ ७॥ अथ हेतिः प्रेति पोश्पेयो वधस्तथा ॥ सपों व्या्रस्तथाप्श
बातो वि्ुदिवाकरः ॥ ८ ॥ ब्रह्मोपेतश्च किमिन्धा यज्ञोपेतस्तथेव चं ॥ राक्षपप्रवरा दये प्रयान्ति पुरतः कमात् ॥ ९ ॥ वासुकिः कड <
नीड तक्षकः सपंपु्गवः ॥ एडापजः सङपारस्तथेरावततंज्ञितः ॥ १० ॥ पन्तय मद्मपद्मस्तथा ककौटको द्विजाः ॥ कम्बछोशव
तर्येव वहन्त्येनं यथाक्रमम् ॥ ११ ॥ तम्बुरनारदो हाहाहुहूिंधाषसुस्तथा ॥ उव्रतेनोऽथ सुहविखावृषुस्तथापरः ॥ १२ ॥ चिघसेन
स्तथोणायुधेतराषरो द्विजोत्तमाः॥ घुयेवचां ददरोते गन्धा गायनावराः ॥ १३॥ गन्ति गनेतििषेभादं॑षड्नादिभिः कमात् ॥
ऋवृस्यञाप्रावया तथान्या पु्िकंस्थख ॥ 3९ ॥ मेनका पहनन्या च प्रम्डोचा च द्विजोत्तमाः ॥ ञुयुम्डोचा च विधाची रतची|
| चोवेशी तथा ॥ १५ ॥ अन्या च परवचित्तः स्यादरम्भा चेवं तिलोत्तमा ॥ ताण्डतेविविषरेन वन्तादिषु वै कमात् ॥ १६॥ तोषयन्ति
९ | महदे भालुमात्मानमव्ययम् ॥ एवं देवा वसन्त्यकै द द। मा करमेण त॒ ॥ १७ ॥ ूयमाप्याययनतयते तेजत। तेजसां निधिम् ॥
् ग्रथितेस्तेवेचोमिस्व स्तवन्ति यनयो रविम् ॥ १८ ॥ गन्धवाप््रपशेनं तृत्यगेयरुपाते ॥ अमणीयक्षभूतानि कुमैतेऽभीषुषंयहम्
॥ १९ ॥ पपा वहुनि देवेशं यात्धानाः प्रयान्ति च ॥ पाडसिल्या नयन्त्यस्तं परिवार्योद्यादरषिम् ॥ २० ॥ एते तपन्ति वषन्ति भान्ति
| वानिति सृजन्ति तु ॥ भूतानामश्चभें कर्म व्यवोहन्तीति कीर्तिताः ॥ २३॥ एते स्व घुयैण त्रमनित दिवि भाः ॥ मिमाने च स्थिता
६ नित्यं कामगेवातरहि ॥ २२॥ वपन्त तपन्त हादयन्तन वै कर्मत ॥ गोपायन्तीह् भूतानि सर्ांणीह युगक्रमात् ॥ २२ ॥ एते
६ पमेव देवानां यथावीर्यं यथातपः ॥ यथायोगं यथात घ एष तपति प्रभुः ॥ २९ ॥ अदोरा्व्यस्थानकारणं स प्रजापतिः ॥ पितू
6१2 €
१ रथजिदिति पा०। ९ कडनीरशेति पा० | ३ विविधेनगेमोतुं षड्नषमेरिति, षटधातुषु क्रमादिति १।० । 9 कृ 1स्या इतिः क्रपुध््रा इति पा० । ५ रृताची च पिश्वाचीति पा०।
ष £ सानुषु इति, सानुगा इति पा० 1 ७ प्रजाः इति पार ।
[9
८ < < 4
22422
11.122. 1
\
०123.
<< 2
८22 (< 2
~~ च
देवमद्ुष्यादीन्स सदाप्याययंदरविः ॥ २५ ॥ तत्र देवो महादेवो भास्वान्ाक्षान्महैश्वरः॥ भासते वेद्षिदषां नीखयरीवः सनातनः ॥२६॥
स॒ एष देवो भगवान्परमेष्ठी प्रजापतिः ॥ स्थानं तद्रदुरदित्ये वेदज्ञा वेदवि्रहाः ॥ २७ ॥.इति न्रीकू्परशणे "दाचत्वारिशशोऽध्याय
|॥ ६२ ॥ सथ युवनकीशवणनम् ॥ घयुत उवाच ॥ एवमेष महदिव देवदेवः पितामहः ॥ करति नियतं कार कालतमा ह्यश्वयी तब
॥ १ ॥ तस्य ये सभया प्रिवाः सवलोकपदीपकाः ॥ तेषां त्रेः पुनः तत्तररमयो गृहमेधिनः ॥ २ ॥ सुषुम्खो हरिकेश विशकमां
तथव च ॥ विंशश्रवाः पुनशान्यः संयद्वसुः प्रः ॥ ३ ॥ अवावषुरिति स्यातः सरकः सत कौततिताः ॥ बुषुम्नः चूयरस्मिस्त
पुष्णाति शिशिरुतिम् ॥ ९ ॥ तियंगूदधपरचारऽश सुषुम्नः प्रिषञ्यते ॥ इरिकिशस्त॒ यः प्रोक्तो रहिमिनेक्चतपोपक्रः ॥ 4 ॥ विश्व
कुम् तथा शङ्मदुध पुष्णाति सवदा ॥ विश्वश्रवास्तु यो ररिमः शुक्र पुष्णाति नित्यदा ॥ & ॥ संयद्रमुरिति ख्यातो यः पणाति प
खदितम् ॥ इरस्पति सुपुष्णाति ररिमरोवसुः प्रषः ॥ ७ ॥ रानेश्वरं परपुणाति सप्तमस्तु सरस्तथा ॥ एं सुथेपरमावेण सर्वा नक्षत्र
तारकाः ॥ < ॥ वद्धनतेवृद्धिता नित्यं नित्यमाप्पायधन्ति च ॥ दिव्यानां पाथिानाच नैज्ञानओष नित्यशः ॥ ९॥ आदानाधित्य
म्ादत्यस्तजत। तपकम ॥ जादत्ते स तु नाडानां सहृषेण समन्ततः ॥ १० ॥ नादेयं चैव परघरु्रं कप्य चैव सदृश्रट्छ् ॥ स्थावरं
अङ्गम् =, य ऊर्यादि पयः ॥ 9१ ॥ तत्य रारमषदघन्तं शीतवपोणनिश्पम् ॥ तापराच्तःङता नाडयो वर्षन्ते चिव्रूत्तयः|
॥ 3 ॥ चन्दमाय गह्मच् कचनाः श्ञातनास्तथा ॥ अपता नामतः सां रहमयो वृष्टिसर्जनाः ॥ १३ ॥ दिमोद्ताशर
त: ज्या स्वा नन्तृताः पनः ॥ रव्या मष्यश्च् वास्य हादिन्यः इननास्तथा ॥ १९॥ चन्द्रास्ता नामतः साः पाता (
` जः भ मिक = किम 990 9 क - ५ ऋ -------~----
ल 2 7 =.
= ~ ~~
+ ९
<<<& <
<
'
1 (&
५ 4
=.
^ ^ = न~ ~ न ~ ज = ~ ~~
222.
< (धार्यत रानादति पाज । = एवचतारिज्ः किर पु | ए पृनश्वण्ड इति पा० । ३ ग्रहयोनय ९१ पा० | ० परवारणः इति; पाश्मीयते इति प° | 4 सगाट् ततः इति
५: । ९ नाद्यान्यः सन् करप्पाशवेव सटृघ्लदृिति पा ७ चन्द्रगाश्वेष याम्याश्च केतगाः पूतनास्तथ दति, च दनान जाक्षाश्च कोतद्ा भरवलस्तवथा इति पा०। < रम्यो
| >ध्यन्च पोपणरश्व इतिः रश्यो मेष्यश्चं पौष्यश्च इति पा० |
1 > &
अः 1 क 1
|
|
व
०
#
[वि
त = प््+3@> च
कू. ‰.
1 ७८ ॥
छह
स्ताः स्युगभत्तयः ॥ शुद्धा डुंङमाओैव गापो विश्वगृतस्तथा ॥ १५ ॥ शञास्ता नामतः स 1क्चिविषा पर्भसजंनाः ॥
पमं बिभति ताभिः स मदु्यपित्देवताः ॥ १६ ॥ मदुषयानौषषेमह स्वधया च ॒पिहूनपि ॥ मूतेन इन्पवानीन्निभ
स्तपेयत्यसो ॥ १७ ॥ वन्ते गरीष्मके चै पड्भिः घ तपति प्रभुः शरथपिं च वषास्तु चतुर्भिः संपरषषति ॥ < ॥
हेमन्ते शिशिरे ष दिभयु्पनति तिभिः ॥ वरणो माघमासे ठ घूः एषा त फालणने ॥१९॥ चेरे मासे स देवेशा धाता व॑र
तापनः ॥ ३येषठे माते भवेदिन्दः आषाढे तपते रषिः ॥ २०॥ पिविस्वार् श्राषणे माति प्रोष्ठपयां भगः स्परतः ॥ पजन्यश्ाधेने माति
कार्तिके मासि भास्करः ॥ २१ ॥ मा्गरीषै भवेन्मिजः पौषे विष्णुः सनातनः ॥ पथररिमिसहल्ताणि वरुणस्थाकंकमेणि ॥ २२ ॥
पड्भिः सदः पूषा त॒ देवेशः सत्तमिर्तथा ॥ धाताष्टभिः सदतस नवभिश्च शतक्रतुः ॥२२॥ विवस्वान्दशाभिः पाति पत्यकादरभे
भेगः॥ सप्तभिस्तपते मितरस्तष्टा चेवाष्टमिस्तपेत् ॥ २४ ॥ अभा दशभिः पातिं पजन्य नवभिस्तथा ॥ पदडूभी ररिमषहतं
सतु विष्णुर्तपाति विश्वभुक् ॥ २५ ॥ वन्ते कपिः स्थो ्ीष्मे काचनपप्रभः ॥ भेतो वषाषु विज्ञेयः पाण्डुरः शरदि पथु
॥ २६ ॥ हेमन्ते ताम्रषणंः स्याच्छिशिरे रोहितो रकिः ॥ ओषधीषु कल धतत स्पधामपि पितृष्वथ ॥ २७॥ ुथोऽमरप्यसतं तु नयं
त्रिषु नियच्छति ॥ अन्ये दाशे ग्रहा ज्ञेयः दूपेणापिषठिता द्विजाः ॥ २८ ॥ चदमाः सोमपु्र्च शक इदस्पतिः ॥ भ।म ८
मन्दस्तथा राहुः कैतुमानपि चाष्टमः ॥ २९॥ सरव धुरे निवद्व वे य॒हास्ते वातररिमभिः ॥ बरम्यमाणा वथायगि नन्वयं [३१|| >
शम् ॥ ३० ॥ अलातचक्षयान्ति वातचकैरितास्तथा ॥ यस्म्ाद्हति तान्वः प्रवहस्तेन स॒ सघृतः ॥ ३) ॥ रथाघ्तच्करः सोमस्य
१९ ककुभश्वैव इति पा० । २ व्येषठामूरे पतेदिन्द्रः इति पा० । ३ पनेन्योश्वयुजित्श इति पा०। 9 भा्मैवः इति पा०। ५ वर्णेन इति पा०। 8 वहं धत्त हाप पार |
७ सूर्येणाधिक्ता इति, सुर्थेणापिगता इति पा० ।
४2
©
(€,
--्4
&
॥
(८221-४ 229 2 22 2 2
504८2228
०००००००० मि #; नः
<
छर व
(१ =|
245
©
अ० 8द
॥ ७८ ॥
नर
न्दाभास्तस्य वाजिनः ॥ वामदक्षिणतो युत्ता दश्च तन क्षपाकरः ॥ ३२ ॥ वथ्याश्रयाणे चराति नक्षजाणि रवियंथा ॥ हासव्रद्धी ठ (
प्रद्रा धवाधाराणगि सदा ॥ ३३॥ स सोमः शु्पक्षे त॒ भास्करे परतः स्थिते ॥ आयते परस्यान्ते सतेतचैव ताः पमाः ॥ ३४॥ |||
थं पीतं सुरैः सोममाप्याययति नित्यदा ॥ एकेन रङ्िना विप्राः सुषुम्डाख्येन भास्करः ॥ ३५ ॥ एषा स्यस्य वीर्येण सोमस्याप्या||
ता तदः ॥ पौणमास्यां स दृश्येत षंपणों दििकमात् ॥ ३६ ॥ संपणेमदवेमासेन तं षोममपृतात्मकम् ॥ पिवन्ति देवता विरा #
तस्तेऽगरतभोजनाः ॥ ३७॥ ततः पञ्चदशे भागे कििच्छिष्टे कडात्मके ॥ अपराहे पितृगणा नघन्यं पथुपापते ॥ ३८ ॥ पिबन्ति (
दिखेवं काडं शष्ठ तस्य कडा तु या ॥ सुधामूतमयीं पुण्यां तामिन्दोरमृतात्मिकाम् ॥ ३९॥ निःसृतं तदमावास्यां गभास्तभ्यः )
वधामृतम् ॥ मासतृपनिमवद्यन्ति पितरः सन्ति निवैताः ॥ ४० ॥ न तामस्य विनाशः स्यात्षुधा चैवं सुपीयते ॥ ए परुयंनिमित्तो ६
|
५
2 ~ -2 44. 724
अ 51
स्य क्षयो वृद्धिश्च सत्तमाः ॥ ४१ ॥ सोमपुत्रस्य चाष्टाभिवांजिभिवोयुवेगिभिः ॥ वारिजः स्यन्दनो युक्तस्तेना्। याति स्वेतः
। ७२॥ डुकरस्य भूमिनेस्यैः स्यन्दनो दश्षभिवैतः ॥ अष्टभिशापि भोमस्य रथो हैमः सुशोभनः ॥ ४३ ॥ बृहस्पते रथोऽष्टाश्वः
स्यन्दनो. हेमनिरमितः ॥ रथो रप्यमयोऽष्ाश्व मन्द्स्यायसनिमितः ॥ ४९ ॥ स्वभनोभोस्करारेश तथा्टाभिदेडेतः ॥ एते महा
ग्रहाणां वे समाख्याता स्था वै ॥ ७५ ॥ सवे धरुवे महाभागा निबद्धा वायुरहिमिभिः ॥ अरक्षंतारधिष्ण्यानि भुषे बद्धान्यशेषतः ॥
भमन्ति भामयन्त्येनं सवोण्यानिरररिमाभेः ॥ ४६ ॥ डते श्रीङमपएराणे धुवनकोरो ` अिचतारिंशोऽध्यायः ॥ ४३ सूत
धुवादृद महरछोकः कोटियोजनविस्तृतः ॥ कल्पाधिकारिणस्त्र संस्थिता द्विनपद्धवाः ॥ १ ॥ ननलोको महटोकात्तथा कोटिद्रया (
९ निञ्चाकर इति पा । २ रश्मीनां सूयैवतस्मरत दाते पा० 1 ३ सततं दिवसक्रमादिति पा० 1 ४ क्षीणायितामिति पा० । 4 विकठमिति, दिकरमिति पा । ६ मवाप्यास्यामिति,
ममावस्यामिति पा० । ७ देवैस्तु पीयते इति पा । ८ वाजिभिरिति, वायुभिरेते पा० । ९ वात्तरर्मिरिति, निबद्ाम्बुद्रर्मिभिपित पा । निबद्धा अम्बुद्ररिमिमिरत्र सन्धिः ¢
सोढव्य आषेत्वात्् । » द्िष्वत्वारिङशः कि पु० | |
मि क
==
ि
प्ट क्ट 9८22८
१४
(र
< [~
& ५
= द ष्क न $ | इ र ४ क \
तमः ५ एनकायास्तया ततर संस्थितो ब्रह्ेणः सुताः ॥ २॥ ननटोकात्तपोरोकः कोरितरियसमनितः ॥ पराजास्तय वै देवाः स्थिता
दुहिविवानताः ॥ ३ ॥ प्रानापत्यात्सत्यसोकः कोटिषटकेन श्युतः ॥ अघनमारको नाम ब्रहमटाकस्त॒ त स्मृतः ॥ ४ ॥ अत्रे खाकर
नरल्या विश्वात्मा विभावनः ॥ आस्ते घ यागिभे नित्यं पलि योगाभूतं परम् ॥ 4 ॥ क्षान्तं यतयः शान्ता नष्टिका अलुचा
[रिणः \ यौगिनस्तापशाः रिदधा जापकाः परमेष्ठिनः ॥ ६ ॥ द्वारं त्ोगिनामेकं गच्छतां परमं पद्म् ॥ तत गत्वा न शाचान्त
(र
सत विष्णुः प च ठकरः ॥ ७॥ दुयंकोटिपरतीक्ाशं परं तस्य इुराक्षदम् ॥ न मे वणेयितुं शक्यं गवाङमासास्माङम् ॥ ८ ॥
तत्र नारयणल्यापि भवनं ब्रह्मणः पुरं ॥ शेते तञ हारः श्रीमान्योगी मायामयः परः ॥ ९॥ स विष्णुकः काथतः पुनरा
> लि ०0 @
& [वृ्तिवलितः ॥ यान्ति त महात्मानो ये भ्षत्रा जनादैनम् ॥ १० ॥ उद तद्रहमसदनात्र् उ्योतिमेयं जभ् ॥ वह्रना
च परिक्षित तत्रास्ते भगवान् इरः ॥ ११ ॥ देव्या सह महादेवथिन्त्यमानो मनीषिभिः ॥ योगिभिः श॒ता
ते रद संवृतः ॥ १२ ॥ तवर ते यान्ति निरता भक्ता वै ्मचारणः ॥ मद्वपराः शान्तास्तापताः सत्यषािनः ॥ १९ ॥
„ | निममा निरहङ्राः कामक्गोधविवनिताः ॥ दष्यन्ति ब्राह्मणा युक्ता रुदटोकः स पं स्परतः ॥ १ ॥ एत पपत मह।९ ९;
ई |एथिव्याः प्रिकीतिताः ॥ महातटाद्वश्वाधः पातालाः तन्ति वै दिनाः ॥. १५ ॥ महूत च पता सवैरतोपर
भित् ॥ प्रा्तादेविविषैः शुभरैदैतायतनेयुंतम् ॥ १६ ॥ अनन्तेन च संयुक्तं नदेन धीमता ॥ नृपेण बडना चव पाता समगेवा
सिना ॥ १७॥ शरं रातं विधाः शकर ह तटातडप् ॥ पतिं सुतरमिदुकतं पितर् विद्धुमप्रभम् ॥ १८ ॥ सते च तट् 1
तर्थेव सितेतरम् ॥ सुपणैन धुनिश्र्ठास्तथा वाकुकिन। शुभम् ॥ १९॥ रसातटमिति स्यातं तथान्यश्च [पिपिततमू ॥ (१११५
~ म
वू. प. ||
। ॥ ७९ ।;
~स
॥
> ~~
<
| 1
द्द
अं* ९९
:
प
नस
{
~
6
।
1
--- ८
८2
य
१६
प
<.
= 3.2
&
त
@ [अ >> @७ _ क * [^ क > © 17
१ देहवनिताः इति पा० । २ अपुननैरकास्लत्र इति पार । ३ विश्वतोष्लः इति पार । ४ विदन्तीति पार ।५4 ज्ञानानात्त पा | & महातलं हेमतलरभेते पा० | ॥ ७९ ॥7
७ स्वगवासिनामिपतिं पा० |
252
्े
दिरण्याक्षतारकायेश्च सेवितम् ॥ २० ॥ तङखातरूमेाते ख्यातं सवेसोभा्षमनििततम् ॥ वेनतेयादिंभिश्वैव कारनेमिपुरोगमेः ॥ | १॥
पदैः घमाकीर्ण सुतटश्च तथा पैः ॥ षितठं यनाय तारकाभिघुखेस्तथा ॥ २२ ॥ जम्भकायेस्तथा नागेः प्रहनादेनासुरेण च ॥
परितं चैव विख्यातं कम्म हीन्धसेवितम् ॥२३॥ महाजम्भेन वीरण हयग्रीवेण धीमता।॥ हङकणन सम्भिन्न तथा नयुरचपूवेरकः ॥२६॥
तथान्येविवियेनागिस्तद्ञव सुशोभनम् ॥ तेषापधत्तात्रण्काः कूमाधाः परिकीत्िताः॥ २५॥ पापिनस्तेषु पच्यन्ते न ते वणय ्षमाः॥
पाताडानामधशचास्ते रेषास्या वैष्णवी ततुः॥२६॥ कालाद योगात्मा नारासंहीऽपि माधवः ॥ यौऽनन्तः प्यते दृषा नागङ१।
जनादैनः ॥ तदाधारमिदं सवं स कालि समाधितः ॥ २७ ॥ तमाविरय महायोगी कारस्तद्रदनोपितः ॥ विषयालमयशशचो जगत्
संहात सवयम् ॥ २८ ॥ सैहघ्तमारिपरतिमः संहता शंकरो भवः ॥ ताम शाम्भवी पूर्तिः कालो छोकप्रकारनः ॥ २९ ॥ इते
श्रकूर्मपराणे भुवनविन्यासे" चतुधत्वारिशऽष्यायः ॥. ४४ ॥ अथ भुवनकोशे पवेतादिसंल्या ॥ धुत उवाच ॥ एतद्रब्राण्डमाख्यातं
चतुरैशविधं महत् ॥ अतः पर प्रवक्ष्यामि भूर्छोक स्यास्य निणेयव् ॥१॥ नभ्बद्रीपः प्रपानोऽयं पृक्षः शालमटियि च ॥ कुशः कांञचश्च 1
लाकच्च् पुष्केरशेव् चत्तमः ॥ २॥ एतं वत्त महाद्रपा सुद सप्मितरेताः ॥ व्रीपाद्रीपो महानुक्तः घागराच्चापि प्रागरः ॥ ३ ॥
्षायोदेश्ुश्सो द सुरोद् च ृतोदकः ॥ दन्याद्ः क्षारषाख्कः स्वादृद्ति सागरः ॥ 9 ॥ पञ्चारत्कोदिविस्तीणां ससमुद्रा
धरा स्प्रता 1 द्वीपे सत्तभियेक्ता योजनानां समन्ततः ॥ ५ ॥ जंबूदरीपः समस्तानां सभ्ये चेव व्यवस्थितः ॥ तस्य मध्ये
महामेरविश्तः कनकंभभः ॥ & ॥ चतुरी तसाद योजनेस्तस्य॒वचोच्छयः ॥ . प्रविष्टः पोडक्ाधस्ताद्रातिशनधू
विस्तरतः ॥ ७ ॥ बरे षोडरपादछठा विस्तारस्तस्यं स्वेतः ॥ भूपदयस्यास्य शंखोऽषो क्णिंकात्वेन संस्थितः ॥ ८ ॥ हिमवान्
९ तक्षकायेश्च इति पा । २ महान्तकयिनेगेश्च दति पा० । ३ मायादया इति पा० । ४ कारतक्छे व्यवस्थितः दात, वद्नोत्थित हति पा० । 4 सहखमायोऽप्रातिम दति पा०।
५ नरिचत्वारेशः > पु° & पुष्फ़रुशेवेति पा० । ७ समासत इति पा० । ८ द्वीपानां मध्यमः श्युम दृति, मध्यतः जुम इति पा
==
क~~ =-=
<
12 42. 12
थी, वक ति |
< || | देम निषधश्चास्य दक्षिणे ॥ नीरः चेतश्च गदी च उत्तरे वषपवेताः ॥ रक्षप्रमाणां द्व मध्ये दश्चदीनास्तथापरे ॥ सह
; ८० ॥ ||| देतयोच्छरायास्तावदविस्तारिणञ्च ते ॥ १० ॥ भारतं प्रथमं वपं ततः किमयं स्मृतम् ॥ ईरिवपै तथेवान्यनमेरोरैक्षिणतो द्विना
इ||। 3१ ॥ रम्यकञ्चोत्तर वधं तस्येवाच हिरण्मयम् ॥ उत्तरे कुरवशै यथेत भारतास्तथा ॥१२॥. नवसाद्तमेकेकमेतेषां द्विजप
| नाः इडृतच तन्मध्यं तन्मध्ये मरुराचरतः॥१२॥ मेरोश्च तत्र नवसादघ्तविस्तरम् ॥ इछावतं महाभागाशचत्वारस्तत परवता
४
<
॥ 18 ॥ विष्कम्भा रचिता मेरोर्योननायुतशच््रताः ॥ पूर्वेण मन्दो नाम दक्षिणे गन्धमादनः ॥ १९५ ॥ विपुरः पश्चिमे पां सुपा
व्वात्तरः स्ततः ॥ कदम्बस्तेषु जम्बू पिप्प खे वट एव च ॥ ३६ ॥ जम्बूद्वीपस्य सा नम्बूनामहेतुमहषेयः ॥ महागजप्रमाणानि
|
¢| जंन्ास्तस्या फखाने च ॥ १७ ॥ पतन्ति भभृतः पृष्ठे जीयेमाणानि स्वतः ॥ रसन तस्याः प्रस्यता ततर जम्बूनदी गिरा ॥ १८ ॥
& परित्परवत्तेते चापि पीयते तञ वातिभेः॥ न स्वेदां न च दूगेन्ष्यं न जरा नेन्दरयक्षयः ॥ १९ ॥ नं तापः स्वच्छमनसां नापराख्यं त
| जायत् ॥ तत्तारम्रसं प्राप्य वायुना सुविं्योषितम् ॥ २० ॥ नाम्बूनदाख्यं भवति सुवणं सिद्धभूषणम् ॥ भद्राश्वः प्रवेता मेरोः केतमाखश्
8 पानम ॥ २१.॥ वषं द्र त॒ स॒निभ्रेहास्तयामष्ये इछा वृत्तम् ॥ वनं चेवरथं पं दक्षिणं गन्धमादनम् ॥२२॥ वेभराजं पथिमं विद्यादुत्तरं सवि
¢ तुवनय् ॥ अरूगाद् महाभद्रमासतादथ मान्तम् ॥ २३ ॥ सरांस्येतानि चतारि देवभोग्यानि एवदां ॥ सितान्तश्च कुमुद श कुशी
( मास्यवास्तथा ॥ २७ ॥ वक्यं माणेशख्य वृक्षवाशधाचरोत्तमः ॥ महानीरोऽथ रुचकः ्विन्दुमन्द्रस्तथा ॥ २९ ॥ वेणुमाश्यव
) मघ निपा दवप्वेततः ॥ इत्यते देवराचताः पिंदावाषाः प्रकीरतिंताः ॥२६॥ अशूणाोदस्य सरसः पवतः केप्तराचरः ॥ पिकटः सिर
च्व पतङ्ख। र्चकस्तेथा ॥२७॥ निषधा वषुधार कर्ङ्काक्नाशेखः स्मरतः ॥ सप्रखा वसुषोद्थ कुशर्शेव प्।वमाच् ॥ २८ ॥ ताम्रा
§|तश्च विशार कुषुद् वणुपवतः।एकशद्गा महाराखा गजशखथ पिजकः।२९।पचशंखोऽथ केप [हेमा चखात्तमः॥ इत्यतं द्वचारता
प ९ दुक्षिणमिति पा० । २ मागे दृति पा० | ३ तत्पानात्सुस्यमनसां नराणामिति पा ।४ विन्ध्यादुत्तरे इति पा०। ९ देवचरिता इति पा० । ६ केशवाचर् इति पा० । ७ त्िद्ट
& | इ।त दादावाथ्वेव इति, पा । ८ वसुमारश्वेति पा |वसघारश्वातः) वसधीरश्वेपि पा० १ गजेट पराचक इत पा०।
= 22
वाक कायाकाय का 1 7 1 व 9 ऋ र ॥ 1
कि =-= लल्ला नु
~त
<==
©
अ० ४&
र
५ || इाकोथिखोचनः ॥ रमते तज विशेशः प्रमथः ममथश्वरः ॥ ७ ॥ ततर वेदविदः शान्ता सुनया त्मचारिणः ॥ पूजयन्ति महादेवं त॒पसा
सत्यवादिनः ॥ ८ ॥ तेषा साक्षान्महादेवो सनानां भावितात्मनाम् ॥ गृहात पूजां शिरसा पावैत्या परमेश्वरः ॥ ९ ॥ ततव पर्व॑तवरे
ध पवतोत्तमाः ॥ ३० ॥ महाभद्रस्य सरसो दक्षिणे केषशचरः॥ रिखिषासाश्च वैद्यः कपिखो गन्धमादनः ॥ ३१ ॥ जाश्षिश्च
पुराम्बुःच स्वेगन्याचखोत्तमः ॥ सुपाशवे सुपक्षश्च ककः कपिर ख च ॥ ३२॥ विनो भदनाटथ सुसकथ महाबरः ॥ अघ्ननो
मधुर्मास्तद्रचचित्रशुङ्खो महाख्यः ॥ ३३ ॥ कुमुदो युङ्टशयव पाण्डुरः कष्ण एवं च ॥ पारिनातो महाशेरस्तथेव कपिलाच॑ङः ॥३९॥
सुषेणः पण्डरीकश्च मदामेवस्त्थव च ॥ एते पवेतरानाओ तिद्धगन्धवसेषिताः ॥ ३५ ॥ अतितोदस्य संर: पूथिमे केषराचरः ॥ श
कटोऽथ वृषभो दंसो नागस्तथेव च ॥ ३६ ॥ कारांनः शकररीरो नीरः कमर एव च ॥ पारिजातो महशेडः शेः कनक ए च||
॥ ३७॥ पुष्पक्शच सुमेवशच वाराही विरजास्तथा ॥ मयूर कृपिरन्यव महाकंपिर ए च ॥३८॥ इत्येते देवगन्धविदयक्षेथ सेषिताः॥
सरसो मानसर्रह उत्तरे कैसराचटः ॥ ३९॥ एतेषां रैरघुस्यानामन्तरेष यथाक्रमम् ॥ सन्ति चेवान्तरद्रोण्यः सरां च वनानि च
॥ 8० ॥ वृतान्त त सुनयः. वै ब्ह्मभाताः ॥ प्रसन्नाः शान्तरनसः सवैदुःखविवेलिताः ॥४१॥ ह शाम् सन श्रकूमपुराणे थवनकोशच॥
॥तसंख्याने “ पञचचत्वारिंशोऽध्यायः ॥ ४५॥ अथ भुवनन्यास्तवेणेनम् ॥ सूत उवाच ॥ चतुद्शषहृाणं योजनाना महाषएरी]
य स्य षेथसः ॥ १ ॥ तास्ते भगवान् ब्रह्मा विश्वात्मा विशभावनः ॥ उपास्यमानो योगीरेनादपन्दशंकरैः
॥ २.॥ तच देवेश्वरं विश्वात्मानं प्रजापतिम् ॥ सनत्छुमारो भगवादुपास्ते नित्यमेव हि ॥ ३॥ स सिद्नहपिगेधरवैः पूज्यमानः घुर
रपि ॥ समास्ते योगयुक्तात्मा पीत्व तत्परमामृतम् ॥ ९ ॥ ततर देवापिदवस्यं शम्भोरमिततनषः ॥ दीप्तमायतनं शुभं रस्ता द्र्मणः
स्थितम् ॥ « ॥ दिव्यकान्तिसमायु्तं चतुदररं सशोभनम् ॥ मदर्पिगणसेकीणं जरह्मविद्धिनिपेवितप् ॥ ६ ॥ देवया सह महादेवः रक्षा
१ जारुधितः सुगन्धश्वेत्तिः सुगन्धश्च श्रीशृङ्गशवाचरोत्तम इति पा० । २ विजरो भद्रररथ सुरेति पा । ३ सरलद्रव उत पः
पा० | & पारेण इते पा०। & कलकनरः इक्रेति पा०। ७ सिद्धपंवनिषीवता इ।त पा०। > चतुश्वत्वारिराः छि० पु
(व
६ | 9 कमरोद्कः इति; कपिरोद्र् इति
। < देवादिदेवस्येक्त देवातिदेवस्य इति पा० | ९ ्रह्मवादिनाभिति परा०।
<<
(€~ = 1 12 2. 21.41
0 नि
ॐ. भु,
॥ € ३ ॥
&
सकरस्य परमा पुरी ॥ नाघ्नाभराती पूत सव॑शोभासमनिता ॥ १० ॥ ततर चापरः एवां गन्धः पिदवारगाः ॥ उपरते सत्तत् ||) पां
& देवास्त सदशः ॥ १३ ॥ ये धामिका वेदविदो यागहोमपरायणाः ॥ तेषां तत्परमं स्थानं देवानामपि इमम् ॥ १२॥ तस्मा
४ दक्षिणदिग्भागे वह्ेरमिततेजघ्तः ॥ तेजोवती नाम पुरी दिव्याश्चयंपमानिता ॥ १३ ॥ तत्रास्ते भगवान्वहिजानिमान ` स्वतेनतता ॥
ह जापेनां हमिनां स्थानं दानवानां दसश्दष् ॥ १9 ॥ दक्षिणे परव॑तदरे थमस्यापि महापुरी ॥ नाज्ना संयमन इदन्या सवशोभाहमनितां
॥ १९ ॥ तञ वैवस्वतं देवं देवायाः प्ुंपापतते ॥ स्थानं तत्सत्यन्धानां खोक पुण्यतां नृणाम् ॥ १६ ॥ तस्यास्तु पम् भा
निदैतेस्त॒ महात्मनः ॥ रक्षोवती नाम पुरी राक्षत संता ठ या ॥ १७॥ तत्र ते नेतं देवं रक्षाः पथुपासते ॥ गच्छति ता (
धर्मरता ये तु तामसत्तयः ॥ १८ ॥ पश्चिमे पवैतवरे वरणस्य महापुरी ॥ नाजा शुद्धवती पुण्या सवेकामूि्यृता ॥१९॥ तनाप्तरा
गमैः सिद्धैः सेव्यमानोऽसरांिपैः ॥ आस्ते स वरुणो राना त गच्छति येऽगबुदाः ॥ २० ॥ तस्या उत्तरद्गभागे वायोरपि महापुरी ॥
नाञ्ना मन्धवती पण्या तजास्तेऽशो प्रभसनः ॥ २३ ॥ अप्सरोगणगन्धर्ैः सेव्यमाना महान् प्रभुः ॥ प्राणायूम्परा बराः स्वन
तान्तिं ज्ाशत्त् ॥ २२॥ तस्याः एवै ठ दिग्भागे सोमस्य परमा एरी ॥ नात्रा कान्तिमती शभा तस्या सामा विराजत ॥ २९ ॥
तत्र ये पर्मनिशताः स्वधर्म पपाते ॥ तेषां तदुचितं स्थानं नानामोगततमन्वितम् ॥ २४ ॥ तस्यासत प्षद्मभाग शस्य महा
न (किः
पुरी ॥ नान्न यजञोवती पुण्या सभां सा इशसदा ॥ २५॥ तेशानस्थ मयनं रेणापिष्ठितं शभम् ॥ गणेश्वरस्य विडं तवास्ते व
9
गणावतः ॥ २६ ॥ तञ भोगादिषिष्छुनां भक्तानां परमेष्टिनः ॥ निवासः कहिपतः प्रय॑ देवदेवेन शूटिना ॥ २७ ॥ विष्णपादा।६
क. गृ (४, भ (क (क र ७ (>
निष्क्रान्ता ावयितवनुमण्डछम् ॥ समन्ताद्रह्मणः परया गेया पतति पे ततः ॥ २८ ॥ सा तत्र पतिता दिषु चतद्धा छ्भव।दनाः ॥
` ९ मीततत्परा इति, मीततत्वरभेात पा० | २ तस्य दक्षिणेति पा० | ३ सिद्धगन्धवेसेविता इति पा 9 सवेतो दृता इते 49, धभव येवे दति मान 0 गा # | ॥ ८१ ॥
७ सेव्यमाने ऽमर्ः प्रमुरिति पा । ८ मत्यीः दृतिः प्राणायामरता मल्याः इति प०।९ ठोभनानिति पाः | १० डान्तिमती द्धा इति पा | १९१ भागनसता दत |
<<
<
9
89
1),
<<<
>=
<
॥<क्-2 <
व््द्
&
2
९
५
ए
: ~ 1
---~----~
। >
#
(< “८ 2
९
(व
५
र
(~
^
~= =
४८८५.
--
€^
५
7.4 ">>
सीता चारुकनन्दा च सुचक्षुभद्रनाभिका ॥ २९ ॥ पूर्वेण शेखच्छेडं तु सीत यात्यन्तरिक्षगा ॥ ततश पूवषण भद्राश्वायाति बाणं
वम् ॥३०॥ तथेवाख्केनन्दा च दक्षिणादेत्य भारतम् ॥ प्रयाति सागरभिचा सतमेदा द्विजोत्तमाः ॥ ३३ ॥ सुचश्चः पथिमगिरीनतीत्य
कर्ठास्तथा ॥ पशिमं केतमाङ स्यं वृषं गेति चाणेवम् ॥३२॥ भद्रा तथोत्तएगिरीदुत्तंथ तथा कुषव् ॥ अतीत्य वोत्तराम्भोषि |
पमन्यति महषयः॥२३।भनीऊनिषधायामे मालयमन्धम्द्ना॥तयोमेषयं गतो मेहः कणिकाकारसंस्थितः ॥३४॥ भारताः केतमा
खञ्च भदराधाः इसस्तथा ॥ पाणि लोकस्य मयाद्येखवाह्यतः॥ ३५ ॥ नठर। दवकटशच , मध्द्पवत्बुभा ॥ द्िणोततपमा ५
यातवान।ऊनपपायत। ॥ ३६३ ॥ गन्धनमादनकृडास। पवपचायताइभो ॥ अशीतियाननायमर्णवानत््यवत्थित ॥ २७ ॥ निषधः ॥
पाप्यनिश्च मव।दपततामिम्। ॥ मयः पमद्गिग् यथाप व्यवस्थित ॥ ३८॥ शृङ्गो नारवित्तदरुत्तरे वषपपेतो ॥ तोदा
पाम्वत्तारत्रणवान्तम्यवास्थता ॥ ३९ ॥ मयादापवताः प्रोक्त जशबिंह मथा दिनाः ॥ नठराघाः स्थिता मेयेषतरक् महषयः
॥ ४० ॥ इति शरक्मुराणे सुवनविन्याते 'पदचतारिशोऽध्यायः ॥ ०६ ॥ अय सुपृनकरोरवणेनम् ॥ पूत उच ॥ केतुमाञे नराः
फकः सव पनतभाजनाः ॥ [जय्ात्सज्पत्र भासते जन्ति वृषायुतम् ॥ १॥ भदरशे पुराः सुदाः लियशन्ाह्िसत्निभाः॥ दशवष
सदा जीवन्ते चात्रभोजनाः ॥ २. ॥ रम्यक पुषा नाये स्ति रजतमभाः ॥ दृशषषतद्ठाणि शतानि दश पव च ॥ ३॥
जीवन्ति चैव् सत्छस्था ्यग्रोपूफडभोजनाः ॥ हिरण्य हिरण्याभाः सव भरीपैरमोननाः ॥ ® ॥ एकादश्ञषहघ्ामि शतानि दश॒
पञ च ॥ जीवन्ति पुरुषा नायो देवरोकस्थिता इ ॥ ५॥ अयोद्रसदक्ठाणि रतानि दश पच च ॥ जीवन्ति ऊुश्वप त॒ इयामागाः
्षीरभाजनाः ॥ ३ ॥ से मिधुननाताच नित्यं सुलनिपेविताः ॥ चन्दरीपे महादेवं यजन्ति सततं शिवम् ॥ ७॥ तथा किपुरूषे विपा
९ सीता शोका इति पा० । २ रोढे यात्यन्तरिषतः इति पा ।३ तयेोमटयगतः इति प° । ४ ताएका इति पा । 4 पूरपश्चायतावेतौ दते पा०। # प॑ंचचत्वारिदाः छि° पु०।
६ कालाः इति पा० । ७ पत्राहयः इति पा० । ८ जीवन्ते इत्याषेमात्मनेपदम् । ९ वायुभोजनाः इति पा० । १० रमन्तीति पसप दमम् । ६१ च रकुचासनाः इतति पा० ।
८८५६-2 2214
(>
(< ०४2
2292222
(~
9
[ऋ >)
0
न
„८
1
(<
॥ ८९ ॥
| 1
कय कोद
# 1 ॥
&
> £ च
इ | योजनसह वषमेतस्मकीततितम् ॥२२॥ कमेभूमिरियं वरिमा नरणामधिकारिणाम् ॥ महेन मल्पः द्यः शृकतिमानृक्षपतः ॥२३॥
मानवा हेमसत्निभाः ॥ दशवषसहघठाणि जीषनित पक्षभोजनाः ॥ ८ ॥ यजन्ति सततं देवं चःशीषं चतशनम् ॥ ध्याने मनः समाधाय | || प्वा
सादरं भक्तिसंयुतः ॥ ९ ॥ तथ च दिवं त महारजतपतरिभाः ॥ दशपपेतदत्राणि जीवन्तीशुह्ाशिनः ॥ १० ॥ ततर नारायणं दव <
धयान सनातनम् ॥ उपाप्तते पदा विष्णुं मानवा विष्णुभाषिताः ॥ १३ ॥ ततर चन्द्रप्रभं शुर दस्फरकृ तान भम् ॥ वमान १९
वि [> द त, ॥
€ ® 0. 9 ५५) 0 म् [अ
वस्य पारिजातवनाभितम् ॥ १२॥ चघदरौरमनोपम्यं चतस्तोरणपयुतम् ॥ प्राकरिदिराभि्ु दुशधवं सुदुर्गमम् ॥ १३ ॥ स्फारकं || ६
भ € 4 - देष {रीष ह; 95. ह. | त ₹ & द. अ +< ॐ = = (~ ~, _ (९
मण्डपयुकतं देवराजगृहोपमम् ॥ सुवणंस्तम्भपाहकैः सवतः सम्छङकतम् ॥ ३९ ॥ हेमपोपानपयुते ननारत्परा [भतम् ॥ [ब्द ह ||
नापितं सवशोभामनिततम् ॥ १५ ॥ सरोभिः स्वा़पानीयनेदीमिश्चोपदोभितम् ॥ नारवगपरः युद्धदाध्यवन ततपरः ॥१९॥ ॥
गिभ समाकोणं व्यायद्धिः पुषं हिम् ॥ स्कुपद्धिः सततं मनयेतेमस्यद्धिच माधमम् ॥ १७॥ ततर देवाधिदुवस्य (पणार मत
तेजसः ॥ राजानः सवकारं तु महिमानं प्र्षते ॥ १८॥ गायन्ति चै नृत्यान्त विह्ािन्या मन्देसः ॥ य| यव्िनराारन्यः तदा
मण्डनतत्पयः ॥ १९ ॥ इवते पदमयणां जम्बुरफखारिनः ॥ अयोदशपशछ्ाणि वर्षाणां च स्थिरायुषः ॥ २० ॥ भारतषु यः
0
| पसो नानावणौः प्रकीतिताः ॥ नानदिवातैे युक्ता नानाकमौणि कुरैते ॥ २१॥ परमायुः स्पृतं तेषां शातं वर्षाणि सुव्रताः ॥ नव
श
र
& 253
०,
@
„6214 ~¬1
< -1
1
८९
<
<
६
/
(वी
५
(£
५
॥
॥
1
|
<
22122222 ठ 22
|विन्व्यन्च परियन ततात् ङुरपताः ॥ इन्ददीपः ककरक्मत् तात्रपण्। गभस्तिमाद् ॥ २९ ॥ नागदरीपस्तय्। सम्यो गन्धव
{| स्तवथ वारणः॥ अयं तु नपमस्तेषां दवीपः सागरस्थितः ॥ २५ ॥ यनतानां सद्र ठ द १५१ दृग् तए: ॥ १५4 करतास्तस्यन्ति
पिमे यनास्तथा ॥ २६ ॥ ब्रह्मणाः कषत्रिया वेषा मधये शुदस्तथव च ॥ इ्ययुदधवाणिव्यामियतयन्तत् मानवाः ॥२७॥ कन्त ||
पावना नद्यः पवतेभ्यो विनिःसृताः ॥ रतद्रशन्भागा च सरयुथषुना तया ॥ २८॥ इवत वितस्ता च पिपा द इइ: ॥ ||| ॥ ८२॥
४
(
।
\
९
९.५
{५
८2
|
¶
स. क -- ---~ क श्र
ए
१ चत्त चतुंमिक्तै पा० । २ पंप इति आष पुरमा इति सध । ३ पारिपात्रश्च इति पार ।
गोमती धूतपापा च बाहृदा च षद्रती ॥ २९ ॥ कोशिका टोहिनी चेति हिमवत्पादनिःसृताः ॥ वेदस्परतिरवेदवती बतघ्री
विदि तथा ॥ ३० ॥ वणाशा चन्दनां चेव छचमण्यवतीं खुश ॥ विदिशा वेववत्यापि पारियात्राश्रयाः स्परताः ॥ ३१ ॥
नमेदा सुरसा शोणा दशाण च महानदी ॥ मन्दाकिनीं चिह्र तामौ च पिशाचिका ॥ ३२ ॥ विरात्र विशाख
च मनुखा वाह्ृषाहना ॥ उक्षवत्पादना नदः छवंपापहृश तरणाम् ॥ ३३ ॥ तापा पयोष्णां निर्विन्ध्या शाप्रादा च महानद ॥
विति वैतरणी च वराका च कुषुद्रती ॥ ३ ॥ तथाच महागोरीं दगा चन्तः्चिखा तथा ॥ विन्ध्यपाद्प्र्तास्त
पद्यः पापहरा तरृणाम् ॥ ३५ ।॥ गाद्विशं भापश्थां क्षणा वेणा च वश्यता ॥ तगभद्रा घुप्रयागा काषे् च
(५
द्िजोत्तमाः ॥ ३६ ॥ दक्षिणापथनयस्तु सद्यपदादिनिःसृताः ॥ ऋतुभाडा ताम्रपणी पण्यवद्युत्पलावतती ॥ ३७ ॥
। ; | मख्यान्निःषता नदः सवाः शोतनराः स्पृताः ॥ ऋषिकुल्या चिक्ठामा च गन्धमादनगामिनी ॥ ३८ ॥ क्षिप्रा पलाशिनी चेव ऋषीका
6 | वैशंधारिणी ॥ शक्तिमत्पादसाताः स्व॑पापहरा तृणाम् ॥ ३९ ॥ आहां नघुपनयश्च जञतरो द्विजपुङ्गवाः ॥ सवैपापहृराः पुण्या
लानदनादकमसु ॥ ६० ॥ तास्मि ऊुरूपचाय मध्यदंशादया जनाः ॥ पएदेरादिकायैव कापरूपनिवा्ैनः ॥ २१ ॥ पृष्डरा
कज्ञा मगवा दात्तणात्याच्च कृत्छशः ॥ तथापरान्ताः सराष्शुद्रा हीनास्तथांदाः ॥ ९२ ॥ मारुका मरूपश्चवं पारियात्र
नवानः ॥ सवारः सन्धा दूणा माद्या बाल्यानिवाधिनः ॥४३ ॥ मद्वा रामास्तथवान्धाः पस्किास्तथ च॥ आघा पिवन्ति
सच वर्तन्त सरतां सद्ा ॥ 8४ ॥ चत्वारे भारते वषं युगानि कवयोऽदुषन् ॥ छृतं अता द्वापर काडिश्ान्यतर न क्रचित् ॥४५॥
पान (कम्पुरषादयानं वपाण्यषा महषयः ॥ न तेषु शाका नायापरो नोद्वेगः श्ुद्धयं न च ॥ ९६ ॥ स्वस्थाः प्रजाः निरातङ्काः सषैदुःख
-- ~ ~--- -- --~--~ ~
|
नहे 1
पठा
कक क
1, 12
~-------- ¬ ~
कययनकिकिककपुियकयकिकिकक ==
~ --~-- - - ~ ~
---~ ~ ----- ~ ------ ~~~
क >
६, खाहता इते पार । < वद्रता इत । ३ पणा सावन्यना इत? .पणारा चन्दना चेवेतिं पा | 9 विपाद्ा च इति पा०। ^ रल्नवाहिनीति पा० | ६ वेण्या, चिन्ता दति पा०।
| | धा ७ पुण्यजनाः दमाः इर्ति पा० | < बलक्रास्णात्तः रसक्ार्णा इर्ति पा | क्रृष्णाः शाल्वाः कलपनिवाकिन त पाः)
^ 1८
क
द.
= 1८0. 19 च्ल ६८८५८22५ = ८22४८
५
ह. ए. ||| पेवनिताः॥ रमन्ते विविधभीमेः स्वांश स्थिरयोवनाः॥४७॥ इति शरीशमं पराणे धुवनक्षोशव्णनं नाम" सपतचतारिशोऽध्यायः॥ 9०]
॥ ८३ ॥ | $| जथ जन्बृदध पवणनम् ॥ घत उवाच ॥ हेमङटगिरेः शङ्गे मदृक्टं सुशोभनम् ॥ स्फाटिकं देवदेषस्य विमानं परमेष्ठिनः ॥
^ 2 ॥ तेत दवादवह्य भूतंश्स्य व्रश्याखनः ॥ दषाः सर्षिगणाः सिद्धाः एनां नित्यं प्रह्ये ॥ २ ॥ 8 देव्या गिरिशः साद महा
द्व् महश्वरः ॥ भ्रूतः परता नल भातत तत पिनाकधृह् ॥ ३॥ पिभक्तवारुशिखरः कडा त्र पेतः ॥ निपातः काव्यक्षाण।
कृमरस्य् च धमतः ॥ ४ ॥ तत्राप दृवद्वस्य भवस्यायतनं महत् ॥ मन्दाकिनी तत पण्या रम्या सुविमङद्का ॥ < ॥ नद नाना
विधैः पद्यैरनेके समट्कृता ॥ दवदानवगन्र्वयन्नतन्न्रकेत्ररः ॥&॥ उपृस्पृषनखा नेत्य सुपुण्या सुमनसा ॥ अन्याश्च नयः रातय
स्वणंपद्ररटं्ृता ॥ ७ ॥ तारां रं ठ दस्य स्थानानि परमेष्ठिनः ॥ देदपिगणजु्ाने तथा नारायणस्य त॒ ॥ ८ ॥ तस्यारप
शिखरे गभर पारजातवन ज्चुभम् ॥ तत्र शक्रस्य विपुर भवनं सत्माण्डतम् ॥ ९ ॥ स्फारिकस्तम्भतसधुक्त हमगपुरराभितम् ॥
तत्राथ देवद॑वस्य विष्णाविश्वात्मनः प्रभाः ॥ १० ॥ पुण्यञ्च भवन रम्य सवरलापश्चाभितम् ॥ ततर नारयणः त्रमित् सक्या चह
जगत्पातेः ॥ ११ ॥ आस्ते सवश्ररः ब्रह पूज्यमानः घनातनः ॥ तया च वषुपर ठ वघ्ुना रलमाण्डतय् ॥ 2२ ॥ सथननिा
ष पुत्तम पण्य दुराधष सुराद्रषाम् ॥ रत्रधारं गरर सत्तषाणा महुत्मनाम् ॥ १३ ॥ पतात्रमाण पुण्यान् सिद्वाबाहदतानं च ॥ तत
॥ हैमं चतुद्रार पचनाराद्मिण्डतम् ॥ १९ ॥ शुपरण्य सद्वस्थान व्रह्मणाऽव्यक्तनन्मनः ॥ ततर देवषय। विप्राः सिद त्रह्मषया ऽपर ॥१९५॥
६६|| उवाप्ततं दवदव पितामहम प्रम् ॥ स्वः सम्प्रार्जता ननत्य इन्या सह वतुद्वः ॥ १६ ॥ स्तं हतवय छखकाना सन्ताना परमा
४
॥ भातः ॥ तंस्थकश्यद्धाश्चखर महापचरख्द्ते ॥ १७॥ सच्छपतनटठ् पुण्य सुगन्ध सुमहत्सरः ॥ जगाषव्यान्रम एण्य् विद्र
~ ~~ - --- ~~~ ~ =>
#.
>र
घट्चत्वारिराः छि पु । १ सिद्धगणा यक्षाः इति पा । २ दूषः इति पा०। ३ महादव्या हति पा०। ४ द्व्या इति पाः । 4 त्ितान्ररखस् चाप् इतः सितान्ता शखर
चापि इति पा०।६ संय॒तमिति पा० | ७ पुमहत्स्यानमितिं पा० । ८ सप्स्तत्र सविस्तीण महापतेष्टंक्रतम् हाते पा- । < खगन्व सुमहत्परम् दत्तः सगन्धमातः खान
1.7
त न= =-=
< (न 9 ( #
© 9 ९
69 |
॥८ ट ॥
चि ` कानाताशकातातनर सेवितम् ॥१८॥ तत्रास्ते भगवाचरित्यं सवैशिष्येः समावतः ॥ प्रशान्तदपिरश्ुदर्ह्मविद्धिभेदातमभिः ॥१९॥ रो मनोहरशेव कोशिक
कृष्ण् एव च ॥ सुमना वेद्नादश्च रिष्यास्तस्य प्रस दतः ॥ २० ॥ सैयागश्ताः शान्ता भस्मोदङितवियहाः ॥ उपाप्तते महाचायां
| ब्रहमदियापययणाः ॥ २१ ॥ तेषामबुहा्थांय यत्तीनां श्चान्तचेतक्ाम् ॥ पत्रिधयं इहते भूषो देया स॒ह महेशरः ॥ २२॥ अनेका
न्याश्रषाणि स्युस्तस्मिन् गियरात्तमे ॥ युनानां युक्तमना सरसि ्ारतस्तया ॥ २३॥ तेषु यागरता विधा जापकाः एतान्य्
्ह्मण्याषक्तमनभों रमन्ते ज्ञानतत्पयः ॥ २४ ॥ आ्मन्धाल्मानमाधाय शखान्तं पथवास्थतम् ॥ प्यायान्त दवम शन थन कवामद
ततम् ॥ २५ ॥ समेव वा्वस्थान सद्रादित्यहतिभम् ॥ तत्रास्ते भगवानिन्द्रः शच्या पह सुरेधरः ॥ २६ ॥ गञरेडं त इगया
भवनं मणितोशणम् ॥ आस्ते भगवती दगां तन सक्षान्हैश्वरी ॥ २७॥ उपास्यमाना विविधैः शक्तिभेदसितिस्ततः ॥ पीत्या यागापरतं
ठ्ष्ष्वा घाक्षाएमरतमश्वणय ॥ २८ ॥ पुनाख्ल्य गिरः शुद्ध नानापातुसपरुन्र ॥ राक्षप्तानां एशणि स्युः वथा चतशां द्विना
॥ २९ ॥ तथा पुरशतं विप्राः शत्ङ्क महाचडे ॥ स्फाटिकस्तम्भरसयुक्त यक्षाणामामितानक्षाम् ॥ ३० ॥ कशेतोद्रमिरः शुग
| ट| | सुपणस्य महात्मनः ॥ प्राकारगोपुरापेतं मणितारणमण्डितम् ॥ ३१ ॥ प ततर गडः श्रामाच् पराक्षादिष्वारवापरः ॥ ष्याला तत्पर
|| ९ | ज्योतेधत्मन्येवमथाभ्ययम् ॥३२॥ अन्यच्च भवनं पुण्यं श्रीरुगे सुनिपुंगाः ॥ श्रीदेष्याः सवैरत्नादयं हेमं समागितोशणम् ॥ ३३ ॥ तप
| 8 परमा शक्तरिणारतिमनोरमा ॥ अनन्तविभवा रक्ष्मानगत्वमोहनीत्युका॥ २३९॥ अध्यास्ते देवगन्धपिद्धचारणवन्दिता ॥ विचिन्त्या
नगता वानः सशाक्ताकरणाज्जचस ॥ २५ ॥ तनव ददवस्व विष्णारयतन महत् ॥ सयति तत्र चत्वार विचत्रकमलखश्याः ॥ ३६ ॥
तथा एहलरिखर वि्यपसुयद्कम् ॥ रत्रशोपानपतयुक्तं घरोभिश्वोपरामितम् ॥ ३७ ॥ नयो पिमरख्पानीयाथिवनीञसतसखकयः ॥
(2-2-29
2 र
&
ज जा भ = भ
१ शाभिताभाति पा० | २ प्रधानत दाति पा० | ३ महावीयो इति पा०। 2 योगनिरतचित्तानामेव्यथ्ः। ५ रिखान्तान्तरप्तसियितम् इति परा | & सुमेवे दृति, अमोधाभेति
पा> ¦ ७ तताक्षादानन्दृमश्चराभात पार । ८ ऽग्राल्ास्ते तनपर् ज्योतरात्मान विष्मत्ययामाते पा०।
[ललन 22 ॐच्ट््ठं --=- प्रष्टं नल
२
कृ, 4. |
॥ € ॥
10
"= ८ (~ धय = चट
| (| पमाते पुर न्यौतरारूटाः स्थानमेश्ंरम् ॥ पिलरस्य गिरः ङ्क गणेञ्चानां पुखयम् ॥ 49 ॥ नद्श्वरस्य कपिर तनास्तं
# चन्द्रस्थानमनुत्तमघ् ॥ ५२ ॥ वृत्ते तत रम्यात्मा भगत्न् शुन्तदी धितिः ॥ अन्यत्र भूवन दव्य हपृरीख महषयः ॥ 48 ॥ |
| ¢ ९ शंकरोऽम्बया इति पा० | १ परिपत्रे महारौरे महारक्ष्याः दति पा० । ३ रलमेत्तिप्तमायक्तभिपति, माखद्धित्तिप्तमाकीणमिति पा । ० गणे्रादिना युक्ताभिः गणश्च
कते ~
(द
दै ^ --
1
॥
~
५
वनं दिव्यं तत्रासते श्रः स्वयम् ॥ ३८ ॥ पौरिनाते महाशयाः पत तु परं शुभम् ॥ रम्यपरतिद्तयुक्त वण्याचाम
पतम् ॥ ३९ ॥ तत्यद्धिरप्तरःसंपेरितशेतश शोभितम् ॥ मृदंगपणवोद् वेणुवीणानिनादितम् ॥ ७० ॥ गन्धव कित्रा१।१ ६९.
प्यगवः ॥ भास्वद्धभेञ्चमायुक्तं महात्रासादङ्रम् ॥ ०१ ॥ महमनेश्वरेलं हं धामिकाणां सुदरनप् ॥ तत्र स। वतत इत नत्व
र
मपरायणा ॥ ७२ ॥ महारश्ष्मीमंहादेवी शिश्युखवरधारिणी ॥ जनेन सवंशक्तयावक्षता सौ च तन्मय्। ॥ ४२ ॥ परयान्तं १०५
नवः [सदा य ब्रह्मवार्देनः ॥ सुपाश्चस्यात्तर भागे सरसत्याः पुरोत्तमम् ॥४४॥ सर्रासि तिदसन दवभागणानि सत्तमा ॥ पण्ड
रस्य गरः युगं विचिचदुमसडछम् ॥ ४५ ॥ गन्धर्वाणां वुरश्डछतं दिव्यघ्नीभिः समावृतम् ॥ ततर नित्य मदात्तक्त नरा नार्यस्तथन
च ॥ && ॥ क्रडन्ति खदिता नित्यं विखसेभोंगतत्परः ॥ अनस्य गिरेः शगे नारीएुरमदुत्तमम् ॥ ४७ ॥ वक्तन्त तत्रा्छ
रसा रम्भाया रतेखरुप्ताः ॥ चिवक्षनादयां यत्र समायान्त्यथिनः सदा ॥ ४८ ॥ ता पुरी सवेरताब्य्। नकप्रघ्षवण्ुता ॥ सनकानं
एराणि स्युः कष्ठदे चापि सत्तमाः ॥ ७९॥ रद्राणां श्चान्तरजसामीश्वरसक्तवेतसाम् ॥ तेषु रदा महायोगा महशान्तर्वारणः॥५०॥
~
महसातः ॥ तथा च जार्षः शृङ्क द्वद्षस्य धामतः ॥ ९२ ॥ इपतिमायतनं पण्यं मास्करस्यामत्।जप्तः ॥ तस्यवात्तरदेभगि
जनयाम् सुवणन्राणतरिकदू ॥ तत्रास्तं भगवाच् त्या तिद्ध रभिष्टत ॥ 2८ ॥ सावित्र्या सह विश्वात्मा वासुदवादिभिषतः ॥
५ तस्य दक्षणारभागं सिद्धानां पुरमुत्तमम् ॥५६॥ सनन्दनाद्या यत वसनत भनिपुगवाः॥ पञ्चशरस्य रिलरं दानवानां पर्यम् ॥९५७॥
॥ ८@ ॥
श्रः ६
| & राङ्गनाज्ञष्टभिति पा० 1 4 सदृसन्मया इति पा० 1 5 संठे इति पा० । ७ सुक्रताः इति पा० । ८ स्थानष्ठत्तमातिति पा० । ९ वामदेवादिभिरिति पा० । ६० पुरसत्तमाभत्त पार ।
२, 4
[1
नातिद्रेण तस्माच द॑त्याचायेस्य धीमतः ॥ सुगन्धरोडरिखरे सरिद्धिशूपशोमितम् ॥ ५८ ॥ कंदेमस्याश्चमं पण्यं तजास्ते भग
वातृषिः ॥ तस्येव पवदिश्भागे किदे दक्षिणाधिते ॥ ५९॥ सनत्कुमारो भगवांस्तजरास्ते ब्रह्मवित्तमः ॥ प्वैष्ेतेषु रोरेषु तथा
नयेषु मुनीश्वराः ॥ 8० ॥ रासि षिमखा नदयो देवानामाछयानि च ॥ सिद्टिगानि पुण्यानि सुनिभिः स्थापितानि च ॥ 8१ ॥
तानि चायतनान्याञ्च संघ्यातं नेव हाक्यते ॥ एष संक्षेपतः प्रोक्तो जम्बूद्रीपस्य विस्तरः ॥ न शक्यो विस्तराद्ररं मया वष॑रातेरपि
४॥॥ ति श्रीङ्भपयणे जम्बुद्रीप्वणनं नामा ` एचत्ाशशाऽष्याथः । अथ भुवनविन्यास्चणनम् ॥ घरुत उवाच ॥ ६
जम्बूदरीपस्य विस्ताराद्विुणेन समन्ततः ॥ संवेष्यितां क्षीरोदं एकषद्रीपो व्यवस्थितः ॥ १ ॥ पृषद्रीपे च विपरनदराः सत्तासन्छुरपवेताः। ।
८2
८6)
2
(~
>
=
1
ग्
सिदायुताः भुपवांणः िद्धसइनिषेविताः ॥ २॥ गोमेदः प्रथमस्तेषां द्वितीयशन््र उच्यते ॥ नारदं दुन्दुभिश्वैव मंणिमान्मेषनिस्वनः
। ३ ॥ वैभ्राजः सप्तमस्तेषां ब्रह्मणोऽत्यन्तवहभः ॥ तव देवषिगन्धर्वैः सिद्धेश्च भगवानजः ॥ ? ॥ उपास्यते स विश्ासा साक्षी
तवस्य विश्वदक ॥ तेषु पुण्या जनपदा आधयो व्याधयो न च ॥ ५॥ न तत्र पापकत्तोरः पुरुषा वे कथञ्चन ॥ तेषां नयश्च सतव
वर्षाणां तु सथुद्रगाः ॥६॥ ताश बरह्मषेयो नित्यं पितामदघुपासते ॥ अनुतपाशिखे चेव विपापा भिदिवा कृता ॥ ७ ॥ अमृता सुकृता
चैव नामतः परिकीर्तिताः ॥ श्ुद्रनयस्तु विख्याताः सरसि च बहुन्यपि \॥८॥ न चेतेषु युगावस्था पुरुषा वे चिरायुषः॥ आयंकाः कुर्रा
\ | शेव विदेहा भाविनस्तथा ॥९॥ ब्रहमक्षमियविदशद्वास्तास्मन्द्रीपे प्रकीत्तिताः॥ इज्यते भगवां नीरा वर्णेस्तच निवासिभिः॥ १०॥ तेषा
( सोमधाभ्राज्ये सारूप्यं मुनिपुद्धवाः ॥ सवै धमेरता नित्यं सवे सुदितमानसाः ॥ ११॥ पञचवपंषदक्लाणि जीवन्ति च निरामयाः ॥ पृक्द्रीप
प्रमाणं तु द्वियणेन समन्ततः ॥ १२ ॥ संवेटये्षुरसाम्भोधि शास्माडेः संव्यवस्थितः ॥ सत्त वषांणि ततापि सतव कुखप्वताः ॥१३॥
नि क
(
02 2 2
न= च््््ण्यी
५
(<
ऋ
प्य स्यू भक
|| ९ अचर द्खीवत्वमार्पम् । २ वन्यान्याश्रमव्यागीपते #= 1 “ ततचत्यारिशचः किर प° । ३ संे्टयित्ता इत्थापैम् संय दति साधु । 9 सोमस्य ऋषभस्तमेति पा०। ५ भगवान्
(9 सोमः ३३ १० । & सोमसायुज्यभ्ति पा |
५
~~~
4
| ८ |
<< 2/4
1
"ष षः ध & ॥ # प व्
ण | धी सत नयश्च सनताः ॥ ङयुद््त्नदसव ततीय बखाहकः ॥ १४॥ द्रोणः केपस्तु महिषः कडुमान्
# सोभः कोधो वा पि ।॥ (ततष्णा च चन्द शद्धा विमोचना ॥ १९ ॥ निवृत्तशेति ता नयः समृताः पाप दृणाम् ॥ न तेषु विते
|| ३७॥ तेवां ततः ततमाः ॥ ६ ॥ न चास्ति युगावृस्था जना जीवनतयनामयाः ॥ यजन्ति सततं तत्र षणां वायुं सनातनम्
|| । >) तत्ताधन श्त पाङ्प्यच सलोकता ॥ कपि ब्रह्मणाः प्रोक्ता राजानशचारणास्तथा ॥ १८॥ पीता वेश्याः स्पृताः
1 कणा द्वापरः स्मिन् वृषठा द्विनाः॥ शाल्मटस्य तु विस्तार विणेन समन्ततः ॥ १९॥ सपेय त॒ सुरोदान्धि रदी व्यवूस्थितः॥
ङरोशया हरिव मन्दरः लप् पवेताः ॥ धूतपापा शिवा चेव पविता संमिता तथा
त् ॥ जन्या शतश विप्रा नो मणिनखाः ्युभाः ॥ २२॥ तास्तु ब्रह्माणमीरानं
#- « १/९ ठ ्षबियाः शुष्मिणस्तथा ॥ २३ } वेश्यास्तोभास्तु मन्देहाः शुद्रास्तत प्रकीर्तिताः ॥
२।१ ज्ानसम्पत्ना मन्यादुणतयुताः॥ २९ ॥ यथोक्तकारिणः सरव पव भूतहिते रताः ॥ यनन्ति यनञेषषित्रह्नाणं परमेष्ठिनम्॥ २५॥
त १ ्रह्रततायुज्य साहप्यच सलकेता ॥ कुशद्वीपस्य विस्ताराद्ियुणेन प्तमन्ततः ॥ २६ ॥ कोथद्रीपः स्थितो पिपरा वेष्टयित्वा
[रताद् ॥ काचा वामनकचत्तूरतायश्चाषिकारिकः ॥ २७॥ देवाददश् पिद पुण्डरीकंस्तथेव च ॥ नाघ्ना च सत्तमः प्रोक्त
| इडमस्वनः ॥ २८ ॥ १९ इयुदरती चव सन्धया रातिमंनोनपर् ॥ कोमिभर पृण्डरीकाक्षा नचः प्राधान्यतः स्पृताः ॥ २९॥
[२ कटाः करा षन्य्।रतस्या वण: कमण १ ॥ ताह्नणाः क्षातेया वैर्याः शद थव द्विजोत्तमाः ॥ ३० ॥ अयन्ति महादेवं यज्ञ
| | |दनरोमादाभः ॥ वतापवासविविधहामश्वं पित्ततपणेः ॥ ३१ ॥ तेषां वे रुदपायुभ्यं सारूप्यं चातिदुस्भम् ॥ सरोकता चपाभीयं
१९ सप्त पता दपि पा० | २यानिततेभ्यौ 8 = | र
पषा°
अ० ४९
2
~~~
~~~
९
ध
॥
॥
|
+
|| िदुम्व दमश्च युतिमान् पुष्पवांस्तथा ॥ २० ॥
॥ २३ ॥ तेथा विदयुत्पना रामा महानदश्च सप्त वे
|देका्ाः पयुपासते ॥ त्राह्नणा द्रविणो विषाः
~
398
॥
1
[ध
प्त
ना वक ध कक्कर
6
५.
श |
=$ १
९ ट |, ॥
भ" 1
५
न ॥
&
< ष्टः
22०: 2-2८-2, 21-८2-44
<
तेभ्य वितष्णा इत पा । -३ तेषां तस्याथ सायुज्याभेक्ते पा० । ४ हैमश्च दाति पा० । ५ विद्युदुन्ता महीं चेति नस्तत्र जरावहाः इति
न ५ म * ~ [9 ® [व ॥ प् 9 0 (५ [4 [क €
पार | & शश्याः स्ेहास्त॒ इति पाः । ७ सवैविज्ञानसंपत्ना इति पा० । < दिवाटत्तगि रीनद्रच इति, देवपूर्वोगिसिनदरश्च इति पा० । ९ तिष्यान्तस्य दति, तिष्यास्तत्र इति पा० ।
९5 टीम: स्वाध्यायतपणरिते पा |
&
=
त
॥ ८५ ॥
(प
| ¢ | जायते तस्मपादतः ॥ ३२ ॥ गरौचद्रीपस्य विस्ताराद्ियुणेन समन्ततः ॥ शाकद्रीपः स्थितो विप्रा जवेएटय द्धिसागरम् ॥ ३३ ॥ ||
उदयो रेवतश्ैव श्यामकेष्गिरिस्तथा ॥ आम्विकेयस्तथा रम्यः केसरी चेति प्वेताः ॥ ३४ ॥ समार कमारी च नछिनी वेणुका
तथा ॥ इकषुका येका चै गभस्तिश्ति निभ्नगाः ॥२५॥ आं पिवन्तः सच जोवृन्ति ततर मन्" ॥ अनमय |
६ |रागदरेवविवानिताः ॥ ३६ ॥ मृगाश्च मगधाश्चैव मानसा मन्दगास्तथा ॥ त्रह्मणाः क्षिया वदयाः युहाशरान् कमण ठ ॥ ९७ ।
॥ ि
#
गः ~~
(<
ध 0
16
||यनन्त सततं देव स्व॑टोकेकाक्षिम् ॥ व्रतोपवासर्विषिधेेवं दिवाकरम् ॥३८॥ तेषा १ घूयंायनयं सामीप्य सरूपत।॥ सटा
८ कता च विपरा नायते तत्मसाद्तः॥३९॥ शादठीपं समावृत्य शीरोद्ः सागरः स्थितः ॥ शतदवीपच तन्मध्य नारायणपरायणाः |
| ॥ ४० ॥ त पुण्या जनपद नानाश्चयेहमनिताः ॥ शतास्तज नरा नित्यं जायन्ते विप्णुतत्परः ॥ 83 ॥ नाधूय्। व्याषयस्तन )
< जशमृच्युभयं न च ॥ कोधछोभविनिषेता मायामात्सयेषलिताः ॥ ४२ ॥ नित्यपुष्टा निरातङ्ा नित्यानन्दा भागिनः ॥ नारायण (
समाः स्थ॑ नारायणपरायणाः ॥ ४३ ॥ केचिद्धयानपरा नित्यं योगिनः सयतेन्दियाः ॥ केचिनपन्ति तप्यन्ति केचिदधज्ञानिनाऽपर ||
॥ 98 ॥ अन्ये निर्वीजयोगेन ब्रह्मभावेन भाविताः ॥ ध्यायन्ति तत्परं ब्रह्न वासुदेवं सनातनम् ॥ ४५ ॥ एकान्तिनां निरारम्पा
महाभागवताः परे ॥ पश्यन्ति तत्पर ब्रह्म विष्ण्वाख्यं तमसः परम् ॥ ०६ ॥ स्वँ चतुथनाकाशः शंखचक्रगदाधरः ॥ सुर्पातवाससः
घव शरीवत्षाड्ितवक्षसः ॥ 9७ ॥ अन्ये महेरपराच्िपुण्डाङ्धितमस्तकाः ॥ उुयोगाद्रतिकरणा महागरुडवाहनाः ॥ ४८ ॥ सव॑
शाक्तिसमायुक्ता नित्यानन्दा निर्भखाः ॥ वन्ति तत्र पुरुषा विष्णोरन्तस्वारिणः ॥ ९ ॥ तत्र नारायणस्यान्यहुगेमं दुरतिक्रमम् ॥
नारायणे नाम पुरं प्रासदेरपशोभितम् ॥५०॥ देमप्राकारतंयत स्फारिकैमण्डपयुतम् ॥ प्रभासदघ्कटिटं दुराधपं सुरोभनम् ॥५३॥
दम्य॑प्रासादसंयुक्तं महाह्ारुषमाङरम् ॥ इेमगोपुरसादलेनानारतोपरोभितः ॥५२॥ जुधरास्तरणसंयुक्तेिचिेः समरुक्रतम् ॥ नन्दन ||
१ श्यायाकास्त इति पा 1 २ परं पदमिति पा । ३ परममिति प० | 9 व्यास्नाद्येरिति पा० । ५ प्राकार् दृति पाञ'!
। शि व
(धक 12.
षु ९ {¢ ।
~ ~ <
र
॥
|
~
(< 02222
४
=
<लः
१९८
क भ्त
|,
कू" पु.
॥ ८६ ॥
` थ । +
<>
[9९
न =
(नैः म (^, ८ (त [॥ ९ लि ८ (ल (४
पपार, सेवन्ताभिशच शोभितम् ॥ ५३ ॥ सरोभिः सवतो यक्तं बीणविणनिनादितम् ॥ पताकामिषिकित्राभिरनेकामिश्च शमि
तमू ॥ ५8 ॥ वाथिभिः सवतो युक्तं सोपाने रतलभूषितेः ॥ नदीत्वं दिव्यंगाननिनादितम् ॥ ५५ ॥ हषकारण्डवाकीर्
पक्क परानितम् ॥ चातुद्रोरमनोपम्यमगम्यं देवविद्धिषाम् ॥ ५३ ॥ त तवाप्परयैनतयद्विहपशोभितम् ॥ नानागीतविधानज्
दवानामपि इभः ॥ ७। नानाविटासषम्पत्रः कृिकेरतिकोम्ैः ॥ प्रभूतचन्दरवदनेवपरारावसंयुतेः ॥ ५८ ॥ इेषत्स्मितेः सुषिम्म षठ ६
वाङ्ुग्धमूगक्षणेः ॥ अशोषविभवोपेतेस्तचमध्यविभूषितेः ॥ ५९॥ सुरानहसचछनेः सुपेषमधुरस्वनेः ॥ ंटापाखपङ्राठेदिवयाभरण
भूषितः ॥ ६० ॥ स्तनभारविनत्रे मधधूणितोचनैः ॥ नानावर्णविकिवगिनानाभोगरतिमेेः ॥ ६१॥ उत्फुच्छमुमोचानेस्तद्ूत ||
रतशाभेतम् ॥ अस्येयणणं शुद्मपंस्येन्निदश्ैरपि ॥ ६२ ॥ श्रीमत्पवितरं देषस्य शओीपतेरमितोनषः . ॥ तस्य मध्येऽ ||
तितेनस्कमुदयत्पाकारतोरणम् ॥ ६३ ॥ स्थानं तदष्णवं दिव्यं योगिनां सिद्धिदायकम् ॥ तन्मध्ये भगवानेकः पुण्डरीकंद्रं ६
युतिः ॥ ३ ॥ शेतेऽशेषनगत्पूतिः शेषादिश्चथने हरिः ॥ विचिन्त्यमानो योगीन्धः सनन्दनपुरोगमेः ॥ ६५ ॥ स्वात्मानन्द
मृतं पीत्वा पुर्स्तत्तिमः परः ॥पतिवाप्रा विश्चाजक्षो महामायो महायुजः ॥ 88 ॥ क्षीरोदकन्यया नित्यं गृहीतचरणद्रयः ॥ सा च 6
देवी नगद्रन्धा पदमे हरिप्रिया &अ।प्मास्ते तनना नित्यं पीला नारायणामृतम्।॥न तवाधार्भिका यान्ति न च देवान्तराख्याः।&८॥ ||
वैकुण्ठं नाम तत्त्थानं तरिदैरपि वन्दितम्॥ न मे प्रभवति प्रतता क्ञत्संश्ाघ्चनिहपणे ॥६९॥ एताकच्छक्यते वक नारायणपुरं हि तत् ॥
ष एव पमं ब्रह वासुदेवः सनातनः ॥ ७० ॥ धिते नारययणः श्रीमानायया मोहयजगत् ॥ ७१ ॥ नारायणादिदं जातं तस्मित्रेव भ्यव
स्थितम् ॥ तमाश्रयति काञन्ते स एव परमा गतिः ॥ ७२ ॥ इति श्रीकमंपुराणे युवनविन्याप॒° "एकोनपञशाऽध्यायः॥ ४९॥
१ नाधैति पा० | २ दिव्योयस्तमन्वितमित, दिव्यपेयस्तमन्वितमिते पा | ३ संहापोष्ठाप हति पा । ४ तुपीतवतस्तनोऽनन्तः दाति पा०।५ देवान्तराश्रयाः हति पा० | ॥ ८& ॥
& कष्णङ्ाच्र शति पा । ७ तमेवाभ्थति इति; तं समभ्येति कल्पान्ते इति पा० । + अष्टवत्वार्िडः छि° पु ।
४
(
6
६
स
~
ॐ
>९/
(<< (<
<<
॥)
॥
८
23.
|
2222 ~-
\
य वो
इत उवाच ॥ शाकद्वपस्य वित्तारद्धिएगन व्यवस्थितः ॥ क्षीराणंवं तमंभरित्य द्वीपं पुष्करतं्चितम् ॥ 9 ॥ एक एवात किच
४ || पवतो मानसोत्तरः ॥ योजनानां सदन्ाणि चोड पञच।शृदुस्द्रितः ॥ २॥ तदेव च विस्तीणेः सवतः पारिमण्डठः ॥ प एष दीप्
(||दन मानसोत्तुस्थितः॥ ३ ॥ एक एव महाभागः सत्रि द्विषा कृतः ॥ तसमन्दपि स्मृतो द ठ ण्यो जनपदौ हभ
8||॥ 9 ॥ अपर मानपस्याथ पतस्यादुमण्डल ॥ महावीतं स्मृतं वषं धातकीवण्डमेव च ॥ ५ ॥ स्वादूदकेनोदधिना पष्करः
|| परिारितः ॥ तक्तिन्धीपे महावृक्ष न्यप्रोधोऽमरपूनितः ॥ ६ ॥ तस्मिश्निवषति तह्न विशाला तिशमावनः ॥ ततव निशाहरर
शिषनारायणाछ्यः ॥ ७ ॥ पत्यत महादेवो हरेदं हरिख्ययः ॥ सम्पून्यमानो ब्रह्मादयः कुमाराश्च योगिभिः ॥ ८ ॥ गन्धर्वैः किन्नर
यततरीशरः ज्ृणपिद्गलः ॥ स्पस्यास्तत् परनाः सवा ब्रह्मणाः हातशस्तिषः ॥ ९ ॥ निरामया विशोकाश्च रगद्षदिानिताः ॥
सत्यानृते न तत्रास्तां नोत्तमाधममध्यमाः ॥ १० ॥ न वणश्रमधमाशच न नयो न च पव॑ताः ॥ परेण पुष्करेणाथ समावृत्य स्थितो
महान् ॥ 39 ॥ स्वादूदकेतुदृस्त॒ समन्तादनत्तमाः ॥ परेण त्य महती दस्यते खोकसंस्थितिः ५ १२॥ काचनी द्विएणा भूमिः
सतेकरिडोपमा ॥ तस्थाः प्रेण रोडस्तु मयाद् भावुमण्डरः ॥ १३ ॥ प्रकाक्ञषाप्रकाशचश्च खोकाछोकः स उत्यते ॥ योजनानां
सद्य दर तस्यच्छयः स्पृतः ॥ १७ ॥ तावानेव च् विस्तारो छोकारोकमहागिरेः ॥ समाव्त्य तु तं रेरं सर्वतो वै समस्थितम्
र्ये
॥. २५ ॥ तम्ाण्डकटाहेन समन्तात्पिषटितम् ॥ एते रतत महालोका पातालाः सम्प्रकीततिताः ॥ १६ ॥ त्ह्नाण्डारोषविस्तारः
सं्षपेण मयोदितः ॥ अण्डानामीह्ानां ठ कोलो जञेयाः सहतः ॥ १७॥ सर्वगत्रासधानस्य कारणत्याव्ययात्मनः ॥ अण्डेषु
८१३ सुवनाने चतुदश ॥ १८ ॥ तत्र तन चतुवंका रुढा नारायगादयः। दशोत्तरमथेकैकमण्डावर्णसपतकम्॥ १९॥ समन्तात्संस्थतं
९ समाद्य दूति पा० | २ सनितः इति पा०। ३ मह्ावीजभमिति पा० । 9 ब्राह्मणाः सहरात्विषः हृतिः सदलायुषः इति पा० । 4 स्थाएमण्डर इति पा० 1 ६ सत्त करीरिता इति
पा० | ७ ब्रह्मण्डस्येव इति पा° | < वरक इति पा०।
~ ` ~=
~~~ ~~ ` ~ [र
८22922० ८2 2
1
# भीक
(दध 29292
न~
[§
॥
५
(51
प
&
= 1 3
ए
|
&
| पु. # | यान्ति मनीषिणः ॥ अनन्तमेवमव्यक्तमनादिनिधनं महत् ॥ २० ॥ अतत वृत्ते ध नगतमङ्घतिर्रम् ॥ अनन्तत्वमन
॥ ८७॥ ||| तस्य यतः सस्या न वियते ॥ २१ ॥ तंदव्यक्तमिदं ज्ञेयं तद्रबन परमं धुवम् ॥ अनन्त एष सेतर स्वस्थानेषु पञ्यते ॥ २२ ॥ तस्य
\ = र = = __ =
रवं मयाप्युक्तं यत्तन्माहात्म्यघततमम् ॥ गतः प एष सरषत्र सर्स्थानेषु पुज्यतं ॥ २३ ॥ भ्रमौ रसातठे केव भक पृनेऽनरे ॥ अणि
वेषु च से दिवि चैव न संचयः ॥ २४ ॥ तथा तमाति त्वे वप्ये ए मातिः ॥ अनेका विभूकताङगः [डते ुर्पाततमः ॥२५॥
|मह्वरः परोऽव्यक्तादण्डमव्यक्तसम्भवम् ॥ अण्डाद्रघ्ना स्ठतप्तस्तेन सृष्टमिदं जगत् ॥ २६ ॥ श्री पपुराणे भुवनको वृणेनं
नाम चाश्चोऽष्यायः ॥<० ॥ अथ मन्वन्तरकीरतने विष्णुमाहात्म्यम् ॥ ऋषय उतुः ॥ अतीतानागतान।ड यानि मनन्तराणि
1 तानि सं कथयास्मभ्यं व्यास दवार युगे ॥१॥ वेद्ासाप्रणयिनो देवदेवस्य धीमतः ॥ धमायोनां भ्क्तारो दीशानस्य कलो
युगे ॥२॥ कियन्तो देवदेषस्य रिष्याः कंडियुगेऽपि वै ॥ एतत्छव समासेन सूत् वमिददेसि ॥३॥ घत उाच ॥ मदुः स्वायम्धुवः
प ततः स्पौरोचिषो मतः॥ उत्तमस्तामसश्चैव सता्ुषस्तथा ॥ ४ ॥ पडते मनबाोऽतीताः तातं त॒ सेः सतः ॥ वैवस्वतो
ये सतेतत्सत्मं वतते परम् ॥ ५ ॥ स्वायम्धुषं तु कथितं कटपादावन्तरं मृया ॥ अत छं निनोपध्वं मनोः स्वारा चपस्य त
|॥ ६ ॥ पारावताश्च पिता देवाः स्वारोकिषेऽम्तरे ॥ विषधित्नाम देवेद्ध बभराषुमदनः ॥ ७ ॥ उनंस्तम्भस्तथा
| [भाणो इन्तोऽथ ऋपमस्तथा ॥ तिमिस्थारवरीवांशच सतत सत्तषयोऽभवन् ॥ ८ ॥ चेकेम्पुरषाद्यास्तु पुताः स्वाराचपस्य
<<<
६
।
व्र
वव +
६|ठ ॥ दितीयमेतदास्यात्तमन्तरं शरणु चोत्तमम् ॥ ९॥ तृतपिऽप्यन्तर् चेव उतमो नाम वै भुः ॥ सुश्ान्तिस्तज देवन बभूषा
+ | मित्रकषेणः॥ १० सुधामानस्तथा सत्यः च्िवश्वाय प्रतहनः ॥ वश॒वत्तिनः पथते गणा दरादृराकाः स्परताः॥१ 1॥ रागिन् तन
\
ङ्गक
४
क = न ~ ~ ~~~ ~~ ~~~
<८2 1
१ तदव्यक्तभिति प्रोक्तं जेय तत्परमं प्रदुमिति पा । २ विभक्त इति पा०। > एकोनपंचाङ्चः छि> पुर} ३ तथावरतारान्धमाथेमीशानस्य इति पा० | ४ स्वारोचिषस्ततः
२ पा । 4 यस्थैतत्सप्तमो वर्तेतेऽन्तरः इति पा । 8 सूदन हाते पार ।
परवा °
अ० ५१
॥ ८७ ॥
चआनघस्तथा ॥ सुतपाः शक्र इत्येते सप्त सत्तपयोऽभवच् ॥ १२ ॥ तामसस्यान्तरे देवाः सुरायाषदरास्तथा ॥ सत्याश्च
सुधियश्वेव सत्तवितिका गणाः ॥ १३ ॥ हिवि रिनद्रस्तथेवाषीच्छतयज्ञोपरक्षणः ॥ बभूव श्चङ्े भक्तो महादेवाञचैने रतः ॥ १४ ॥
ज्थोतिद्धाम प्रथङ्कसपन्थेनोऽयिषनस्तथा ॥ पीवरस्तृषयो द्यते सप्त तत्रापि चन्तरे ॥१५॥ पञ्चमे चापि पिना खतो नाम नामतः॥
| मुरि तबेन्द्रो बभूवा सुरमहनः ॥ १६ ॥ अमिता भूतयस्तत वैकुण्ठश्च सुरोत्तमाः ॥ एते देषगणास्तत्र चतुरश चतुदश ॥ १७॥
६ | हिरण्यरोमा वेदश्रीरूढयदस्तथप च ॥ पेदव सुब पपननयो महषनिः ॥ १८॥ एते सपतपेयो विप्ास्तत्रासन् सतेऽम्तरे ॥
५ | स्वारचिपनधात्तमश्च तामसौ रेषतस्तथा ॥ १९॥ प्रयत्रताचिता येते चतारां मनवः स्मृताः ॥ षष्ठे मन्ते चापि वाक्षुपस्तु
मुद्वनाः ॥ २० ॥ मनोजवस्तथवेनर देवाश्चैव निबोधत ॥ मायाः प्रधूतभव्याश्च प्रणनाश दिोकपः॥ २१ ॥ महानुभावा
|
---~८
॥
६
१)
|
---------------
~~
|
॥
प
[4
९ ६
>| उख्या पच देवगणाः स्मृताः॥ विरजा हविष्मांश्च सोमो मवुसमः स्मृतः ॥ २२॥ अविनामा सविष्णुशच सपता्तरष्यः शुभाः ।
जवस्वतः सुतो विप्राः शरादवदेवा महायुतिः ॥ २३ ॥ मदः सेवत्तेनो विप्राः साम्प्रतं पपमेऽन्तरे ॥ आदित्या ववो श्रा देवास्तत्र
मरेहणाः ॥ २४ ॥ पर्दरस्तथेवष्र भूव पीर ॥ विष्टः कृरयपश्ातरिजंमृद्धिश्च गोतमः ॥ २५ ॥ विशामिनो भरदाजः सप्त
सतपयोऽभन् ॥ विष्णुशक्तिरनापम्या सत्तादरिता स्थिता स्थितां ॥२६॥ तदंशभरूता राजानः से च मरिदिषोकषः॥ स्वायम्धुषेऽन्तरे||४
५ र प्रङृत्या मानतः सुतः ॥ २७.॥ रचः परनापतेजज्े तर्दरोनाभवद्धिनाः ॥ ततः पएनरपो देवः प्राप्ते खारोचिपेऽन्तरे॥ २८ ॥
( तुषितार्या सुत्पननस्तुषितः सहं देवतः ॥ उत्तमे तन्तरे विष्णुः सत्यैः सह सुरोत्तमः ॥ २९ ॥ सत्यायामभवत्छत्यः सत्यदूपो
1
|
\
ह
+<
1
|
1
प
(<
> --42प
ॐ
00 0 1 १
~= न भ क अ
~
~~~ ~~~ ~
"णी व
१ शरगबाहुवयस्तथा इति पा० । २ ज्थोतिधमो पृथुः काव्यशवेओऽभ्रिरुणस्तथा इति पा । ३ वसुश्च इति प्ा० । ४ देवबाहुः सुधामा च पर्जन्यश्च इति पा० | ५ प्रसूता
| मव्याश्च पृथुणाश्च इति पा । ६ पश्चेते दका गणा इतिः पञ्चैतेऽप्यष्टका गणा इति पा० | ७ सुमेधा विरजाश्च हविष्मांश्च तमोमधुरितिः हविष्मानुत्तमो मधुरिति पा०।
+क्त
पूवा”
अ० ५१
५ |जनादेनः ॥ तामसस्यान्तरे यैव सम््ा्त पुने हि ॥ २० ॥ हर्याया इरिभिदैैर्सिमंवदरिः ॥ सतेऽप्यम्तरे च द्धरपान्मानको
1 हरिः. ॥ ३१ ॥ सम्भूतो मानसः सारद देवैः सह महादुतिः ॥ च्ुषेऽप्यन्तः चेष वेङ्कण्ठः पुरूषोत्तमः ॥ ३२॥ क्डण्ठायाम्त्।
9 जज्ञ वङ्कुण्ठरदवतेः सह ॥ मन्वन्तरे च पम्पाति तथा वैवस्वतेऽन्तरे ॥ ३३ ॥ वामनः कश्यपादविष्णुरदित्यां सम्बध इ ॥ भिभिः
८ |कमेरिमांोकालितवा येन महात्मना ॥३७॥ पुरन्दराय तेछोकयं दत्तं निहतकण्टकम् ॥ इत्येतास्तनपस्तस्य स॒त्तमन्वन्तरेषु पे ॥३५॥
6 | सत चेवाभवन्िभा याभिः सङ्कवषिताः प्रनाः ॥ यस्माद्विश्वमिदं क्तं वामनेन महात्मना ॥ ३६ ॥ तस्मासवः स्पतो चरनं देवैः सर्वेषु
& | देत्यहा ॥ एषं तर् सृनत्यादो पाति हन्ति च कैरवः ॥ ३७ ॥ भूतान्तशतमा भगवान्नारायन इति शत्तिः ॥ एकांरोन जगत्सर्वं व्याप्य
| नारायणः स्थितः ॥ ३८ ॥ चंदं सेस्थितो व्यापी सथुगो निधंगोऽपि च ॥ एका भगवतो सृत्तिज्ञानरूपा शिषामख ॥ ३९॥
चू 9 घु ० |, ।
(८2८
&&
॥
[
> ८८
^
ह ,
<€ £
{4 ~
६ वासुदेवाभिधाना सा युणातीता सुनिष्का ॥ द्वितीया कारपज्ञान्या तामसी रिवपंक्ञिता ॥ ४० ॥ निहृन्री सकरुस्यान्ते वैष्णवी
परमा तदः ॥ सोवा त॒तीयान्या प्रयतेत च पज्ञिता ॥ 8३ ॥ जगेतस्थापयेद्िशं सा विष्णोः प्हघतिशुपरा ॥ ची वासुदेवस्य
ए | परत्तित्र्रेति संक्ञिता ॥ ४२ ॥ राजी सानिरुद्स्य पहषृषटिकारिता ॥ यः स्वपित्यलिं दता भदयुरेन सह भरथुः ॥ ४२ ॥
| नारायणाख्यो ब्ह्मास। मना काति तः॥यात। नरथगतठुः परहुत्ास्या रुमा स्मूता॥9४॥ तवा सम्नाह्वा र सदेवासुरमादषम्॥
ततः सेव जगन्भूत्तिः प्रङ्घतिः परिकीर्तिता ॥ ७५ ॥ वासुदेवी ह्यनन्तालना केवडा निष्ंणो इरः ॥ प्रधानं एर कारः सत्चत्रयमदु
तमम् ॥ 9६ ॥ बसुदेवातमकं नित्यमेतद्ि्ाय सुच्यते ॥ एकर चतुभादं चद एनरच्छतः ॥ ४७ ॥ विभेद बासुदेषीऽतो
५
¢
ध
चर
८
--* 9
सा क
~ ~~~ ~~ ~~~ = [व 1 किनका
@ @ (>, ~ भ, (~ क
९ हरिरेषोऽभवदिति पा० । २ संभूत्यां मानत्तोऽमर्वादाति, सम्भत्यां मानसो हातिरति पा० | ३ तिप्िक्रपैरिपै पा० | 9 विष्णुविधेधतोः प्रवररानादितिः देः सवदेवेषु देत्यहा
[$ 6 ९ ] % ४. » ## © @ [घ् 0) न १
दूति पा०। 4 चतुद्रध्थितः हति प [7 & तयासंमोहयेदिश्रं सद्वासुमानपम्) जद्स्यापयने पपेमिति चपा । ७ चानिषुद्धास्या प्रदयुत्रमूत्तक्रास्कि दत पा ।
८ एके देवमिति पा ।
॥ ८८ ॥
सट ट्त9 0्ष्ट2 ष्ट
1
|:
द "प
मि कि मि ष च
= कः पे
प्रयु्रो भगवान् इरिः 1 कृष्णदवेपायनां व्याघ्रो विष्णुनांरायणः स्यम् ॥ ८८ ॥ अप्रातरत् सम्पूणं स्पेच्छया भगवान् हरिः । <
अनाद्यन्तं परं ब्रहम न देवा ऋषयां विदुः ॥ ९९ ॥ एकोऽथ वेद् भगत्रान् व्थासो नारायणः प्रभुः ॥ इत्येतद्विष्णुमाहास्म्यं कथितं|| :
पनिसत्तमाः ॥ एतत्सत्यं एनः सत्यमेवं ज्ञाता न शद्ति ॥ ९५० ॥ इति श्ीकूमपुराणे मनन्तरकीत्तने_विष्णुमाहात ८
नमकेप्ाशोऽष्यायः ॥ 4१ ॥ अथ वेदज्ााप्रणयनप् ॥ पूत अच ॥ अत्मिन्मनन्तर पूवं वतमाने महान् प्रथः ॥ द्वापरे प्रथमे ५
याता मनुः स्वायम्युष| मतः ॥ १॥ भभद् वहुधा वेदं निधगद्र्णः प्रभाः ॥ द्वितीये दप च वेदव्यापुः परनुपितिः॥ २ (
¢
&
(क
|
तृतीये चोशना व्यापश्चतुथं स्यद्रस्पातेः ॥ सविता पञमे व्यासः पष्ठ मृत्युः प्रकीतितः ॥ ३ ॥ सुप्षमे च तथेवेदधो वपिषठशराष्े
तः ॥ सिस्वतश्च नवमे त्रिधामा दशमे मतः॥ 9 ॥ एकारो तु ऋषभः सुतेना दादश स्मृतः ॥ १ तभा १ यत ¡ तथा धमः सुचक्ुस्तु
°ठदर ॥ ~ ॥ जय्याशगः पद पाड तु धनजयः ॥ हृतजयः तद्रो हरादरो ऋतयः ॥ & ॥ ततो व्याप
भरद्राजस्तस्माद्स्त् गतिमः ॥ वाचच्रवाशधकाविशं तस्मत्नारायणः परः ॥ ७ ॥ तणविन्दश्योषवि्े बासीकिस्तत्परः स्पतः ॥। 9
ष) क व व
प्चतिरा तथा प्रत्त यस्मिन दपर द्रनाः॥८॥ (पतवर तथ। व्यापा जातरकणा महृशुनिः।) परङरसुतो व्याः कृष्णद्वैपायनो ऽभवत् ॥ |
ह <
स एवं छवेवेदानां पुराणानां प्रदशकः ॥ ९ ॥ पाराय महायोगी इष्णु्रेपायनो हरिः ॥ चतो शान सा वृपाश्चान चछा र रेखीच
नम् ॥ १०॥ तत्पसादादो व्पराप बेदानापकरंदथुः ॥ ११॥ अथ चष्यान् स जग्राह चतरं वेदपारगान् ॥ जैमिनि सुमन्तु |
श्चम्पायनमरेव च ॥ १२॥ पठं तेषां चतुथ पञमे मां महाघुनिः ॥ नूषदपादफ पेड नग्राद स॒ महापुनिः ॥ १३ ॥ य्ेदप्रवक्तारं
मराम्पायनमेव च ॥ जमिनि सामवेदस्य पार्ट सोऽन्धपद्यत् ॥ 3९ ॥ तेयेषायवैवेदस्य सुमन्तमूषिषत्तमम् ॥ इतिहास एरागानि भ्रव
----- ------ ----
९ एतत्सनमिति पार । ^ पचाशः हि पु । २ विभुरिति पा० ! ३काठ् दृति पा० । € ववसतश्च इति पा० । ५ तत्मात् ुष्मायण इति पा०। ६ श्रत्वा इति, साम्बमिति
पा० | ७ श्रावकमिति पा०।
द
इ. पु.
॥ ८९ ॥
५-~
[
=
= = ता
अ
११.
भ० 4
मामयाजयत् ॥ १५ ॥ एक असी क्दस्तं चतदां पकल्पयत् ॥ चतुहवमभूत्तस्मिस्तेन यज्ञमथाकरात् ॥ १६ ॥ आयय यजि
स्याद्भनहोतं दिनोत्तमाः ॥ ओतं सामभिश्वते बह्मत्चाप्यथमिः ॥ १७ ॥ ततः सते च उद्रत्य ऋमेदं कृतवान् प्रभुः ॥ यजूषि
तु ययुर्वदं सामवेदं त॒ सामभिः ॥ १८॥ एकविंशतिभेदेन ऋषेदं क्तवा च् पुर ॥ शाखानन्धु रतेनेव यलुषरदमथाकरत् ॥ १९ ॥
सामवेदं स््ेण शाखानां परबिभेद सः ॥ अयर्वाणमथो वेदं निमे इशकतनः ॥ २० ॥ मेदैरशदशेव्यांसः पुराणं कृतवान् प्रभुः ॥
सोऽयमेकन्चतष्पादो बेदः पूव पुरातनः ॥ २१ ॥ आड्मरं ज्रन्मणो जातः सपदोषविशोधनः ॥ वेदविधोऽथ भगवन्ाुदेवः सनातन
॥ २२ ॥ स गीयते परो वेदयो वेदनं स वेदवित् ॥ एतत्परतरं ब्रह्म ज्योतिशनन्द्षुत्तमम् ॥ २३ ॥ वेद्षाक्यादेतं तच बाषुदेव
रम्पदम् ॥ वेदैषि्यमिमं षेत्ति वेदं वेदपरो अनिः ॥ २९ ॥ अवेद् पमं वेत्ति वेद्निःधासक्घत्परः ॥ स वेदो भगवान्वेदमूत्तिमहेशर
॥ २९ -॥ स एव वेद्यो वेदथ तमेवाधित्य मुच्यते ॥ इत्येतदक्षरं षेदमाडरं पदमव्ययम् ॥ अेदञ विजानाति पाशशयां महाघरुनि
॥ २६ ॥ माता त शास कूमपराणे वेदशा] मर द्रापञ्चाराोऽध्यायः ॥ 4२ ॥ घ्रूतं उवाच ॥ वेडव्यास्वताशणि दपर कथितानि
तु ॥ महदिवावताराणि केलों णुत सुव्रताः ॥ १ ॥ अगिं कटिधुगे शेतो देवदेवो महादुतिः ॥ नभ्रा हिताय विप्राणामभूदरैवसतेऽ
न्तरे ॥ २ ॥ हिमवच्छर रम्ये सके पेतात्तमे ॥ तस्य रिष्याः प्राशेष्यां श बभूवुरसितप्रभाः ॥ ३॥ धतः शधेतशिख्चव श्रतास्प
शतराहितः ॥ चत्वारस्ते महात्मानो ब्राह्मणा वेदपारगाः ॥ ९ ॥ सुर्तीये मदनशेव सुहाबः कड्गस्तथा ॥ खकक्षिस्सथ यागीन््र
जेगीषव्योऽथ सत्तमे ॥ ५ ॥ अष्टमे दधिषाहृः स्यात्रवमे ऋषभः प्रभुः ॥ भृगुस्तु दशमे पाक्तस्तस्मादुभः पुरः सपरत ॥ 8 ॥ द्रादशेऽ
तिसभाख्याता बारी बाथ जयादशे ॥ चतुरी गातमर्वु वेददशी ततः परः ॥ ७॥ गोकणेयमिवत्तस्माहु हवासः रीखण्डपृक् ॥
॥ ८९ 0
१ व्यकल्पयदिति पा० ॥ २ नवकरेन त॒ इति पा० | ३ वेद्विद्यामिमामिति पा० । ० बेदृनिष्ठः सदश्वः इति, वेदानि सदेश्व्तमति पार | ९ भत्र छंबत्वमापम् | 8 आदौ
दति पा० | ७ शिखायुक्तः इति पा० | ८ मात्रो द्मनश्वाथ इति प° ।
< ~ न लः
यनमाद्यट्रश्सश्च दारक खङ्ग तथा ॥ < ॥ महायामां श्नः शू डि डषुण्डाश्च ट स्यम् ॥ सहिष्णुः सोमशर्मा च नङखी
श्वर एवं च ॥ ९ ॥ ( वेवस्वतेऽन्तरं शम्भांरतायाच्रश्चूखनः ॥ अषाविश्चतिराष्याता ह्यन्ते कटिथुगे प्रभोः ॥ तीथ॑कायोवतारे
स्याहवशा नङुखश्वरः ॥ , तत दवाषदेवस्य चत्वारः सुतपाधनाः ॥ शिष्या बू्ुश्चन्पेषां प्रत्येक मुनिषएदवाः ।॥ १० ॥ प्रसन्न
नसा दान्ता एकरा नक्तमास्थताः ॥ कमण तन्प्वष्याम याना यागवित्तपाच् ॥११॥ ( शतः शतश्िवश्चैव भेतास्थः शेतड।
हितः ॥ , इन्डभः रतरूप्य ऋवाकृः केतु्ास्तिया ॥ विश कव विक्े्चथ विरावः ज्जप्नाश्चनः ॥ १२ ॥ सुपुता इव
दृदमा दुरातक्रमः ॥ सनकः सनातनन्थय तथ च सनन्दनः ॥ ३३ । दारुभ्यशच सहयोग धमात्माना महौजष्ः ॥ सुधामा विरजा
| भयेषु र द्खवाण्यज ए च ।॥ 2९ ॥ सारस्वतस्तथा मोषा धनवाहः सुषाहनः ॥ क्पिर्थासुस्थिष वदुः पृञ्चव्रीा श्रानः ॥ १९ ॥
१९. दर गगन भकृाङ्गतस्तथा ॥ चछ्वन्युनिरामतः केतुशुङ्गस्तपाधनाः ॥ १६ ॥ ठम्बोदरथ उम्बश्च विक्रोधो इम्मकृ
खकः ॥ सन्तः त॒मदादश्च साध्पापाध्यस्तय् च॥१७। सुधामा कश्यपाय वतिष्ठो वरिजास्तया ॥ अगिश्यस्तथा के श्रवृणाऽथ् सुव
यकः॥ ३८ ! कुणिश्र ज्ञागेबाहुथ कु शररः कुनेजकः॥ कर्यपो दयु्चना चेष चयषनोऽथ बृहस्पतिः ॥१९॥ उचास्था वापदश् महाकाड
ठा नाटः॥ वज्राः सुकं इयावाश्वः सुपथीश्रः ॥२०॥ हिरण्यनाभ १ रदसय्ऽ ृष्घुः कुधु(भयत्तयथा ॥ सुमन्तवचसा विद्राच् ॥
वन्धः कुषिकन्धरः ॥ २१॥ पुश्च द्वायणिश्ेष कतमा गातमर्तथा ॥ मष्ाचा मधुपिगस् शेतकेतस्तपोधनः ॥ २२ ॥ उषिधा
8द2स दतः कविर् च ॥ शाख्दाताभरवेर्यस्तु युवनाश्वः शाश्रषुः ॥ २३ ॥ छर: कुण्डकर्णश्च कुन्तुश्चव प्रवा
हकः । उदका वरवदयुतश्वव शाद्रका द्याश्रखायनः ॥ २९ ॥ अक्षपादः कुमारश दयुट्का वसुवरार्हन ॥ कुणिकश्चैव गग
न भक भि भो क भ कक
<== = द ==
9
22/८2 छ्च् च्ल
---- ~------- ~~~
ˆ नल नारन्वणडलाक्तः इति पार दमक्तरमाश्नताः इति पार । ३ विश्वकेशः इतिपा० | ७ बिपापः इत्ति पाञ। 4 वाष्कटश्च द्तिपा०।& रम्वाक्ष रम्बकेङकः दाति पा ।
७ उत“ इति पाः | ८ महाकायः इति पा० । ९ लोकाक्षिः कुयभिस्तथा इति प० । १ द्णायनिरिति, द्भोयणिपिप्तै पा० । १९ बतत एव च इति १।०।
[2224
1
रः ,
व ॥ "न ~~ ~न == ~ ~~~ भ
7 र शः ~ रि... नरद
न
च
| | . +
भ मनका ररव च ॥ २५ ॥ ष्या एते महात्मानः सवोतततेषु योगिनाम् ॥ विभा त्रमभूष्ठा ज्ञानयागपरयगाः ॥ २६॥
॥ ९० | | ||इंवन्ति चताराणि ब्राह्मणानां हिताय च ॥ योगेश्वशणामाषजञादेदषंल्थापनाय वे ॥ २७ ॥ ये ब्रह्मणाः मर्मर त नपृस्यान्त
| च सदा ॥ तपेयन्तयजैयन्त्येतान् तह्मतरियामवाधरुथुः ॥ २८॥ इदं कषलतं प्रोक्तमन्तः विस्तरेण ठ ॥ भविष्यति च सृण
( दक्षसावणे एष च ॥ २९॥ दशमो ब्रह्मणो धमे एकादशाः स्मृतः ॥ ददशो रुदवणो राच्यनाम्। वयाद्जः ॥ २० ॥ भाव्य {
॥ शतदः पाक्त भविष्या मनवः कमात् ॥ अयं वः कथितो द्यंशः पूरो नारायणेरितः ॥ ३१ ॥ भूतभवयेतेमानरस्यानेरपवरहितः ॥
। यः पठेच्छणुयाद्वापि भाषयेदर द्विनोत्तमौन् ॥ ३२ ॥ सवैपापविनिषंको ज्खोके महीयते ॥ पठेदेवारपे पलाला नदत् चेवदहि
॥ ३३॥ नारायणं नमस्कृत्य भाषेन पुरुषोत्तमम् ॥ नमो देवौधिदेषाय देवानां परमात्मने पहषाय पुराणाय विष्णवे प्रभविष्णे ॥९॥
इति शरीकूमेपुराणे परवद मिपञचाशोऽध्यायः ॥ ५३ ॥ ॥ इति कूमेषुरागे पृषोद समाप्तम् ॥ _ _--
- -----~--~-- -- ~ --- -- ~~~
ट
प
1
र + भि ऋ = ` ज
९ सवारन इति, सऽध्येयः योगिनामिति पा । २ रोचमानः इति पा० । ३ द्विजोत्तमाः इति पा । 9 ब्रह्मगा सह मोदते इति पा० । ५ देवादिदेवाय इति पा ।
& कमरूपिणे इति पा०।
॥ इति श्रीकृमपुराणे परवाह्वं समाप्तम् ॥
स ध 2:
>> र! < ५८ ष 10
\,८ 2 4८ 1८ ८ 4 2 < 1
। (/
॥
(1
"2 (५ ॥ /
"1
त ~
(८ कष्टत ०८
७, श्रीगणेशाय नमः ॥ ॥ जथ कृमेपुराणे उत्तराद प्रारभ्यते ॥ अयेश्वरगीता ॥ ऋषय उचुः ॥ भवता काथितः सम्यक सर्गः स्वाय
(खः म्भो ॥ बरह्नाण्डस्यादिरस्तार मन्न्तरविनिश्वयः ॥ 9 ॥ तत्रशवरे्रो देवी वणिभिधैमेतत्परः ॥ लानयोयरतेनित्यमाराध्यः
9 |कथितस्त्वया ॥ २॥ तच्ाशेषतंषारदुःखनाश्चमचुत्तमम् ॥ ज्ञानं ब्रघ्नेकविषयं तेन पेयम तत्परम् ॥ ३॥ तं ६ नारायणः साक्षात्
कृष्णदरेपायनात्मभो ॥ अवाप्तासिखविज्ञानस्तचां परच्छ॑महे पुनः ॥ ४ ॥ शरुत्वा सुनीनां तद्राक्यं कृष्णदपायनातयुः ॥ दूतः पौरा
णिकः श्रुत्वा भाषितुं ह्यपचक्रमे ॥ ५ ॥ तथास्मित्रन्तरे व्याप्तः कृणद्ेपायनः स्वयम् ॥ आजगाम सुनिब्षठा यच सुर समासते ॥ ६॥
तं दष्ा वद्वि द्रासङ्ल्मेषसमदुतिम् ॥ ्यास्मख्पनान् प्रण्दनुद्गवाः ॥७॥ पपत दण्डवद्भम। दृष्ता सोमहपंणः ॥ प्रणमय
ऽ |रिरता भमो प्राजसििंदगोऽभवत् ॥ ८ ॥ पृष्ठास्तेऽनामयं विप्राः शोनकाया महाघुनिम् ॥ समासृत्यासनं तस्मे तथोगयं पमकृटप
यत् ॥ ९ ॥ जथेतानव्रीदाक्यं पराररुतः प्रषुः ॥ कजत हानिस्तपतः स्वाध्यायस्य शतस्य च ॥ १० ॥ ततश्च परतः सपुरं
|भणम्याह् महासुनि् ॥ ज्ञानं तद्रहमतिषयं सनीनां बहमदेषे ॥ ११ ॥ इमे हि युनयः शान्तास्तापसा धर्मतत्पराः ॥ युश्रषा जायते चैषां
वक्तमहेसि तत्वतः ॥ १२ ॥ ज्ञानं विघुक्तिदं दिव्यं यन्मे पाक्षा्तयोदितम् ॥ पुनाना व्याहतं पू विष्णुना कूमंशूपिणा ॥ १३ ॥ श्चुता
६|| घतस्य वचनं मुनिः सत्यवतीषुतः॥ प्रणम्य शिरसा शरं वदः प्रा सुखावहम् । ५ ९॥ व्यास उपाच ॥ वषये देवी महादेवः पृष्टो योगीश्वर
)||इरा ॥ सनतडमारपषुस स स्वयं समभाषत ॥ १९. ॥ सनत्कुमारः सनकस्तथेष च स॒नद्नः॥ आङ्गेरा रसदितो भृगुः प्रमधरम
६्। १६ ॥ कणादः कपिर गग वामदेवो महाशनिः ॥ शुक्रो वसिष्ठो भगवान् षव संयतमानपाः ॥ १७.॥ प्रस्परं विचायेति षयं
„ | मािष्टचेतसः ॥ तपतवन्तस्तपां घोरं पुणे वद्रिकाश्मे ॥ १८ ॥ अपृ्यस्ते महायोगघरषिधर्मसुतं घुनिधं ॥ नारायणमनायन्तं नरे
<< ॐ
(~प
|| ९ तत इति, शन इति पा० । १ बरहमण्डध्या्य इति पा । ३ नाजनण
६
।
रो? क
४ तमभित पा० | ४ अ आर्षमात्मनेपदम् । ९ मरदक्षिणीृत्य गुरं माजि पाशचतोऽभवदितति
पा०। ६ समाश्वास्याप्रनीमति पा० । ७ तपसो हानिरिति पार । ८ योगीति पा० । ९ संदायाविष्टचेतसर दाति पा० । १० टुचिमिति पार |
।
(
द
न्द्
1 1 1 121 9 1
24
वरर पु
} ९३ ११ भगवान्।पृ सवित् ॥ प्राह गम्भरिया वाचा किमर्थं तप्यते तपः ॥ २३ ॥ अद्वन् हृष्टमना विश्वात्मान सनातनम् ॥ सतिता
ि यण द्वमागत्ं सिद्धशुचकम् ॥ २२ ॥ वयं संयममपत्राः सर्वे वे त्हववादिनिः ॥ भवन्तमेकं सरण प्रपतराः _परुपात्तमभ् ॥ २२ ॥ त्व
वत्ति परमं युं सरवन्तु भगवातृषिः ॥ नारायणः स्वयं ताक्षातुराणोऽनयक्तपूरषः ॥ २४ ॥ न हयन्यो विधते पत्ता मृते प्रमश्वरम् ॥
स् त्वमस्माकमचछ तशय छेतुमहीव ॥ २५ ॥ किं कारणमिदं कृत्स्नं का उ स्तरते सदा ॥ काशदता च का उक्तः सतार कनि
मत्तकः ॥ २६ ॥ कः शतारं इत यानः की वा सवं परपरयाति ॥ किं तत्परतर बह्म सवना व्तमहपि॥ २७ ॥ एदल] ठ उन
पर्यच् पुर्षोत्तमम् ॥ विहाय तापसं मेषं संस्थितं स्वेन तेनक्ठा ॥ २८॥ विभानमानं विमं प्रभ(मण्डलमण्डितम् ॥ अवत पप
देवं तत्तजाम्बूनद्प्रभम् ॥ २९ ॥ साड्वक्गदपाणि शाद्गहस्तं भिया वृतम् ॥ न रष्टस्तशक्षणादेव नरस्तस्यव तजा ॥ २० ॥
तदन्तरे महादेवः शक्ञाङह्धितशेखरः ॥ प्रषादाभिद्ठतो शदः प्रादुरसीन्महेश्वरः ॥ ३१ ॥ निरीक्ष्य ते नगत्राथ [नत्र चन्दभूषणम् ॥
| व्वड्एमनतः भक्तया त परमेश्वरम् ॥ ३२ ॥ जथश्वर महादूष जय भतपतं शिवं ॥ जयरिपषठन। रान तप्ाऽभप्रपूजित ॥ ३३ ॥
सदघयुततं विश्वात्मन् जगयन्यपरवत्तक ॥ जयानन्त भगननमयागपरहारकारक ॥ ३९ ॥ सदछचरणंशान शम्भ्। यागान्छवान्दत् ॥
| नया।म्कपते दव नमृह्तं परमशवर ॥ ३५ ॥ स्तता भगवानीशहयम्बका भक्तवत्पडः ॥ समार्टद््य इपार्कडच प्राहं गम्भासव।
[भिरा ॥ ३६ ॥ किमर्थ पण्डगीकाश्च मुनीन्द्र वरह्रवादिमिः ॥ इमं समागता देशं किच फां मयाच्धुत ॥३७॥ जाकण्य तस्य तद्वा
देषदेवो जनाहनः ॥ प्राह देषो महादेवं प्रतादाभिध्ं स्थितम् ॥ ३८ ॥ इमं हि सुनथां द तापाः प्षणकरमषाः ॥ अभ्यागतान।
[शरणं सम्यग्दरनक्षाक्षिणाम् ॥ ३९ ॥ यदि प्रत्र मगन्धुनीनां भावितालननाम् ॥ सञ्चिधा मम तज्ज्ञानं (व्व षक भहदि ॥ ® ० ॥
9 भा
=
3 <+
व (11 1
भ व्यया ~
यट
र १ सरायमापन्ना इतिपाः | २ यद् तमेव दति पा० | ३ उुश्रपासमाकरमाखटलामात पा | 9 सप्तारपतांञान दान पाः । @ मम्राच्यन ढाते।
रु
इत तदा ॥ १९ ॥ संस्तय विविधैः स्तोतरेः सवेदः ॥ अगेषुभौकितयक्ता योगिनो यायवित्मम् ॥ २० ॥ विज्ञाय व ऊत ||
॥ ९१ ॥
( |त्व हि वत्त स्वमान न हन्या व्यत [शव ॥६द तवमात्मनात्मान दुनान्द्रभ्यः प्रद्शचय्॥2१॥ दषीकेशः १।य्च सुनिपुद्ध
५ वाच् ॥ प्रदशयन्यागाताद्् नराय व्रृषभव्वजम् ॥४९॥ बन्दृरेनान्महुरस्य दकस्स्याथ शज्चाठनः ॥ कताथ स्वयमा्मान ज्ञातुमहथ
तत्वतः॥०२॥ द्रष्ुमहय दरवर प्रत्यश्च एतः स्थतम्। मरमं सन्निधानं स यथावद्रक्तमाश्वरः ॥४९॥ निश्चम्य विणार्धचन प्रणम्प वृषभ
प्वृर्नत्॥ स्नत्कुमायुखाः पच्छन्त स्म पहश्वरम् ॥०५॥ अथास्मन्रन्तरं ।दग्यमासतन वमर [यवम् ॥ कमप्याचन्त्य गगन।द धराये
। | छषुद्रभा ॥ 5६ ॥ तनराषस्ताद यागाल्ना विष्णुना सह् वशवङ्कत् ॥ तजस! पएूरयन्विश्च भातं द्वा महश्वरः ॥ ०७ ॥ तता दृवाधद्वश्च
५ रक बरह्मवादिनः ॥ विनाजमानं विम तस्मनददुरासने ॥ ४८ ॥ तमासनस्थंभरूतानामी शं ददिरे कि ॥ यदन्तरा सवभत
¢ यता-भिक्ता्मद् जगत् ॥ ८९ ॥ व्रवासुदवमाञ्चानमश्च दह्र परम् ॥ प्रावाच पृष मगवान्ुनानां परमेश्वर ॥ ५० ॥ नेरा
अर काश स्वत्मयागमतुत्तमय् । तच्छरणुघ यथान्यायश्रुच्यमानं सयानवषाः ॥ प्रश्ान्तमनधः पष् विद्युद ज्ञानमश्चरप् ॥ ५१ ॥
इ।त श्रा इ्मएरयाण उत रगाताघ्रपनपतसु तऋ्मवयायां यागशाश्चे षिव्यप्संवादे पथमोऽध्यायः॥१॥ इर उवाच ॥ आवच्य
§ मतादज्ञान मुन युदय सनातनम् ॥ यत्न देवा वजानान्तं यत्तन्ताऽपिं दविजातयः ॥ १ ॥ ३ ज्ञान ठ
: ॥ न् ससार प्रपयन्त पूर्ेऽपि त्रह्मवादिनः ॥ २ ॥ शृहयाद्युद्यतमं साक्षद्रोषनीयं प्रयत्रतः ॥ वक्ष्ये भक्तिमतामद युष्माकं ऋ
८ || १[दनाम् ॥ ₹॥ तमाय कवः स्वच्छः युद्धः पक्ष्म: सनातनः : स्वच्छः शुद्धः सुक्ष्म सनातनः ॥ १ पान्तः सज्ञाचन्मनस्तमपूः प्रः पवान्तरः साक्षाचिन्म॑ंस्तमक्तः प्रः ॥९ ॥ सोऽन्तयाभी
||) 1१ -शण्ः स मुहृश्रः ॥ स द्ञाङऽत्र तद्व्यक्ते स॒ च वेद् इति शतिः ॥५॥ तस्मानायते म् सतिदयत् विश्वमनव प्रविायते ॥ स माय
।|१।व्व् वृद्धः करात् विविधास्तत्र: ॥ & ॥ न चाप्ययं संपराते न संसारम प्रभुः ॥ नाय पृथां न पडि न तेजः पवनो नभः 19
| १ सन्दशनादुमेराप्य इति पाः । र द्रुत मिशमिति पा° देवेशं पूनयित॒मरयेत्थशरः | ३ सतित इति पा । ४ ईरः शाक्तो तीयः । ५ सवासदेवमासीनं तमी
र ८. र रात १०।३ यात्यमानानाति पा० । ७ ज्ञानमीश्वरभापिताभेति पा० | ८ यतन्त इत्याषैम् यतमानाः दाति साधु । ९ सस्थः शान्त इति, शान्त सूम इति पा०।
६० [चन्मयस्ताम्षः दत; तन्मनाः पर्ः इते पा०।
न
0
प
|
= = < (~ व ;--- ४
कू, पु ॥ न राणा न मनाऽव्यक्तं न शब्दः स्प एष च ॥ न खूपरसगंपाशच नाहं कतत न वागपि ॥ ८ ॥ न पाणिपादौ नोपायुनं
कृ चोपस्थं द्विजोत्तमाः ॥ न च कत्ता न भोक्ता वा न च प्रकरृतिपुरूपौ ॥ ९॥ न माया नैव च प्राणा नं चैव परमायेतः॥ यथा प्रकाश
तमसोः सम्बन्धो नोपपयते ॥ १० ॥ तद्वदेयं न सम्बन्धः प्रपचपरमातनोः ॥ छायातपौ यथा खोके परस्परविलक्षणौ ॥ ११ ॥ तद
४ तप्रपपुरूषो विभिन्न परमाथतः ॥ तथाता मिन सष्ठ विकार्य स्यात्स्वषपतः॥ १२॥ न हि तस्य भवेन्पुक्तिजन्मान्तरडतयप ॥
4 १रयान्त सुनय। युक्ताः स्वात्मानं परमाथंतः ॥ १३ ॥ विकारहीनं निदरद्धमानन्दात्मानमन्ययम् ॥ अहं कत्ता सुखी इःखी ऊर
१ | स्थुडेति या म॒तिः ॥ १४ ॥ सा चादङ्कारकतंत्ाद्त्मन्यारोपिता जनेः ॥ वदन्ति वेदविद्राघः साक्षिणं प्ङ्तेः परम् ॥ १५ ॥ भोक्तार
| नर् इद्ध सतेन सम्रस्थतम् ॥ तस्मादज्ञानम्रख हं संसारः सवेदेहिनाम् ॥ १६ ॥ अज्ञानादन्यथानज्ञानात्तच्वं प्रङ्गतिसद्तम् ॥
नत्यादतं सय च्याः वेगः पुरषः परः ॥ १७ । । जहंकाराविषिकेन कत्ताहमिति मन्यते । । परयन्ति ऋषयोऽव्यक्तं नित्य सद्दा
त्मकम् ॥ १८ ॥ प्रधान पुरूष बडा कारण ब्रह्मवादिनः"॥ तेनायं सङ्तः स्वात्मा कूटस्थोऽपि रिर्ननः ॥ १९ ॥ स्वात्मानमक्षरं
६ ब्रह्म नावदब्ुद्धय॒त तत्वतः ॥ अनात्मन्यात्पविज्ञानं तस्माहःखं तथतरत् ॥ २० ॥ यगद्रेषादयां दाषाः स्वे जान्तानबन्धनाः ॥ कमा
9 | ण्यस्य महान्दोषः पुण्यापुण्यमिति स्थितिः ॥ २१ ॥ तद्वशादेव सर्वेषां सवेदेहसभुद्धवः ॥ निध्यं सवेत यद्यात्मा कूटस्थो दोषवनित
॥ २२ ॥ एकः सान्तदुत दत्तया मायया न स्वभावतः । तस्मादद्रतमेवाहुयुंनयः परमाथतः ॥ २३ ॥ भदाऽव्यक्तस्वभावन सा च
पायात्मसश्रया ॥ यथा च धूप्र्तम्पकत्राकाश्चा मारना भवत् ॥ २९ ॥ अन्तःकरणनंभावरयत्मा तद्वन्न ख्यते ॥ यथा स्वप्रभया
भात कवः स्फदकाप्ः ॥ २५ ॥ उपाधिना विमरस्तथवात्मा म्रकाशचत ॥ ज्ञानस्परूपमाहमगदतद्रवक्षणाः ॥ २६ ॥
अथरस्वहू्पमवान्यं परयन्त्यन्यं इष्यः ॥ कूटस्था निगरणं व्यापी चतन्यात्मा स्वभावतः ॥ २७ ॥ हर्यते ह्यथरूपेण पुरुषन्नाने
रिषे ---~- ~= ~~~ ~~~ ~~
^
<
@
2
त) अ २
६न कत्त नच भोक्ता वा इति पा० | २ चैतन्यं परमार्थतः इति पा०।३ प्रकरतिमातत प्रकृतिं उद्धरेति पा०। ४ तेनात्र सङ्गतो ह्यात्मा इति पा । ५ सुखमिति पा०।
& नित्यः सततगो ह्यात्मा इति पा०। ७ स पिद्यतें शति पा० | ८ स्फोटिकरोऽमदः इति पा० । ९ अर्थस्वरूपे विनज्ञानादिति) मेवाज्ञा इति पा ।
॥ ९२ ॥
= 1 == ~
= 2
=-=
हष्टिभिः ॥ यथा स॒ क्ष्यते रक्तः केवटं स्फाटिको जनेः॥ २८ ॥ रत्तिकादुपधानेन तद्त्परमपरुषः ॥ तस्मादासाक्षः खुदो नित्य
समैजगोऽग्ययः ॥ २९ ॥ उपासितव्यो मन्तव्यः श्रोतव्यश्च युयुक्चुभिः ॥ यदा मनसि चेतन्यं भाति सृत्रेव सपेदा ॥ ३० ॥ योगिनः श्रद्
धानस्य तद् घम्पद्यते खयम् ॥ यदा सर्वाणि भूतानि स्वात्मन्यवाभिपरयाते ॥ ३१ ॥ सवभूतेषु चात्मानं ब्रह्न पम्पद्यते तदा ॥ यदा
पवौणि भूतानि समाधिस्थो न प्रयति ॥ ३२॥ एकीभूतः परेणा तदा भवाते केवलम् ॥ यद् सवे प्रभुच्यन्ते कामा येऽस्य हाद
स्थिताः ॥ ३३ ॥ तदारवमृतीभूतः क्षेमं गच्छति पण्डितः ॥ यद् भूतपथगभाषमकेस्थमवुपर्याति ॥ ३४ ॥ तत एव च विस्तारं
ब्रह्म सम्पद्यते षदा ॥ थदा पश्यति चात्मानं केवरं परमाथतः ॥ ३९ ॥ मायामात्रं तदौ सव जगद्धषाते निवृतः ॥ ३६ ॥ यदा जन्म
जरादुःखन्थाधीनामेकभेषनम् ॥ केवरं ब्रह्मविज्ञानं जायतेऽ तदा शिः ॥ ३७ ॥ यथा नदीनदा सोके सागरणेकतां ययुः ॥ तद्रदा
त्माक्षरेणासो निष्कञेनैकतां बनेत्॥ ३८॥ तस्माद्विज्ञानमेषास्ति न प्रपञ्चो न संस्थित्तिः॥ अन्ञानेनापृतं छोके विज्ञानं तेन युद्यति॥ ३९॥
& वक्ञान नमड सूक्ष्म निकल तदव्ययम् ॥ अज्ञानामतर्त्स्वं वज्ञानामात तन्मतम् ॥ 8० ॥ एतद्रः काथत साड भाषत
॥
|
1
६
प्ते
<<2े 18
भ
>
| अन्यं हि योभिनो विप्रा द्यश्वयोसक्तचेतततः ॥ मर्जा
ज्ञानुत्तमम् ॥ सवैवेदान्त्षारं हि यागस्तयेकावित्तता ॥ 9१ ॥ योगाच्छल्ाथते ज्ञान ज्ञनधमिः प्रवत्तत ॥ यागज्ञानाभगुक्तस्य
नावाप्यं विद्यते कचित् ॥ ४२ ॥ यदेवं योगिनो यान्ति साँख्येस्तदतिगम्यते ॥ ~= ---- इ साख्य याग यः परवा पृ तच्चवत्॥४३॥
महत् ॥ ज्ञानयोगाभिुक्तस्त देहान्ते तदवाष्टयात् ॥ ०५ ॥ एष आत्माहमव्थक्तो मायावी परमेश्वरः ॥ कीर्तित सुषेषेदेषु प्र्बात्मा
स्वेतः ॥ && ॥ सवेषूपः सवश्व सतगन्धाऽजराऽमरः ॥ सवतः पाणिपादोऽहमन्तयोमी सनातनः ऽहमन्तयोमी सनातनः ॥ ५७ ॥ अपाणिपादो जवगो
----- ---- ~ -
९ सवत्रगं सदेति पार । २ योगिनीऽव्यवधानेन इति पार । ३ अज्ञानमिति तत्स्वीभिति पा० । ० ज्ञानान्मोक्षः इति पार । ९ तद्पिगम्यते इति, अभिगम्यते दति पा०
& सवकामः इति पा० | ७ जवनः इति पा”
षि
न्त तंत्रत्नरव य चान्य इुण्ठङ्ुद्धयः ॥ ५९ ॥ यत्तत्छवमतं देव्यमश्चयमप्र
=
1
[न
< 87 ~ 422 ०८221 ४:
123.
(2 ४
<<
~|
©
ए. |¢ | डता द् तस्थतः ॥ अचश्षुरापे पडयापि तथाऽकणेः णोमस्यहम् ॥ ४८ ॥ वेदाहं सवेमेरदं न मां जानाति कन पवेमेवेदं न मां जाना ॥ प्राहुमक्मन्त
॥ ९३ ॥ |; | १९१ मामकं तत्तदारनः ॥ ७९ ॥ परयन्ति ऋषयो दैत॒मात्मनः सुष्मदा्चनः ॥निशेणामरुह्पस्य यदेश्यमसुत्तमम् ॥ ५० ॥ यत्न
दवा विजानन्ति मोहिता मम मायया ॥ वक्ष्ये समाहिता यूयं शुषं रहमवादिनः॥५३॥ नाहं परशस्तः सवस्य मायातीतः स्वभवतः ॥
६ | रथान तथापरं कृरण सुरया विदुः ॥ ५२ ॥ यता गुह्यतमं दहं पवग तक्वद्रिनः ॥ परविष्टा मम सायुज्यं उभन्ते यागिनोऽव्य
1 यमू ॥ ५२ ॥ य 1ह मायामतिक्रान्ता मम या विश्वषूपिणी ॥ छभन्ते परमं ञयुदं निवाणं ते मया सह् ॥ ५8 ॥ न तेषां परमाव्त्ति
|केदपङ)रतेशप ॥ प्रसादान्मम योगीन्द्रा एतद्वेदायुश्चाक्ननम् ॥५९॥ तत्पुजरिष्ययागिभ्यो दातव्यं तरहमवादिभेः॥ मदुक्तमेतद्विज्ञानं
> सस्य यागततमान्रयम् ॥ ५8 ॥ इति श्ीकरूम॑पुराणे उत्तराद्वे इ्रगीताघरुपनिषत्यु ब्रह्मविद्यायां योगशाघ्रे उषिव्याप्ंवादे द्विती
<“ [योऽध्यायः ॥ २ ॥ इश्वर उवाच ॥ अव्यक्तादभवत्कारः प्रधानं पुरषः परः ॥ तेभ्यः समिदं नातं तस्माद्रह्ममयं नगत् ॥ १॥ पवेत
, |पाणिपादान्तं सवेतोऽश्षि्चिरो्ठखम् ॥ समेतः धतिमटोके सवेमाद्त्य तिष्ठति ॥ २॥ सरव॑न्दियणुणाभातं छवेन्दियविवनितम् ॥
८ स्वाधारे सदानन्द्मव्यक्तं देतवजितथ् ॥ ३ ॥ स्वे पमानरहितं प्रमाणातीतिगोवरम् ॥ निकटं निराभां सवावापं परामृतम् ॥ ९ ॥
| 9 [आभेन्ने भत्र्स्थान सचाश्चत् श्ुवमग्ययम् ॥ [नण परम ज्यातिस्तज्ज्ानं तुर्या विदुः ॥ ५ ॥ स अत्मा सवभतान स् बह्याभ्यन्तर्
८ |परः ॥ साऽह सषनगः शान्तो ज्ञानात्मा परमेश्वरः ॥ 8 ॥ मया ततमिदं विश्व जगत्स्यावृरजङ्गमम् ॥ ॥ मत्स्थानि, सवभूता यस्त
(< | वेदविदो विदुः ॥ ७ ॥ प्रधानं पुरषयेव तदस्तु सशुदाहतम् ॥ तथारनादिरुदष्टः काटः सेयोगजः परः ॥ ८ ॥ अयमतद्नाघयन्तमर्यरेः
घमवस्थितम् ॥ तदात्मकं तदन्यत्स्यात्तद्रपं मामकं विदुः ॥ ९॥ महद विङैषान्तं सम्परघरुतेऽखिर जगत् ॥ या सा प्रक्ृातरद्शा
--~ ~ -----
~~
<
ॐ
ष
-- ----~--~- --~-- -
१९ यतदर्थसुत्तममिति पा० | २ यन्मे इति पा०।३ तेष हि वहामपिन्ना मायामे इति पा०। ४ पनराडृत्तिरिति पा° । 4 जगद् परक्तमूततिनेति; जगद्त्ययमूत्तिना दृतिं
[क न्द
ध पार । & तयोरनादिनिि्ः इति पा । ७ महदायं धिशेषान्तं-महततत्यादारम्य विरोषपदा्यपरयन्तमित्यथः । महत् प्रधानं विशेषः वेरोपिकैरभ्युपेतः पदाथैः ।
|ॐ
॥ ९३ ॥
(1-11-1 ग ४2 ८८ (<. य
2
९“
र ~ . [4 ५ =:
ए = श
मोहिनी सवेदेहिनाम् ॥ १० ॥ पुरषः प्रकृतिस्थो वे क्ते यः प्राङ्घताच् गुणान् ॥ अहङ्ारविषुक्तसालसोच्यते पञ्चविंशकः ॥ ११ ॥
आदा विकारः प्रकतमहानेति च केथ्यतं ॥ विज्ञात शक्तपिज्ञनात् ह्यहडरस्तदयात्यतः ॥ १२ ॥ एक ए महानासा सोऽदङ्णेऽ
भिधीयते ॥ स जीवः सोऽन्तगतमोति गीयते तच्चचिन्तः ॥ १३॥ तेन वेदयते सं खं दःखञ्च जन्मसु ॥ स विज्ञानालकस्तस्य मन
स्थादुपकारकम् ॥ १४ ॥ तेनापि तन्भयस्तस्मात् सतार पृक्षस्य तु ॥ स चादिवेकः प्रकृतां संगात्कालखेन सोऽभवत् ॥ १५ ॥ काढ
नति तनि डः तलः ॥ स कात गा ग आटः र ॥ १६ ॥ साऽन्त सममेदं नियच्छति सना
पुषात्तमः ॥ १७॥ सद्ियेभ्यः परम मन अहूमनीपिणः ॥ मनपश्ाप्यहृङ्रमहङ्यन
हान्परः॥ १८ ॥ महतः पमन्यक्तमव्यक्ताप्पुरषः परः ॥ पुर्षाद्रगवाव् प्राणस्तस्य समिदं जात् ॥ १९॥ प्राणात्परं व्योम व्योमा
तातोऽभिराधरः ॥ साऽहं त्रह्मागययः शान्ता मायात तमिद् जगत् ॥ २० ॥ नास्ति मत्तः प्रं भुतं माञ्च विज्ञाय भुच्पते ॥ नित्य
| नस्तात जगाते भूत स्थावरनङद्गमप् ॥ २१ ॥ ऋते मामवमनव्यक्तं व्यामष्प महेश्वरम् ॥ साऽह सजामि सर ग् र [म् सूत्रा जगत्
॥ २२ ॥ माया मायामयां दवः कान सह् सङतः। मत्सन्चिषाषेप काडः केति षकरं नगत् ॥ ना रा
नप्॥२३ स कूमेपुराणे उत्तणदधं इ्धरगी तापुपनिषतषु ब्रह्मवियायां योगशाश्चे ऋषिव्याससं
तीयोध्या इष उवाच
वक्ष्ये समाहिता यूयं शृणु त्रह्वादेनःात्राहास्मपं देवदेवस्य येन स प्रवत्तते॥१।नाई तपोभिर्विषिेनं दानेन न | राकया |
चैज्ञातमृते भक्तिमरत्तपाम्॥२॥ अदे सवभूतानमन्तास्तष्ठामि सत्ः॥ मा सवसाकषिणं खोक न जानाति सुनाशराः ॥३॥ यस्था
न्तरा सषेमिदं यां हि सोन्तकः परः॥सोऽई धातो विधाता च काखोऽधिविश्वतोषुलः ॥४॥ न मां पर्यनि सुनयः स पितदिवोकक्षः॥
ब्रह्मा च मनवः शक्रो ये चान्ये प्रथितोजसः॥4॥ गरणन्ति सततं वेदा मामेकं परमेश्वरम्॥ यजन्ति विविपेधत्ेतरह्मणा वैदिक्मसैः ॥ ६ ॥
९ ज्ञानात्मा परमेश्वरः इति पा०। २ माभक्रभिति पा० । ३ भावानामिति पा० | ० छोकैऽस्मिन्निति प° । ५ वरििपैरभ्निमिति, वित्रिधेरपरौ इति प
क ९
च न्क
२॥ ६, 1
४८ (< ५ "<=
~ ~--------~
<< =
जि काक
--- ज ०
~ -- -- ~
५
= 123
[क
॥
कतं प्रथानपुरषास्मकम्,॥ मय्येव संस्थितं चित्तं मया द्परेते नगत् ॥२७॥ नाः भ्ररायेता विप्राः पम योगमास्थितः ॥ परेरथामिं
[नगल्मेतयो पेद सोऽभृतः ॥ २८ ॥ परयाम्यशेषमेवेदं वत्तमानं स्वभावतः ॥ केरोति कार भगवानमहायागशवरः स्यन् ॥^ >॥
।घाऽ६ सम्प्राच्यते यागा माया शान्लषु द्राः ॥ योगीशरोऽपो भगवान्महीयागेशरः स्यम् ॥ ३० ॥ महत्य कवत्वाना बरताव
परयद्ठिनः ॥ प्राच्यतं भगवान् त्मा महीत्रह्ममणाऽमरः ॥ ३१ ॥ पा मामव विजानात महायानस्य ॥ साऽर्विकृहपन यान
युज्यत् नात संशयः ॥ ३२॥ साऽह परराथता दवः परमानन्द्मा्तः ॥ चृत्वामि चु पततं यस्तद्रद् स यागवित् २२ इत द्य
तपं ज्ञानं घवेवद्बु निशितम् ।॥ प्रसत्चतषं द्य वामक्रायाहतायव ॥ ३९ ॥ .३।ति धराक्मपएराण उत्तरा इधर गाताप्रुणनपत्छ द्
तच्वन्ञा योगिनां यतमानाः ॥ तमश सवभुतानामाकाशच द्ददः 4९ ॥ ३ ॥ यस्य॒ मायामयं इवं यनदं प्रयतं जग्रत् ॥ वृत्य
कात् शासा 3 पिव्याष्ठसवाद् चतुथाऽध्याय 9 ॥ उथाप्त खाच ॥ एतावदक्सा भगवान्यागिना परमश्वरः ॥ ननत्त परम भव
मश्वरं सम्परदसेयन् ॥ १ ॥ तं त दद्शुरीश्चानं तनपा परमं निधिम् ॥ वत्यमानं महादवे विष्णुना गगनम ॥*॥ य [वडवा
¦ व्रानः स्वय विप्रविशव्र कहु इयत ॥ ॐ ॥ यत्पाइपकनं स्त्रत्ा पुर्षज्ञानज भयर् ॥ नहात् चृत्यनान त भूतय दृ हशः कड ॥५॥
फवित्रिद्ानितशाशाः शान्ता भक्तसमान्ताः ॥ ज्यातस्मव प्पधनि त प यागा ख्यते कड ॥६ ॥ याज्ञानानमाचयत् क्षप प्रसत्रा
भक्तवत्पटः ॥ तथव साचन शद्रमाकर इशच्य. १२५ ॥ ७ ॥ ददघारारषं दव सदृचछचरणाज्ञातम् ॥ सहछ्चवाइ जाद चन्द्राद््कृत
डंखस्य् ॥ ८ ॥ वसान चमे वंयाघं ब्खाधक्तमहकस्म् ॥ दण्डपाप अरयीने् पूथंपामा्रेखचनम् ॥९ ॥ व्ह्माण्ड तजकतता सवन॑
वमाव्रत्य [धाष्तम् ॥ दं करार इच्च प्थक{टिपमप्रभम् ॥ 2. ॥ स॒नन्तमर्नजर दहन्तम जगत् ॥ वत्यन्त ददटदव पव
वानां परलादिति पा० । ४ प्ररथामि जगत्करच्पनं यस्तं वेद् स वेदुविदिति पार । ५ नत्यमानारवात
नन्यादेसनः । तमेव मोचकमिति पार । ८ अत्राधेरा्पोऽकराररोपः।
` द यौगमाध्ितः इति पा० | २ महादेवो महाप्रसुरिति पार । र पतत
नत्यन्तमिति साधर ।& यं विनिद्रा इति पा०। ५ मौ चयतीतिं मोचनस्तम्
शिः
~ --_-_-__~_~_~~__~_____~_--_-~~~~~_ ~] [~~~ _____--_ - -- -
ऋ
= ~~~ ~ ~~~ ~~~ ~~ ~~
स 4
1८9 (9 4८2. 1 122 12 2,
~ ___~~_=_ ~~~
४
स्थः, न ~~~ ------------------~ --~--~ः
कमाणमाशररम्। +१॥महाद्व महायोगं देवानामपि देवतम् ॥ पञनां पतिमीशानमाननदं जयोतिरम्थयम् ॥१२॥ (वनान् (रल
| भवर भवरायणाम्। काखत्मानं कारुकारं दषदेवं महेश्वरम् ॥१३॥ उपापतिं विंहाखाक्ष योगनन्द्मयं पप्र ॥ ज्ञानराग्यानर्य
| लनियाय सनातनम् १४॥ साशतेशयाेभवं धमाधारं दरद् ॥ महन्दोपेन्धनमितं महर्षिगणवन्दितम् ॥१५॥ यागिनां हदि तिद्ठन्तं
। पगरमायात्तमृतम्। क्षणन् जगता याने नरायणमनामयम्॥ १६॥इशरेणक्यमापत्रमपरयन् तरह्रषादिनः॥ इडा तद्शवर् हप रद्र नाराय
| णात्मकम्। कृताथ मनिर् संतः स्वात्मानं ब्रहमवादिनः॥ १७॥सनत्ुमारः सनको भूयश्च सनातनश्वेव सनन्द्नश्च। रथो ऽद्धिए वामदेषीऽथ
| | उ भह।१२नःकान्डा मास् चिः॥१८॥ टङ्ञाय रुदर जगद् हितारं त पद्यनाभाधितवामभागम्॥प्याता हदृस्थ प्रणप्तय मधा हता
॥8)। जि स्वेषु ।शरःसु भूयः ॥१९॥ आड्ारघचायं विरोक्य देवमन्तःशरीरं निहितं य॒हायाम् ॥ समस्तुवन् त्रद्ममववचाभिरनन्दरपूणाहि
|< । तनानक्ता 1 ॥ २० ॥ मुनय उचुः ॥ तामेकमीशं पुषं पुराणं प्राणेशरं सदमनन्तयोगम् ॥ नमाम सष इदि सतिविष्र प्रयतत
| ` | पयं पिम् ॥ २१ ॥ परयन्ति लां युनयो ब्रह्मयोनि दान्ताः शान्ता विमं सक्मषणेम् ॥ व्यौलात्मसप्रचड स्पे शारीरे कृविं परेभ्य
। परमं पर ॥ २२॥ त्वत्तः परसूता जगतः प्रसूतिः सवावुभरस्तं पमाणुधूतः ॥ अणारगाया- [स्त्वमेव समं प्रषदन्ति
। सन्तः ॥ २३ ॥ हिरण्यगभ। जगदन्तरात्मा तत्ताऽस्ति जातः पुरुषः पराणः ॥ सजायमाना भवता निघर् यवाविध्ि सकर स॒
| तेय २४ ॥ त्वत्त वेदाः फलाः पंप्रपूतास्वय्येवान्ते संस्थितिं ते रमन्ते ॥ पर्यमश्तवाजगता हभत त्यन्त स दद्य घत
धिषठम् ॥ २९ ॥ त्वयेदं भाम्यते ब्रह्मचक्रं मायावी चं जगतामेकनाथः ॥ नमाम शरणं सपरपत्ना योगल्मान तृत्यन्तं [एत्यतत्यम्
|॥ २६ । पयामस्सां प्माकाशमष्ये त्रत्यन्तं ते महिमानं स्मरामः ॥ सवात्मानं बहुधा सतित ्रह्मानन्दं चावुभूयादभूष ॥२७॥ || |
१९ मनीषायामित्य्थैः | २ मानततासते इति पा०। ३ ध्यात्राहमस्पमचङठमितिं पार । सप्रचरं-छेन आत्मना प्रचहतीति तथोक्तम् । ४ प्रपत्राः इति) परक्घतयुगाच्च ईत पार |
| ९ चिन्मयामिति) चित्तिभिः सदर मननतङ् मिति पा ।
र
उत्
%1
> ल
<
॥=।
१)
:--22>
(
२८८
र र =
"दः -@9 भ
----- ~~ -------
॥ ९९ ॥
[1
=~---------------
= चछ
ड
रि
"च
७५५
[व
4
वाचक पुक्तेवाजं तपश्चर प्रता गूटह्पम् ॥ तचा सत्य प्रवद्न्ताह सन्तः दवम् भवतो यल्यभावम् ॥ ॥ स्तुष
न्ति लां षतं षदा ननि साप्रषयः प्षीणदेपः ॥ शान्तात्मानः सत्यतन्धं विं विश्चन्ति तां यतय ह्मानष्ठाः ॥ २९ ॥ धव
नाशौ नादेमावश्वरूपां त्मा विष्णुः परमदा गरतः ॥ सात्मानन्द्भदुधूय् िच्चन्त सवय ज्यातिस्वछा नित्यवृत्ता ॥ २० ॥ एका
ह्दस्तवं करषाह विश्च घ् पाटवयस्याखट वश्रूपय् ॥ तामबान्त न्य वन्दतादि नमार्त्वां शण प्रपन्नाः ॥ ३२१ ॥ एका षदा
महुश्ाखो ह्नन्तस्तापवेक बाधयत्येकरूपम् ॥ वन्यं खाँ पे शरणे सप्रपकरा मायामर्ता त तरन्ताह वत्राः ॥ ३२ ॥ तापकरा
कूविः{कृरद ष्य गगन्तं शरपायमाञ्चम् ॥ इद् नित्यमनड चर्कितान धातारमाददत्यमनकष्पम् ॥ ३२ ॥ वछवमन्षः पः |
हप विश्रुस्य पर निधानप् ॥ त्वमव्ययः शाश्रतधमगात्ता पनातनस्त पुरू्षात्तपाऽप्षि॥ २४ ॥ त्वम्व ।वष्प्युशुगननल्त् चर्मरव
र्द्रा थग्रानपाश्चः ॥ त विश्वनाथः परक्तः प्रतिष्ठा सश्र परमश्रघ्यञइ ॥ २५ ॥ तवामकमहुः पुर पुरणमादित्फर्णं
तक्षः परस्तात् ॥ चन्पातमव्पक्तमनन्तेर्पं ख व्रह्म श्चुन्य प्रकातयुणाअ। ६ ॥ यदन्तरा सवाद् (वभा यद्व्यय नमट्परकृष्पम् ॥
[कषप्वं वन्त्य तव शपमतत्तदन्ता वल््ाततभातं तत्तप् ॥ २७ ॥ यागश्च यद्रमन्ते परायण व्रह्म पुराणम ॥ नमाम र्वे
सरणाथनस्त्वां प्र्ाट्श्रूताधपत मह ॥ २८ ॥ शशृतपदपय्यस्मरगादत्पत्रत्रारवाज नख प्रधाति ॥ मना नपम्य प्रणिधाय कायं
् प्रघादयाा वयमेकमाश्चद् । २३९ ॥ नमा अवायाथ सवाद्धवाष कालय कवय इयय तुभ्यम् ॥ नमाऽस्तु र्दा पपद्न त नप्
६। ग्रं द नदः शवाय ।\ 5०) ततः स भगवास्प्रार- कप् वृषवाहनः । ष्ट्य प्रसमं श्प प्रक्रतिस्याऽभवद्रवः॥ ९१ ॥ ते भूषं
॥ | भूतगत्या पुवत्छमवास्यतमे ॥ टा नाययन दव वराह्मत शक्यम चच् ॥ 2२ ॥ भगवन् भूतभव्येश गापम् ॥ हषा
| ६ भवानां नाद्मस्तिजोलारदित् पार । २ तषा शान्तः शाश्वता नेतरेषाभिति पा०। ३ इन्द्रं पृ्युमनभिति पा० | ४ विष्णुरिति परार | 4 प्रङ्कतातगुगश्चति) पा० | |
|| & नमे। महादेव इति पार ।
# |
~ ---~- २ >^: 2
+< 22८
न = च
< दय
------ पध परकर
ऋ क का व क क द १ "णि
थ - र
ॐ ऽ ॑ ५ | व र्म सूप निवृत्ताः स्मः सनातन ॥ ३ ॥ भत्परसादादमरे प्रस्मिन्पसमेशवरं ॥ अस्मि जापत भकतिस्सय्येवाव्यभिचारिषी ॥ ५,
॥ | ॥ |
| - ~ `." इदान) नरतभच्छमो माहात्म्यं तव श॒ङ्र ॥ भृयोऽपि वेवं यत्नित्यं याथात्म्यं परमेष्ठिनः ॥ 9९ ॥ स॒ तेपां वाक्यम्कण्य| > || अ° ६
गना यागासदेदः॥ पाह गम्भीरया वाचा समाङोक्य च पापम् ॥ ७६ ॥ शतिं श्रहरूमएराण उता रधरगातास्रूपानेप |
रल च्याय्। यगङ्ञाते ऋषिव्वापपवारे पंचमोध्यायः ॥ ५॥ इद्र उच ॥ शणुधमृषयः सवं यथावत्स ह्पामा शस्य |
1 दारभ्य यत्तद्रद्विदा विदुः ॥ 2 ॥ सवंरोकेकनिमाता सवेखकेकरक्षिता ॥ स्षेखोकेकंशत्तं सवौत्माईं सनातनः ॥ २ ॥ सरवपामेव
दनामन्तयाम् मह्वरः ॥ मध्ये चान्तः स्थितं स्व नाहं र्व संस्थितः ॥ ३ ॥ भवद्धष्टुतं एं यत्सरूपञच मामकम् ॥
त द्युवन् तामायाव दिता मया ॥ ¢ ॥ सव॑फामेव मावानामन्तरं समवस्थितः ॥ परेरयामि जगल्छतछं क्रया्ञाक्तारयं मम
॥ < ॥ मवदं चष्ते विश्वं तदं भावाद्धवत्ति मे ॥ सोऽहं काले नगन्छत्लं प्रेयामि कखात्मकम् ॥ & ॥ एकांशेन जगल केम
शु नएुगवाः ॥ संहरम्पेकषपेण स्थितावस्था ममे त॒ ॥ ७॥ आदिमिष्यान्तनिर्ंक्तो मायातयप्रपत्तकः ॥ क्षोभयामि च सगाद् प्रधान
इुहवाडभा ॥८॥ ताभ्या सचयत रश्व सयुक्तां परस्परम् ॥ महद्(दिकरमेणव मम तेना षिजरम्भते ॥ ९॥ यां ह पसषजगत्त्राक्षा कार
चक्रप्रवत्तकः । (हिरप्यगम्। मार्तण्डः साऽपि महहस्भः ॥ १० ॥ तस्मे दिव्यं स्वमश्यज्ञानयागं सनातनम् ॥ दृत्तानात्मवायंदान्
कटपाद्। चैर द्विजाः ॥ ३१॥ समत्रियागता दवो तह्न मद्धवभावितः ॥ दिष्य तन्मामकश्वयं सदावः स्तयम् ॥ ३२॥
पर्वखाकानमाता मद्यान् पवित ॥ भुता चतुमुखः सम सनत्यवात्सप्तभवः ॥ १३ ॥ योऽपि नारायणाऽनन्ता उक्ाना मरभवा
ऽव्ययः ॥ ममेव चं प्रा शतिः कुरति परिपाछनम् ॥ १? ॥ य्ऽन्तकृः सर्वभूतानां शदः कालात्मकः प्रभुः ॥ मदाज्ञया सततं सह्
१ निर्रताः हति पा | २ तारयधित्यमितिपा० | ३ भृतानानितिपा० | 9 यथेदं चेष्टते तिद्रं तस्वधावाङुवतिन इति पार । ५ द्तग्ानात्मजानत्ेति पाः | & सदा
वहतीति; सव वा यच्छति स्वयमिति पा |
)
= 9५५९
कयना अनक कोन कयय्कथयकय ज) वो
काका
॥ ९६ ॥
@ो< ०52 ~ यद: ८ (2
22 ऋः कं ८22८ <-> 4४.८८
न न> ~=
2
८
ष्यति मे तुः ॥ १५ ॥ हव्यं वहति देवानां कव्यं केव्याह्िनामपि ॥ पाकञ्च कुरते वहिः सोऽपि मच्छक्तिनोदितः ॥ १६ ॥ भुक्त
हारनातञ्चं पचते तदहर्निशम् ॥ वेश्वानयेऽपिभगवानीश्वरस्य नियोगतः ॥ १७॥ योऽपि सवाभसां योनिषेहणो देवपुंगषः ॥ सोऽपि
।वयेत्त्स्न्माश्वरस्य नियोगतः ॥ १८ ॥ य।ऽन्तास्तण्ठते भूतानां बहिदवः प्रप्नः ॥ मदाज्ञयासा भरतानां शयराणि विभति
(3 __ ० ०,
। १९ ॥ योऽपि सञ्चदिनां तणा देवानाममृताकरः ॥ सामः स मत्रियाग॑न नादितः किं वतते ॥ २० ॥ यः सभात्ता जगतत
[संयति सर्वशः ॥ दुय वृष पितदुते सवोप्रेणव स्वयंभुवः ॥ २१॥ योऽप्यशोपनगच्छस्ता हकः सवामरेशरः ॥ यजयनां एषो
व वततत स मदाङ्गया ॥ २२ ॥ यः प्रहास्ता द्यप्ाधूनां वत्तते नियमादिह ॥ यमां पेवस्व॑तां देवां देवदेवनियागतः ॥ २३ ॥ योऽपि
वैधनाध्यक्षो धनानां सम्प्रदायकः ॥ सोऽपीश्चरनियागेन कुबेरं वत्तते सदा ॥ २४ ॥ यः सवेरक्षतां नाथस्तार्मक्षानां एरप्रदः ॥
न्नियीगादसों देवो वतेते निक्रतिः सदा ॥ २५ ॥ वेतारुगणभूतानां स्वामी भागफटप्रदः ॥ इशानः केर भक्तानां सोऽपि तिष्नम
| ॥ २६ ॥ यों वामदेवोऽद्धिश्सः शिष्यो श्दगणा्रणीः ॥ रक्षका योगिनां नियं वत्ततेऽसां मदाज्ञया ॥ २७ ॥ यश्च स्वन
त्पूयो वत्तते विनायकः ॥ विनायको धमरतः सापि मद्ररनातिकिड ॥२८॥ योऽपि ब्रह्मविदां थो देवहेनापतिः प्रः ॥ स्कन्दोऽसौ
वत्तेते नित्यं स्वयम्भूविधिनोदितः ॥ २९ ॥ यं च. प्रजानां पतयो मरीच्याद्या महर्षयः ॥ सृजन्ति विविधं खोक परस्यैव नियोगत
॥ ३० ॥ या च श्रीः सवभूतानां ददाति विषएुखा श्रियम् ॥ परी नारायणस्यासं वतेते मददुगरहात् ॥ ३१ ॥ वाचं ददाति विषां या
च देषी सरस्वती ॥ सापीश्वरनियोगन नोदिता सप्रवत्तते ॥ ३२॥ यारोपपुरपाच् पोरात्ररकात्ताररेष्याते ॥ साधिम संस्मृता चापि
प
मदाज्ञोदुविधायिनी ॥ ३३ ॥ पवेत परमा देव त्रह्मवियप्रदायिन। ॥ यापि ष्याता विशेषेण सापि मद्रचनाद्ुमा ॥ २४ ॥
~ क ~~
द
2 =) थ य
^
काक
=>
22
= ४.
१ पचत्येतदहनिशाभे।त पा० | २ प्रकारायतं पदा इतंपाः । ३३ घणेव स्वय॑प्रमुरित पार । ४ तापप्तानापित्तै पा० | ५ यस्यैव निदो गतः इति पाण्सरच पारी
पभोचीनः । ६ प्रजितेति पा०। ७ देवीति पा |
© ।
५
12 ट ~ (८2 ~.
नः = 2
=
क~ पु.
॥ ९७ ॥
छः न
¬ नन्तमहिगानन्तः रेपोऽरषमरपभुः ॥ दधाति शिरसा सोक सोपि द्वनियोगतः ॥ ३५ ॥ याऽन संपर्क ध वृडवाहपसं
^<: ॥ [पबत्यसिदमम्भोधिमीश्वरस्य नियोगतः ॥ ३६ } यं चतदस ठोकेऽस्मिन्मनवः प्रथितोनसः ॥ पारयन्ति प्रनाः
॥ चत ऽ।१ तस्य नियोगतः ॥ ३७ ॥ आदित्या वतो ररा मरुतश्च तथाभिनो ॥ अन्याश्च देवताः सोः श तेव विनिर्मिताः ॥
॥ ९< ॥ गन्धवा गक्डाद्याथ सिद्धाः साध्याश चारणाः ॥ यक्षरक्षःपिदाचाथ स्थिताः सृ्णः स्वयंवा ॥ ३९ ॥ कठाकाष्ानिमेषाश्च
हता देवताः पाः ॥ ऋतवः पक्षमासाशच स्थिताः शाघ्रे भरनापतेः ॥ ४० ॥ युगमन्वन्तराण्येव मम तिष्ठन्ति शासने ॥ प्राशव
पराद्धा काड्मिद्स्तथ पर ॥ ७१ ॥ चतुविधानि भूतानि स्थावराणि चराणि च ॥ नियोभदेव वत्ते देवस्य प्रमालनः ॥ ४२ ॥
१ ताखानि च सणि सुउनानि च ज्ञासनात्।॥ ब्रह्माण्डानि च वत्ते सवोण्येव स्ययंुवः ॥ ४३ ॥ अतीतान्यप्यसंख्यानि ्ह्माण्डानं
ममाज्ञया ॥ परृत्तानि पदा्थोषेः सहितानि समन्ततः ॥ ४४ ॥ ब्रह्माण्डानि भविष्यन्ति सह चात्मभिरात्मगैः ॥ करिष्यन्ति सदेवाज्ञा
१ ररमात्तनः ॥ ४५ ॥ भूमिरापोऽनलो वायुः सं मनो इुद्धिरव च ॥ भूतादि दिपहतिनिंयोगे मम वततत ॥ ४६ ॥
¢ | वारोपजगता यानमोहिना सेहिनाम् ॥ माया विकते नित्यं सापीशवरनियोगतः ॥ ४७॥ या व हभता देव परपः पठ्यते परः ॥
| आत्मासि वेत्त नित्यमीशवरंस्य नियोगतः ॥ ४८ ॥ विधूय मोहकरं यया प्यति तत्पदम् ॥ सापि बुद्धमहेशास्य नियगवर्वत्तिन
॥ ७९॥ बहुना किमुक्तेन मम श॒त्तयात्मकं जगत् ॥ मयेव भयते क्षतं मयेव पर्य रमेत् ॥ ९० ॥ अहं हि भगवानीशः स्वयं ज्यातिः
ठनातनः .। परमात्मा परं रह्म मत्त ह्यन्या न विद्यते ॥ ९१ ॥ इत्येतत्परमं ज्ञानं युष्माकं कथितं मया ॥ ज्ञात्वा बिसुच्यते
५ जन्तुजन्म्सारवन्धनातु ॥ ५२ ॥ इति श्रीकूमंपुराणे उत्तरद कूम प्राणे उत्तरां दरगीताधरपनिषतु हव्याय योगसान्ने इषिव्यापसया
< 2 < 24
श्र
॥।
&
< 222 2-
(८21० 2
~~~ ~~~ - ब]
। णेव तिपि ¢ न > + कक १९ | 2 ध नी ल न |
१ मच्छास्रेणेव निष्ठिता हति पा०।२ गरहा तऋ्श्ाः इते गरूडाः पक्षा इाते पा० | ३ नियमाद्वेति पा । 9 मयोढानीति; त्वयोढानीति पार | ५ वस्तुभिरीति पार।
१ | & वहिप्यन्तीति पा० । ७ देहभृतां वेदे इति पा० | ८ महेधरोति पा० । ९ मय्येव युज्यते इत पा० | र
प
॥ ९७ 1 `
ॐ
~~~
न
॥ ॥ 2 ॥ इश्वर उवाच् ॥ ृणुष्वन्रृपय्ः सव प्रभाव परमाषनः ॥ य ज्ञाता परषां मुक्तां न॒संघ्ारे पतेत्पुन
॥ 9 ॥ परत्परतर व्रह्म सश्चते भुभमभ्ययम् ॥ [न्यानन्दं निविकरप् तद्धाम परम मम ॥ २ ॥ अहं त्न्नापद् तन्ना
स्वयंभूरविशवतोधुखः ॥ मायाविनामहं देवः पुराणा हरिरव्ययः ॥ ३ ॥ योगिनामर्म्यह शम्भुः बाणा देवी भिर्यन्दना ॥ आदित्यान
11 ॥ 8 ॥ रराणा रू गाई गरुडः पतताम् ॥ एराषतां गननद्राणां रामः शघ्प्रमतामहम् ॥ < ॥
पीणां च वापे ; ॥ [राट्पना विकमाईं प्रहद्ः सुरपदषाम् ॥ 8 ॥ _सुनानामप्यईं व्यासं गणाना
॥ वाराणां बरभद्राऽह् पद्वानां कापा भरून: ॥ ७ ॥ पतानामंहं मरनक्षयोणाञ् चन्दरमोः ॥ वृत प्रहृरणानाञ्च त्तानां
इ कक भामको
ण तर्य ब्रा प
"वायुबख्वतामस्म द्वापानां पष्करोऽस्म्यहम् ॥ ११ ॥ मृगेनराणाच सिंहो यन्वाणां धुर च ॥ वेदानां सामबेदोह यज॒षां शात
रद्रियम् ॥ १२॥ सावन सवेनप्यानां गद्यानां प्रणवोऽस्म्यहम् ॥ सूक्तानां परुषं सूक्त ज्येष्ठषाम च सामसु ॥ १३ ॥ सर्ववेदाथविदुषां
मचः स्वायम्भुवोऽस्म्यहम् ॥ ्रहमवत्तस्तु देशानां क्ेजाणामविसुक्तकम् ॥ १९ ॥ विद्यानामात्मवियाहईं ज्ञानानमेश्ररं परम् ॥ भूताना
मस्म्यहं व्योम त्छानां मृत्युर च ॥ १५॥ पा्ञानामस्म्यहं माया काटः कठ्यतामहम् ॥ गतीनां सक्तिरवाहं परेषां परमेश्वर
॥ १६ ॥ यच्चान्यदपि सोकेऽस्मिन् स्वं तेनाबञाधेकम् ॥ तत्र ब्रतिनानीषयं मेम तेजोविनम्मितम् ॥ १७॥ आत्मानः पशष
भ्ाक्ताः सवे सं्तारक्तिनः ॥ तेषां पतिरहं देवः स्मृतः प्शुपतिबधेः ॥ १८॥ मायापारोन वध्रामि प्चनेतान् स्वीख्या ॥ मामेव
---- ` = ~~~ ~~~ ~-*~~~~ ~ ~----
~~ ~~ =
~ ~~ -- -~ -~ ~~ ~- --~ ---~-
~~ ~-- ~ ~ -- ~ ~ - ------ ~ ~ ~ ~~~ ~ ~ = =
१ परमं ्रृवमिते) निष्कल परमिति पा } ९ प्रह्वादौऽरू्यमरेद्धिषामिति पार । ३ गणेरानाश्च वीरकः इति पा० ¡ > नाथानां विश्वनाथोहं पृथीणां कारिका पृपै। इति
अधिकः छि पु | 9 दृश्वर्ः परभिति पा० | ५ विज्ञम्भणभित्तिं पा० 1 |
7 च्छः त 771
यि ` व गिव
~~~ ~ ~ [
कू. 4
॥ ९८ ॥
---- -- = किय दि्यात नणि
। थैः गी न्तः नाति कमम
विनत
पाचके भहु पृद्युना वदकादनः ॥ १९ ॥ मायापाशेन बद्ानां मोचकोऽन्यो न वियते ॥ मापृते परमात्मन भ्रूतापपातमव्ययम्
। ९० ॥ चतविरातितत्वाने माया कमं गुणा हति ॥ एते पाञ्चाः पटपतेः डरा पड्ुबन्धनाः ॥ २१॥ मनां इुदिरङ्रः खान-
सबनलाने धुः ॥ एताः पर्घतयस्तषटौ व्रिकाराशच तथापरे ॥ २२॥ श्रोत्रं चद् चक्षुषी नहा अाणथैष तु पचमम ॥ पायूपस्थं
केशं पादे! वाह् चेव दृङमी मता ॥ २३ ॥ शब्दः स्पश पश्च रसो गन्धस्तथैव च ॥ अयोविहतिरेतानि ताने प्राकृतानि
च ॥ ९8 ॥ चतुविशकृमनव्यक्त प्रधानं युणलक्षणम् ॥ अनादिमध्यनिधनं कारणं जगतः प्रम् ॥ २५ ॥ सत्वं रजस्तमश्चेति गुणत्रय
मुदाहृतम् ॥ साम्याषास्थतिमेतेषामग्यक्तां प्रकृतिं विदः ॥ २६ ॥ सं ज्ञानं तमा ज्ञानं यनं सथुदां हतम् ॥ गुणानां इुदधविषम्या
वस्य कृवया वडुः ॥ २७ ॥ पमाधमावाते प्राक्त पाञ्चा द्रा कमसङ्ञता ॥ मय्यपितानं कमाणि त बन्धाय रिषुक्तयं ॥ ू८ ॥
जाव्यामास्मता राग द्रषं चाभिनिवेशनम् ॥ डेराख्यांस्ताच् स्वयं प्राह पाश्चानात्मानेवन्धनात् ॥ २९॥ एतेषामेव पाञय्चाना माया
कारणबुच्यते ॥ मुखपरङ्कतिरग्यक्ता सा शक्तिमौये तिष्ठाति ॥ ३० ॥ स एव मृखप्रकरतिः प्रधानं पुरुषोऽपि च ॥ विकार महदादीनि
देवदेवः सनातनः ॥ ३१ ॥ स एव वन्धः स च बन्धकत्तां स एव पांश पुभृत्स ए ॥ सं वेद स्वे न च तस्य वत्ता तमाहर पुरुषं
पुशणम् ॥ ३२ ॥ इते ग उत्तयदं इशवरगाताघरपनिषत्सु ब्रह्ममियायां यागशाश्नं ऋपपष्यापतप्षवादे सप्तम(ऽप्यायः ॥ ७॥
इश्वर उवाच ॥ अन्यद्रह्यतमं ज्ञानं वक्ष्ये ब्राह्मणपुदुवाः ॥ येनास्तं तरते जन्तुषेरं स्ारक्षागरम् ॥ १ ॥ अय व्रह्मा तमः शान्त
शाश्वता निमरोऽव्ययः ॥ एकाकी भगवादुक्तः केवलः परमश्वरः ॥ २॥ मम याोनिमहद्रह्म तत गभ दाम्यहम् ॥ मूरख्मायाभधान
तं ततो जातमिदं जगत् ॥ ३॥ प्रधानं परषां ह्यात्मा महद्रतादिरव च ॥ तन्मात्राणि मनोभरूतानान्धियाणे च जङ्ञिरं ॥ ® ॥
ततोऽण्डमभवद्वममकंकोटि्तमपरभम् ॥ तास्म्न्ते महात्रह्ना मच्छ्तया चोपिब्हितः ।॥ ५ ॥ यं चान्यं बह्वा जीवास्तन्मयाः षे एव
४
१ रजोनिश्रमुदाहताभेति पा । २ पाडः पदवः स इति पा० । ३ भहमिप्तिः अहं ब्रह्ममयः इतं भ । ४ महान् प्रतादैरेति पा०।
~~ पट ०22222५9
1
©
त
म क
र ८ ५
सिन्य नक
#ै
(नय
॥ ९८ ॥
--------- सक क >
प
५
न ------------------------------------- ~
ज ज ------- “* ~ ~. *----- ---- ~ ---~ --~-~--~---~-~-~-~~ - ~ --------~ ---- ---~-- ------------~-~ ~ ~ ------~---
¢
॥
¢
॥
-->>4२
५
२
¢
| पुरुषं विश्वूपम् ॥ रैरण्मयं बुद्धेमतां पराद्गति स बुद्धिमान् बुद्धिमतीत्य तिष्ठति ॥ १८ ॥ इति शीवुभेपराणे उत्तरादँ शररत
१
|
।
ते ॥ नं तरां पेड्यान्ति पितरं मायया मम मोहिताः ॥ & ॥ या योनिषु ताः सवाः सम्भवन्तीह यृततेयः ॥ तौ मातरं परां योनि मामेव
पितरं विदुः ॥ ७ ॥ यी मामेवं प्रिजानाति बीजिन् पितरं प्रथम् ॥ स वीरः सवेखोकेषु न मोहमाधेगच्छति ॥ ८ ॥ इशानः सवेविचानां
भूतानां परमेश्वरः ॥ ओङ्रमततिभंगवानरं त्र्या प्रजापतिः ॥ ९ ॥ समं र्वु मतेषु तिष्ठन्तं परमेश्वरम् ॥ विनरयत्छविनईथन्तं
यः पयति प परयति ॥ १० ॥ परमं पयत् हि सवेत समवस्थितमीश्वर् ॥ न हिनस्त्यात्मनात्मानं ततो याति पराङ्गतिम् ॥ १३ ॥
विदित्वा सत्त पक्षाणि षड च महश्वरम् ॥ प्रथानविनियागन्ञः परं ब्रह्मापिगच्छति ॥ १२ ॥ पवज्ञतता त्पिरनाद्बिधः स्वच्छ
दुता नित्यमदुप्त शाक्तः ॥ अनन्तशाक्तेच विभाविदत्ा इडाह्रद्माने महशवरश्य ॥ ३३ ॥ तन्भाताणे मन आत्मा च तानि
पूक्ष्माण्याहुः सत तेच्वात्मकानि ॥ या सा हेतुः प्रङ्घातेः सा प्रधानं बन्धः प्राक्त विनयेनापिं तेन ॥ १९ ॥ या सा शक्तेः प्रकृता
टीनर्ूपा वेदषूक्ता कारणं ब्रह्मयोनिः ॥ तस्या एकः परमेष्ठी पुरस्तान्माहशरः पुरूषः सत्यहूपः ॥ १५ ॥ ज्ह्मा योगी परमात्मा
महीयान् व्यामव्याप्। द्वेः पुराणः ॥ एकां रुदर मृत्युमव्यक्तमेकं वीजं विश देव एकः स॒ एव ॥ 3६ ॥ तमेवैकं प्राहुरन्येऽप्यनेकं
त्ामव।त्मा केचिद्यं तमाहः ॥ अणोरणीयान्महतो महीयान्महादेवः प्रोच्यते विश्वरूपः ॥१७॥ एवं ह यौ पेद शदाश्चयं परं भं पुरणं
परपनिपत्षु ब्रह्मविद्यायां योगशञाखच ऋपिव्यासकवाद् अष्टमोऽध्यायः ॥ , षां यागश्ाखे ऋषिव्यापरवाद अषएमोऽष्यायः ॥ ८ ॥ ऋषय उचुः ॥ निष्कखो निम॑खा नित्यो निक्छियः परमे
शरः॥ तन्ना वेद् महादेवं विश्वरूपः कथ भवान् ।१॥ इश्वर उवाच नाहं विशो न विशश मापते वियते दिजाः॥ माया निमित्तमाजास्ति
जा ज
[भ
सां चात्मानं मया चरता ॥ २ ॥ अनादेनिषना राक्तेमाया व्यक्तिसमाश्रया ॥ ततनिमित्तः प्रपञ्चोऽयमव्यक्ताजायते खलु ॥ ३ ॥
९ तातां माया परा योनिरिति पार | २ मायामेवभिति पा०। ३ परं पदमिति पा०। 9 खतन्ता दति पा०। ५ विनियोगोऽपि इति पा०। ६ सेकात्मानमिति पा० । ७ वेद्विद्ध
(&। 1रशते पा०।८ परमत पार ९ अबु। मानात् पा०। १० साचास्य कषठुपाश्रता दति पा०।१९ व्यक्तसमाशरिता दत व्यक्तसमाश्रया दाति पा०।१९ मव्यक्ताद्भवत् खट् इति पा० |
(2 प्ट प < ललन लं
= र.
22 < 42
च्ल
~~~
।
<|
<
©
ऋ.
॥ ९९॥
॥
|" कारम् बाहरनन्द ज्यातिरततरम् ॥ अहमेव परं ब्रहम मत्तो द्यन्यत्न षिते ॥४ ॥ तस्मान्मे विशवद्पतवं नानत तरन्नवा द |
६ एकत्व च पृथ्व च प्राक्तमतत्रदश्नम् ॥५॥ अहं तत्परमं ब्रह्म परमाल्पा धनातनः ॥ अकारण द्रना परोक्ता न दषो द्यात्मनस्तथा
„ |> ६ । अनन्ताः शाक्तयाऽव्यक्त मायया संस्थिता धवाः ॥ तस्मिन्दिि स्थितं नित्यमव्यत्तं भाति कैवडम् ॥ ७ ॥ अभिन्न वक्ष्यते
4 | भतन ब्र्ावयक्तं सनातनम् ॥ एकया मायया युक्तमनादिनिधनं धुवम् ॥ ८ ॥ पुंसोऽन्याभूद्यथा भूतिरन्यया न तिरोहितम् ॥ जनादि
४ |मध्वं तिषटनतं चेते विद्यय! किङ ॥ ९॥ तृदेतत्परमव्यक्तं परभामण्डटमण्डितम् ॥ तदक्षरं प्रं जयोतिस्त्िणोः परमं पदम् ॥ 9०॥
|तत्र सवेमिदं प्रोतमोतं वेषालिङं जगत् ॥ तदेषेदं नगतकृत्छं तद्विज्ञाय विभुच्यते ॥११। .यताो वाचो निव्ेनते अप्राप्य मनता सह ॥
¢
।
#
॥
<
@
(+,
9)
नन्व न ॥ १२ ॥.वेदाहुमेतं पुरषं महान्तमादित्यः ति॥ तं विज्ञाय पाशमुच्यत्
द्रानित्यानन्द्। भवति ब्रह्मभूतः ॥ १३ ॥ अस्मात्परं नापरमस्ति किंचिदयञ्ज्यातिषां ग्यातिरेकं दिविस्थम् ॥ त्देवात्मान मृन्य
मानाऽथ विद्वानात्मानन्द्ा भवात ब्रह्मभूतः ॥ १५ ॥ तदप्यह काटट गूढदह ब्रह्मानन्दममृत वि्धामा ॥ वेदन्त्यवं त्राल्लना तऋ्ानहा
|
= ४५१
# 1 ई
~>
यत्र गत्वा न निवत भूयः ॥ १९५ ॥ हिरण्मये परमाकाशत्छे यद्दिवि विप्रतिभात्ीव तेजः ॥ तद्विज्ञाने परिपरूयान्त धौर। विभ्राज
मानं षिमरं व्योमधाम् ॥ ३६ ॥ ततः परं परिपरयन्ि पीरा आलसन्यात्मानमदभूय साक्षात् ॥ स्वयं परभुः परमेष्ठ महीयान् बरह्मा
नन्दा भगवानीश एषः ॥ १७ ॥ एको देवः सवभूतेषु गरढः सवव्यापी सवभतान्तरात्मा ॥ तमेवेक येऽवुपरयन्ति ध।रास्तेषां शान्त
शाश्वती नेतरेषाम् ॥ ९८ ॥ स्ांयनाशरामरीवः सर्वभूतगुहाशयः ॥ स्वेव्यापी स भगवाद् तस्मादन्यन्न विदयते ॥ १९ ॥ इत्येतदंशवर
जञानएुकतं वो सुनिपुमाः ॥ गोपनीयं विशेषेण योगिनामपि इल्भम् ॥ २० ॥ इति शीदरूमं° उतरा इशरगीतासुपपत्ु. ऋ
द्रायां योगाच्च ऋषिनारदसंवाईे नमाष्यायः !
ज क
न, (=. ह
ध्यायः ॥-९ ॥ इन्र उाच ॥ अस्िगमेकमनग्यक्ताटग ब्रह्मते नात्य् ॥ स्वय अ्यार्तिः पर
च ८७८५ ल्ल <2८+< कः = === <
९ मन्ोऽन्यद्धि इमि पा] २ याभिस्त्टकष्यतेभिन्रभिति पा० | ३ न बिमेति कदाचनेति पा | ४ तमप्तः परस्तादिि पार । 4 यदुचिपीति पार। & तदिज्ञानन दति पार । र ॥ ९९ ॥
७ भवानी इतिपा० |
कः च पि | लका ~ जक त जि ग
=
©
त धद्ूमपुरणे उत्तरादं इश्रगीताप्ुपनिषत्प ब्रह्मविदयायां योगशा ऋषिनारदसंबादे दशमोऽष्यायः ॥ १० ॥ ह्वर उवाच ।
सतः प्र प्रव्यामि वाग परमदुरुभम् ॥ येनात्मानं प्रपरयन्ति भाद्ठमन्तमिवेशरम् ॥ १ ॥ योगाधिदंहते किप्रमरोषं पापपञरम्
प्रतत जायतं ज्ञान साक्षात्रिषाणसिद्धिदम् ॥ २॥ योगाह्पंनायते ज्ञानं ज्ञानाघयोगः प्रवत्तते ॥ यीगज्ञानाभिगुक्तस्य प्रसीदति मह
ध्रः ॥ ६ ॥ एककार दकारं वा भिकाटं नित्यमेव च ॥ ये युञ्नन्ति महायोगं ते विज्ञेया महेश्वरः ॥ £ ॥ यागस्त॒ द्विविधा ज्ञया &
दभः परधम मतः ॥ सप्रस्तु महयागः सवयोगोत्तमोत्तमः॥ 4 ॥ शुन्ध सवेनिराभापं स्वदूपं यतर चन्त्यते ॥ अभावयागः स प्राक्त | ॥
६ [ वनल्नान त्रपर्यति ॥ ३ ॥ यत्र प्रयाते चात्मानं नित्यानन्दं निरनम् ॥ मयक्यं स मया याग भाषितः परमः स्वयम् ॥ ७ ॥
रं 3 चान्यं याभिनां यागाः श्रयन्ते म्रन्थविह्तरे ॥ सव ते ब्रह्मयोगस्य कलां नाहैन्ति षोडश्चीम् ॥ ८ ॥ यत्र साक्षास्प्रपरयनिति विघक्ता
& विश्वम् रम् ॥ सवेपामेव यागानां स यागः प्रमां मतः ॥ २॥ सहृघ्ररोऽथ वहुशो ये चेश्वरबदिष्करताः ॥ न ते पदयन्त मामेकं
८
< ढं
|
3
[ _४।
(->
५ त
श, |
|
॥
॥
¢
4
पर् धमो नास्त्याहपापर घुखम् ॥ विधिना य सा तेवहिसेव प्रकीत्तिता ॥ १५ ॥ सत्येन स्व
यथाथकथनाचारः तत्य पाक्त द्रनातिभः॥१६३॥ परदव्यापहुरण चायाद्य वरन षा ॥ स्तय तस्या
॥ नाचरणादृस्तय पमसधिनप् ॥। १७ ॥ कमणा मनत वाचा 2 ॥ 1101 १।१। ५१।१९ 18 त4द[ । तथ 4१61 सत 4 १५ ॥ सवत मथुनत्याग व्रह्मचय प्रचक्षत ॥ १८ ॥ दव्याणा
-----~
|}
“9
=
+
2
९ सज्चयामति पा०। ३ अनुफ्रा सुना इते । ३ मरायागः द् 18 प(मश्चाः इते पाः | ९4 दातशः इते पा० । ६ व्रत्यतर् इनः वरतान्तर् इति पा०। ७ सा ।ह्
। [8 (क
| वात्ता दृति पा०।
<
7
410
+ |
, 2
' -थ,
1 =ˆ -
4
ॐ ॥
“
|
11.
° =;
319
। =
3 ~>;
” >
=
ॐ
~प
त्यी
-4
न्नी
=;
-219
५ ~
॥
~
„ =)
"८4 =
श्र
-3 :
=°
च,
2
=
=
कन
(=)
„ <
=,
5११
„2
^ (ध
ॐ 1
~+]
र|
° ~
11
+ ~~.
ˆ +य
|
॥ 4
# =
१ -<2
क)
१4
(01
(४
हज 224८०८22, = 29 22 +< 28
- ---~~-
मप्यनादानमाप्यपि तथेच्छया ॥ अपरििहमित्याहस्तं प्रयतेन पार्पेत् ॥ १९ ॥ तपः स्पाष्यायषन्तोषौ शो चमीश्वरपूननम् ॥
समाहातियमाः प्रकत यो्गारिद्धिप्रदायिनः॥२०॥ उपवा्षपराकादिकच्छ वान्द्रायण।दिभेः ॥ रारस्तापणं प्राहस्तापप्तास्तप उत्तमम्
|॥ २१ ॥ वेदान्तजत्श्दरीयप्रणषादिजप्ं बुधाः ॥ सचविद्धिकर पुषा स्वाध्यायं परवक्षते ॥ २२॥ स्वाष्यायस्य अष् भेद वाचिको
| पशिमानसाः ॥ उत्तरोत्तलशिष्टचं प्राहवदाथवदिनः ॥ २३॥ यः शग्दमोधमननः परषां णता स्फुटम् ॥ स्वाध्याय वाचिकः प्राक्त
| उपाशोरथ क्षणम् ॥ २९ ॥ आषएयोः स्वन्द्मारेण परस्या बधङ्रप् ॥ उपांशय निदिष्ठः घावयक्ा वाचकाजात् ॥ २५ ॥
य्त्पदाक्षरसद्धत्या परिस्पन्दनवनितम् ॥ चिन्तनं पवशाब्दानां भान्तं तप षिदुः॥ २६ ॥ यंहच्छसभतां पित्तं जड पा भवेदिति
प्राशस्त्यमृषयः प्राहुः सन्तोषं स॒वशरुक्षणम् ॥ २७॥ बाह्ममाभ्पन्तरं शोच द्विधा प्रातं दिनात्तमाः ॥ मनस्य स्मृते ' बाह्यं मन
|रुदधिरथान्तरम् ॥ २८ ॥ स्तृतिर्मरणपूनाभिवाहमनःकायकपभिः ॥ सुनि शिवे भक्तिरतदीरीस्य पूजनम् ॥ २९ ॥ यमा ||
नियमाः प्रोक्ताः प्राणायामं निबोधत ॥ प्राणः सदेहनो वायुरायापरस्तात्नेरोधनम् ॥ ३० ॥ उत्तमापममध्यत्वात्रेषायं प्रतिपाहितः ॥
|य एव द्विविधः प्रोक्तः सगभोऽगभ् ए च ॥ ३१ ॥ मावद्रादशकां मन्द्शतर्विरातिमाचकः ॥ मध्यमः प्राणसंरोधः पट्भिश्नांति
कोऽन्तकः ॥ ३२ ॥ यः स्पेद्केम्पनोच्छरसननकस्तु यथाक्रमम् ॥ रंयामश्च मनुष्याणामानन्दाचोत्तमोत्तमः ॥३३॥ सुनफाष्यं हि त॑
योगे सगभूविजयं बुधाः॥एतंद्रे योगिनां प्राहुः प्राणायामस्य रक्षणम् ॥ ३०॥ व्याहति सप्रणवां गायत्री शिशा सद ॥ भिजपेदायतप्राणः
प्राणायामोऽथ नामतः ॥ ३५ 9 परकश ८,१४.१४ डुम्भकः ॥ प्रोच्यते सवशान्ञेषु योगिभियतमानषेः ॥३६॥ रेचकं
। ¦ १ ठ सुति सा इमः पीयत | २७॥ इनि तः॥ निय
पच्यते साद्भः पत्यादारेस्त् सत्तमाः ॥ ३८॥ हतपण्डरा क नाभ्यां वा मधि पेषु मस्तफे॥एमादिषु देशेषु धारणा वित्तबन्धनम्॥३९॥ ||
~ ~ ~ ~~~ -~-----~------ =+ ~~~
(२३ र ~ ~~ ष्य 2,
मि न~ ~ -- - -- ---- ---~-~ ~~~
९ प्षदछ्वाचिको जपः इ पा० । २ नित्यमिति पार । ३ यां निष्ठामिति पाः । छ मानिकरोत्तम दति पा० | 4 यः सेद्करम्पनोत्थान इति पा० 1 ६ मन्दमध्यमस॒ख्यानामान र |
दादुत्तमोत्तमः । सगभेमाहुः सनपमगभेविनयं बुधाः इति १० । ७ एतद्धि योगिनाएक्तमिति पा० । ८ प्राणायामः स उच्यते. दप्ति पा०। ९ रेवक्रोऽनख्रनिश्वासाद्िति पा ई `
(नि
छ 2 ~=
^
काक
^.
<. (ल “7
©
च ॥ नदास्त।र पण्यदशं
दशावास्थातमारम्ग्य ड या बरात्तष्न्ततिः ॥ प्रत्यन्तरेरसृष्ठा या तद्धयानं परया दु ॥ 8० ॥
पूनेतः ॥ पर मसल ४ दमथमान्रण नसुत्तमम्॥ ४ १॥पारगा द्वादशायामा ध्यानं द्वदश पारणाः।ष्यान् दरक यवत्समापिरभिधी
थत् ॥=९॥ आसिनं स्वास्तक प्राक्त पद्ममद्धासनं तथा॥ साधनानाञच कवषामेतलाधनष्ठत्तमम्॥१२॥ उ१। सार न्द्राः कता दत्
उभ॥समासीनातमनः पद्ममेतदासनसुत्तमम्॥४४॥उ मे क्त्वा पातदरे जानू रन्तरेण हि।समासानातमनः परोक्तमासनं स्वस्तिकं परम्।४९।
एकं पाद् मथकस्मिनिष्भ्योरसि सत्तमाः ॥ आसीनाद्वासिनमिदं यागसाधनण्तमम् ॥७६॥ अदेराकारे यागस्य दशनं न ह विद्यते ॥
अग््यभ्यासे ` जङ वापि श पणेचये तथा ॥ ७७ ॥ जन्त॒व्यापते इमराने च जीणेगोषठे चतुष्पथे ॥ सरगदे स्ये बाप चत्यवर्मीकृषञच
ये ॥४८॥ अश्चुभे दुजेनाक्रान्ते मङकादिसमचिते ॥ नादरेदेह्वापे षा दोमेनस्यादिंभवे ॥ ४९ ॥ सुगते सुमे दंशे यहायां पवतस्य
द्षतायतने तथा ॥ ९० ॥ ग्रहे षा सुशुभं देश नजन जन्तुवजितं ॥ युज्जात यय सततमात्मन तत्तस्यचव
|॥ «3 ॥ नमस्कृत्याथ यागीन्दराग्छिष्यांशेव विनायकम् ॥ गुरु१ च मां यागा युत सत्तमार्हेतः ॥ ५२ ॥ आसन स्वास्तकं वदा
पद्ममद्धमथापि वा ॥ नािकाग्रे पमां दष्िमाषदुन्मीहितेक्षणः ॥ ५३॥ कृत्वाथ नियः शान्तस्त्यश्ला मायामय जगृत् ॥ स्वाल्मन्यव
स्थितं देवं चिम्तयेत्परमेश्ररम् ॥५9 ॥ शिखाय द्रादशांगरट्ये कल्पयित्वाथ पनम् ॥ धमकन्दश्तसुद्रत ज्ञाननाड सुदामनम् ॥ ५५ ॥
ठेश्यौष्ठदं शेत एर व॑राग्यकणिकंम् ॥ चिन्तयेत्परम का कणकाया हिरण्मयम् ॥ ५६ ॥ सवदयक्तिम्य सन्ताय बहूदन्वनन्वन ॥
| मम भेदतः ॥ ५4८ ॥ ध्यौ
जञानं ष्यानान्तरमथोच्यते
| ओड्मखाच्यमव्यक्तं परमजारसमाङ्कटम् ॥ ५७ ॥ चन्तयत्तत्र वमर् पर् ज्यातर्वद्क्षय ॥ तद्मस्याताषि विन्यस्य स्वानन्द्
धीत कोशचमध्यस्थमीश पशकारणम् ॥ तदात्मा सवगा भुत्वा न कच चिन्तयत् ॥ ५९ ॥ एतद्भद्यतम
॥ चिन्तापित्वा त पवाते इदये पदमुत्तमम् ॥ ३० ॥ आत्मानमथ कतिर ततानरपततमतिषम् ॥ मय्य वात्न
१ बुद्धेरिति पा० | २ उत्यन्तैररससष्टा इति पा० | ३ प्ताधनेतिं पार | ० समपेहति पा | ५ रम्य इति पा । 8 योगीति पा० | ७ मत्परायण हति पा० | < जाङेति
| पा० | ९ स्वात्मानं तदे इति, स्वात्मानन्दममेदत इति पा० । १६० ध्प्रायीताकरारोति पार धपायीत-अत्र आत्मनेपदित्वमार्षम् । १९१ कतारमिति पा०।
॥१०१॥
~~ ~---~-~-----~ ~~
20 1 ८22 ८८
|
क~
शिखाकारं पुरुषं पचिराकम् ॥ ६१ ॥ वितयेत्परमात्मानं तन्मध्ये गगनं परम् ॥ ओ ह्भारबोपितं तच्च शाश्वतं शिषषुच्यते ॥ ६२ ॥
अभ्यक्तं प्रकृतो छीनं परं वयोतिरदत्तमम् ॥ तदन्तः परमं तच्चमात्माधारं निरन् ॥ ६३ ॥ ध्यायीत तन्मयो नित्यमेकष्पं महे
एम् ॥ विशोध्य सर्वत्वानि परणवेनाथवा एनः ॥ ६४ ॥ संस्थाप्य मयि चात्मानं निमेरे प्रमे पदे ॥ एवयितात्मना दै तेनेव
ज्ञानवारिणा ॥ ६९॥ मदात्मा मन्मना भस्म गृहीत्वा तबनिहाविकम् ॥ तेनोद्सितसवाद्गमधरिरदित्यमन्ततः ॥ ६६ ॥ चिन्तयेत्तवा||५)
तमनीक्ञानं परं भ्योतिःस्वहपिणम् ॥ एष पपत योगः प्शुपाश्विषुक्तये ॥ ६७ \ सवेवेदान्तमंरगोऽयमत्या्मामेति शतिः ॥ |
एतत्परतरं द्य मत्सायु्यप्रदायकम् ॥६८॥ द्विजातीनां त कथते भक्तानां ब्रह्मचारिणाम् ॥ तरह्रचयमादता च क्षमा सच तपा दमः||&
॥ ६९ ॥ सन्तोषः त्यमारितषयं त्रताद्भानि विरेषतः ॥ एकेनाप्यथ हीनेन व्रतमस्य न छुप्यते ॥ ७० ॥ तस्मादात्म्णपिती मद्रतं | 0
वृ दुहत ॥ बरतरागभयक्रधा मन्यवा मादुषात्रता ॥७ १॥ वद्वाऽनन यागेन एता पद्रावयागतः ॥ यं यथा मां प्रपद्यन्ते तारि
भनासम्यहम् ॥ ७२॥ _ज्ञानयागृन मा तस्मादयूजत् प्रमश्वरम् । तस्म
तानां यकरण एव् च् । ५ थ मदरक्तः स मे प्रियः ॥ सव भाला पततं या
म प्रियः ॥ अनपेक्षः ्॒चिर्द॑क्च उदासीनो गतव्यथः ॥ ७८ ॥ स॒वाँरम्भपरित्यागी भक्तिमान्यः स मे प्रियः ॥ तल्यनिन्दस्त॒तिर्मौनी
चछर
येन केनचित् ॥ ७९ ॥ अनिकेतः स्थिरमतिमेद्क्तो माुपेष्यति ॥ स्वैकमोण्यपि सदा वाणो मत्परावणः-॥ ८० + || |
| मद्परसादादवाप्रोति शाश्वते परमं पदम् ॥ देतसा सवेकमाणि मयि संन्यस्य मत्परः ॥ ८१ ॥ निशशीरनिमेमो भूत्वा मामेकं ज्ञर्णं 9
१ शिवमच्यतमिति पा०] २ अनन्तमितिपा०।३ त्वरो नमिति पा° } 9 मरोऽयमितिपा०। ५ नृह्षो त्ञानतपपता परता मद्वाषमागताः दति; मद्धावमाविताः इति प° }॥|, ८1
|
|!
|
#
॥
|
#
¶
1
|
|
॥ अथवा भक्तियामेन वेराग्येण परेण तु ॥ ७३ ॥ चेतक्ता बोपयुक्तेन पून || ¢ ।
यन्मां सदा शुचिः ॥ स्ेकमांणि संन्यस्य भिक्षाशी निष्परिथहः ॥ ७४ ॥ प्राप्रोती मम साधुन्यं गद्यमेतन्मयो दितम् ॥ दरे सवै||
तात्मा ददनिश्यः ॥ ७६ ॥॥ >॥
य्धपितमनोबुद्धियां मृत्तः त॒ मे प्रियः ॥ यस्मात्नीद्रिनते खोक सकान्नादिनतें च चः ॥ ७७ ॥ हषांमषभयोद्रगेपक्तां यः स॒ हि |
मं
थः
४ त <
ए द
|
॥ त्यक्त्वा कर्मफलातद्गं नित्यतत्तो निरयः ॥ ८२ ॥ कमेण्यपि प्वत्तोऽपि कमणा तेन इध्यते ॥ निराश यतचित्तात्मा |
क्तप्र: ॥ ८३ ॥ शारा केवर कृम कुव्नाप्रोति तत्पदम् ॥ यहच्छलमत्रपतस्य द्न्धातातस्य च् [६ ॥ ८८ ॥ ता
मलसाद्थ कम् संसारनाशनम् ॥ मन्मना मन्नमस्कारे माजी मत्परायणः ॥ ८4 ॥ मोयुपास्यति यागा ज्ञता मा परमश्वस्म् ॥
[मामाहुः परं ज्योतिनाधयन्तः परस्परम् ॥ ८३ ॥ कथयन्तश्च मां नित्यं मम सयम्यमघ्नयुः ॥ एं नित्याभयुक्तान्। माव्य कम
सात्वगम् ॥ ८७ ॥ नाशयामि तमः करत ज्ञानदा पैन भास्वता ॥ महृद्धयो मां एतते पूजयन्तीह य जनाः ॥ ८८ ॥ ते१ [नत्या
तानां योगक्षेमं वदाम्य् ॥ ये चान्ये भोगकमाथां यजन्ते ह्यन्यद्वताः ॥ ८९ ॥ तेषां तदन्तं विज्ञेयं देवताङगते फख्मु ॥ २
चान्यं दुवताभक्ताः पूजयन्त ह दषताः ॥ ९० ॥ मद्भावनाक्तमायुक्ता भुच्यन्ते तेऽपि मानवाः ॥ तस्माद्वनश्वरनन वहत्यता
देवानक्षेषतः ॥ ९३ ॥ समेव संश्रयेदीश्चं स याति परमं पद्म् ॥ त्यक्सा पादिषु सेहं निःशाकीं निषश्यिहः ॥ 5" ॥
यजेच्ामरणाह्िङ विस्तः परमेशवरम् ॥ येऽचयन्ति सदा दद्धं त्का मोगानश्चेपतः ॥ ९३ ॥ एकेन जन्मना तषा ददा पर
पद्म् ॥ परात्मनः षदा [छग केवर रजतेप्रभम् ॥ ९४ ॥ ज्ञानात्मकं सवगतं यानां इदे सीस्थतम् ॥ य चान्यं नियत् न्ता १
येतवा विधानतः ॥ ९५: यच कचन तदिगमचयान्त महर् ॥ जरे ग दाहिमध्ये पा व्यानि सुयऽप्यधानयतः ॥ द ॥ रताद्
वापत्वेरमचयोटिगमे शरम् ॥ दवटियमयं दयेततछषं छे प्रतिष्ठितम् ॥ ९७ ॥ तस्माषटि¶ऽचयदतरं यन कचन शश्रतम् ॥ अभ्रा
केथावतामप्छु व्यो ह्यं मनीषिणाम् ॥ ९८ ॥ काष्दिष्वेव यूखाणां दाद् दिगन्त यागिनाम् ॥ यथ्यदुत्पत्नविज्ञाना ।वरक्तः भाति
युतः ॥ ९९ ॥ यावज जपेधुक्तः प्रणवे ब्रह्मना वपुः ॥ अथा शतश््रायं जपेदामरणाद्नः ॥ १०० ॥ एकाका यताचत्तामान्त
<~
| उतत
अ० ११
दू. ५.
।१०२९॥
कायिक कक गिकयककककयय =
कय क
व
¢
<~ --1
<°
। (का श @
१ नेवतेन निबध्यते इति पाः | २ जिंताचन्तात्माते पा | ३ क्राद्वपामातं पाः । 9 हन्डातातस्य-दरन्् षड ए रीतोप्णादि्रन्ह तदत।तस्प इत्यथः । ५ उपास्त इति ॥ १० २॥
साध । मामपेष्यत्तीति पा> | & मटृद्धयो मां सततमिति पा । ७ मदायं कम सत््रगम् इतिं पाः ।८ वि्ेश्ररेति पा० | ९ सच्रिगच््ननामाते पार ।
याति परमे पदम् ॥ वसेचामरणाद्धिपरा वाराणस्यां समाहितः ॥ १०१॥ सोऽपीश्वरमसरादेन याति ॥ तत्रोत्कमणक।ञे
हि सर्वेषामेव देहिनाम् ॥ १०२ ॥ ददाति परमं ज्ञानं येन मुच्येत बन्धनात्॥ वणौ श्रमविधि त्स्नं कुर्वाणो मत्परायणः॥ १०३॥ तेनेव
जन्मना ज्ञानं छ््ा याति जिव पदम् ॥ येऽपि तत्र वन्तीह नीचा वे पापयोनयः ॥ १०४ ॥ सँ तरन्ति संसारमीश्वगदयहम
दिनाः ॥ किन्तु वित्रा भविष्यन्ति पापोपहतचेताय् ॥१०५॥ धमान्समाश्रयेत्तस्मान्ुक्तये संते द्विजाः ॥ एतद्रहस्यं वेदानां न देयं
यस्य कस्याचित् ॥ १०६ ॥ धामिकायेव दादत्यं भक्ताय जह्वार ॥ व्याप्त उाच ॥ इत्येतदुक्तवा भगवाय् शाशतो योगघुत्तमम्
॥ १०७} व्याजहार समासीनं नारायणमनामयम् ॥ मयेतद्धापितं ज्ञानं हितार्थं ब्रह्मवादिनाम् ॥ १०८ ॥ दातव्यं शान्तचित्तेभ्य
(क
शिष्येभ्यो भवता शिवम् ॥ उक्तवैवम्थं योगीनदरानत्रपीद्धगवाननः ॥ १०९ ॥ हिताय सवेभक्तानां द्विजातीनां द्विजोत्तमाः ॥ भवन्तोऽपि
हि मज्ज्ञानं शिष्याणां विपिषूवेकम् ॥ १३० ॥ उपदेकष्यान्त भक्तानां सवेषां वचनान्मम ॥ अय नारायणा याऽसावीश्वरा नात्र सशय
॥ १११ ॥ नान्तरं ये प्रपरयन्ति तेषां देयामेदं परम् ॥ ममंषा परमा म्रात्न[रायणस्तमाहया ॥ ११२ ॥ सवभूतात्मभूतस्था शान्ता
चाक्षरपसिथिता ॥ येऽन्यथा मां प्रपडयन्ति सोके मेददश्ां जनाः ॥ ११३ ॥ न ते भुक्ति प्रपर्यन्ति जायन्ते च पुनः पुनः ॥ -ये सेनं
विष्णुमव्यक्तं माॐ म्॥११९॥एकाभावेन प्यान्त न तेषां पुनेशुदरवः॥ तस्मादनादिनिधनं प्णुमात्मानमन्ययम् ॥११९॥
मामेव सम्प्रपरयध्वं पूनयच्व तथेव् च ॥ येऽन्यथा सम्प्रपरयन्ति मचववं देवतान्तरम् ॥ ११३ ॥ तं यान्त नरकाच् वायत्राहं तेषु
व्यवस्थितः ॥ मूख वा पण्डितं वापि ब्राह्मण वा मदाश्रयम् ॥ ११७ मोचयामि इवपाकं वा न नारावननिन्दक् ॥ तस्मादष मह
योर्गा मद्धक्तः पुरषात्तमः ॥ ११८ अयेनीयी नमस्कायो मल्परीतिजननाय वं ॥ एवश्ुक्तवा वासुदेवमारग्य स पिनाकधृक् ॥११९॥
न्तादताऽभवत्तषां सवषामेव पर्यताम् ॥ नाययणाऽप भगवास्तापस्च वेषशुत्तमम् ॥ १२० ॥ जग्राह यागेनः प्वास्त्यक्ला वे परमं
क 1
22८
८;
&
2; 22.138 ==
(ष्च
~~~
(2
&
= ८2
९ तत्परमिति पा० | २ नियतमिति पा० । ३ आत्मयोगमतुत्तमभित्नि प० । 9 योऽटमीश्वरः इति पा< । ९ प्म्प्रप्यतेति ताध 18 मां प्पश्यान्िति पा ।
9८
22<. षधे
22 = =
--~ ~
~
1
क ह्ली
~~~
।
प
॥ ९
ङ. १ ||0| वषः ‹ शान भवद्भिरमेरं १ सादातरमेष्ठिनः ॥ ३२१ ॥ साक्षदिवमेशस्य ज्ञां तसारनाशचनम् ॥ १२० ॥ गच्छं विजः स॑
॥१०३॥ विज्ञानं परमोटिनः ॥ १२२ ॥ प्रवत्तयध्वं शिष्येभ्यो धामिकेभ्यो बुनीश्राः ॥ इदं भक्ताय शान्ताय पा्मिकायाहिताभरये ॥ १२२ ॥
| ।क्ानभश्वर दय ब्राह्मणाय विशेषतः ॥ मुक्ता स॒ विश्वासा योगिनां यागपिततमः ॥ १२४ ॥ नारायणो महायोगी जगामाद्शचन ्
|सयम् ॥ ऋषयस्तऽपि देवेशं नमस्कृत्य महशवरम् ॥ १२६ ॥ नारायणञ्च भता स्वानि स्थानानि ठेभिरे ॥ सनत्कुमारो भगवाव्
सवत्ताय महासुनिः ॥ १२६ ॥ दत्तवानैशरं ज्ञानं सऽपि सत्यत्यमाययो ॥ सनन्दनोऽपि याभी पुरहा महषैये ॥ १२७॥ प्रद
गतमायाय पाऽ भरनापतिः॥ अङ्गिरा पदविदुपे भारद्वाजाय दत्तवान् ॥ १२८ ॥ जेगीषव्याय कषिरस्तथा पञ्चारखाय च ॥
9 | पराशरोऽपि सनकालिता मे सवरत्वहक् ॥ १२९॥ ॥ ठभे तत्परमं ञानं तस्माद्ातमी किरातान् ॥ ममोवाच परा देषः सतीदेह
भवाङ्गनः ॥ १३० ॥ वामद्वां महायोगी रदः कार्पिनाकश्क् ॥ नारायणोऽपि भगवान्देवकीतनया हारः ॥ १३१ ॥ अयुनाय
८ स्वय ॒सान्षादत्तवानिदषुत्तमम् ॥ यदाहं ठन्धवृुद्राद्वामदवादहुत्तमम् ॥ १३२ ॥ विरेषूद्िरिरी भक्तिस्तस्भादारभ्य
| मेऽभवत् ॥ शरण्यं गिरिशं शं भरपत्नोऽहं॑विशषतः॥ १२२ ॥ भूतेश गिरिश्च स्थाणुं सवदे परिश्यखिनम् ॥ भवन्ताऽ(१।६ त
देवं शम्भुं यवृषवाहनम् ॥ ३३९ ॥ प्रपयन्तां सप्तकाः सपुराः शरणं शिवम् ॥ वर्तध्वं तल्मसादेन कमयागेन , शकर
॥ १३५ ॥ पूजयध्वं महादवे यापतिं व्यारुभूषणम् ॥ एवमुक्ते पुनस्त त श्चानकायया महेस्षरम् ॥ १३६३ ॥ प्रणषुः साधत स्थाण
[वासं सत्यवतीसुतम् ॥ अद्वन् इष्टमनसः कृष्णदेपायनं प्रसुम् ॥ १३७ ॥ साक्ष दषीकेरं शिवं उकमहशरम् ॥ भवल्म्तादा
दचख् शारण्य गोरृषध्वने ॥ १३८ ॥ इदानीं जायते भक्तियां देवैरपि दुभा ॥ कथयस्व सुनिशरष् कर्मयोगमचुत्तमम् ॥ १३९ ॥
येनासो भगवानीरः समाराध्य) पुधुक्वाभेः ॥ चत्छतिधावेव सूतः णोत भगवद्रचः ॥१४०॥ तद्रचासिर्टोकानां रक्षण धमसयहुम् ॥
®> अ
१९ योगघुत्तमभिति पः । २ तेऽपिं देवापिदेवेशामेक्ति पा ° । ३ सत्यव्रताय तु दाति पा । 9 पुृसत्यायेति पार । ९ किति पा० । & सृनिमिति । ७ वहमेतिं पा० ।
[
८८८1-६
^
६222-2 ०224८ 4
८22 <
^~
च
इ
<<
2
॥
॥१०३॥
2 4
ञे
| ट|
| यदुक्त दवदवन वष्णुना द्ूमश्पणा ॥383) पृष्न मानाभः सवं शक्रणाम॒तमन्थने॥ श्चा सत्यवतापरूचः कमयाग सनातनम् ॥४२॥
(1
मुनीनां भाषितं ृत्सनं प्रोवाच सु्माहितः ॥ य इमं पठत नित्यं संवादं कृत्तिवासः ॥ १४३॥ सनल्छमासरघुैःसपेपापैः प्रमुच्यते ॥ ९
परवद द्विनान् जुदा व्ह्मचयेपरायणान् ॥ १४४ ॥ यां वा विचारयेदरथं स याति परमाद्तिम् ॥ यश्चेतच्छणुयात्रित्यं भक्तेयक्तो।
इटत्तः ॥ १०५०५ ॥ सवेपापावेनसुक्ता त्ह्मरके महीयते ॥ तस्मात्सवेपरयतरेन पठितव्य मनीषिभिः ॥ १४६ ॥ श्रोतव्यश्चानुमन्तव्या |;
विशेषा रदा ॥ १४७॥ इते श्रकूमपुराणे उत्तरां इरगातापूपनिपततु व्रह्विायां यागराप्रे एपिव्यापप्तवारे एकादशोऽ |
ध्यायः 14; 3) ॥ अय व्यातुगताक्थनस् ॥ व्यास उवाच ॥ युणुष्वमृपयः सवे वक्ष्यमाणं सनातनम् ॥ कमयं व्राह्मणानामाल्
न्तिकफखयदम् ॥ ३ ॥ अभ्नायरिदयसिलं तराहमणानां प्रदक्ैतम् ॥ ऋषीणां शुष्वतां पू मयुराह प्रजापतिः ॥ २ ॥ सर्पाप
एण्यसापतद्वानपवितम् ॥ समािताधयां यूयं वुणुध्वं गदतो मम ॥ ३॥ कृतोपनयनो वेदान्प द्विनोत्तमाः ॥ गभाषएमेऽछ्े
न्दे स्वसुप्रोकतविधानतः ॥ ४ ॥. दण्ड च मेखड पुज कृष्णाजिनधरे पुनिः ॥ भिक्षाचारी तरह्नचारी,स्थूध्रमे निवप्रन् सुखम् "1 निः॥ भिक्षाचायं व्रह्मचारी स्वाश्रमे नि
=
[
(:
| ज ।
। >|
| ८/
| ‰५ |
म
॥
९
॥ |
रला [दनः ॥ अन्यया यततं कमं तद्वत्ययथाङ्घतम् ॥ ७ ॥ वतेद्विक्तं वापः कापा पा कषायकम् ॥ तदेव परिधानीयं श
॥
म् च्छद्युत्तमम् ॥८॥ उततरन्तु सम्यातं वापः एृषणानिनं सुभम् ॥ अभवे दिव्यमनजिनं रौरवं वा विधायते ॥९॥ उदरत्य दक्षिणं बाहं ४
सभ्ये बाहू( समितम् ॥ उपवीतं भवेन्नित्यं निवीतं कण्डतंनने ॥ १० ॥ सव्यं बाह समुदत्य दक्षिणे त धृतं द्विनाः ॥ प्राचीनावीत ९
"् ई
म्र
५
भल्युक्तं पत कमाण याजर्धत् ॥११॥ अग्न्यगारं गवा गां हमं जप्यं तथव च ॥ स्वाध्यायं भाजने निलय ब्राह्मणानाञ्च सत्रेधा॥१२॥ ॥
१ श्रोतव्यश्वाधति पाः २ ब्रह्मयीगमिति पा 1३ ब्रह्मणा त्पदर्दितभिति पा । 9 स्वगरृहयोक्तेति पा० | ५ भिन्नाहारो गुहि वीक्षमाणो गतेष॑खमिति पा० | 8 सव्यवाहा ४
कू [ क्का +) शप
वतिं पाठ । ७ वाधरेष सनातन इते पा<।
च
~ --~
ह.
१
क `
छि
छि
* ~~~ ---~ ५ -० # = ढं
ष्च
कू. पु
॥)१०९॥
9
उपाने धुरूणाच तत््ययोः साधतंगमे ॥ उपवीती भवेयं रियर सनातनः ॥ १३॥ मौज मिदत्ममा श्या कायौ
(क)
व्रस्य मखल ॥ इद्चेन नमता वप्रा अन्थनंकेन वा भिभिः ॥ १४ ॥ धारयद्वैलवपासश्ां दण्डां केशान्तकां दिनः ॥ यज्ञा
| ने वाय सोम्यमतणमेष च ॥ १4 ॥ सायं प्रातद्विनः पप्यायपासीत सर्महवितः ॥ कमाछभ द्यन्मोहाच्यकृवनां पतितो भवेत्
५ ॥ १६॥ अगिकार्यं ततः इयांत्सायम्पातर्यथात्रिपि ॥ स्तात सन्तपयेदवानूरषीद् पितगणांस्तथा ॥१७॥ देवतभ्यचनं इयाुष्पः प्रेण
| चाम्बुना ॥ अभिवादनज्ञीडः स्यात्नित्यं वृद्धेषु धम॑तः ॥ १८॥ यतीति ॥ आंयुयरोग्यप्ताचिष्यं
दव्यादिपखिनित्म् ५१९1 आयुष्मत भव सोम्योति वाच्यो विरऽभिवाद्ने अकरथास्य ना्न(ऽन्तं वाच्य पवाक्षरप्टुत
|| २० ॥ न कुयायोऽभिवाद्स्य द्विजः प्रत्यभिवादनम् ॥ नाभिवाधः त विषा यथा शुस्ते ठः ॥ २, ॥ विन्यस्तपाणिन।
कायंघुपर्ग्रहणं गुरोः ॥ व्येन सव्यः स्पष्व्यो दक्षिणेन त दक्षिणः ॥ २२॥ छ।किकं दकाप तथाध्याल्मकमेव वा ॥ आददते |
| यतो ज्ञानं तं पएरवेमभिषादयेत् ॥ २३ ॥ नोदकं धारयेद्धक्ष्यं पुष्पाणि समिधं तथा ॥ एवेवेधाने चान्यानि न् दवायपु कृमषु ॥ २४ ॥
ब्राह्मणं कुश पच्छेत्सत्रवन्धुमनामयम् ॥ वेयं क्षमं समागत्य शुदमारोग्यमेव च ॥२५॥ उपाध्यायः पिता जया भराता चत् महापात; ॥
मातरः शस्यैव मातामहपितामहौ ॥२३ ॥ वरणन्येठः पित्व्यश सेवे ते एखः स्परताः ॥ माता मातामह युवा पतुमातुश्च स।दरा ४
॥ २७ ॥ श्वश्रूः पितामही ग्येषठा आंत्रनाया गुरुष्ियः ॥ इत्युक्ता यरवग।ऽय मात्रतः पितृतस्तथा ॥ ८ ॥ स्दुवत्तेनम्तत्। मन।५। ॥
<< (~= ८
\ <
~ स
ह.
& दायकमभेः ॥ यरं दष स्रत्तिषठदभिवाय एताः ॥ २९॥ नेतंरूपविशत्ाद विवदृताथकारणात् ॥ जावितताथम्ाप द्रवादृखभ ९
¢ |नेष भाषणम् ॥ ३० ॥ उदितोऽपि युणेरन्युश्देषा पतत्ययः ॥ शरूणामापि सर्वेषा प्ज्याः पच दपः ॥ २१ ॥ ततमानान्ि (
(
~~~ ~~~ ~~ -----~-
१ स॒ज्नामवि कुरोनाहरिति पा० | २ प्रपन्नधीरिति पा । ३ प्िद्धाथमिततिः जआयुराराग्यमान्वच्छत्तिति पार । 8 वेत्थमिवादस्येति पा० । ५ सव्यस्तपाणिनेति पा० । ||
६ पुंसोऽतरेति पा०। ७ धात्री च गुरवः इति पा । ८ पिततो द्विजाः इति पा । ९ विवदेन्नात्र कारणादिति पा ् |
॥१०९॥
[राकाया ााााकण्क -गररररररष ण । ४ त जक ॥ ३
"नय कनि कया कष गन कि -०> = न्यायिक ~~ जक कनक = ~ #~ 1
44
-~~ ~~ ---------
1 शो
(९५)! |
|| ्रठा्तेपां माता सुजिता ॥ पो भावयति या सृते येन विद्योदये ॥ ३२॥ प्येष भाता च भत्ता च पञ्चते यसः स्पृता ॥ ||
& स्येन प्राणत्यागेन वा एनः ॥ ३३ ॥ पूजनीया विरोपण पथते भूतिमिच्छता ॥ यावत्विता च माता च द्वावेतौ निवि |
¢ |ारिण। ॥ २९ ॥ तापत्सयं पृरतयज्य पवः स्यात्त्परायणः ॥ पिति माता च सुपीतं -स्याता पु्रयुणयदि ॥ २५ ॥ ||
६।पब ध पतः कमा ॥ नात्ति र्मा सो नास्ति तातसमां यरः ॥ २९ ॥ इयाः पयपकार हि न वृषन्
त ॥ तपाल [अव् इयात्छमणा मनप गि ॥ ३5 ॥ न ताभ्यामनदुज्ञातो धममन्यं समारत ॥ वनंविस् ९
[अक्त [नव नामत्तिक तथा ॥ ३८ ॥ पमस् समुदः परेत्यानन्तफटपदः ॥ सम्यगाराच्य क््तारं विधृषस्तद्च्या 4
|| ~ ` „ र्या (भाफल भुङ्कत भरत्य व् न्यते िषि ॥ वु आर्तं पितम जयष् मूोऽमन्पते ॥ ४० ॥ तेन दपण
(6 उव नस्य वासच्छति। पा वतमर विषं पूज्यो मतता च सव॑दा ॥४१॥ शाता सारानि प् ॥ मातरि सोकेऽस्मिुपकारादि गासम् ॥ ये नरा||
[न णान् सन्यत [६॥४२॥ तेपामाक्षयोदोकान् प्रविच भगवः ॥ पातर पित्व चुतनृषिन |
9 र्न् ॥ ७३। तावहमिते उः लयत्थाय वरीयः ॥ अवाच्या दीक्षितो नात्रा यवीयानपि वो भवेत् ॥ ४४ ॥ भो भवस्व
सेन जभिभापेत पेवित् ॥ अभियाय पृष्यथ सिरता वन्ध एर च ॥ ४५। बरह्मणः क्षत्रियाय श्रीकामेः सादरं सदा ॥ नाभि|
७ र भण सनिया्याः कथञ्चन ॥ दे ॥ ज्ञानकमुणोपेता ये" यननि बहुतः ॥ | सववणानां स्वस्ति इयादिति|
| तः ॥ ४७ ॥ सवणघु सवणानां %।स्यमवामभवाद्नम् ॥ गरुरायादनातानां वणानां त्राह्मणां गहः ॥ ८ ॥ ग्
५ [उस्याल्यागत। यरः ॥ तिया कम तपो वन्धुततं भति पञ्चमम् ॥ ४९ ॥ मान्यस्थानानि पञ्चाहुः ई पव युत्तरात् ॥ एर्तालि (
र [निष्ठ वइ भूयात बवद्वान्ते च ॥ ५० ॥ यत्रे स्युः सांऽअ मानाहं शद्रोऽपि द्रामां गतः ॥ .पन्था देय ब्राह्मणाय च्िे रज्ञे ह्यच|
§ ९ मालृक्तमं देवमिति पा० | २ समाश्रये पा०। ३ भ्नत्यान देति पा० । 9 चेष्टेतेति प! | ५ यद्यप्येते इति पा० 1 ६ पञ्चानामिति पा
प
उत्त्°
अ० द
ह्ुष् ॥ ५१ ॥ ६५८ भारयुत्राय् रागेण दुय च_ भूरिथुयाय यागणं दुबछाय च ॥ भिक्चामा्त्य शिष्टानां गृहभ्यः प्रयताऽवह्म् ॥ ५२ ॥ [नवय यख्य
दाग्यतस्तदयुक्तया ॥ भवते चरदधकष्यमुपनीता द्विजोत्तमः ॥ ५३ ॥ भद्रन्मच्यं तु राजन्यो वैरयस्व.भवद्तरम् ॥ मातर भा स्वार 4
मतुः भयन् निजाम् ॥ ५8 ॥ भिक्षेत भिक्षां प्रथमं या चेनं न विमानयेत् ॥ स्वनातीयगहेष्येव स॒ववाणकमव वा ॥ << ॥ भत्यस्य
रण युत्त पातेतादेषु बनितम् ॥ वेदयज्ञरहमीनानां परपन्नानां स्पकमतु ॥ ९६ ॥ बरह्मचारी इरे गृहेभ्यः प्रयत।ऽन्दहम् ॥ यरा
फुर न भक्षेत न ज्ञातिङ्कखमन्धुषु ॥ ५७ ॥ जम सन्यगेहनां पर्व परं विवनयेत् ॥ सवे वा विचरदम प्वाक्तानामम्भ्ष ॥५८॥
नयस्य व्रता रबचि दिद्ास्त्वनंवखोकयन् ॥ समाडत्य त तद्धेयं प्चेद्त्रममायया ॥ ५९ ॥ भुजति प्रयता नित्य वरभ्धित्ताऽनन्य् |
मानः ॥ भक्षयन् वेत्तेयत्नित्यमेकाल्लादीं भवेद्रती ॥ ६० ॥ भेक्ष्येण वृत्तिना बरत्तिरूपवासकरमा स्मृता ॥ पएजयद्दान नत्यमचयाचचतद्स् |
क. ५
॥ ०९॥
यन् ॥ ६१ ॥ रडा इष्यल्मतादेच ततां अजीत वाग्यतः ॥ ६२ ॥ अनारोग्यमनायुष्यमस्वग्यचातिभाजनम् ॥ अपुण्य खाकरीर्द्र्
तस्पात्तताखनयेत् ॥६३॥ प्रारयुखाऽत्रानि भु्ीत हुयाभिद्धख ख वा ॥ नाघादुदद्छखा नित्य विवश सनातनः ॥&>॥ ्रञाल्य|
पामदादा च भुलना द्ररपस्पुशत् ॥ 89 ॥ द्युत दश्च तमाह्ताना अक्त्वा 9 द्रर्पस्पुशत् ॥ &<« ॥ इतं चदूसप्रराण उत
त्धासुग् नेषृत्पु ब्रह्मविधायां यागा ऋपिव्यासकवारं द्रादश्चाऽध्यायः 1 १२॥ व्याप्त उवाच ॥ भुक्तवा पत्वा च अन्त्रा
स्नाता रथ्यीपक्षपणे ॥ आष विंलमको स्पृष्टा वाक्त किपार्धायच॥ 2॥ र्तोभू्प्री षाणायुत्छगेऽधुक्तभापणे ॥ रो वित्वाव्ययना|
रम्भे कासश्वाक्ठागमे तथा ॥ २॥ चत्वरं वा उमक्चानं वा समागम्य दिनीत्तमः ॥ पन्ध्ययार्भयास्तद्रदाचान्ताऽप्याचमत्पुनः ॥ ₹ ॥
च्ण्डारम्डेच्छक्तभाषं ल्श्यु्रच्छष्टभाषणे ॥ उच्छ पुरुष स्प्रहा भञ्यच्चाप तथाविधम् ॥ ॐ ॥ अवचामद्शुपातं बा लाह्तरव |
< <<. ४.८ (य < 9 ए ८2< ॐ 2. ~
|
८.८
व्व कय~ : ---- ^~ ` / ~
॥१०९५॥ `
१ भग्रयेति; मयाथ दृतिं पा०। २ रिष्धाणामिक्तिः स्टानामति पा०। ३ बाह्यत इत पा० | 8 भक््पर्याचरणामात पा | ५ पतितादिंविवजितः इाते पा । § प्ररस्ताना ।
नि पा । ७ यावदुर्थममायया दृति पाग ।८ म्रतिनन्देच सर्वाः दाति पा० | ९ रथ्यावक्तपेणे इति पा० | १० उद्तभापणे दाते पार ।
(॥
६
॥
६
॥
|
5
|
&
2)
५९
8२.
क
>) | ₹प्द्धा प्रयतभव च ॥ ३ ॥ ल्लाणामथात्सनः सपरा तवा वा पर्वाय च ॥ उपस्पृरानख्चान्तस्तणं वा भ्मिम च ॥ ७ ॥ केशानां
| | येव च ॥ भोजने एन्ध्ययोः ह्यास चेयर ूत्रपुर्षयोः ॥ ५ ॥ आचान्तोऽप्याचमेरषुप्तवा सक्षःसङ्गदथोग्पयः ॥ अगरेगेवामथारम्मे
| | गरः प्रावृत्य कण्ठ वा बुक्कच्छशिखोऽपि वा ॥ ९ ॥ अङ्घता पादयोः शे।चमाचान्तोऽप्यहुवि्ेत् ॥ सोपानत्को नख्स्थो वा
| । 5 | भनिप्तः ॥ न वणासदुष्टाभनं चवप्रचुरदकेः ॥ १३ ॥ न पाणिक्षुमिताभिवां न पिष्कक्ष ए वा॥ इद्रामिः पयते पिप्रः कण्व्यामि
| ९ | अन्याश्च यनू पिततीथंमचत्तमम्॥कनिष्ठामूढतः पश्ास्माजापत्य परचक्षते॥१९।अदस्यग्रे समरतं दैव तवार्थं प्रकीतितम् ॥ परै वा
| ~ | दमादएमाग्रय मध्यतः स्मृतम्॥ १७॥ तदेव सामिकं तीथमेवं ज्ञाता न युद्यति।॥ ्र्मेणेव् त तीर्थेन द्विजो नित्यप्रुपत्पृ शत् ॥ १८ ॥
| ~ | कायेन वाथ देवेन चाथाचान्ते शुचिभषेत्॥ त्रिशच।मेदपः पूर्राह्मणः प्रथतस्ततः॥१९॥ सव्रताडुषप्रूखन मुच व सरुपस्परशेत्॥ मङ्ए
| | ‰(नकन्वान्तु स्पृततनद्रय तततः ॥ २० ॥ तनन्यङुएयागेन स्पृरात्रासापुटद्रयम् ॥ कनिष्ठङषयागेन श्रवणे समुपस्पृशेत् ॥ २१ ॥
ट
५
|| ~ | ३० । अइ? नश्च धमतः इतिपा०। < न् कुयन्नान्यमानतः इति पाञ । ९ न चे प्रदरोक्कोरिति पा । १० स्वदौतोऽन्ततः इति पा० । १९ अगठमूरान्तसतिसेवा या||
| . | त्राह्मम्ुच्यते इतति पा> । १९ द्वमादिष्टमाग्रेयमिति पा०। १३ पेत्रेणनतवैद्विनाः दतिपाः 4४९; प्र श्रीयाद्पः इति पा०।
मनः सपर वात्तप्ताऽक्षास्तस्य च ॥ अ्ुष्णाभिरफनानिरतिचचुद्राद्धश् वाग्यतः ॥८॥ शाचम्मुः सदाच।मदाप्ानः प्रागुदङ् पुः ॥
--
नाष्णाषा चाचमहूषः ॥ १० ॥ न चव कषपारामिहस्ताच्छष तया बुधः॥ नेकहृस्तार्पितजलेक्िन पूत्रणवा पुनः॥ 23 ॥ नं
१इ्कसिनस्या वी बाहनातुकराऽपि वा ॥ विद्शुद्रादिकराष्तेन चाच्छरटस्तथच ॥ ३९॥ नें चषादखभः शस्त प्रकरुमन्चन्य
परियः शुषिः ॥ १४ ॥ प्राशितामिह्तथा व्यः चीज स्पदरतोऽम्भ॑षः ॥ अंङ्एपररखरेवायां तीथं त्रहयमिहोच्यते ॥ १९ ॥ प्रदे
१ भोजनेन च सन्ध्यायाः स्ाल्रेति पा० । २ द्थान्यतः इतिं पाः | ३ स्राणामथात्मप्तम्पर दति णा । 9 जं वाद्रामिति । ५ अदुष्ठाभिश्ववर्मतः इति पा० | ६ न तिष्त्रोद्रतो-
क: इत ¶ा^ | ७ बहिनतुरथापितरा | न जल्पतन्न दपन्म्रेक्षन् शायानः प्रहर एच । नावी्षिगाश्षः केना्ीसपेतामिस्तथापिद ] शाद्रादिषिकरेसुक्तेने श्षाराभिस्तधेवच दाति छि
1
2 2५48 ल्ल 17 12 1
[व
1०६
ध
| उत्त“
इखीभिब।ह च इद्यन्तु तेन न वा ॥ त्राभि शिर सवाभिरङ़ढेनाथ वा द्वयम् ॥ २२॥ तिः प्रन्नायात्तदम्भस्तु सुप्रातास्तेन ( ५
ञ् 9
रताः ॥ तरला विष्यनहरश्च भवन्तीत्यनुञयुश्चुम ॥ २३ ॥ मेगा च यघुना दैव प्रीयेते परिमानेनात् ॥ संस्यटयोखो चनयोः प्रीयते
राराभस्क। ॥ 8 ॥ नित्यद्त्त। ्रीयते स्पृष्ठे नासापुटद्ये ॥ श्रो्योः स्पर्योस्तद्रसीयेते चानिखानछा ॥ २५ ॥ सेस्पटे हदयं
< ५
१।स् नयन्तं सवद्वताः ॥ ब्ान्र सस्पशचनादव प्रीतस्त पुरषं भषेत् ॥ २६ ॥ नाोच्छष् केत नित्य वितुङ्ग नयन्त या ॥
)
&
# #.
1
॥
3 वान्तह्तख्यड नहृष्ठशयुचभर्वत् ॥ २७ ॥ स्पृश्चन्ति बिन्दवः पादां य आचामयतः पशन् ॥ भरूर्मकास्तं समज्ञया न तेरप्रयतीो |॥
| भत् ॥ २८ ॥ मरुपक् च सामं च ताम्बूरुस्य च भक्षणे ॥ फर भृरेश्चुदण्ड च न दोषं प्राह वै मनुः ॥ २९ ॥ प्रचुरात्रीद्पानेषु ययु
र [च्छा मबाद्रनः ॥ भूषा नस्तप्य तदरग्यमाचम्याभ्युक्षिपेत्ततः॥ ३० ॥ तनप वा समादाय यदुच्छ्। भवाद्रनः ॥ भूपो वदक्घत्य
| तदव्यमोचम्पादियते तु तत् ॥ ३१ ॥ यदयमन्व प्तमादाय भवेदुच्छषनान्वितः ॥ अनिधायव तहन्यमाचान्तः श्ुचतामयात् ॥ २२॥ ॥/
वृष्राहषु वक्रय स्वा स्पृ चवमव [इ ॥ अरण्येऽजुदकं सत चोरव्याघ्राङ्कङ पाथ ॥ ३३ ॥ कृत्वा मूतर एुराष वा द्रव्यहस्ता न ५
|
(
त
दुष्यति ॥ निधाय दक्षिणे के ्ह्मूऽशरदद्धलः ॥ ३० ॥ अहि इयाच्छश्घनमूत्रं राजा वेदक्षिणाधूलः ॥ अन्तद्ाय महा काष्ट
परेरोष्स्तृणेन वा ॥ ३५ ॥ प्रत्य च शिरः कुयोद्विण्ूजस्थ विषजेनम् ॥ छयाकरूपनदीगोषएठचत्यान्तःपाथे भस्मसु ॥ ३६ ॥
7 | अथच वेम श्मशाने च विष्णुरे न प्रमाचरेत् ॥ नं गोपे न कहे वा महवक्षे न शाइड ॥ ३७ ॥ न तिंष्न्वा न नेवा न च पत
मस्तके ॥ न जीणेदेवायतने न वहमीकरे कदचन ॥ ३८॥ नं सपचेषु गतु नागच्छन्व् समाचरत् ॥ तषाङ्गारकपारषु राजमागं तथव
च् ॥ ३९॥ नक्षत्रे विम चापि न तीथे न चतुष्पथे ॥ नोयाने न समीपे वा नापर न पयञ्चुवा ॥ ४० ॥ न सापानत्पादुका षा
---- ~ ------- + ~~~ ~~
२
<< = ~
५५ ®+ _ ^
व
प ॥१०६॥
१ स॒वीसामयथ योगेनेति पा० । २ स्पदे दिरसस्तददगुष्ठेनायेति पा० । ३ प्रीतास्तेनान्यदेवताः इति पा० | 3 द्रव्यहुस्त इते पा० | 4 माचम्यार्युक्तनादुति प९ | & यदा ६
स्रुवभिति पा । ७ तत्पंस्पृश्याचमेदिहेति पा० | <न गोमये न कुंभे इति पा० । ९ गच्छन्वा इति पा ।
---
22 (<
|
|
|
॥
।
|
|
|
|
गन्ता यानान्तरिसेगः॥ न चेवाभिषं सीर्णा गुरु्रदयणयोनं च 1६१॥ न दृषदेवाख्ययोनेयामपि कदाचन
न वायाभश्ठलोऽथ वा ॥ प्रत्यादित्यं परत्यनडं प्रतिसोमे तयेव च
दतः शच विञयुदरुढतोदकेः ॥ ४३ ॥ नाहरेनपतति्ा विरः पृ
॥ ४४ ॥ न देवायतनाक्कूपाद्रामादन्तनेखत्तथा
=-= ^~
॥ नदीं ज्योतींषि वीक्षिप्वा §
॥ ४२ ॥ आहत्य सृत्तिकां कूडेपगन्धापकषेणात् ॥ कुर्यादत
शिखन्न च कदमान् ॥ न मागात्रोपरादेशचाच्छोचोच्छि्टत्तथेव च
॥ उपत्पृरात्तता न्यं पूवाक्तिन विधानतः ॥ ४५ ॥ इति वूमिपएुराण उत्तयाद
~ पाताघुपानपतु त्रह्मवियायां योगशाघ्रे ऋषिव्यापतंषादे अयोदशोऽष्यायः 1:3३ ॥ रष्यत्रह्मचारणा धमाः ॥ व्यो उवोच ॥
१ २० दभदुक्तः र चाचारसमनितः॥ आूतोऽव्ययनं कुया द्रीक्षमाणो परुषम् ॥ १ ॥ नत्यरदतपाणिः स्यात्पन्ष्याचार्
त्वतः ॥ आस्यतामिति चोक्तः सत्रासीताभिष्वं एरोः ॥ २॥ 4 तत्णतपतम्भषि रायाना न समाचरेत् ॥ आप्तीनो न च तिष्न्वा
६ पराङ्धुतः ॥ ३॥ न च राय्यासनचास्य पवैदा शरुपप्निधो ॥ गुरोश्च चकषुविंषये न यथेशटसतनो भवेत् ॥ ४ ॥ नोद्य
नाम प्राक्षमपि केवटम् ॥ न ~ ्यषिङतति गतिभापितवेष्ितम् ॥ ५ ॥ गुरोयेष प्रतीवादो निन्दा चापि एम् परत।वाद्। निन्दा चापि प्रवत्तते ॥ १८९
° षातव्य गन्तव्यं वा ततोऽन्यतः उता तत।ऽन्यतः॥ 8 ॥ दूरस्थो नाचयेदेनं न छु नानितके च्याः ॥ नं चव्स्थात्तर तरात् स्थिते नाीत
पच्निधां ॥ ७॥ उदकुम्भं ङुशाच् पष्प समधोऽस्याहृत्सदा ॥ माजेनं ठेषनं नित्यमंगानां वू समाचरेत् ॥ ८ ॥ नास्य निलय
रायन पाडुकोपानहावपि ॥ अक्रमेदापनं छयामासन्दी वा १९ यन् ॥*॥ साधयदन्तकाष्ठादीन् कत्यञ्चासमे निवेदयेत् ॥ अनाप्च्छय्
2 शतव्य भवाल्मयाह्ते रतः ॥ १० ॥ न पादै सारयेदस्य सप्निधाने कदाचन ॥ वरममाहास्थादिकयेव कण्टप्रावरणं तथा ॥ ११॥
। २ अपामपीति पा० । 9 वीक्ष्येति सधु ] 4 ग्रामान्न च जलत्तथाते प१।०। ६ उद्यतेति पा० | ७ नासीनोन च |
त च । जापन्दी-चतुप्पादासनप्रिशञेषः 1 ९ रन्धख्चास्तर दाति पा
॥
1
1
नल 7 =) ज ६--2< % त्त्र | अ
~ 1 <
रन च्छत्री नान्तरिक्षके इति पा०।२ गवामिति पा
भानान तिष्ठन्निति पा | < आाक्रमेदापतनं चास्प छायादीनि
=<
=
छ
~
>
&
५) „9 ~ = ~ ९ भ् # ॥ मा
क. पु. | वजयेतसनिधा नित्य॒मयास्फौटतमं वचः ॥ यथाकाङमधीयीत यावत्न विमना य॒ ॥ १२॥ आंशीताथ गरोरक्ते फलके वा समाहितः॥ ८
॥१०७] ६| जतन शयन याने नकस्तिष्ठत्कृदाचन ॥ १३॥ धावन्तमलधापेत्तं गच्छन्तथायुगच्छति ॥ गोऽश्यानप्रासाद्प्स्तरषु कटु
|| च ॥ १8॥ नात गुरुणा सा सिखफरकन। पच ॥ नितेन्दियः स्यात्सततं वर्यात्माऽक्रोपनः शयुविः ॥ १९ ॥ प्रघुजीत सदा वाच
मधुरां हितभाषिणीम् ॥ गन्धमाल्यं रतं भव्यं शेख प्राणिविदहिसनम् ॥ १8 ॥ अभ्यद्गाज्ञनोपानच्छनधारणम्ब् च ॥ काम उभ
भयं निद्रां गीतवादिननत्तेनम् ॥ १७ ॥ दूतं जनप्रविादं ल्ञभकषारम्भनं तथा ॥ परोपवातं पुन्यं पयतेन .विवनुयत् ॥ १८ ॥ ॥
उ३ङुम्भं सुमनो गोशक्जन्धत्तिकां डाच् ॥ आदरे्याषदथांनि भेक्ष्यथाहरहशवरेत् ॥ १९॥ स्तय खण स^ १९१ ११० यत् ॥
सयागं कदाचन ॥ मोहाद्वा यदि वा जभात्त्यक्तवनं पतितो पेत् ॥ २२॥ छोकिकं वैदिका तथाध्यातमिकमेव् च॥ आददीत ;
। यतो ज्ञानं न तं दयत्कदादन् ॥२७॥ गुरारप्यव्डेतस्य काय।कायमजानतः ॥ उत्पथ परतिपत मतुस्त्यागं ("4 ॥२९५॥ गुरो ||
¶रो रत्रिहिते युखद्वक्तिमाचरत् ॥ न चातिशृष्टो शुरुणा स्वान् यषूनभिषादयेत् ॥ २६ ॥ विद्यरुष्वतदूष [नत्या बृ तः सया
॥ न कुर्या पुरस्य पादयोः शौचमेव च ॥२०॥ गरवत्परिपूथ्याशच सवणा यरुयोपितः ॥ असवणास्त॒ सम्भवाः
१ अवस्फोटनमेव सेति, वाहुस्फोटनमेव चेति पा० । २ आक्तीताथो तेगच्छेदिति, आप्षीताधो रोः कर्व कति पा० । ३ शद्च -पौतधवलदुकछरमित्यथंः । रसं करनय दुक्तभिते
प्ा० | ७ गुशद्रत्तिमिति पा० 1 ८ जपकरमर्णति पा०।
उततम
अ० १९
|
1 (५ ह
<<
०
,~-~~~२
2244
\
| षणम् ॥ २३ ॥ युरप्रियार्थं स हि प्रयुलीत न कामतः ॥ मलापकषैणं प्षानमाचरेदे कथञ्चन ॥ २२॥ न कुयान्मानं विप्रो शरो
| #. ९ (क ८ © ण अ क क * ~> ~
धुषु ॥ २८ ॥ वारः संमानयन्ान्यान् शिष्यां वा यृ्ञकमणि ॥ अध्यापयच् युरदत। युुवन्भा मदत ॥२९॥ उत्सादनं ३ गना ॥
&
त्पनाच्छिष्टभो भोजने
१ ०७॥
क क्क 7 रिं
अनृत्यदशीं हततं भवेद्रीतादिनिस्पृहः ॥ २० ॥ नादित्यं वे समीक्षेत न चेश्दन्तधाषनम् ॥ एकान्तमशुचिक्लाभिः शदरान्त्येरमिभा
[७९ (~ भ @ (५ _ ज व $ ष प
| मिषु ॥ प्रतिषेधत्सु चाधमाद्धितं चोपदिरात्स्वपि ॥ २७॥ न्रेयत्ु ययष्रतत ।7त्यम्१् समाचरेत् ॥ गुरुपुत्रेषु दारेषु राव स्वव ||
~~~
[प 1 ©
पा० 1 9 आतजनमिति पा० । ५ नाचरेदिति पा० | 8 गुरूच्छिष्ठं मेषनाधेमिति
स
न व पठ क च 1 धक
>2,< <
व ॥ ३१ ॥ अभ्यञ्ने स्लापनञ गा्रोच्सादनमेव च ॥ युरूपल्या न कायोणि केशानाञ्च प्रसाधनम् ॥ ३२ ॥
पत्नी तु युवती नाभेवाचेह पादयोः ॥ छ्पीत वम््न भूमापसागहमिति उषनू ॥ ३३ ॥ विभीप्य पादगमनं चाभिवादनम् ॥
गुरुदेरिवु ह्वै सतां धममनुस्मरन् ॥ ३४ ॥ एय क अपम या
~~~
© (५
|
। ३९ ॥ भात॒भाया च तंमा -सवणाहन्यहन्यपि । विप्रस्य तुपपय्राह्मा ज्ञातिम्बन्ियोषितः ॥ ३६३ ॥ पितुभगिन्या मातु (
उ्यायस्यां चं स्वहय॑पि ॥ मातवद्ा्तमातिष्ठन्माता ताभ्यो गरीयसी ॥ ३७ ॥ एवमाचारसंपत्रमात्मवन्तमदाम्भिकम् ॥ वेदमध्याप्य ¶
ष
र पुराणाङ्भानि नित्यशः ॥ ३८ ॥ संवत्सरोषिते शिष्ये युरक्ञोनमनरदिराच् ॥ हरते दुष्कृतं तस्य रिष्यस्य प्रतो गुरः ॥ ३९ ॥
आचार्यपुत्रः शश्षह्ञानदो धार्मिकः शुचिः॥ तायत ऽपः साधः स्वाध्याय्यादेशधमंतः ॥ ४० ॥ तह १ मेधा
पक््ररः ॥ आप्तः प्रिथोऽथ विधिवत् षडव्याष्या द्विजातयः ॥४१॥ एतेषु त्ऋह्णां दानमन्थत्र च यथादिता् ॥ आचम्य प्षयता ननत्य
मधीयीत ह्यदङ्शुखः ॥ २ ॥ उपगृह्य तत्पाद वीक्षमाणो शरोयुंखम् ॥ अधीष्व भो इतिं शयाद्विरामस्त्विति नारभेत् ॥ ३॥
नुकं समासनः पपिमेश्चैव पावितः ॥ प्राणायामेधिभिः पूतस्तत आड्ारमर्हति ॥४॥ ब्राह्मणः प्रणवं कुयादन्ते च पिधिवाद्रनेः ॥ ||
कुयोदध्ययने नित्य त््माञ्जटिकरस्थितः ॥ ५ ॥ सवषामेव भूतानां पेदश्क्चुः सनातनम् ॥ अधीयीताप्ययं नित्यं बराह्मण्याच्यवतेन्यथा
॥ ९६ ॥ योऽधीयीत चो नित्यं क्षीरहत्या सदेवताः ॥ प्रीणाति तपेयन्त्यनं कामेस्तत्ताः सदेव हि ॥ 9७ ॥ यजुष्यधीते नियतं ¢
द्धा भरोणाति देवताः ॥ सामान्यधीते प्रीणाति धृताहतिमिरन्वहम् ॥७८॥ अथबोद्धिरसो नित्यं मघी प्रीणाति देवताः ॥ वेदाङ्गानि||9
पुराणान् माश तपयेत्सुराच् ॥९॥ अपां समीपे नियतो नेत्यिकं पिधिमाध्रितः ॥ गायीमप्यधीयीत गत्वारण्यं समाहतः ॥५०॥ <
री
< त
~
=
क
१ भम्याभिति पा० 1२ विप्रोऽभ्राति पा० 1 ३ कुर्बतिति पा० 1 ४ अरस्ः-दाद्गारादिरसहीनः रागदीन इत्यथैः । ५ राक्तोऽच्रदोऽथद्ः साधुारेते पा० । ६ दयभक्रत्रर् इति पा
७ व्राह्मण इति पा० ८ प्रानिश्च समासीनः प्रहरे इति प्रां प्रमुपापीनः ति पा०।९ सदैताः इति पाग १०प्रयुना इति पा० । १९ धमद्धानीति १।।९२ प्रपदः दृति प
(न + ,
“<
- -------- ~
. | ‰ | परेतेपरमां देवी शतमध्यां गनि ॥ गायत्रीं वै जपेत्नित्यं नयज्ञः भकीत्तितः ॥ ५9 ॥ गायतीशचैव वेदास्त तस्यात
६ त्मथुः ॥ एकतधतरो वेदाय् गायत्रीच तथैकतः ॥५२॥ ओङ्भारमादितः करता व्याहतीस्तदनन्तरम्॥ ततोऽधीयीत सावित्री सेका ।
दयान्क्तिः ॥ ९३ ॥ पुराकल्पे समुतपत्रा ्रखवः स्वः सनातनाः ॥५४॥ महाव्याहतथस्तिघ्ठः सर्वाः ञ्ुभनिबहेणाः ॥५५॥ प्रधानं
| पुरषः काला वपुरत्र मद्रः ॥ सतं रजस्तमरस्तिघ्तः कपमायाहतयः स्पृताः ॥ 48 ॥ ओङ्कारस्तत्परं न्न सावियरी स्यात्तदः
रम् ॥ एष मन्त्रौ १६ वा. सरात्तार् उदाहतः ॥५७॥ योऽ्थतिऽहन्यहनयेतां सावी वेदमातरम् ॥ विज्ञायाथ बरह्मचारी स याति परमां
(7९ ॥ ५< ॥ गायन पेद्नननी गायत्री डोकंपावनी ॥ न गायत्याः प्रं नाप्पमेतद्विज्ञाय च्यते ॥ ५९ ॥ श्रावणस्य तु माषस्य
(
[॥
#
,------~
{९
५
प
~ ( (दसः (सक "नः र
दत्व ्द-्त
॥
१ , हि!
0
१
पणमास्या दनात्तमाः ॥जापाठाचां पोष्ठप्य। बा वेदोपाकृरणं स्पृतम् ॥६९०॥ उत्सृज्य मामनगरं मासानिप्रोदप्माभ् ॥ अधीयीत
रच दंसो अ्रहमचारी समा दितः॥६१॥ ष्ये त छन्दसां ङयोददिरुतसनेन द्विनाः। माषशुहल्य वापर परवाह प्रथमेऽहनि ॥६२॥ छन्दसां
मगन कुयात् ९१३ कषु 4 दनाः ॥ वेदाङ्गानि एराणानि क्र्णपकषे च मानवः ॥६३ ॥ इमातित्यमनव्यायानधीयानो विवनषेत् ॥
) 1 पापिनि च उुताणा इनध्यायाचि्नयत् ॥ ६९ ॥ कर्णशरमेऽनिरे रात्रौ दिवापाड्संश्रूहने ॥ विद्युत्स्तनितपषैषु मशोल्कानञ
११ ॥ ९4 ॥ जकराठकमनध्यायमतेषवाह प्रनापतिः ॥ निषे भूमिचलने ज्योतिषा्ापसनेने ॥ ६६ ॥ एतानाकाछिकाविच।
दनप्यायानृतावि ॥ प्रादुष्कूतेष्वभ्िषु त विदयुतस्तनितनिस्वने ॥ ६७ ॥ सथ्योतिः स्यादनव्यायमनृतौ चाच दशने ॥ नित्यानध्याय
५ एव् स्यम नगु च ॥ ३८ ॥ पमेनेपुण्यकामनां पूतिगन्धेन नित्यशः ॥ अन्तःशषगते थमे व्रस्य च सतनिधो ॥ ३९ ॥
| अनध्याय धुर्धमानं सममराये जनस्य च ॥ उदके मध्यमे च विष्पूमर च भिनत् ॥ ७० ॥ उच्छिष्टः आद्धुक चैव मनक्ठापि न
~ ४
~ न्- [ न्धि 9६ छन्द् = - ध्वं ५ २ ५ [अ छ न - 3 ५ च्छु का रं 1 क = [च
६ विप्रोद्धपश्चमान्--हे विप्राः सन्धिरार्षः | २ न्दास्यध्वभयव्यम्वीतिः छन्दासरष्वमतोऽभ्यस्येच्छुदषक्ेषु रै दविजाः जाति प० 1 ३ स्यमाने इति, ठयमाने शति पा ।
॥
22
॥
1
६
५ #
॥
+भ
॥ १ ० ८ ॥
१ 2)
222 39
1
^ |
४ | चिन्तयेत् ॥ भतिगदय द्विजो विद्वानेकोदिष्टस्य केतनम् ॥ ७३ ॥ व्यहं न कीत्तयेद्रह राज्ञो राहोश्च सूतके
सम तति ॥ ७२ ॥ भिमस्य १५८ दहे तावद्रह्न न कीत्तयेत् ॥ शयानः प्रोढपाद्श्च क्त्वा वै चावसिक्याम् ७३ ।
द| नाधीयीता भष् जग्धवा टूतकायत्तमेव च ॥ नीहारे बाणपाते च सन्ध्ययोरुभयोरपि ॥ ७४॥ अमावास्यां चतुय पोणंमास्यषटमीषु
२.॥ उपाकम।१ चति निरत पणं स्मृतम् ॥ ७९ ॥ जषटकसु अहोरावृवन्तासु च रातिषु ॥ मागर तथा पौपे मावमात
१५१ ७९॥ तत्ताःएकाः तमास्यताः हृष्णपते तु सूरिभिः ॥ हेष्मातकस्य च्छयायां शालमसेमधुकस्य च ॥ ७७ ॥
०९ द नध्वय् का पदएकपत्थयाः॥ समानविद्यो च मृते तथा सत्रह्नचारिणि ॥ ७८॥ आचये संस्थिते वापि भराय क्षपणं
(|| द / द्वति (धागा पऽनव्यायाः प्रकीतिताः ॥ ७९ ॥ दितन्ति शक्षतास्तेषु तस्माद्तानिंनंेत् ॥ नेत्ये
नास्त्यनध्यायः हन्व्यापासन एवं च ॥ ८० ॥ उपाकमेणि कमौन्तं दोममन्ेषु चैव हि ॥ एकामृचम्थेकं वा यजः स भ
६| 7 ॥ < १ ॥ जषटकायस्वभायात मारते चतिवायत्ि ॥ अनध्यायस्तु नादधषु नेतिहप्षपुराणयोः नपे
€ ९, नत ॥ ८ | ५। धमं = =
न यत् ॥ ए पमः समिन कीर्तितो अ्हनचारिणाम् ॥ ८२ ॥ ब्र्णामिततिः पकृपीणां भावितासनाम् द
लिताच्तत१, ^ ५ ^ /न च || वे तर गो
द्विजोत्तमाः ॥ ८५ ॥ एवेमाचारदीनस्ठु पङ्के गौरिव सीदति ॥ गालः वि अयं 4 ॥ न् वेद्पाठमात्रेण सन्वु्टो वे
#| शक अ 4 रयेत ॥ ८६ ॥ सर चान्धः
| कलत पदा न अपे ॥ पदि चात्यन्त सं कमिच्छति वै यर ॥ ८७ ॥ पक्त परचेनमौडररामिवातनात् । गत
6 तन् वबा "व जड्यान्तवेदसुम् ॥ ८८ ॥ अभ्यसेत तदा नित्यं ब्रह्यानष्ठुः समाहितः ॥ साकिरीं रातर्रीयं ` वेदाङ्गानि वि्ेषतः ॥
९ राज्ञः सूतके-राज्ञः जादिजननाशोचेः राहोः सुतके-राहुग्रहणात् परमकाले इत्यः ; इति पा० । ३ विवय व 5
सत्नरतु दाति पा । ६ मार्रीरविमोक्षणादिति, मादारीरनिपातनादिति पा । 1 १ समान्ते इति पा । ९ पाठमातरव-
१ॐ
॥ यावदेको ऽबुदिष्स्ष सेहो
|
(<
------,
|
श्च ५
<
+
इ. प. | | अभ्यतेत्सततं युक्तो भस्मन्नानपराथणः ॥८९॥ एतद्विषानं परमं पुराणं वेदागमं पम्यगिहेरितञ ॥ पुरा महृषिप्रवशयुपषठः स्पायम्भुषी
५१०९ ||ह | यन्मड़राह द्वः ॥ ९० ॥ एवमीश्वरस्मपिंतन्तरो योऽछतिष्ठाति विपि विधानवत् ॥ मास्नाख्मपहूय सोऽभृतं याति तत्पदमनामयं
शिवम् ॥ ९१ ॥ इति श्रीक्म॑पराणे उत्तगादधं व्यापतगीताघ त्रह्मचारिधमनिरूपणं नाम चतुदशाऽध्यायः ॥ १४९ ॥ ब्रह्नचारिणां
गाहैस्थ्यपमोः ॥ ग्यक उषाच ॥ वेदं वेदो तथा वेदाचिन्याद्वा चतुरा द्रनाः ॥ अधातय चामिगृम्याथ ततः स्रायाहिनात्तिम ॥ १॥
गुशे त धनं इत्वा स्नायीत तद्व॒ज्ञया ॥ बीणेवतोऽथ युक्तात्मा स शक्तः स्नातमहत् ॥ २॥ वणवा धारयदयष्टिमन्तवि तथात्तरम् ॥
यज्ञोपवीतद्वितयं सोदकथ कमण्डलुम् ॥ ३ ॥ छं चोष्णीषममडं पादुके चण्युपानहा ॥ राक्मे च कुण्ड वेदं ग्युप्केशनखः शुच
क ॥ ४ ॥ स्पाध्याये नित्ययुक्तः स्याद्रहिमाह्यं न वास्येत् ॥ अन्यत्र काथिनाद्रमः न रक्ता मिभयात्छनम् ॥ ५ ॥ शुङ्खाम्बरधरा नतय
पुगन्धः प्रियदज्ञेनः ॥ न नीणेमखद्रापता भक वैभवे पति ॥ 8 ॥ न रक्तमुल्वणचान्यधृतं वातो न कुण्डिकामु ॥ नापानहा जं
वाथ पादुके न प्रयोजयेत् ॥ ७ ॥ उपवीतकररान् दभान्तथा कृष्णाजिनानि च ॥ नापसव्यं परीदध्याद्राक्षा न किह्तञ्च यत् ॥ < ॥
[र भान् ॥ रूपटक्षणसंयुक्तान्या निदोषरिवमितान् । ममातगातपरभवाप्रघमानाषगात्रनाम्
„~
मानाषिगाोजाम ॥
प्रयत्नतः ॥ ११॥ स सा पञ्चदशा दराद्चा च चतुद्शीम् ॥ सवात भगत धिः सज चारा भवेतनित्यं त्रा्मणः संयतेन्द्रियः ॥ १२ ॥ आद्धातावस
थ्या जुहयाजातवेदसम् ॥ वरतानि लतिका नित्यं पोवनाने चे पाटयेत् ॥ वेदो दितं स्वकं कमं नित्यं कयादतन्धतः ॥
अक्षणः पत्या नरकान्याति भीषणान् ॥ १९ ॥ अभ्यसेतपरयतो वेदं महायज्ञा भावयेत् ॥ इयाद्ध्याणे कमान सन्व्यापाततन
१ वेदाद्खश्वतुरोऽन्यथा इति, साङ्गन्वै चतुरो द्विजः इति पा० । २ स्नायादिति साधु । ३ तीणेव्रतोऽथ शक्तात्मा शक्तो वेति, चीर्णे व्रते सुयुक्तात्मा इति पार । ४ उपभतिम
ङ्ारमिति पा । ९ समानिति पा० । ६ आमन्तरीतति पा० । ७ वजैयेत्तां प्रयतेन प्रतिषिद्धदिनानि त इतिं पा । ८ तद्टज्नन्मत्रयाहनीौति पार ।
[5
ट
`
--- ---
द
< ~.
[=>
0
8
॥१०९॥
( |मेव च ॥१५॥ सस्यं समाधिकेः ुयदिचेयेदी वरं सदा ॥ देवतान्यधिगच्छेत यां द्धाय विभूषणम् ॥१६ ॥ न धरम ख्यापयेद्धिदान्न पापं |
| | शृहयेदपि ॥ षी तात्महितं नित्यं सवेधूताठकम्पनम् ॥ १७॥ वयसः कमंगऽयेस्य छतस्या भजनस्य च ॥ पेदैवाग्बुदिसा रप्यमाचरे
0 [द्विहरेस्दा ॥ १८॥ शतिस्परयदितः सम्यक स।धूमियंश् सेवितः ॥ तमाच्ारं निपेेत नेहैतान्यर करहिवित् ॥१९॥ येनास्य पितरो ॥
^ ६८
६ याता येन याताः पितामहाः ॥ तेन यायातं न तेन गच्छन् तरिष्यति ॥ २०॥ नित्य स्वाष्यायसीटः स्यात्नित्यं यज्ञोपवीतवान् ॥ ||;
सत्यवादी जितक्रोधो बर्चयाय कटपते ॥ २१ ॥ सन््यास्नानपरो नितं बरमयततपरायणः ॥ अनघूयी पृदु्दानतो शहत्थः परे वदते
६|॥ २२॥ बतिरागभयकरोधो छोभमोहविवनितः ॥ पाविजीनापनिरतः श्रदङृन्ुच्यते गृही ॥ २३॥ मातापित्रोिते युक्तो गोतराह्नण
[हिते रतः ॥ दन्तो यमा देवभक्तो बरहरोके महीयते ॥ २४॥ बरिषसेषी सततं देषताना पूजनम् ॥ इुयाद्हरहनित्यं नमस्येत
£ || प्रयतः सुरान् ॥ २५ ॥ विभागंशीठः सततं क्षमायक्तो दयालुकः ॥ गहस्यस्तु समास्यातो न यहेण गृही भवेत् ॥ २३ ॥ क्षमा
}||दया च विज्ञान सत्यं चेव दमः शमः ॥ अध्याल्मनिरोज्ञानमतद्वाह्मणखक्षणम् ॥ २७॥ एतस्मात प्रमायेत दिरषेण द्विजोत्तमाः ॥
&|यथाश कति चकम निन्िः ण पेत्॥२८॥ विधूय मोहकरं रभ्वा योगमुत्तमम् ॥ स्थो घुच्यते बन्धात्रात्र कायां विचा |
रणा॥२९॥विगृहातिकरमाकषेपदिसावन्धषधात्मनाम् ॥ अन्यमन्युससुत्थानां दोषाणां मर्षणं क्षमा ॥२०॥ खदुःखेधिव कारुण्वं परदुःखेषु
( सोडदात् ॥ देति सुनयः माहु ताक्षधमेस्य साधनम् ॥३१॥ चदशा विद्यानां पारणं हि यथाथेतः ॥ कजञानमिति तद्वियाघतर
ए |पमां विषद्धते॥३२॥जधीत्य विषिवद्ेदानथंचेवोपरभ्य तु ॥ पमेकायातिवृत्शचतन तदिज्ञानाभिष्यते ॥ ३२॥ पुत्यन यकालयति सचय
| तत्परमं पदम् ॥ यथाभूतप्रवादं च सत्यम ुमेनीषिणः ॥ ३७ ॥ द्मः शीयोपरमः शमः प्रज्ञाप्रसादनः ॥ अष्यासमक्षरं विद्यय
&
द [3 [4 । 4
प ९ उपेयादीश्वरमिति पा० । २1 देशोतिः वेषेति पा० । ३ नित्ययाजीति पा० । ४ शङ्न्ुच्यते गही शत, श्राद्धं छव् मठच्यते दति पा० । ९ दाता इति पा० । & विवार-
। ॥44 | शीः इति ए विभागीकः-रत्रिन्दिषं विभज्य धमोयेक्ाममेषीत्यथैः ! ७ हीरुतेति प्०।
(£,
42
----~
प
|
२।
६ || गत्वा न शोचति ॥ ३५ ॥ यया प देषो मगवान्वि्यया कयते परः ॥ पाक्षादेवो मशदेवस्तन्त्ानमिति की तितम् ॥ २६ ॥ तत्र | उत्तु
५ (छि ज्क वि च ^ च्छ ~
५ |सतत्परो विदतनित्यमकोषनः मिः ॥ मद्यतो विद्व भवत्तदवत्तमम् ॥ २७॥ धमेस्यायतनं यताच्छरीर परतिपाडयेत् ॥ न च|
६ विना रो तत परः परः॥ ३८॥ ॥ नित्यपमोथकामेषु नयेत नियतो द्विलः ॥ न धर्मपभितं काममय वा मनसा स्मरेत् । न° 28
§
-
कूर पु.
॥ ११०॥
ऽ|॥ ३९॥ सीदन्नपि हि धमेण न धरम समाचरत् ॥ धमं हि भगवान्देवो गतिः सवष जन्तुषु ॥ ४० ॥ भूतानां प्रियकारी स्यात्न पर|
रं |दोहकमेधीः ॥ न वेददेवतानिन्दां इयाते न संवदेत् ॥ ४१ ॥ यस्तवमं नियतं विप्रो पर्मोध्यायं पटच्छुविः ॥ अध्यापयेच्रावयेदरा
६ | बह्मोके महये ॥ ४२॥ इति श्रकृमेपुराणे उत्तरां व्यासगीताघुपनि २ तु त्रघ्रविद्यायां योगशाघ्रे ऋषिव्यासंवादे त्रह्चारिणां
| गाहस्थ्यधमनिरूपणं नाम पञ्चदशोऽध्यायः ॥ १५ ॥ व्यास खाच ॥ न हिस्यात्सवेभूतानि नानृतं बा वेदत्कचित् ॥ नाहितं नाभिं |,
रथात स्तनः स्यातकयचेन ॥ 3 ॥ तृणं बा यदिव शाकं मदं बा नमेव च ॥ प्रस्यापहरन्तुनंरकं परतिपद्यते ॥२॥ न राज्ञः भ्रति ||
एहीयान्र शरद्रात्पतितादपि ॥ नाँन्वस्मायाचकत्व्च निन्दितादरनेयेदुधः ॥ ३ ॥ नित्यं याचनको न स्यातुनस्ततैव याचयेत् ॥ प्राणा ५
नपहत्य¶् पाचकस्तस्य दुमतिः ॥ 9 ॥ न देवदव्यहारी स्यादरिरोषेण द्विजोत्तमः ॥ अह्रस्वं षा नापहरेदाप्यपि कदाचन ॥ ५॥ न
षमित्यातरलस्यं षयु्यते ॥ देवस्वं चापि यतेन सद् परिहे्ततः ॥ ६ ॥ पपे शाकोदके काष्ठ तथा भूखे तरणे फर ॥ | \
( अवतादानमसतं मवा अनति मवुः पराह परनापतिः ॥ ७ ॥ गृहीतव्याति पुष्पाणि देवाचेनविधौ द्विनाः ॥ नैकस्मादेव नियतमनयुन्ञाय केवख्य् |
। ८ ॥ तूणं का फ८ एषं रकां व दरेहषः ॥ धमाथ केषरं आं ह्यन्यथा पतितो भवेत् ॥ २॥ तिख्पुहरयवादीनां एशिया $
िद्धिरति स्थितिः ॥ १०॥ न प्ेस्यापदेरोन पापं कृता त्तं चरेत् ॥ त्तेन पाप प्रच्छ |
५
र
८2 9
2
{<
पथि स्थितेः ॥ शुषर्तनान्यया विप्रा धम॑विद्धिर् प
च् ल शुदडम्यनम् ॥ ११ ॥ परत्य वेदश पिभा ग्यते ऋहषादिभिः ॥ छना चरितं यचच व्रतं रक्षा गच्छति ॥ १२॥
९ रुभ्यते तत॒ख॒त्तमाभि तैः छमति तत््वशत्तममिति पा० । ९ न ` न्यस्माद्शक्तश्चोतं पा० | ३ पुनस्तं तैवोतै पा० । ४ शतिर, स्थित्तमिति पा०। र
॥
6
॥११०॥
(< 4८
[त य व्क
(ष्ट्व
0
(22 < 2
ष्ठ
|
४2
४
५
ज
=
अ~
~~~ -~-~-- ~~~
जिङ्गी छिगिवेशेन यो ृत्तिषुपजीवति ॥ स ट्गिनां हरेदेनस्तिथैग्योनो च जायते ॥ १३ ॥ बेडाङबतिनः पापा खोके धर्मविना
शकाः ॥ तथः पतन्ति पापेन कमेगस्तस्य तत्फरम् ॥ १४ ॥ -पालण्डिनो परिकमस्थालामाचारास्तयैष च ॥ पचरांतरान्
पारुपतान् वास्स्रेणापि नाचयेत् ॥ १५॥ वेदनिन्दारतान् मत्या नदवनिन्दारतास्तथा ॥ द्विननिन्दुरताैव मनततापि न चिन्त |
यत् ॥ १६ ॥ यूनुनं योनिपम्बनधं सहका भाषणम् ॥ जु, पतते जन्तस्तत्मा्तेन वर्जयेत् ॥ १७॥ देवरो दशोः कोटि
कोटिगुणापिकः ॥ ज्ञानापादी 0१ हण रनापपेवया ॥ इखन्यङ्करता| |:
धान्त यानि हीनानि पर्मतः॥१९॥कुषिषहिः रियाछोपवैदानः ॥ जन्यडख्तां यान्ति ब्रह्मणातिक्रमेण च ॥ २
त्पारदायाचच तथाऽभक्ष्यस्य भक्षणात् । जश्रोतपमां चरणां नश्यति वै इयम् माच्रणातिकषपं नश्यति ॥ २१ ॥ अश्रो्रियेषु प दनु तथेव च ॥
विदिताधारदीने१ कषिप्रं नश्यति वै इप् ॥ २२ ॥ नाधामिंकैवृते भामे न
वते ॥ २३ ॥ हिमपद्वि्ययोमेधये पूवैपथिमयोः ह्मम् ॥ सुक
मृगा नित्यं स्मभावतः॥ पुण्याश्च विता नयस्तम वा निषद्िजः ॥ २५ ॥ भद्रेकोशा्नदीकूढं वजैयितवा द्विजोत्तमः ॥ नान्य
निवेत्पुण्या नान्त्यजयरामपत्निषो ॥ २३॥ न संषसेच पतितैनं चण्डान॑ पुङ्तेः ॥ न गर्वैन
एकराय्यासनं पतिभाण्डपकाननमिभ्रुणम् ॥ याजनाध्यापनं योनिस्तथेव सहभोजनम् ॥ २८
एकाद्रोते निरिं दोषाः साडैसंक्ञिताः ॥ २९॥ समीपे ष
॥ २३० ॥ एकपत्तयुपिश येन स्पृरान्ति परस्परम् ॥ भस्मना कृतमयांदा न तेषां संकरो भवेत् ॥ ३१ ॥ आभरिना भलह्मना चैव सि
डेन शपतः ॥ दारेण स्तम्भागण पड्भिः पततिभियते ॥ ३२॥ न डया दैःलपैराणि विषादं कै पनम् ॥ परक गां च रन्ती
९ चण्डाठ्त्रतिन इति पा०। २ पश्चरात्रान् पश्चरा्रनामकम्रन्थानुप्तारिणो वैष्णवविङ्ेषान् पा०
न
[शरन
4 इट न्त् ९० ॥ अनृता
व्यापिने शम् ॥ न शदरशज्ये निकेत पालण्डजने
वा सुदरयाद्ं नान्यत्र निवसेद्िनः ॥ २४॥ कुमो वा यत्र चरति
वस्तिश्च नान्त्येनान्त्यावसायिभिः ॥२७॥
नम् ॥ २८ ॥ सदाध्यायस्तु दरम्: 9९ ॥
व्यवस्थानात्पापं संक्रमते वृणाम् ॥ तस्मात्वेपरयतेन संकरं वनेयदुधः
। ३ पाड्पतान्-रोवविशेषान् । 9 एकादश सषुदिष्टा इति पा०।५द्युष्कतैराणीति पा० |
<
22 ~~ < ठ पठे < 4१, २.८. (<< ~ ^
(ॐ
श्ट
४ 1
&. ए.
॥१११॥
~
~
2.2
(
न चाचक्षति क्यात् ॥ ३३॥ न षंेतयूता्षेना न क्िन्ममा स्पुरोत् ॥ न दुयपारवषं व नेन्वापं एवाभि | २७ ॥
परस्म कथयेद्विदान्छकिनं बा कदाचन॥ न् ङवांद्हाभैः सादं विरोधं वा कदाचन ॥ द्ह्भैः १ | षं कदाचन ॥२५॥ गा मणि प्रतिकूडानि परेषां न समाचरेः
तिथे पक्षस्य न दयामक्षताणि विनिहित ॥ ३६ ॥ नोदक्यामभिभाषेत नाश्चचिं षा द्विजोत्तमः ॥ न दशरश्ाणा दीयमानं व
वारयेत् ॥ ३७ ॥ न् चात्मानं प्रतद्ा परनिन्दा वजयेत् ॥ त ॥३८॥ यस्तु देवतूरषाच् पिमाच
वेदान्वा निन्दति द्विनः॥ न ततव तिक त शाश त निष्कृतिदै्ट शाश्ञोधिह घुनाश्वराः ॥ ३९॥ ~ ~~: । कृल्पक्षोटि
रतं सां रसे पच्यते नरः 7 ७० ॥ तुष्णीमापति निन्दायां न ब्रयार्किभिदुत् कनौ पिधाय गन्तव्यं न चैतानवलोकयेत्
[॥ ७३ ॥ वनय रस्य परेषां गहयेहपः ॥ विवादं स्वजनैः साद न यद्रि कदाचन ॥ ४२ ॥ न पपं पापिनं वृधाद्पापं ब द्विजो
तमाः ॥ स तेन तुल्यदोषः स्थान्िथ्यादिदपिवान् भवेत् ॥ ४२॥ यानि मिथ्याभिकस्तानां पतन्त्यश्चणे रदनात् ॥ तानि पुत्रान्
पुन् घ्रन्ति तेषां मिथ्यामिरपिनाम् ॥ ५४ ॥ र्तयाुरापान स्तेयणवद्गनागम्। तेय ्नागमे। द विंडोधनं पद्धिनांसिति मिथ्याभिरी ने ॥४५॥
नेतेतोधन्तमादित्यं शशिनशानिमित्ततः ॥ नास्तं यातं न वारिस्थं नोप न मध्यत ॥ ५६ ॥ ति ॥ ४६ ॥ तिरहितं षीसक्च वा नादैशान्तर ||
गामिनम् ॥ १५. नप्र नियमीक्षेत पुरषं ॥ 8७ ॥ न च भूं पुरीषं षा न च तंसृष्मेधुनम् ॥ न्वः घुय्ोमादीन् रह
नारोकयेदुषः ॥ 9८॥ तेतवयङ्चण्डाराघुच्छिष्ात्ावटोकयेत् ॥ नाभिभाषित च पुच्छ वावृगवितः ॥ ७९॥ न त्पृशेत्मेत
स्रौ न कदस्य यरोध॑लम्॥ न तेरदकयोश्छयां न पतर भोजने साते ॥ निषुक्तन्धनाङ्ग षा नोनमत्त मत्तमेव वा॥५०॥ नाश्नीयात्
` १ कथश्चनेोति.पा० । २ बन्धुभिस्तयेति पा । बन्धुभिः सह् इति पा०। ३ सोपवरहणं-उपदरहणान्वितम् । उपनरंहणं सं ग्रेण वद्धेनम्) संहिताकारेण निबद्धम् । ४ दृष्टं वै रोधनं
जदधरिति, बद्धीरिति पा०। ५ वा संसाशदिति पा० । & नाद्चायतुगाभिनाभे।तै, न इशादयतुगाभिननिति पार । ७ वावयुण्ठितः हाते पा० 1 < नाभुक्तेति, न खक्तेति पा* ।
== ४ =
<
<
=
<~
1,
॥१११॥
क
मक ----------
व => १ दि
भायेया साद्धं ननामीक्षेत मेहनम् ॥ षन्ता जृम्भमाणां वा नास्नस्थां यथासुखम् ॥ ५१ ॥ नोदके चात्मनो ख्यं न दृ श्रभेव
वा ॥ न छद्येच भूते वा नापितिष्ेत्कदाचन ॥५२॥ न शुदाय बतिन्दधात्कृशरं पायपं दपि ॥ नोच्छ्शि वा घृतमधु नच कृणाजिनं
हिः ॥ ५३ ॥ न चेवास्मे तरते दद्यान्न च धम वदेहुषः ॥ न च कोधवराङ्च्छरेषं रग वर्जयेत् ॥ ५8 ॥ कोभं दम्भं तथा व्य
याजांविज्ञानङ्कत्सनम् ॥ मानं मोह तथा कोपं देष पिजयत् ॥ ५५॥ न कुयत्किस्यवितत्पडां सुतं हिष्यञ्च ताडयेत् ॥ न हीना
तपतत न च तीकष्णमतीद् कवित् ॥ ५६ ॥ नालानथावमन्येत देन्यं यतेन वजनपेत् ॥ नं चाशिष्यं न पत्छु्ान्नालानं शंपयेदवषः
॥५७॥ न नतेविछितेदरमिं गा च पंवेशयेत्र हि ॥ न नेदीषु नदीं त्यात्पवेते न च पवेतत्॥५८॥ आ। वसेत नैवापि न त्यनेत्हयायि
न सल ॥ नावगहिदपो नप्र षह्धि्ापि त्रनेतदा ॥ ५९ ॥ (1 रोऽभ्यद्घावशिष्टेन तेडेनाद्ं न छेपयेत् ॥ न श्श्चसर्पैः कीडेत न स्वानि
खानि च. ६ ०॥रोमागि च रहस्यानि नािष्ठेन संह तनेत् ॥ न पाणिपादाविद्ां च चपलानि समाश्रयेत् ॥ ६१ ॥ नं शिशन
दरयो नित्यं न च अरवणयोः कवित् ॥ न चाङ़नखवादं व ऊुयात्नाजछिना पिबेत् ॥ ६२॥ नाभिहन्याजछं पद्यां पाणिना षा कदा
चन ॥ न शातयेदिष्ठकाभिः फएञानि सफलानि च ॥ ६३ ॥ न म्डेच्छभाषणं शिक्षत्राकश्च पदासनम् ॥ न भेदनमधिस्फोटं छेदनं षरा
पिङेलनम् ॥ ६ ॥ छयाद्धिमदैनं धीमान्नाकस्मादेव निष्फकम् ॥ नोस भक्षयद्क्यान् वृथाचेशञ्च नाचरेत् ॥ ६९ ॥
न नृत्येदथवा गायेन्न वादरामि वादयेत् ॥ न संहताभ्यां पाणिभ्यां कण्डूयेदात्मनः शिरः ॥ ६६ ॥ न जोकिकेः स्तवेदृास्तो
पयेदरषनेरपि ॥ नाक्षः कीडत्न धावेत नाप्सु विण्यूजमाचरेत् ॥ ६७ ॥ नो च्छिष्ट संविरेन्नित्यं न नग्नः त्षानमाचरेत् ॥ न गच्छन्न प
०0 = कः ण शः ~ ----- --- -- ~~~ {~ काया ।॥
~ अका
§
(1
|
(८
जि ता जोन काः ¬ शि श क भ कक शकक
१ चाञ्चचिमिति पा । २ भं वाडभमेव वेति पा०। ३ मतिमानिति पा० । ४ हैष्यौमिति पा०। ५ न बिशिष्टानितिः न च शिरानिति) न चारिष्टानिति पा०। ६ नदीसिितः
नवीविषयिकां कथां पर्वताः पषतसम्बन्धिनीं कथां तया नावि प्रसरयात् । ७ तेन तादृशेन नं नवीं पपैते पतं निर्दिराता जनेन सह नैषरोत्तरेत् । भावा भोजनेषापीति
वा० | < न हिश्रोद्श्वापट्यमिति पा० । ९ वराक्यनैरपीति; बाह्यनैरपीति पा० ।
42 (24८2.
| ॥११२। | (
न नो ह स्वयं नोपान नाकारणाद्वा निष्ठीवन बहुभ्य नदीं तरेत्॥७०॥ ष कंद्ाचन
१ प्रतापयेत्पादो न कास्थे धषयेदपः ॥ ७१ ॥ नातिप्रासयेह ब्रह्मणान् गामथापि वा ॥ वायग्निगदरिपावा सूर्यं वा राक्षन
शात ॥ ७२ ॥ अशुद्धशयनं यानं खाध्यायं स्लानभोजनम् ॥ बदिनिष्कमणयेष् न ङुीत कथञ्चन । ७३ ॥ सप्रमष्ययनं यानंुचचारं
भोजनं गतिम् ॥ उभयोः सन्धययोनित्यं मध्यात ठ विजयेत् ॥ ७४ ॥ न स्प्ररोसाणिनोचछिष्टो परिमर . गोत्राह्मणानलन् ॥ न चेत
वापि न देवप्रतिमा स्पृशेत् ॥ ७९ ॥ नाद्युढोऽभि परिरत्र दवार् कीत्तपेटषीन् ॥ नविगाहेदगधाम्बु धांरयेन्नामिमेकतः ॥७६॥
न वमहृस्तेनादत्य पिबेद्रकेण ब जछम् ॥ नोत्तरेदुपस्पररय नाप्ु रतः पयुत्नेत् ॥ ७७ ॥ अमेष्यरिपतमन्यदरा डोहितं बा विषाणि
[ ॥ व्वत्करनत्र सन्ता नपु म॑धुनमाचरत् ॥ ७८ ॥ वतयं वृक्ष न व छिन्यात्नाप्यु हीवनमुतमृनेत् ॥ नास्थिभस्मकेपाानि न
कशत च कण्टकान् ॥ आपांगारङरीषं वा नाधितिषेत्कदाचन ॥ ७९॥ न चाभि ठवयेद्वीमान्नोपदध्याद्धः कचित् ॥ न चैनं पादत
कुयान्युखेन न धमेहषः ॥ ८० ॥ न कूपमषरोदैत नाचक्षीताशय॒षिः कवित् ॥ अप्र न पर्षिपेदधि नाद्भिः प्रशमयेत्तथा ॥ ८३ ॥
सुन्भरणमातते ब् न स्वयं श्रपयेत्यरानु ॥ जपण्यमेथ पण्यं वा विक्रये न प्रयोजयेत् ॥ ८२ ॥ न वद्वि सुखनिशपिखाख्येत्रा्च
। एुण्यह्नानोद्कस्नाने सामन्तं वी कृकेत्र ह॒ ॥ ८३ ॥ न भिन्धासूवतेमपं सत्योपेतं कदाचन ॥ परस्परं पञुद् व्यान
शक्षणा नावबापयत् ॥ ८४ ॥ परार्था न हवति नर्पानायनादिभिः॥ कारयिता सुकमाणि कारून् पातन वजेयेत् ॥ साये प्रात
दाराच् भिक्षार्थं नावधाय्येत् ॥ ८4 ॥ वदिमौत्यं बन्धं भायैया सह भोजनम् ॥ विगृष्मादं ङदरारेशं च विवनंयेत् ॥८६॥
~ = =
१ आसेवेतेति साधु । २ स्नानमिति पा० । ३ चात्मानमिति पा । ७ धाष्येद्वानिमित्ततः हति पा०। ९ वैत्यद्क्षमिति) चत्यकृक्षानिक्ति पा०। & माचरेदिति पा०। ७ क्रटपण्यमिति?
छृतपण्य चेति पा० | ८ चाम्र तु हति पा० । न कृषेत्-नातिक्रम्य गच्डदिव्यर्थः । ९ पूर्मं पूर्वनियमवन्धमित्यर्थः ।१० अभ्युपेतनिति पा०। ११९ जरूषातातपादिरगिति पा०।
= ~
क
<२ (द. {८
"~~
8 < <
(त नयः 4
1 ष्ट ल्त न 122. +:
उत
1
॥११२॥
५८८
ष्ठ 2
<
[1 ५ त
, ^.
~>
~
क = कम,
1 सादन ब्राह्मणास्तत्र नरसपत्न हषन् बुधः ॥ स्वमभि नेवं हस्तेन स्पृरोननाप्॒ विर वसेत् ॥
१ ना ॥ सुखनव धमेद्बि सुलाद्निरजापत ॥ ८८ ॥ परचचियं न भाषेत नायाज्यं याजयेद् |
अयत् ॥ द्वतायतनं गच्छेत्कंदाचित्नाप्रदक्षिणम् ॥ ८९॥ न वजयेद्रा वष्चेण न
नाधार्मिकन्नेः सह ॥ ९० ॥ न व्याधिदूपितैवापि न शदः पतितेन षा
= वरणा सान विना च कमण्ड्टुप् ॥ नागनिगो्रा्मणादीनामन्तरेण ्रमेत्कचित् ॥९२॥
तमाः ॥ न निन्देदयागिनः सिद्धाद् एुणिनो वा यतस्ता
श ्गान। गवामपि ॥ ९४ ॥ स्वां तु नक्रमयेच्छयां प्रतितायेन रोगिभि
(नल्पण नाम षडश्ाऽध्यायः ॥ १६ ॥ गल्यनमिक्ष्यानणयः ॥. व्याप्त खाच ॥ नायच्छदस्य वप्राजज्रमाद्यद्र यदि वान्यतः च ्र्
<७ ॥ न पक्षकेणापधमेन्न श्युपेण नं
दनः ॥ नेक्रेत्भां विप्रषषमायं च
देवायतने स्वपेत् ॥ नेकोऽघवानं प्रषेत
॥ नापानद्रनितोऽधानं नछादिरहितस्तथा ॥ ९१ ॥ न
निषृत्स्यन्ती न वनितामतिक्नामेह्िनो
॥ ९३ ॥ दृवेतायतनं प्रज्ञो न देवानां च पत्निधौ ॥ नाक्रामेत्कामतश्छायां
॥ नाङ्गाभस्मकंशचादिष्वधितिष्ेत्कदाचन ॥ ९५ ॥
मथ माजनारप् स्नानन्नवरोदकम् ॥ न भक्षयेदभ्ष्याणि नापेयज्चापििषिनाः ॥ ९६ ॥ इ
6 पराप २ धूम्र
वून्यतः ॥ स
| यच्छदस्य विपराऽतर मोद्यदरा यदि वान्यतः
शूदयान् बनति यस्तु युक्त द्यवापदि ॥ 3 ॥ षण्मासान्यो 12 शुत सदस्य् विगरहितम् ॥ जीवन्नेव भषेच्छद्रो मृतं एवामिनायते
। ९ ॥ त्राहमणकषत्रियविशं शुदरस्य च सुनीश्वरः ॥ यश्यत्तनोद्रस्थन ग्ृरतस्तयानिमप्रुपात् ॥
मेकास्मिः \ छ सिकान् पडि च अनयत् । गणिक्षा्र । 8॥ चक्रोपजी विरनकतस्कर्ष्पनजिनां
वज्ञेयेत् ॥ 4 ॥ ~= ` - उखाखचनकमात्े वाुषेःपतितस्य च ॥ सुप्रणेकाररोट्षव्याधबद्वातरस्य च
1
९ न जपेदा इतिं पा०। २ हुस्तेनैकरेनेति पा०। ३ न देवायतनं
गच्छेत्कदाविद्वाभदक्षिणमिति पा० । ४ व्रतिनेषिति प
पा । 8 ब्राह्मणानाञ्च गारपीति पा०। ७ मृतःश्वाचाभिनायति दति पा°
। < राजाल्लाभेति पा० | ९ चमक्रारिण इति पा० । १०
१९१ व्याधितस्यातुरस्यचेति चाञ |
२३ ॥ नटात्र नत्तकात्नच तक्ष्नोऽ
तथा ॥ गृन्यवखहकारात्र घूतकात्रच
॥ ६ ॥ [चिकित्सकस्य चेवात्रं पँधल्या
९ देवतायतनं प्राज्ञो देषाना्चैव मन्विणामिति
पानमत्ररात्रत्रवरारभिङ्ञस्तस्य चैवहि इति पाण
ए
र च ॥ स्तननास्तिकयोसत्रं कवतानिन्दकस्य च ॥ ७ ॥ सोमविकरयिगश्ात्न संपाकस्थ विरोषपः ॥ -भायानितस्य
|च भो च्छस्य कयस्य तथेोच्छिठभोनिनः ॥ अप्॑तयत््च सेषं श्यीपस्य सेव हि ॥ ९॥
॥११२' च्छिष्स्य कदयंस्य तथेषोच्छिष्टभोनिनः ॥ अ्तयननच ्नीषस्य च|
| छावसयासिन्ात्त मत्तोन््तस्य चव ॥ वृ हि ॥ भततिस्य रदितस्यात्रमवक६ पह छ पर्रम ॥१०॥ ्रह्मदिषः पापर्चेः श्राद्धान्नं सूतकस्य च् ॥
बथापाक्य केवाननं यत्न वतुरंस्य च ॥ 9१ ॥ अप्रजानान्ह नारीणां भतर्वस्य तथेव च ॥ कृरका्नं विरोपण शसचपिकायेण
स्तथा ॥ १२ ॥ दण्डान्न वातिकात्नं च मिषजामन्नमेव च ॥ विद्नननस्यति ० --- च ॥ १३.॥ पुनधुवो विरीषेण तथ
दिषिषपतेः॥ अवज्ञातं धूतं सरो विस्मयानिितम् ॥१४॥ रोरपि न भोक्व्यम्ं सरकार नत१॥ तं हिमचुष्यस्व सवम
व्यप्रस्थिषम्-॥ १५ । | यो यस्था समश्नाति त तस्याश्नाति -किंखिषम् यो यस्यात्र समश्नाति स तस्थाहनाति
(9
॥ आर्धिकः इखमित्रध् मित्रश्च स्गोपाङश्च नापितः ॥ १६ ॥
कुरीख्वः डमभक्षारः वकम एष च ॥ एते शुष भोय दता सलं पणं इधः॥ पायस लेपकं यत् गोरसं चेष सक्तवः ॥१७॥
पिण्याकं च तेठ = गदाम 7१९ मा त पण्डु रुं तं निं भम
पेत् ॥ छत्राकं विरह रों पीयुषमेवं च् ॥ १९॥ रियं सुल कथ | वनेयेत् ॥ जनं किशचकं च डुक च तथ
च ॥ २० ॥ उदुम्बरमलां ३ जग्ध पतति वै द्विजः ॥ वथ $रारसंयावं पायसध्पमेव च ॥ २१ अदुपाङ्घतमि च दुवान्नानिं
हवीषि च ॥ यवागूं मातुटिद्च मत्स्यानप्युपाककतान् ॥ २२॥ नीपं कपित्थं इते च प्रयतनेन विजयेत् ॥ वोन १. पिण्याकं बादल
दिवाधौनास्तथेते च ॥ २३ ॥ रात च तिठषम्बदरं परनन द1१ त्यजत् ॥ नाश्रीयास्यत्ा तकं न ५ ~~ ॥ ५ ॥
| दामि ति पा त,.अवद्र परिक्षतमितिं पाः स्थेति; हावात्न मसुरप्य च इति पा° । ४ करतघ्रस्येति पा० । ५ रण्डिकात्तमिति पा०।
& == वै । गे 1 थ र ४ नमै पा ष ८ छरा ्राह्यं दविजातिभिरिति पा० । ९ नास्कित्ि पा०। २० पीटूषमेवेति
विड राह्च्च रौर पेथ॒भमेव च इति विद्ध राहश्च दीद पपेग्रषमेव च दति पा० । ११ करक्राणीति पा० 1 ११ ककरमश्चेति पा० । ९३ देव धान्यमिति ¶° ।
<->
+< ८ 0४ 24 2
~^
=
क
क
॥११३॥
॥ 222
५६221४2 >
~
~ 7 2 न
क्ियाद्ष्ं भावद्ष्टमसत्सगं विषनंयेत् ॥ केरा कीटवपत्रे च सभूरैखं च नित्यशः ॥ २५॥ श्वाबततं च पुनः सिद्धं चण्डाठेक्षितं | ८
ध] ॥ उदक्य ॥ घ॒ पतितैगेवा चा्ातमेव च॥ २६ ॥ अन्वितं पंषितं पयौभान्तं च निच्येशः॥ काकङ्द्रसंस्पृष्ं कमिभिशेव || ४
पयुतम् ॥ २७ ॥ मदुष्येथवा त्रातं कुष्टिना स्पृष्ठमेष च ॥ न रनस्वख्या दत्त न पश्चल्या सषकप् ॥२८॥ मञ्वद्राससा वापि परथ (
चो पथोजयेत् ॥ विषत्साय।अ गोः क्षीरो व निरस्य च ॥ २९॥ आग्रिकं सन्धिनीश्चीपमपेयं मवखषीत् ॥ वराक हंषदाल्य्है
रिकं शुकं तथा ॥ ३० ॥ तथा ङुरणत्टूरं नाखपाद्च कोकिछम् ॥ चार्पाश्च सपीटाच इयेनं ग्रं तथेव च ॥३१॥ उदकं चक्र ॥
वाक भासं पारावतं तथा ॥ कपतं टिष्धिभजेष मामङडःपेष च ॥३२॥ सिहं व्याघ्र माजार श्रानं ककु मिव च ॥ -यगारं मकरं $
चेव गहैभञ न भक्षयेत् ॥ न मक्षयेत्सपैषृगात्न नया वनवरार् द्विजान् ॥ ३३ ॥ जछेवरान् स्यर्चरान् प्राणिनश्वेति धारणा ॥ गोधा
[वित् सछकी चेति सत्तमाः ॥ ३९॥ भक्ष्याः पञ्चनता नित्यं मतुराह प्रजापतिः ॥ मत्स्यान् स्स्काच् भुजीयान्मामिं
[खमेव च ॥ ३५ ॥ निषे देवताभ्यस्तु बरा्मणेभ्यस्तु नान्यथा ॥ मयुरन्तित्तिस्थेव कपिभेरकमेव च ॥ ३६ ॥ वा्रौणतं द्वीपिन्
। व तिः॥ रीजीवान् सिष्वण्डाश् तथा पादीनरे पटीनपेदितो ॥ ३७॥ तष सि सषुदिष्ठा भक्षणीया ` नीश्वसः ॥ प्रोक्षितं
[ ॥३८॥ यथारवधि नियुक्तं च प्राणानामापि चात्यये ॥ भस्षयेदेव मासानि शेषभोजी न दिप्यते ॥ ३९॥
गपधाथेमरक्तो वा नियोगाचयं न कारथेत् ॥ आपन्नितस्तु यः श्रादे दैवे वा म॑स्ुस्सृजेत् ॥ यान्ति प्रमाणे तावतो नरकान्
जेत् ॥ ४० ॥ अपेयं वाप्पपेयञ्च तथेवास्पृह्यमेव च ॥ द्विनातीनामनाखीवच्यं नित्य मयमिति स्थितिः॥४१॥तस्मात्सवप्रयतेन मयं ||
१ सुदेखश्वेति नभो वारिच नित्थराः इति च पा०।२ सतेमयेति, सरोषया इति च पा० । ३ पखासोऽय वजैवेदिति पा० । ४ चानिर्दरन्तयेति पां०। ५ सद्निनीक्षोश्मपेष ५
ति पा । & ररखवक्रर्ेति पा० । ७ परिणो सन्यान्वनेचरानिति पा० 1८ खदमीती पा । ९ कपोतश्च कपिन्नकमिति पा० । १२ शेवः सिहतंड्वोति पा०
शि
< )
0
[7 १ ~= -~ ~~
५
र पु
॥११४॥
~~~
¢, 1
न्क
त् ॥ पीत्वा पतितः कमैभ्यो न सम्भाष्य भीदिनेः॥४२॥ भक्षपिता ह्यभक्ष्याणि पीलपियान्यपि द्विजः ॥ नाधिकार
वद्याव्त्तन तरनत्यधः ॥ ४३ ॥ तस्मात्परिषेत्नित्यममक्ष्याणि प्रयततः ॥ आरोप्य याति चेवेको तथा वै याति खम् ॥ ४९ ॥
इति श्री द भक्याभध्यनिणेये व्यासणीताप्र पत्तदरोऽध्यरायः॥ १७॥ ब्राह्मणानां नित्यकतेन्यकमाणि ॥ ऋषय उचुः)
| इन्वति कव्यं ्रह्मणानां महामुने ॥ तदाचकषालिडं क येन सुचपेत वन्धतात्॥१॥ व्याप उपाच ॥ वषे समाहिता पय॑शृुभं
गदतो मप ॥ अदन्यहनि कत्तव्य ब्रह्मणानां कमाद्वििम् ॥ २॥ तरे युद तूत्याय घमेमथेश्च चिन्तयेत् ॥ कायदैरा्च यन्म
-पायत् मनतसशवरम् ॥ ३ ॥ उषःकाठे च सम्पाति ता चावहयकं बुधः ॥ घायान्नदीषु जुद्धाषु शाय कृत्वा यथाविधि ५ ४ ॥ प्रातः
तानेन प्रयन्ते येऽपि पापङ्कतो जनाः ॥ तस्मात्सवेपरयत्नन प्रातः घ्रानं समाचरेत् ॥ ५ ॥ प्रातः स्तां प्रसन्ति दृषदएकरं हि तत्॥
वादतः ७॥ अटक्ष्मको जडं किंचित् दुःस्प्रं दुवि चिन्तितम् ॥ प्रातः स्नानेन पापानि प्रथन्ते नार सरायः ॥ ८ ॥ अतः स्नानं पिनि
तां प्रभातं कमे संस्पृतम् ॥ हमे जप्ये विशेषेण तस्मात्स्नानं समाचरेत् ॥९॥ अशृक्तावशिरस्फं वा स्नानमस्य विधीयते ॥ अप्रैण
वक्षसा वाथ माननं कापि स्मृतम् ॥ १० ॥ आयते वै सथुतपत्रे सषानमेव समाचरेत् ॥ तह्नादीनामथाशक्तो स्नानान्याहुमेनी
पणः ॥ ११ ॥ त्राह्ममाभरेयसुरिष्ठि वायव्यं दिव्यमेव च ॥ वार्ण योगिकं यच्च षोढा स्नानं हमाप्रतः ॥ १२ ॥
बह ह॒ मानेन मन्तः ङेः शोदकबिन्दुभिः ॥ आग्रेयं भस्मना पादमस्तकादेहधूखनम् ॥ १३ ॥ गणां हि रजता
प्ात्तं वायव्यं स्लानयुत्तमम् ॥ यतु सातपवर्षेण घनं तदिव्यघुच्यते ॥ १४ ॥ वार्णञ्चावगाहस्तु मानधं स्वात्मवेदनम् ॥ योगिनां
९ उपेयातिचविप्रावे तथा वचेद्याति रौर्वभिति पा०। २ कायञ्छेशं तद्तामिति पा । ३ ऋर्षिभिर्वहुमिश्वोर्णोभति पा० । 9 सरक्ष्मीः कालकर्णी चेति पा° ।
९ असामर्थ्य इतिं पा० | ६ तदिति पा
मप् णागृषिता नित्यं पातः छ्रानात्न संक्षयः ॥ ६ ॥ सुते सुप्तसव सततं छा याः सैकानि हि ॥ ततो नेवाचरेत्कमं अङ्ता घ्रान | &
[{9।
4
©
[ 8,
%
॥११९६॥
तानमास्यातं यागे विश्वातिविन्तनम् ॥ १५ ॥ आत्मतीथमिति स्यातं सेवितं बह्मादिभिः ॥ मनशुदिकरं पुसां नित्यं तत््ानमा
चरत् ॥ १६ ॥ रक्तशदास्णं विदरान् परायभितते तथेव च ॥ पर्षारय दन्तकाष्ठ पे भक्षयिता विधानतः ॥ १७ ॥ आचम्य प्रयतो
नित्यं स्नानं प्रातः समाचरेत् ॥ मध्याइटि्षमस्थौद्यं द्रादशायटक्म्मितम् ॥ १८॥ सतचं दन्तकं स्थात्तद्मण त धावयेत् ॥
षीरृक्षसथुदरतं माङ्तीसम्भवं श्भम् 4. भपामागं् विल षतः । ्
; (क न्दत हात्वक्तु थथ
तम् ॥ परिहत्य दिनं पापं भक्षये विधानवित् ॥ २० ॥ नपाटवहन्तकाष्ठ नाडल्यप्रेण धारयेत् ॥ प्रक्षाल्य भक्ता तनद्याख्छुचा |
र समाहितः ॥ २१॥ स्नाता सन्तपयेदवातृर्षार् पितगणस्तथा ॥ आवम्य मन्तरानित्य पनराचम्य वाग्यतः ॥ २२॥ सम्भाजयं
(| मन्बेरासानं इरेः सोदकबिन्दुभिः ॥ आपोदिषठाव्याहतिभिः सादन्या वाहे भः ॥ २३ ॥ ओंद्भारव्याडतियुतां गायत्री
# वेदमातरम् ॥ नल्वा नलान्नि द््याद्रस्करं परति तन्मनाः ॥ २४ ॥ पराल्ेषु ततः स्थित्वा दभु सुमाहितः ॥
४||ङता ध्यायेत्सन्ध्यामिति स्मरतिः । २५.॥ वा च सन्ध्या जगह्ूतिमायातीता हि निष्का ॥ शरी केवडा शक्तिस्तत्तभयशय॒द्रषा
) ॥ २६ ॥ ष्यात्वाकंमण्डख्गतं सावर वै जपेः ॥ प्राङ्युखः सततं विप्र सन्ध्योपासतनमाचरेत् ॥ २७॥ सन्ध्याहीनोऽ विनित्य
४
॥
४
¢
(
` नरकायुतम् |
॥ ३० ॥ तस्मत्सवमयतेन सन्ब्योपासनमाचरेत् ॥ उपासितो भवेत्तेन देवो योगतदधः परः ॥ ३१ ॥ सदघ्रपरमां नित्यं शतमध्यां
दज्ञावराम् ॥ सात्रिजीं पे जपद्विदराच् प्राङ्पुलः प्रयतः स्थितः ॥ ३२ ॥ अथापतिष्ठदादित्यमुयन्ते वे समाहितः ॥ मन््ैत्तु विति
== ~ ~ 2
१९ योगाद्धिष्णुविचिन्तनमिति पा० । २ प्रानापत्यभिति पा | ३ नायुटया षारयेत्र क्षविदिति पा० । ४ प्राक्कूटेषु समाक्तीन दाते पा० । ९ श्रुतिशेते पा०। $ हेश्वरी
तु परोति पा
ऋ | ^
ज
यत्५
ताय च शाम्ताय कारणत्रयहेतवे ॥ निवेदयामि चात्मानं नमस्ते विशरपिणे ॥ २५ ॥ नमस्ते घूणिने तभ्य पूय त्ह् + ॐ
रूपणं ॥ त्वमेव ब्रह्म परममापोज्योतीरसोऽमृतम् ॥ भष स्वस्त्मो्ारः शवो शरः सनातनः ॥. ३९ ॥ परुषः सन्महा ऽन्तर ।
प्रणमामि कपादनम् ॥ त्वमेव विश्व वहुधा जात यनायते च यत् ॥ नमा शाय चूयाय त्वामहं शरणं गतः ॥ ३७ ॥ प्रचेत्षे नमस्तभ्यं
नमो मीडष्टमाय च ॥ नमो नमस्ते इदराय तामहं श्चरणं गतः ॥ हिरण्यबाहवे तभ्य हिरण्यपतये नमः ॥ ३८ ॥ अम्बिकापतये तभ्य
मायाः पतये नमः ॥ नमोऽस्त नीटय्ीषाय नमस्तुभ्यं पिनाक्गिने ॥ ३९ ॥ विरोहिताय भगोय सदतक्षाय ते नमः ॥
तमोऽपहाय ते नित्यमादित्याय नमोऽस्त ते ॥ 9० ॥ नमस्ते वै्रहस्ताय त्यम्बकोय नमो नमः ॥ प्रप्य त्वां विहपा6
महान्तं परमेश्वरम् ॥ ०१ ॥ हिरण्मये गृहे यप्तमात्मानं सवदेहिनाम् ॥ नमस्यामि परं ज्योतित्रह्माणं त्वां परामृतम् ॥ २९ ॥
विशव पडयुपति भीमं नरनारीश्चरीरिणम् ॥ नमः घुयाय शाय भास्वते परमेष्ठिने ॥ ४३ ॥ उग्राय सर्वैतक्षाय लां प्रये सदैव हि ॥
५ | एतद घयेडरयं न्वा स्तवमनुत्तमम् ॥ ४४ ॥ भ्रातःकाठेऽथ मध्याह्ने नमस्छयांद्िकरम् ॥ इदं पतनाय शिष्याय धामि काय द्विजातये
॥ ४९५ ॥ प्रदेयं घुय॑हदयं ब्रह्मना ठ परद्ितम् ॥ सवपापप्र्मनं वेदसारसयद्रवम् ॥ ब्राह्मणानां हितं पुण्यमृषिसंपेनिषेवितम् ॥४६॥
अथागम्य एह करिः समाचम्य यथापि ॥ प्रजाल्य वह् विधिवन्जुहुयाजातवेदसम् ॥ ४७ ॥ विर् पुत्रोऽथ परती वर रष्य।
४
॥
<<
सोरे ऋयजुःसामतम्भैः ॥ ३३॥ उपस्थाय महायो देषदेवं दिवाकरम् ॥ इर्त प्रणति ध्मा धरां तेनैवं मन्तः ॥ ३४ ॥
॥११९५॥
|
वारि सहोदरः॥ पाप्यालज्ञां विषेण द्वयं यथावरिपि ॥9८। पवित्रपाणिः पूतात्मा शुञ्म्बरधरः शयुषिः॥ अनन्यमनसा नित्यं यह
निव्यश्वोक्ते पा । २ खगोरकायानन्ताय दान्ताय ज्ञानद्पिणे इति पा० । ३ सदसत्सूधते इति पा । 9 नमो हंसाय ते तुभ्यमिति पा । ९ बहु इति पा० । & दहुन्त ॥ ११९॥
मिति पा० | ७ परां गतिमिति पा० | ८ सर्वभक्षाय, सवंरक्षाय इति च पा० । ९ ब्रह्मणस्तु प्रप्तादुतः हाते प° । १० अनन्यमनसो वद्विभेति पा ।
--42य स्त च्ल ८2 2४ 2 +< ०४८2498 च्च
र कि. |
4
यात्संयतेन्दरियः॥७९॥विना दुभण यत्कृमं विना घूजेण वा पुनः॥ राक्षसं तद्धेत्सव नामेह फटपरदम्॥५०। देवतानि नमस्ट्याडपंहारा | ए
तिेदयेत्॥दवात्युष्पा दिकं तेषा वदशेवाभिवादयेत् ॥ ५१ ॥ युरुकैषाप्युपासीत दितचास्य समाचरेत् ॥ वेदाभ्यां ततः कुयात्यला||६
चछक्तिती द्विनः ॥ ५२॥ नपेद्यापयेच्छिष्यान्धारयेद विचारयेत् ॥ अवेक्ष्य तच्च शान्नाणि धमीदीनि द्विजोत्तमाः ॥५३॥ वैदिकाशैव |
निगमान्ेदांगानि च सर्वशः ॥ उपयादीश्वरं वाथ योगक्मप्रिद्धये ॥ 48 ॥ साधयेदिषिधानयांद् ङट्म्बायें ततो द्विजः ॥ ततो|
मध्याह्नसमय लाना मृदमाहरेत् ॥ ५4 ॥ पुष्पाक्षतान् इरतिसन् गोशङच्छुदयमेव वा ॥ नदीषु देवखातेषु तडागेषु सरस्पु च ॥ ||
स्नानं समाचरेन्नित्यं गतेपरह्वणेषु च।५६॥ परकीयनिपानेषु न स्नायाद्रे कदचन ॥ पशचपिण्डान्सयुदधत्य स्नायाद्वसम्भवे पुनः॥५७॥ || &
मदेकंया शिरः क्षासयं दाभ्या नाभेस्तथोपारे ॥ अधस्तु तिसृभिः कायैः पादो पमिस्तयेव च ॥ ५८ ॥ मृत्तिका च सधिष
साद्रौमखकमाञिका ॥ गोमयस्य प्रमाणन्तु तेनाङ्गं उेष॑येतपुनः ॥ ५९॥ ठेपयित्वा तीरसंस्थं तदङ्गे मन्तः ॥ परक्षल्या (
चम्य विधिवत्ततः स्नायात्समाहितः ॥ ६० ॥ अभिमन्य नछं मन््स्तंछिङखवारुणे यु : ॥ भवरूतस्तदव्यक्तं धारयेदिष्णमन्ययम् ||
॥ ६१ ॥ आपा नारायणोद्ूतास्ता एवास्यायनं पुनः ॥ तस्मान्नारायणं देवं ततानकारे स्मरः ॥ ६२ ॥ पेक्य सोङ्ञरमादितय (
1 10 ॥ ६२ ॥ अदान्तः पुनराचामेन्मन््रेणानेन मन््रवित् ॥ ६० ॥ अन्तशरापि भूतेषु यद्ययं विंवताश्ुवः ॥ त
त्वं वषट्कार आपा ज्योतीरसोऽमृतम् ॥ ६५ ॥ द्रुपदां वा बरिरभ्यस्येदयाहातिं पणवानिताम् ॥ सावि वा नपेद्धदान्ता ए
मणम् ॥ ६३ ॥ ततः पम्भाजनं छयात् आपोि्ठा मयो वः ॥ इदमापः भ्वहृतो व्याहतिमिर्तथेव च ॥ ६७॥ तथामि |||
मन्य तत्तोयमापो दिषठादिभिष्चिकेः ॥ अन्तज॑रुगतो मभो जपेत्रिरषमपणम् ॥ ६८॥ दपंदां वाथ सावि तद्विष्णोः परमं पद्म् ॥ (
3/4
#
४
|
~ ____- ~~~] ब]~]{~-~]{ब]{ब]{~्~{~््] ~=] ~] ~
९ मन्त्रेण यदिति पा०। २ देवसाराभनिवेदयेदिति पा । ३ नावयति पा । ४ केपयेत्ततः इति पा । 4 तलिनधोते पा० । ६ प्यायन्धै विष्णुमिति, धारयनिति पा ।
७ पुनः पुनस्तथाचाभेदिति पा 1 ८ दिष्ठादिमन्त्रकेरिति पा० 1९ त्रिपथामिति, विपदाभिति पा०। ।
जिः
पै
द. पु,
॥१३६।
जवत्तयेच प्रणवं देषं वा संस्मरेद्रिम् ॥ ६९॥ दपदाषि यो मन्त्रो यदै परतिष्ठितः ॥ अन्तर्जछे भिरावत्यं षवपापेः प्रमुच्यते
॥ ७० ॥ अपः पाणो समादाय जघ्ठा वै भाजने क्रते ॥ विन्यस्य मर्धं तत्तोयं सुच्यते सव॑प्तकेः ॥ ७१ ॥ यथाश्मेषः कत॒राट
६ सवेपापापनोद्नः ॥ तपम त पावन ॥ प्रोक्तं सव॑पापापनोदनम् ॥ ७२ ॥ अभोपतिषठदादित्यमृष्यं पष्पांक्षतानितम् ॥ प्रकषिप्याखोकयेद
न्त यस्तमसः परः ॥ ७३ उदुत्यं चित्रमित्येे तक्ति मन्तः ॥ ईः चिषदन्तेन सावित्या सवरेषतः ॥ ७४ ॥ अन्य
वेदिके्मन्वेः सौरैः पापप्रणाशनः ॥ साधित वै नपेत्पश्ानपयन्ञः प॒ रैर ६७ ॥ ७९५ ॥ विविधानि पवित्राणि य॒द्यवियास्तथेव च ॥
ऽ | शंतर्ीयं शिरतं सोरान्म्र् तव॑तः ॥ ७६३ ॥ प्राक्केषु समासीनः इरेष प्राश्छसः शदिः ॥ तिष्ठथ वीकषमागोऽकं जप्यं यत् ||
समाहितः ॥ ७७ ^ स्फारिकेन््रक्षरदरक्ः पुजनीवससुद्धवैः ॥ कत्तव्य सक्षमाडा स्यादुत्तराइुत्तमा स्मृता ॥ ७८ ॥ नपकाठे न
¢| मूषित व्यंगा न परक्षहधः॥ न कपथेच्छिरो मीवां दन्तातते् प्रकारयेत् ॥ ७९ ॥ गद्यका राक्षा सिद्धा हरन्ति प्रसभं यतः॥ एका
नेषु शुचो देशे तस्माजप्यं समाचरेत् ॥ ८० ॥ चण्डालञ्ञोचपतिताय् इषा केष एनजपत् ॥ तेर भाषणं कृता क्षाता चैव पुनन
पत् ॥ ८३ ॥ जवम्य प्रयतो नित्यं नपेदश्युषिद स॑ने ॥ सौरान्मन्रान् शक्तितो पर पाषमानीस्त॒ कामतः ॥ ८२ ॥ यदि स्यात्
नषा वै वारिमध्यं गतोऽपि वा ॥ अन्यथा त॒ चो भरमयां देषु सुसमाहितः ॥ ८२ ॥ परदक्षिणं समाब्रत्य नमस्कृत्य ततः
( कित। ॥ जाचम्य च यथाल भक्तया खाध्यायमाचरत् ॥ ८8 ॥ ततः सन्तपयवानृषाच् पितृगणास्तथा ॥ आदावोङ्खरथचायं
नामान्ते तपेयामे वः ॥ ८५ ॥ दान् त्रह्मषीं शेव तपयेदक्षतोदकेः ॥ तिखोदकैः पितृन् भक्तया स्वुोक्तविधानतः ॥ <८& ॥
( अन्धारन्धेन सभ्येन पाणिना दक्षिणेन तु ॥ देवषीत्तपये्दामाबुदकानाओभेः पित् ॥ यज्ञोपवीती देवानां निवीती षितपंणे ॥८७॥
१ जथाषमपैणं सुक्तामिति पा० । २ पु्पक्षताज्नछिमितः पुष्प न्वितं नरमिति पा०। ३ उद्व तमतस्परि शति पा० । ४ शतस्रीयमायरविरः सीं पा ॥/ ५ तिषठश्वो-
दीक्षमाणोऽकेभितिं पा० | 8 उकछृष्टा चोत्तरोत्तरा इति पा० । ७ पितरगणान् क्रमादिति पा० । < स्वगह्योक्त इति पार ।
१
अ० १९
22,
(८८
2५ 2 <<
पद
८22,< ॐ
६
+=
2
22.
~=
॥११६॥
11 12112 {9
स्रत
उ
(2
¢
प्राचीनावीती पिव्ये त॒ स्वेन तीर्थेन भावितः ॥ निर््पाञ्य ्लानवह्नं तु समाचम्य च वाग्यतः ॥ स्वेभन्ेरचयेखान् पष्ैः पतरेरथांडुभिः
॥ ८८ ॥ ब्रह्माणं शङ्कं य तथेव मधुद्ुदनम् ॥ अन्यां्ाभिमतान्देवान् भक्तयाचारो नरोत्तमः ॥ ८९ ॥ प्द्याद्राथ पृष्पाणि
तन पारण त ॥ आपा वं देवताः सवास्तेन सम्यङ् समिताः ॥ ९० ॥ ष्यत] प्रणवपूं षै देवतानि समाहितः ॥ नमर्कारेण
पष्पाणि विन्यसेद्े पथ् प्रथक् ॥ ९१ ॥ विष्णो राराधनतपण्यं विदयते कपर वेरकम् ॥ पावना मान -ितयारपयब द्नादिमध्यान्तं नित्यपाराधयेद्म् |
॥ ९२ ॥ तदविष्णारिति मन्ेण सुकतेन सुमाहितः ॥ न ताभ्यां सक्ष मन्नो देषत्तोपि ॥ ` तदात्मा तन्मनाः शाम्तस्तदि |
प्गोरिति मन्तः ॥ ९३ ॥ अथवा देवमीशानं भगवन्तं सनातनम् ॥ आश पयेन्महदेवं भावपूतो महेधरम् ॥ ९४ ॥ मन्नेण इ ५)
गायन्या प्रणवेनाथ वा पुनः ॥ इरानेनाथवा शरूयम्बकेन समाहितः ॥ ९५ ॥ पुष्पैः पनैरथाद्निवां चन्दनायर्महेश्वरम् ॥ उक्त्वा
नमः शिवायेति मन्त्रेणानेन षा नपेत् ॥ ९६ ॥ नमर्ुयौम्महाङं तं मृतयुयर्मश्वरम् ॥ निवेदयत स्वासानं यो ब्रह्माणमिती प
धरम् ॥ ९७ ॥ परदक्षिणं दिनः इयातपच पाणि वै बुधः ॥ ष्यो यीत देवमीशानं व्योममप्यगतं रिषम् ॥ ९८ ॥ अथावलोकयेदकं ||
हसः शुचिषदित्यचा ॥ डुवन् प॑व महायज्ञान् ग्रहं गता समाहितः ॥ ९९ ॥ देवयज्ञं पित्रयजञं भूतय तथेव च ॥ मादुष्यं ब्रह्मयज्ञं च र
पच यज्ञान् प्रचक्षते ॥३००॥ यदि स्या तपेणादवांक् ब्रह्मयज्ञः कृतो न हि ॥ क्त्वा मवुष्ययज्ञं वे ततः स्वाध्यायमाचरेत् ॥१॥ अरः ६
| ॥
|]
#
--- ~~~
जाय
| पथिमतो दंशे भरतयज्ञान्त एव च॥ शपे समासीनः कुशपाणिः समादितः॥२। साराम्र खोक्षिके वाय जे भूम्यामथापि व्ा॥ वैददक ||)
क्त्या देवयज्ञः स वै स्मतः ॥ ३ ॥ यदि स्या्योकिके पक्ष ततोऽत्र त्र हूयते ॥ शाखाभ्ौ तत्पचेदत्नं विधिरेष सनातनः ॥ १०४ ॥
वयज्ञः ¦ "< तत्पचद्न्ने रष सनातनः ॥ १०४।
९ अन्याश्चापि महादेवान् मक्त्या चाक्रोधनो नर् इति पा० 1 २ सृक्तिन पोरुषेण-पुरुसूक्तेन « सरखरशीषी पुरुषः ? इत्यादिमन्त्रेण । ३ पुरुषेण तु दृति पा० । >८ निवेदयित्वा
चात्मानं विष्ण्वावमिततेजक्ति इत्यधिकः छि° पु । 9 ऋतं सत्यभितीशरभिति षा० | ५ ध्याथीत-ध्यायत्) जपैः प्रयोगः । ६ ऊहषियज्ञन्तत्ैव चति पा० ।
~ ~=
(ष्ट वष्ट टप ्ट १229
§. प. | | वेवभ्यश्च इतादत्नाच्छेषादूतब इरेत्॥धरतय्ञःस विहय भूतिदः त सवदेिनाम्॥५॥ व्यश्च वपचेभ्यच पतितादिभ्य एव १।दय्
॥११७॥ द्रूमो बेहिंात्नं पक्षिभ्यो द्विजघत्तमाः ॥६॥ प्ायचा्स्य पिस्य पर्यमन्ं बि हरेत् ॥ ्रतयज्ञत्सय न्य सायम्प्ाततयेथाविषि|
: |॥ ७ ॥ एकन्तु भोजयेद्विप्रं पि (5 सन्ततम् ॥ नित्यश्राद तदुच्छ पत्यज्ो गतिषद्ः ॥ ८ ॥ उद्य बा यथाच केचिदत्र
6 समादितः ॥ वेदतत्वाथविदषे द्विजायेषरोपपादयेत् ॥ ९॥ प्रजयेदातियथ नित्य नमस्येदचयद्विथुम् ॥ मनावा्ञमोभि : शान्तः स्वागतं
त्वगृहे गतः ॥ १० ॥ अन्वारव्पेन सव्येन पाणिना दषििन ठ ॥ इन्तकारमथागरं बा भक्षा वा शक्तितो द्विजः ॥ ११ ॥ दयाद्ति
( थ नित्यं बु्येत परमेशवरम् ॥ भिक्षामाहूमांसमाजाममयरं तत्स्याचतयैणम् ॥ १२॥ पष्कडं इन्तकारम्त् तचत्यंणपुच्यते ॥ गोदोहकाख
६|मा ब प्रतीक्ष्यो ह्यतिः स्वयम् ॥ १३ ॥ अभ्यागतान्यथाशक्ति नयेदतिर्थान्सदा ॥ भक्षा वै भिक्षवे दाद्विषेवद्रह्मचारिणे ॥
| दयादत्ते यथारक्ते द्यथिभ्यो खोभवलितः ॥ १४ ॥ स्वैषामप्यखमं हि तत्रं गोभ्यो निवेदयेत् ॥ अजीत बहेभिः सादं वाग्यतोऽ्न
६ |मङुत्यन् ॥ १५ ॥ अङ्घत्वा ठ द्वेन पच महायज्ञान् ह्िनोत्तमाः ॥ भीत चेत्स गदतम तिकोयोनि स गच्छति ॥ १६ ॥ वृदान्या
9 कतः ब माः ॥ ज ।
0||सोऽनवहं शक्तया महायज्ञः क्ियक्षेया ॥ नाशयन्त्वाञ पापान देवताभ्यचनं तथा॥ १७ ॥ यो भोक्षंदथवा्ञानादृ्घत्वा देवताचेनम् ॥
८ (~
पर
|| भक्तं स याति नरकं घुंकरं नाव संशयः ॥ १८ ॥ तस्मात्सवभयतनेन कृत्वा कमाण वै दिनाः ॥ धीत स्वजनैः सद्धं सष याति|
परमां गतिम् ॥ १९॥ इति श्रक्िमपुराणे उत्तर व्यासगीतासु भह्णानां नित्यकृतंग्यकमानेद्पणं नाम् जशादरा।ऽष्यायः °< |
( ब्रह्मणानां नित्यकर्तवयकमैसु भोजनादिपरिकारः ॥ व्यास उवाच ॥ प्राड्खलाऽत्राने युजत छुय।भूयुल एव व ॥ आसीनः
स्वासने शदे भ्रम्यां पादा निधाय च ॥ १॥ आयुष्य प्राह्ुसो युङ्क्ते यशस्य द्षिणाुलः ॥ भिये प्रत्यह्युलो धुते ऋतं धुते उदर
८ ९ वकि त्वन्नं पक्षिभ्योऽथ द्विजोत्तमा इति पार ।२ तस्माच्चतुर्य॑णभिति, तस्याश्चतयैणमित पा । ३ बन्धुभिरेतै पा । 9 मोहादथ बाठत्वादङ्त्वा दाति पा० । ५ ट्रकरेष्वाभे
अ जायते इति पा० ।
{--
॥११७॥
४
(
(५५४८
टं
६ । |
~
५ |
४,
# ६ |
९
म,
22
(
+
प
क अ ¦ सुमाहितः ॥११॥
€ | सरभैषामेव योगानामात्मयोगः स्धृतः पर ॥ योऽनेन विधिना कयोतत कवित्राह्मणः स्वयम् ॥ १३ ॥ यत्तापदीती युजत श्षणन्धा
शानश्रिया्चरेत् ॥ ५ ॥ स्वाहाप्रणवतंयुक्त प्राणायाचय।इति ततः ॥ अपानाय ततो युक्ता व्यानाय तदनन्तरम् ॥६ ॥ उदानाय ततः
कयात्समानायोति पथम् ॥ विज्ञाय तक्तमेतेषां लद््यादातनि दविः ॥ ७॥ दोषमत्र यथाकामं युत ववननएतम् ॥ व्यता तन्म
नता देवानात्मानं पै प्रजापतिम् ॥८॥ अपरृतापिधानमसीदयपरिष्टादपः पिवत् ॥ आचान्तः एनराचमेदथगारिति मन्वतः॥९॥ पदां
वा तिरावत्यं सर्वपाप्परणाश्नीम् ॥ प्राणानां पभथिरपीत्याङेद ततः ॥ १० ॥ जचम्ागुष्मात्रेण पादादष्ठेन दक्षिणे ॥ विष्राषष
कृताचमनणं कयात्छन्ष्यायामिति मन्तः
31
ट
त्सन्ध्यायामिति मन्तः ॥ अंयाक्षरेण सातानं योजयद्राह्नगोति ६ि॥१२॥
ठंकतः शुचिः ॥ सायम्भातनान्तरा वै सन््यायान्तु विरोषतः ॥ १९ ॥ नायात्सूयग्रहाुषर परतिषायं स॒रिग्रहात् ॥ यृहकाङ न
चाभ्रीयात्स्नाखाश्नीयादिुक्तये ॥ १९. ॥ शक्ते सषिनि चाश्रीया्दि न स्यान्मदानिर्ा ॥ अपूक्तयोरस्तगयारथादइा परैऽईनि॥१६॥
नाश्नीयाेक्षमाणानामपदाय च दुमतिः ॥ यज्ञावशिष्मयाद्वा न कदो नान्यमानषः ॥ १७ ॥ आत्मां भोजने यस्थ ॒रत्यथं यस्य
नम् ॥ वयथ यस्य चाधीते निष्फरे तस्य जीवितम् ॥ १८ ॥ यदुह वेशितिरा यच धुरे उद्ङ्छलः ॥ सोपान
त्कश्च यो भुङ्के सवै विद्यात्तदासुरम् ॥ ३९.॥ नाद्धैशत्रे न मध्याहे नाजीणै नाद्रवज्ञधृष्च ॥ न च भिन्नासतनगतां नं यानसं
स्थितोऽपि षा ॥ २०॥ न भित्रभाजने चेव न भूर्या न च पाणिषु ॥ नोच्छिषटो पृरतमादर््ात् न मूदधानं स्पृशेदपि ॥२१ ॥
~
~= १ ज
९ आपःपानोति पा० 1 २ यथोक्त्च इति पा०। ३ देवमातमार्नामाति पा० 1 9 रुषेत हदुयन्तत् इति पा० 1 ५ अपर करमेगेति पा०।६ स याति ब्रह्मणः क्षमिति पाः ।७न
ङ नः स्थितोऽपि वेति, न शय्यान्तः स्थितोऽपि वा इति पा० । ८ आद््यादिति आषेः प्रयोगः-माददीत् इति साघु पा०।
छि
4
खः ॥ २॥ पञ्चा्रौ भोजनं कुयोद्धमो पात्रं निधाय च ॥. उपवासेन ततस्य मच एह प्रन पतिः॥ २॥ उपि शुचो देशे पादो अक्षार
व करो + आचम्या्राननोऽक्रोषः पशाद्रौ भोजनं चरेत् ॥ ९ ॥ महव्याहतिभिस्तत्र परिधायादकेन तु अपृतोपस्तरणमतीत्यापो
८
८
&
व क 12 12 222
१ पु. | (
| |
११८
। |
-~---~
भा
(<
न ब्रह्न कत्तयेचापि न निश्शेष न भायेषा
न पाडुकानिगतीऽथ न हपनििख्पन्नपि ॥
: । २९ || (>. {७
ल्ध्यां ^
॥ नान्धकारे नं सन्ध्यायां न च देवाटयादिषु ॥२२॥ नेकव्नस्तु युञ्नीत न यानरायनास्थितः॥
२३॥ युक्ता वै सुलमाल्थाय तदत्र परिणामयेत् ॥ इतिदहाषएुराणाभ्यां बेदाथांुपवरहयेत्
व्यामुपासीत पएवोक्तविधिना शुचिः ॥ आसीनश्च नोधा गायत्रीं पञ्चिमां प्रति ॥ २५॥ न तिष्ठति त॒ यःपामास्त
य पमाम् ॥ स शरुदरेण समो टोके सपकथैषिवनितः ॥ २६ ॥ हतायि विषिवन्मनेर्धुक्ता यज्ञावकषि्टकम् ॥ सभृत्यवान्पव
"नः सपच्छुष्कपदो निशि ॥ २७॥ नोत्तशमिष्रलः स्प्यात्वधिमामिष्ूवो न च ॥ न चाकाशे न नग्नो षा नाञ्ुचिनां सने कचित् ॥
५ २८ ॥ न श्ीणायान्तु सायां शून्यागारे न चेष हि ॥ नान न प्रास शयने वा कदाचन ॥ २९॥ इत्येतदसिखनाक्तमहन्यहनि
१ मया ॥ त्राह्नणानां ज्त्यजातमपषगफड्प्रदम् ॥ ३० ॥ न, ~ 1. क्थादथव[रुस्याद्राह्मणा न करोति यः ॥ र याति नरकान्योर
काकयोन। च नायम ॥ २३ ॥ नान्यो वियुक्ते पन्था यकवाशरमवििं सकष ॥ तस्मात्कर्म
©
= + ति |
| त ॐ हमपृराण उत्तरा व्याप्तगीताघु बराह्णानां नित्यकतग्यकर्मऽ पकरषणन् नामानि राोऽध्यायः ॥ १९ ॥ जथ
ं
[कक
(1
§
ष्ट्रः
६
८ | ्राढकलपः ॥ व्यास उवाच ॥ त शाय वायः अ्रिनावस्था भाष्य काथ द्विनाततः ॥ पिण्डयादायकं भका युतिखक्तिफ्मदम् ॥ १ ॥
9 |ण्डन्वाहायेकं भरा क्षीणे राजते शस्यते जपराहं दविजातीनां प्रशस्तेनामिषेण च ॥ २ ॥ प्रतिपत्मभृति हन्यास्तिथयः
£| हषणपक्षके ॥ चतुदश वनपितव प्रशस्ता हयपरोधतः ॥ ३॥ अमावस्याषएकास्तिघ्तः पोपमाप्ादिषु अषु ॥ ति्ठस्तास्वषटकाः
६|पष्या माघी पञ्चदशी तथा ॥ ९ ॥ वथोदी मायुक्ता वरषाषु च विशेषतः ॥ रास्यपाक्षश्रादकाराः नित्याः प्रोता दिने दिने ॥ ^ ॥
| तभित्तिकनतु कत्तव्य यहे चनद्रपुधेयोः ॥ बोन्धवानां विस्तरेण नारकी स्याद्तोऽन्यया ॥ & ॥ काम्यानि चेव श्राद्ानि शस्यन्ते
& ९न चाकाशे इति पार । २ तदर्योऽतुपवरहयेदिति पा० । ३ धर्मेति, स्रकर्मबहिष्करत इति पा०। ४ नापिरैगे इति पा० | 4 कृत्यतममिति पा०। & क्षीणे राजति क्षययुक्ते
य| चन्रं कृष्णपक्े इत्यथैः | ७ ह्यपरा यतः इति, हयत्तरोत्तरे इति पा० । ८ ति्श्वनहाथकाभिात पा० | ९ व्राह्मणानाश्चमरणे हृत्त, वान्धवानाश्च मरणे हति फ ।
६
24०2202 2 22४ 2
॥११८॥
।
र.
`
`
॥
`
2
णो
-~---
ग्रहणादिषु ॥ अयने विषुव च् व्यतीपाते त्वनन्तकेम् ॥ ७ ॥ सक्रान्त्यामन्षयं श्रां तथा जन्मदिनेष्वपि ॥ नक्षत्रेषु च सर्वषु कार्य
| विशेषतः ॥ < ॥ स्वगे भते छता कृत्तिकासु द्विजोत्तमः ॥ अपत्यम रोदिण्यां सौम्य तु ब्रहमवचै्म् ॥ ९ ॥ रौद्राणां कमणां
||| सद्धिमद्रायां र यंमेव च ॥ प्रन तथा भूमि धिषे पुष्ये तथेव च ॥ १० ॥ सकौन्फामांस्तथा पराप्यं पिति सोभाग्यमेषं च
अयणे त॒ धनं विन्धे पारन्य पापनासनम् ॥ ११ ॥ ज्ञातिशक्यं तथा दस्ते चिराया च बहून् सुताय ॥ बाणिगयतिद्धि सातौ त
वशाखासु सुवणकम् ॥ १२॥ मेरे बहूनि मिञाणि राज्य शक्रे तथैव च ॥ पे कृषि छमेज््ानं पिष्ठिमाप्ये सुदरतः ॥ १३ ॥
वाच् कामानै्वदेव श्रेष्ठयन्यु भरवणे एुनः ॥ धनिष्ठायां तथा कामानम्बुपे च परम्बछम् ॥ १४ ॥ अनेकपादे कुप्यं स्यादादभे शर
५ य॒मम् ॥ शत्थाम्बहवो गावा छ्धिन्यान्तुरगास्तथा ॥ याम्ये त॒ जीपितिन्तु स्याघः श्रादं सम्प्रयच्छति ॥ १९ ॥ आदित्यपारऽन्वारेग्ं
८ || चन्ठ रत च = 73 -तन-----------ष्- न्
ककककिकककोन
(< -~८८
॥
।
2
।्््
४
टः
(६ दा ति ५ डने सवत्र विनयं सपात् कामान् वृधस्य तु ॥ १६॥ वियामभीषटा्॒ यरो धनं वे भारे एनः ॥ ₹
१ ` तत्सु सुतान् युभात् ॥ १७ ॥ कन्यका वे द्रेतायाया त॒तयायान्तु षिद्दति ॥ पनरुन् कदर थत्य वे पञ्््या श्योभनान्
~
५। सुतान् ॥१८ ॥ पष्ठ्यां युति कृषिापि सत्यां च धनं नरः ॥ जष््यामपि वाणिभ्यं भते श्रादद्ः सदा ॥१९॥ स्यात्तम्पमेकृषुरं
| दशम्यां दरषुर् बह ॥ एकाद्र्यान्तथा इप् त्रह्ममचस्विनः सुतान् ॥ २० ॥ दरादृरयां जातरूपं च रजतं इप्यमेष च ॥ ज्ञातिश्रे्ठयं
ट न चठवरयनति जुप्रनाः॥पचद्रया सकामान् प्राप्रोति धादवदः सदम॥२१॥ तस्म च्छादरं न कव्यं चतुदैरयां दविजातिभिः ॥ ई
लन ठ हतानान्तु राद तच् प्रक्पयेत् ॥ २२॥ द्रवयत्राह्नणपतम्पत्तां न कारनियमः कृतः ॥ तस्माद्धोगापवगाथं दं कुषं
[६
| ¢ (नः ४ ह ~ + 6 ९ र श,
॥ | दन्यः । २३॥ कमरम्भेषु सवषु कुवाद्भ्युदये पुनः ॥ पुथरजन्मादिषु आदं पावर्ण पर्वसु स्प्रतम् ॥ २४ ॥ अहन्यहनि नित्यं
| स्यात्काम्यं नामात्तिकं पुनः ॥ एकोटि
४, 12-12-८0. 1 (2 192 |
3 (= @ (र्न् € @* ५ ड = -
| स्ात्कामय नेमित्िरं एनः ॥ एकोदिशदि विचि दवा आरद पाणम् ॥ २८ ॥ एतत्प्चविधं आद मलना परिकीपितम् ॥
¢ १ रोदरा्णासिद्धिमादरीयां कमरणा सीख्यमेवर चेति, रोहिण्या कर्मणा तिदधिमिति पाः । २ श्रविष्टा तया काम्यं बार क्ते पा०। उ व्द्धिश्राद्न्त इत्ति पार `
8
(जि
क्ष नदि 4
५
2
>> 9
४4
क. पु. | पष्ठमास्यातं तस्मयह्ेन पाठयेत् ॥ २६ ॥ छदे सप्तमं शाद र्मणा पा
॥११९॥ भयात् ॥ २७ ॥ घन्ध्यां रातौ न कत्तव्यं राहोरन्यत्र दशनात् ॥ देशनान्ठ पि भेपुण्यमनन्तकम् ॥ २८॥ गृणायम्षय श्राद्ध
| ५ | व्रयागेऽभरकण्ट्के ॥ गायन्ति पिते गाथां नततैयन्ति मनीषिणः ॥ २९ ॥ एष्टव्या बह्वः ५ शीख्वन्तो युणान्िताः ॥ तेषान्तु
समवेतानां य्ेकोऽपि गयां रमेत् ॥२०॥ गां पराप्याच्षगेण यदि भारं घ्माचरेत्॥ तारिताः पितरस्तेन स याति परमाद्गतिम् ॥ ३१॥
वाराहपवेते चेव गयायां पर विरोषतः ॥ वाराणस्यां विरोषेण यत्र देषः स्वयं ईरः ॥ २२ ॥ गंगाद्वारे प्रभाते तु विह्वके नीडपवेते ॥
रकष च ङन्नप्रे भयते महाख्ये ॥ २३ ॥ केदारे फंतीे च नेमिषारण्य एव च॥ सरस्वत्या विशेषेण पुष्करे तु विरोषतः॥ ३॥
नम॑दायां इशावत्ते शिरे भद्रकणके ॥ वेतरत्यां वि्चालायां गोदावर्या दिरोषतः ॥ ३५ ॥ एवमादिषु चान्येषु तीथेषु एटिनेषु च ॥
नदीनायैष तीरेषु दष्यन्ति पितरः सदा ॥ ३९ ॥ त्रीिभिश् यौमापिरद्धिमूकफरेन वा ॥ हयामकेश्च यैः काशेनीवारे
परियडुभिः ॥ गोधूमेश्च तिर्मा प्रीणयते शतिर ॥ २७ ॥ अभ्राच् पाने रतानिश्रुर् भृदरीकांश्च सदाडिमान् ॥ विदां
त अवात् न् राकारं प्रदापयेत् ॥३८॥ खनान्मधयुतान् दययात्सक रकैरथा सह॥ दय च्छाद मयने शुगोटककशेरका् ॥२९॥
| पौ मत्स्यमांषने जीन्मापान् हरिणेन त ॥ ओंरभेणाय चतुरः सानेन पञ्च त्॥ पण्मापांस्छगमांसेन परष॑तेनेह सत १॥४०॥
अषवेणस्यमांपिन रो रण षेव तु ॥ ~ वास्तु तृप्यन्ति वराहमहिषामिषैः ॥ ४१ ॥ सोशङ्मयोमपिनं माघानेकादशेष् तु ॥ संव
1 (1 दरावापिक्षी ॥ ४२ ॥ काठ्शाकं मेहाशत्कः ` सद्गजहामिषं मधु ॥
त्सरन्तु गव्येन प्रयतता एायप्नन तु ॥
आनन्त्य कल्पन्त घ्न्यत्नानि च पवः ॥ ३ ॥ करील ठभ्धा स्वयं वाथ पृतानाडत्य वै द्विजः ॥ दयाच्छ दे प्रयतेन तदस्या
| ९५ विदारीश्च भर्डां इति, विदायौश्च
९ गायाः कीत्तयनिति इति पा०।२ फाल्युनीतीर्ये इति पा०। ₹ नैत्र््या िरोरेण हतैः पिपाद्चायानिति प° । ४ यैःङाकिरिति पार
= क
ययक
+ ययि
~~ वहत्
© 4 न
~
©
2१
©
॥ ११९.॥
यजुचयते ॥ 9९ ॥ पिप्य स्यकथैवृ तथा चेव मघुरकम् ॥ क्णाण्डाठाडुवात्तोकधूतणं सरपं तथा ॥४५॥ कुु्भपिण्डपू व §
तन्दुखयकमेव च ॥ रानमारषास्तथा क्षीरं माहिषानं विनप् ॥ ०8 ॥ आद्यः कोविद रा पार्या मरिवास्तथा ॥ वपे
| यतेन दकारे दविनौत्तमः ॥ ४७ 0 र भे गातात आकरो कोऽनप इति श्री उततर व्यासगीताइ शरादकसं विजञोऽध्यायः ॥ २० ॥ व्यास उपाच ॥ (
५ | त्राता यथां सन्त्य फिंथनषपे हिनः ॥ पिण्डाये परदे ङवासतमयमना याचैः॥ १॥ पूपभेव् समीक्षत बराह्मणं वेद
| पम् ॥ तीर तदव्यक्याना भरदानाना् घ स्वतः ॥ २॥ ये सोमपा विरनप पा सान्तचेततः ॥ तिन निषस्याश् ||
५ || कालामिगामिनः॥ ३॥ पथाबनिरप्यधीयानो यञि च ॥ बहव विप्तपपश्िमधुं च योऽभयत् ॥ ४ ॥ त्रिणाचिकेत
| छन्दोगो ज्यष्प्ामग ए च ॥ जयपशिरसोऽव्येता सद्ा्यायी विशेषतः ॥५॥ अग्निहोत्रपरो विदरा्यायतच षडङ्गवित् ॥ मन्तत्राह्मण
५ | वि वश्च स्यादमंपाठङ्ः ॥ ६ ॥ ऋविवती ऋषीकथ श स्तरेता जितेद्धिः ॥ ब्यवुतन्ताना गभरः सहर: ॥ ७॥ चारा
क
क
यणत्रतवर् सत्यवादी प्राणपित् ॥ युरदेवाभिपूजाघु प्रषक्तो ज्ञानतत्परः ॥ ८॥ विषुकतः सपेतां धारो कऋ्मवता द्विजोत्तमः ॥ महा
देवाचेनरतो वेष्णवः पंक्तिपावनः ॥ ९ ॥ अद्ततानिरता तित्यमप्रातश्रहणर
(शवानः आ वयाः स्वस्था मदायज्ञपरायणाः॥ सवित्रीनपनिरता ्रादमणाः पतिपापनाः ॥ र् प्र ॐनाप्निशता बराह्मणाः पत्तिपाव्नाः ॥ कुडानां अतमन्तशच गीरपन्तस्तपसिनः।
१ चत वात व्र विज्ञेयाः पक्तिपावनाः) मातापिजहिते युक्त प्रतायीं तथा 7
तथ्| ॥ सत्रा च दृननप्ता विज्ञेयः पाक्तेपाविनः ॥ १० ॥
[ तथा द्रजः ॥ अव्यात्मविन्पुनिद्ान्त। पिज्ञेथः
। ° । जानाते महायोगो वदान्तयेतिचिनकः॥ ध्रदःश्रादवनिपतं त्रम: पक्तिवावनः ॥१२॥ ेद्विधारतः घातो
४
ध
१ सदा ॥ अयण) सुख बरह्मणः पक्तिपायेनः ॥३३॥ अपमानपरवरको दपगाजस्तयैष च॥ सम्बन्धद्न्यो विततयो त्राण ८
च
पाक्पादतः ॥ 2 ॥ भ् ¶जयेद्योगिनं २।न्त् तत्तज्ञानर्त् यत् त॒त्तृज्ञानरतं यतः ॥ अभवि नैष्ठिक दन्तपुपङ्खब्णिकर तथा ॥ १५ तद्खम ग्रदस्थवु
-----------------_-_-_-----~---- पि गरी ह (यो
1 ९ (प्प करडुकच्वते इत पा । ९ पर्षति इति पा० । २ प्रदाने चातिधिस्मरतः इति पा०। ४ तय्। हादशर्धिकरः इति पा० | ^ स्तरण इति पा० ! ६ अलामे हति पा । ॥
2
| ८4 |
९. पु
॥१२०॥ |, | वत्तस्य सदघादतिरिच्यते ॥ १७ ॥ तस्मायत्नेन योगीदमीश्वरजञानततप ॥ भोजयेदष्यकव्येु जसभादितिरद्धिनान् ॥ १८॥
७|| १३ परथमः कल्यः प्रदाने हव्यकव्ययोः ॥ अनुकल्वस्छयं ज्ञेयः पदा सद्विरं्ितः ॥ १९ ॥ मातामहं मार्य स्वक्तीयं शश्र
रम् ॥ ददिव विट्पतिं मन्धुमविग्याज्य्। च भोनयेत् ॥ २०॥ न तध भानयान्मून धन्ः कृ[व(ऽस्य् सथहः ॥ पचास दक्षिणा
||ह नदाश्च फर्प्रदा ॥२३॥ कामं श्रद्धिऽ्चेयेनमितरं नाभिषपमपि तरिम् ॥ द्विषता हि इविभुकं भवति प्रेत्य निष्फटम् ॥ २२)
£| |ब्निणा द्मनपीयानस्तणाथिशि इाम्यति ॥ तस्मे हव्यं न दातव्यं न हि भस्मानि हूयते ॥ २२ ॥ यथोषरे बीनष्ुप्वा न वप्ता रभते
६| एव् ॥ तथाऽनृचे हविर्वा न दानाहृभते फ़ञ्म ॥२४॥ यावतो यतते पिण्डा्हव्यकव्येषमन््रवित् ॥ तावतो यसते परत्य दीपौव्
| स्वखास्त्वयागडान् ॥२६॥ आपि विया ङकखुो हीनृत्ता नराधमाः ॥ यते घुजते हव्यं तद्वयेदाषुरं द्विजाः ॥ २६ ॥ यत्य वेदश
६६ च च्छ्य विष्ररुषम् ॥ त वं दुतरद्णा नाहः श्राद्धादिषु कदाचन॥२७। शेष्या भृता रन्तो ृषडानाच याजकः ॥ वधमन्थो
पजि च पडते त्ह्मवन्धवः ॥२८॥ दताबुयागा उव्याथ पतितान्मनुखधीत् ॥ वेदकिक्रियिणो देते आद्धादिषु पिगरहिताः ॥ २९॥ सुत
ति
व्नयया य तु पपूवातमुद्रवाः ॥ अत्तामान्यान् यजन्त य पाततासत प्रकतिताः ॥ ३० ॥ अर्क्ृताध्यापकरा य भत्यथऽध्या
४ | पन्ति ये ॥ (१) तथा वेदान् पतितास्तं परकातिताः ॥ ३१ ॥ वृद्ध्रापकनित्ेन्थाः पञ्चर्िविद्। जनाः ॥ कापाठिकाः प्च
( पताः. पाषण्डा येच तदिषाः ॥ ३२ ॥ य्य धते दुरसानस्त् तामघराः॥न तस्य तद्धेच्छाद प्रेत्य चेह फर्प्रदम् ॥३३॥ ¢
धे
=== ८2, तञ <
~
अनाश्रमी दविजा यः स्यादाश्रमी वा निंस्थंकः ॥ मिथ्याश्चमी चते विप्रा लिज्ञेयाः पेक्तिदृषक्ाः ॥ ३९ ॥ द्श्चमां णी
् ९ वेदविदां "तस्य इतति पार | २. दाता टमते दति पा । ३ दीपानछानयोगुडानिप्ते पा । 9 श्र्रमरेक््यो भरतो रान्न इति पा० ५ वृषी य्ामयाजक्रः इति पा०।
& निवन्धकः इतिं पा०।
= (५
|\५ १ शद सद्खवाजतप् ॥ सवालम चाध ता गरहस्थमाप भाजर्थत् | | ह् | प्रञ्चतयुणतत्तन्ना यल्यन्ातत य् ते्षि || फट दन्त प उत्
अ० २१
३ || ॥१२०॥
प
रथावदन्तकः ॥ विदधयनननशव स्तेनः हीवोऽथ नास्तिकः स्तेनः छीव)ऽथ नास्तिकः ॥ ३५ ॥ मघयपो वृषटीशक्तो वीरहा दिधिषूपतिः ॥ अगारदाही कुण्डाश्ची
पामविक्रयिणा द्वेनाः॥ ३६ ॥ परिषेत्ता च हि्वश् परिवित्तिनिशकृतिः॥ पोनभ॑वः कुसीदश् तथा नक्ष्रदशंकः ॥ ३७ ॥ ग्वा
विड व्याधितः काण ए च ॥ दीनङगातिरिताह हका तथेत च॥२८॥ अर्प ण्डगोटौ जमिरूस्तोऽध सटः ॥ |
भवृधुक् पिञयनशचव नित्यं भायासुवत्तितः॥ ३९॥ मातापित्रायरोस्त्यागी दारत्यागी तेपृ च ॥ गारस्पुक् अष्ठश्च चश्च काण्डस्पृषठ |
च ॥ ८० ॥ जुनपत्यः बटवक्षा याचका रद्नीषकः ॥ समुद्रयायी तहा तथा समयभेदकः ॥ ४१ ॥ वेद्निन्दारतश्व|
नदापरस्तथा ॥ द्विननिन्दारतशेव वन्याः शराद्वादिकर्मणि ॥ ४२ ॥ शतः । छन इ नति निनदः पिञ्युनः खरा नास्तिका वेदनिन्दकः ॥ मित्रधरक्
ऊह रा तपपिकेद्पकः ॥४२॥ सवं पुनरभाज्यात्रा नं दानाहाः स्वकमसु ॥ त्ह्हा चाभिशस्ताश वन॑नीयाः प्रयततः॥४॥
ग 12112
व नि न,
४
धारः ए यसति प॒न्व्यापाष्ुनव्जिततः ॥ मह्ययज्ञ विहन बरह्मणः प्िद्पकः ॥ ४4 ॥ अधीतनाशनश्वेव स्नानद्नविवचितः ॥
तमत राजतन्धव व्राह्मणः पकतिदृदकृः ॥ ७६ ॥ बहुनात्र किसुकतेन विहितान् ये न कषत ॥ निन्दितानावरन््येतें वथाः श्रादे
भयततः ॥ ०७ ॥ इतं आक्मएराणे उत्तरा व्यासगीताषु श्राद्वकसे एकविशचोऽव्यायः॥ २१ ॥ व्यास उवाच ॥ ग मयनोद्केभूमि
शोधयित्वा समाहितः ॥ सत्िमन्त्य द्विनान् सवाद् साधुभिः सत्निमच्ेत् ॥ ३ ॥ श्रौ भविष्यति मे आरा पर्ेदयुरमिपूञ्य च ॥
अपतुम्भवे परेदुषा यथाक्तेटक्षणेधुतान् ॥ २॥ तस्य ते पितर थत्वा श्रादकास्षुपास्थतम् ॥ अन्याऽन्य मनष्ा व्यात्वा सपतान्त
मनीनकाः॥ ३ ॥ तेग्रह्मणेः सदाश्चन्ति पिते ह्यन्तरिक्षगाः ॥ षश्ास तिष्या यानत प गति ॥ ॥ आमनि
ताञ ते विषाः आदकार उपस्थिते ॥ वुयुनियताः सवे ब्रहमचर्थपरायणाः ॥२ ॥ अंक्राधनोऽत्वरोऽमत्तः सत्यवादी समाहितः ॥ भारं (
|
=
९ गातवा द्त्रानरत इत पा०। २ कान्तादूषीतते पा 1 ३ छशाक्षो चक्रबन्दौ च याजको रङ्गनीवक इति पार] ४ तदा नार्हाश्च कमैसु इति पा०। ९ ब्रह्मभावातिरस्ताश्वोति पा०।
६ स्नानहाभेति पा० ।
य <~ ~ ~~ ----~ ---~ ----~ <
वृ. ‰.
॥१२१॥
र
[मेधुनमव्वानं आदङृदनयदधुवभ् ॥ & ॥ जआमनितो आह्नणो वै योऽनयसमे ककत क्षणम् ॥ स याति नरकं परकरतव भरयातिं च
[क
1
४
र
ऊः य, „2 52
५५ क १. ५०. 4 ` ^“ =;
4. ५८९.८ॐ १८ <
पितरस्तस्य तन्मां पापभोननाः ॥ १० ॥ तिमचितस्ठ यः श्रद्धे यादं कदं द्विनः न ॥ भूवनिति पितरस्तस्य तन्मां मरभोननाः
¢ १ | ४६।
! [ष्यत्यनेन त्र ॥ १८ ॥ ततोऽ बहुसंस्कारं नेकैव्यजनमध्यगम् ॥ चोष्यं पेयं तसतं च यथाराक्ति प्रक्पयेत् ॥ १९ ॥ तता निपृतत
4
४५८०१
न्ञ (क, , श ए २५ = (ल [3 (प, (क [> # १ ९ = (५ नि
ऋ) आनन्त्य या माह्द्न्यं चामन्वयेद्विनः ॥ स तस्मादधिकः १ विष्ठाकीराऽभिनायते 01110 5 ॥ | ८ ॥ धाद्व निम ता वः
भथुन या ऽधगच्छतिं ॥ तह्रहस्यामवप्राति तियग्योनां विधीयते ॥ ९ ॥ (नानतस् य्ा वित्र यनि य् ¦ ॥ भर्वात
॥ १३ ॥ तस्मात्निमनचितः भरद नियतात्मा भवेद्िनः ॥ अक्रोधनः शचप्रः कत्ता चव जितेन्द्रियः ॥ ३२ ॥ शोभूतं द(कषणां गत्वा
दिशं दभान्तमाहितः ॥ सधृखनाहसदारि दक्षिणाथान् सुनिमेखन् ॥ १३॥ दक्षिणाप्रवणं स्लिम भक्तं शुभरक्तणम् ॥ चि द्र
विविक्त गोमयेनोषरेययेत् ॥ १९ ॥ नदीतीरेषु तीथेषु स्वभम् चेव ना्डुषु ॥ विविक्तेषु च तुष्यन्ति दत्तन पित्रः सद[ ॥ १५ ॥
पारक्ये भूमिभागे त पिणं नेव निवपेत् ॥ स्पामिभिस्तद्विदन्येत माहायत् [करयते नरः ॥ १६ ॥ अरध्यः पताः पृण्यारत।५ न
(ल © [९ € न
(* ४ (न © = © = ६५ = ० द्रं $ 0
यतनानि च ॥ सषाण्यस्वामिकान्याहृनं दयेतेषु परियहः ॥ १७॥ तिखन्मतरिकेरेततर सपषतां बधयदनम् ॥ अमुतपहत नराद् (तदः
£ त
के {धि
(> (ॐ ^ ५९ 6,
व्याह टतरोमनखान्धिनान् ॥ अरर्गम्ब यथामार्ग प्रयच्छेदन्तधावनम् ॥ २० ॥ “ आसध्वमिति संनल्पत्रासीरन्ते परथङ् प्रथक् `
मध्या लृ्तरोमनलान्दिनार् ॥ अपगम्य यथा 1 य च्छेदन्तृधावनम् (१२५५. नारना पुता शतानि
तेखमभ्यसेनं स्नानं स्नानीयच प्रथणमिषम् ॥ पूनरोदुम्बरद्यादधद्वत्यपूवैकुम् ॥*३॥ त वत्तभ्यः परलयुत्याय कताज
पा्यमाचमनीयं च संमयच्छेययाक्गमम्॥ २२॥ये चात्र विशवदषानां द्विना: पू् निमन्िताः॥ पराड्पलान्या्नान्यव् निदभ।पहताति च
॥ २३॥ दक्षिगायुखशठकतानि पितृणामानानि च ॥ दक्षिणामेषु दर्भेषु प्रोक्षितानि तिखोद्केः ॥ २४ ॥ तेपूपरायदतानातन चर
न = ~
ज् ~---~ ~~ - साका कक काण
१ जपभिति पा० | २ परश्चामन्पेद्िनमिति पार । ३ ह्यध्वानमधिगच्छतति इतै पा०। 9 तिर्टस्ति विकिरत स्ैतोप्येव माजनम् इति पा० । 4 .बन्धयेद् नाभिं पा०।
६ नानाव्यंननसंयतमिति) व्यज्ननमच्युतमििः व्यन्ननव्यश्विताताति पा० 1 ७ सप्रद्धघ्रेति पा० | ८ अभिगम्य हाते पा०।
| 411 ॥
उत्»
भ° २९
॥१२१॥
( शात्( ॥ जतवमात् सनस्पन्नासीरंस्ते पृथक प्रथक् ॥ २९५ ॥ द्वो दैवे भास्यो पित्रे जयशोदद्छलास्तथा ॥ फ |
पेत अष् १९ ^~ ं देर ९ =. + क ~ = 9 तन द्षृतु
।पृत्रम्तामह्वाप।र६॥ त्क्य देदकाछ। च शचं भरल्मणन्नम्पदप्र ॥ पचेतानिस्तरो हन्ति तस्मात्रेहेत विस्तस्म् ॥ २७॥ अपि वा
भूनवरक मह्न वृट्पारगम्। दृतरख्तम्पत्रमर्कषगक्ििजित् ॥ ९८॥ उद्धत्य पृते चात्र तत्सवस्मालद्तात्ततः | द्षताय तने वास।
9 |" 7१ भर्यदत् तद्र तु दया बरहनचारिणे ॥ तत्मादेकमपि श्र वदरं भोजयेदविवप्॥ २०॥ भिश्ुको त्ह्मचारी
१ ॥ उपायः आदि कां तमपि भोजयेत् ॥२३॥ तिभियंस्य नाश्राति न तन्द्र प्र्सयते ॥ तस्मात्
अतच् पज्या दयतियय् दः ॥ २२ ॥ आतिथ्यरहिते शराद्ेयु्ते ये द्विनातयः ॥ काकयोनि बरननत्येते दाता चेव न
चयः ॥ २२॥ हीनाङ्गः पतितः इष्ठ वरणयत्स्त॒ नास्तिकः ॥ कुटः शकरस्षानो वन्याः भदधषं इतः ॥ ३४ ॥ सीमतुमरयचि|
तत रनस्वम् ॥ नठङ्पायतसनपपिण्डानि पिवजेयेत् ॥ ३५ ॥ यत्त्र भ्रियते कमं पेतरकं बह्मणान्धति ॥ तत्सर्प
॥ न ॥ ३६ ॥ यथापवि्टव् सवास्तांनटडूयांद्िभूषणेः ॥ क्तदामभिः सिरोषेपासोऽरङपनेः ॥ ३७ ॥
& यहान् बरह्मणानामचुज्ञया ॥ उदृपुसा यथान्यायं विशेदेषाप इत्या ॥ इट ॥ दवे पि एदीलास्य भाजने क्षाठि
पनः ॥ शन्त दत्। नङ तप्त्वा योऽति यवांस्तथा ॥ ३९॥ या दिव्या इति मन््ेण हस्ते तर्ष विनिक्षिपेत् ॥ प्रदयाहन्धमार्त्या
& || पूषादीनि च स्ततः ॥ ४० ॥ अपत्यं ततः कृता पितृणां दक्षिणाष्ठवः ॥ आवाहनं ततः इयादुशन्तस्तेत्यचा बुधः ॥ ४१ ।
ज्य तदचुङ्ञात। जपदूयन्तुनस्तत्तः ॥ शाप् देव्योदकरं पात्रे तिखोऽ्ीति तिखंस्तथा ॥ ४२ ॥ क्षिप्ता वार्घं यथापरं द
५ |दस्तेषु षा पुनः ॥ रे्पांश्च ततः सवोन् पाये कुयात्समादितः ॥ ४३ ॥ पितभ्यः स्थानमेतच न्युग्नपा्रं निधापयेत् ॥ अग्रौ करिष्य
22< <<
ठ
=-= 23
~ ~~~ ~ ~~ ~ ~ ~~~
=
५८
=
(24
=
2
८
|
9
च
।
॥
+ ४
।)
=
श
ष्ठः
210
|
(<
=
<
[न्ङङ्धौ
त क प
<=
८८८८
मा
मा
* दे = न ^~ ^ करकं ९ य॒ नि ५ ^ ^ [३ [प [9५
९ एकैके वा भवेत्तत्र देवमातामहैष्वपते, एकैकं भावयेत्तर एवं मातामहैष्वषीति पा० । २ व्रणी युक्रशनाप्िके इति पा० । ३ संस्छुर्याद्रूषणेरपीति पा० ।
(<
न वी प ~ च
(२)
कू, पु. | ८/| दय पृच्छ पृतप्टुतम् ॥ कुरृष्य्यभ्ययुक्ञातो जु्याडपवीतवित् ॥ ४९ ॥ यज्ञोपवीतिना होमः कततन्यः कुरपाणिना ॥ ||| उत्त°
ने 1 चानातातिना पिच्य वेशवदें ठ होमवित् ॥ 9८4 ॥ दक्षिणं पातयेनाडं देवाच् परिषरन्तदा ॥ पितृणां परिषयाइ पातयेदितरं |; | अ, २२
त्वा ॥ ७६ ॥ सोमाय पै पित्तमते स्वधा नम इति इषनु ॥ अय्ये कव्यवाहनाय स्वधेति जुहयात्ततः ॥ ०७॥ अन्न्यभवे तु प्रस्य |
पयक्वापपाद्यत् ॥ महादेगान्तिके वाथ ग्ट वा सुक्तमाहितः ॥ ४८॥ ततस्तेरभ्यवज्ञाता गत्वा वै दक्षिणां दिशम् ॥ गोमयेनापये &
प्याय् स्थानं इयात्सतकतम् ॥ ४९ ॥ मण्डटं चतरघं वा दक्षिणाप्रवणं भम ॥ बिरुषिलेत्तस्य मध्यं दभणेकेन चेव हि ॥५०॥ तत
सस्तायं तत्स्थाने दभावे दक्षिणायगाद् ॥ अच् पिण्डातिवेपेत् तत्र इविःरोषात्समाहितः ॥ ५१ ॥ उष्यं पिण्डांस्तु तद्धस्तं निृज्या
डेपभाजनाच् ॥ तेषु दभंषथाचम्य त्रिराचम्य रानेरघुद् ॥ तदत्र तु नमस्डुयांत्ितृनेषर च मन्ति ॥ ९२॥ उदकं निनयेच्छेषे राने
पण्डान्तिके पुनः ॥ अपरनित्रच तान् पिण्डान् पथा व्युप्तवा समाहितः ॥ ५३ ॥ अथ पिण्ड शिषटत्रं विधिवद्वोजयो दरेनार् ॥
मिन् पएरपाशच विविधाञ्च्टरादकल्पास्तु शोभनान् ॥ ५४ ॥ ( ततोऽत्नभुत्सृनेदधकतेष्वयतो विकिरन्युवि ॥ पृ तदन्नमित्येव त॒प्ताना
चमर्यत्ततः ॥ ५4 ॥ जाचान्तानदनानायादाभता रम्यतामिति ॥ स्पपारित्ति च ते त्रयुत्राह्मणास्तदनन्तरम्ं ॥ ५६ ॥
तता युक्तवता तेषामन्नशष नवेदय॑त् ॥ यथा ब्रयुस्तथा यादनुज्ञातस्तु तेद्विजः-॥५७॥ पर स्वदितमित्येव वाच्यं गोषु सु्रितम् ॥
सम्पत्नमित्यभ्युद्ये देषे सेवितमित्यपि ॥ ५८ ॥ विसृज्य ब्राह्मणान् तानवे पितृपुषन्तु वाग्यतः ॥ दक्षिणानदिरामाकाकषन्याचेतमान्वरान्
(क छ =
तत् ॥ ५९॥ दा भवद्न्ता वेदाः सन्तति च ॥ श्रद्वा च नो मा पिगमदरहुदेयचच नोऽस्तिति ॥ &° ॥ पिण्डांस्तु
४
गोऽजपिप्रभ्यो दादौ जठेऽपि वा ॥ मध्यमन्त ततः पिण्डमघ्या्ली सुताथिनी ॥ &१ ॥ प्रक्षाल्य हस्तावाचम्य ज्ञाति रोषेण ध
1 &
१ ज॒हूयाद्पवात्रवानिति पा० 1 २ उपदिप्यार्गाभिपिं पा०। ३ ट्प्तपिर्डास्तु तं हस्तं विस्य हेपभागिनाभिति पा० । 9 षटं इति पा० । ५ द्वयात्कररारपायस्भिति पा० । & ॥१२२॥
( . ) चिन्टमध्यस्थश्चोकाः क्रावेद्धित्रतया दन्ते !
(< ८2 2
9
८92 स्च थ्य त
~= 2 2 क
[क्कु
१ [|
काधुनव् च यदुक्तं यद्भक्तं
दविनोत्तमाः ॥ न च प््येत काकादि पक्षिणः प्र॑तिरोमग
त
४:
यतता याति सद्ग च विरोपतः ॥६९॥ पामरे तु मृण्मये यो
(7 पडय। (पपम् दयान याचेत न दापयेत् यारि याचता दापिता दाता नरकन्याति भीषिणान्।
णार् ॥ तवद पितरोऽन्ति युवृत्नोक्ता दवियंणाः॥ ७२॥ नूभ्ासनोपविषटसत नीत प्रथमं द्विन
९ (तर स्नपम् ॥ ७३॥ न किविदनयच्ाद नियुक्तस्तु द्विनांत्तमः ॥ न
नाधाति द्वना मापि नियुक्तः पिततकग
शाघ्लागि चदहि॥ इतिङ्ञसपएराणानि दकया शोभनाय
(४
9
९
मित्येव तृततनाचामयतततः ॥७७॥ आचान्तानचुनानीयादभितो रम्यतामतिं ॥ स
तत। सेक्तवा तेपामत्नरोषं निवेदयेत् ॥ यथा हयुस्तथा कुयादनुज्ञातस्तु तेद्विजः
क ०, अ
९ पुष्पाक फलानिक्षनिति पा
हिष्याः इति पा० |
॥
ह
॥ ) पु राककलानीकन् प्रयो दधि शतं मधू ॥ ६२ ॥ जल यथाकमं मिं भोगम् यथाकामं विविधं भोग्यपेय
/ "1 नदयत् ॥ ९२॥ पारन्यास्तिठोश वितान् केरा विषिधास्तया ॥ उष्णमन्ं द्िनातिभ्यो दातः
तयनासुं न प्यत्रानृतं पदेत् ॥
तन पत्यक खणं तथा ॥ न चायसेनं प्रेण न चेवृधद्धया पुनः ॥६८॥ का
जक षाणा
। २ प्रतिषेधयेदृिति पा०। ३ च्युताः क्षरा; इति पाज 1 ° श्राद्धे भोजयते
न पादेन स्पुशदप्रं न चेवमधधूनयेत् ॥ ॥
०. (=
५
11
जक
८
स्वाध्यायार्च्छावयेदेषां धमं
विकिरन्थुवि ॥ पृष्ठा स्वादित
वधार्त्विति च ते तरयुत्रह्मणास्तदनन्तरम् ॥ ७८॥
॥ ७९ ॥ पिये स्वदित इत्येव वाक्यं गोषु शमि
पित्निति पाः 1 ५ दृरूणानितिं पा | 8 भन््रीरन्वाग्यताः
_ ॥ यद्यदिष्टं द्विनन्द्राणां
य् श्रेय इच्छता ॥ अन्य
पादितमु ॥ ६६ ॥ सिव्गा्रो न तिष्ठेत प्निधौ च
च् ॥ तदरपाः पितरस्तय समायान्ति बुभुक्षवः ॥ ६७ ॥ न दात्त
य् पनः ॥ ६८ ॥ कानेन त॒ पत्रेण राजतोदुम्बरेण वा ॥ दत्तमकष
शद्ध व भाजय्रनाच् ॥ स याति नरकं वोरं भोक्ता चेव पुरोधपः ॥७०॥
यात भाषणान्॥७१।भुजीए्रयतः शरे न व्रणः प्राकृतान्
[दनः ॥ बहूनां पञ्यतां सोऽन्यः पड्या
दनयच्छाद मिस्य निषेधेन न चान्यस्याप्तमीक्षयेद् ॥ ७ ॥
९ स मत्य पतां याति सम्भवानेकविंशातिम् ॥७५ ॥
स्प साभनान् ॥ ७३ ॥ ततोऽ्नमुत्सृजेद्धोक्ता सागरतो
कू. पु,
॥३२३॥ |
र ॥ संपन्नमित्यभ्युद्ये दैवे रोचत इत्यपि ॥८०॥ विपच्य ब्राह्मणान् स्पा पितर ठ बराण्यतः ॥ दृक्िणां दिशमाकतिन्याचतेम्च्
वरान्पितर् ॥ ८१ ॥ दातारो नोभिषर्दतां वेदाः संतति च ॥ अदधा च नो माव्यगमद्वहुदेयं च नास्तिति ॥ <२ ॥ पिंडांस्तु गान
विगरभ्यो द्बाद्नौ जछपि वा ॥ मध्यमं तु ततः पिडमबातत्नी सुताथिनी ॥८३॥ प्रक्षाल्य इस्तावाचम्य ज्ञातीन् रोषेण भोजयेत् ॥
जञातिष्वपि चतथु स्वान् भृत्याय भोजयेत्ततः ॥ ८४ ॥ पशात्स्वथश्च पतीभिः दोषमत्र. समाचरत् ॥ नोद्राक्षयेत् तदच्छिष्ं याबत्ना
स्तद्गतो रविः ॥ < ॥ व्रह्मचारी भवेतान् दम्पती रननान्त॒ ताम् ॥ कत् प्रद तथा भुक्त्वा रवते यस्तु मथुनम् ॥ ८& ॥ महा
गोरवभ त्पुनः ॥ ८७ ॥ हुचिर्क्रोधनः शान्तः सत्यवादा समाहतः ॥ स्वाध्यायञ्च तथाचन कर्ता भाक्ता च
वृलयेत् ॥ ८८ ॥ श्रादं यस्ता परशरा्े ध्ते ये द्विनातयः ॥ महापातकिभिस्तरया यान्ति त नरकान् बह्व् ॥ ८९ ॥ एव वो|
विहितः चम्थङ् श्रःदकंर्पः समह्ितः ॥ अनेन ददयेप्धित्यं ब्राह्मणा व्यसतनानवतः ॥ ९० ॥ सामत्राह्न यदा इवाद्रषज्ञः. चदन
चितः ॥ वेनाय्राकरणं कया त्पिण्डास्तिनेव निर्वपेत् ॥ ९१ ॥ योऽनेन विधिना श्राद्धे कुयाद्रं शान्तमानसः ॥ व्यपतकलसपा नित्य ||
येत्तीनां वत्तयेत्पदम् ॥ ९२ ॥ तस्मात्पवपयतेन श्रां कयाद्विनोत्तमः ॥ आराधिता भवेद शस्तेन सम्यङ् सनातनः ॥ ९२ ॥ स
गरेः फख्वापि प्रकुयांत्निधना दविजः ॥ तिखाद्कैस्तपायतला पितृन् क्षात्रा समाहितः ॥ ५४ ॥ न नीवत्ित का दयद्धीमान्ते षा
विधीयते ॥ येषां वापि पिता द्यात्तपाथेके प्रचश्ते ॥ ९९ ॥ पिता पितामहश्चैव तथ् प्रपितामहः ॥ यो यस्य प्रीयते तस्म देय
नान्यस्य तेन त॒ ॥ ९३ ॥ भोजयद्रापि जीवन्तं यथाकामन्हु भक्तितः ॥ नं जीषन्तमतिकम्य ददाते प्रयतः जाचः ॥ < ॥ व्याव्या
यणिको दयादरीनिक्षेधिकयोः समम् ॥ अधिकारी भवेत्छोऽथ नियोगोत्पादेता यादं ॥ ९८ ॥ आनयुक्तात्छुत। यच्च यक्ता नवत
९ समाहरेदिति प० । ९ निखनेच इकति १० । ३ सनातनः ईप पा० । 9 यतमानसः इति पा० । 4 योगिनाग्रच्छतें पदमिति पर | 68, शानन्त दत्तकतेन गृ्ीतोऽपि
स्वपितदीयादादिमाङ् पुतो -दचासष्यायणिकः । अत्र तु ्षत्रनः। जन्मदाता) क्ाप्निकः यस्य क्षेत्रे उत्पत्तः । ७ ऋथादंद्धं समाद्याद्ति पार ।
< ८224
(
प्ट
2
अ क
क ८-८।
" (अ:
<< ८ ;
222
----------------
य क क =-= का
ट
त्च ५८.८.९२
कक्कर" "रिषि पि 9 क
उत्
अण २९
॥१२३॥
0
हि क, क क, कष चके
| तिह ॥ परद्यादरीजने पिण्ड कषेतरिणे त॒ ततोऽन्यथा ॥ ९९ ॥ दवो पिण्डो निवैपेत्ताभ्यांकषेत्रिणे बीजिने तथा ॥ की |
(ननं सगं ततः ॥ मृताहनि तु कत्तव्यमेकोदिषठं विधानतः ॥ १०० ॥ अशोचे स्वे परिक्षीणे काम्यं वै कामतः पुनः ॥ पाहि
चव कत्य शरद्धमर्युदयाथिना ॥ १०१ ॥ देववतपषमेव स्यात्नैव कायास्तिठेः ज्रियाः ॥ दभाव ऋनयः कायां युमामै भोज
रना ॥ १०२ ॥ नान्द्ुखास्तु पितरः प्रायन्तामिति वाचयेत् ॥ पाश्च १ स्यात्पत्ण्[ तदनन्तरम् ॥ [ तदनन्तरम् ॥१०३॥ ततो म् (
म्नान्त् उद वराद्धनरय स्पृतम् ॥ दप प्रद्याद न कुयादपरदृक्षिणम् ॥ १०४ ॥ प्राङ्धुलो निद्धि दुपवीतीं समाहितः ॥ प
तर् षुजया भततया 4 सगराः ॥ १०५॥ स्यण्डिषु विकरिष प्रतिमासु द्विजातिषु ॥ पुषपपूषेध नैवयेर्भूषणेरपि पूजये
॥ १०६ ॥ पूजयित्वा मात्रगण ङयच्छ्ाद्व्यं द्विजः ॥ अूङ्ृत। मतयागन्तु य्: आद्वन्तु निडयेत् ॥ तस्य कोधप्मापि
यच्छन्त सातिरः॥ १०७ ॥ इतिथ क््मपुराण उतयदं व्याप्गीताषु ्राद्रकस्पा म दावि्नोऽध्यायः ॥-
रास उच ॥ दशाह प्रर च सपिण्डेषु पिधीयते ॥ मृतेषु वापि नातेषु ब्रह्मणानां द्विजोत्तमा | १ । नित्त ग
म्यानि च | साध्याय मनति च ॥ २ ॥ शुचीनकोधनोन् भेम्याच् शालौ भपयेद्रिनान् ॥
सप्ात्रेन फ््वापि वैतानान् जुहूयात्तथा ॥ ३॥ त स्थशद्समानन्य न च् तेभ्यः समाहरेत् ॥ चतुय पञ्चमे चां संस्पशैः कथितो
बुधैः ॥ 9 त सिना शो ने ति तके त॒ सपिण्डानां संस्पशँ नव दष्यतति ॥ नपि णा ५
पक्[ चप् वनेयित्वा तृगां पुनः ॥ ५॥ अधीयानस्तथा पेदा
१ ४९7 भत् ॥ तस्पृर्याः सवं एवैते सरनान्माता दशाहतः ॥ & ॥ द्श्राहं निमे प्रोक्तां वूतिनिर्युणे ॥ एकद्िविणने
06 दनः शा च्ः॥ ७ ॥ द्याहयदपर सम्पगधीशीत जुहोति च ॥ चतं तस्य सस्पश मनुः पराह प्रनापतिः॥ ८ ॥ द्धि
येशचरणस्येह म्रणान्तमरो चकम् ॥
स्थ सूस्य महारागिन ए च यथे म्रणान्तमरा चकम् ॥९॥ परातर द्ज्ञणत्र वा ब्राह्मणानामज्ञो चकम्॥ प्रक्वत्शत्
१९ कीत्तयेद्थ वैकरिमच्निते १० । २ पिण्डानि पा० 1 ३ गन्यायभषगेरषीति पा०। 9 द् च्छन॥।त१ पा । ५ जुचीननियनानन्पानिति पा०। ६ वादतस्परः इाते पम
7 | 1
.3॥
छ = =
८
=
== ~
~© = म
न~~
१
2
क दकव
~~~
जः
ज काक
(>
(ज
& ८८
न > राति दृरराति तत प्रम् ॥ ३० उनाद्रवाफिके मेते मातापियास्तदिष्यते ॥ (त्रयतरण ्चाचस्तन्यां यादं दयत्यन्तनशुण | | उत्
‹गातम्रण [पारेकाहमिप्यत्ते ॥ १ नातदन्तं मेरा स्याघदि स्यातान्त॒ नियण। ॥ ११॥ आद्न्तनननात्छयय आच्रडादेकय ० २
सम् ॥ (तसानम्[पनयनात्सिपिण्डानारमश चके =मपनयनात्तपिण्डाना्मश चकम् ॥ १२ ॥ जातमात्रस्य वारस्य यदि स्यान्मरणं पतु । मतव सूतके तत्स्यात् | न
तय एव् च ॥ ३२॥ दाशं सपिण्डानां कतव सोदरस्य ठ ॥ इई दशाहादेकाईं सोदर यदि निषगः ॥ १४ ॥ ततो ||
२, ~,
मि ६.) स ५
दन्तजननाल््पिण्डानामङ्ञो चकम् ॥ एकरनि नणणानां चडादूद्यन्ररत्रकम् ॥ १५ ॥ अदृन्तनात्मरण सम्भूवद्याद सत्तमाः ॥ |:
ररत सपिण्डानां य् तेऽत्यन्तनिणणाः ॥ १६ ॥ तरतादेशात्सपिण्डानां गभेक्नावात्स्रपाततः ॥ ( सवषामेव युणिनामूदन्तु विषेम
पुनः 7 अर् पण्मापतः खली यहि स्याद्रमपंतरः। तद् माससषमस्तास्रामश्ाच देवतः स्मृतम् ॥ तत उदन्तु पतन चराणा द्वादश
{निकर ॥ सयः शच सपिण्डानां गभघ्रवाचच धातुतः ॥ ). गभच्युतादधोरारं सपिण्डिऽत्यन्तनिुणे ॥ यथेष्टाचरणे ज्ञातां भिरा
ति नन्वयः ॥ २७ ॥ वदिं स्यात्प्ूतकं स्ूतिमरणे वा परतिभवेत् ॥ शेषेणव भवेच्छुदिरहःशेषे चिराय ॥ १८ ॥ मरणो त्पत्ति
।रन मरणन सुमप्यते ॥ जाद वृद्धिमदागाचं तदा परेण ुद्धयति ॥ १९॥ ( तथाच पञ्चमाराभिमतीत्य परतां भषेत् ) ॥ दशा
रयत यता सूतक सविव च ॥ तविद्प्रयतां मत्या याव्च्छेष समाप्यते ॥२०॥ अतीते घ्रूतके प्राक्त सपिण्डानां अर्क् ॥
( अथव मरणं स्नमूत संवत्सययदि ॥ वेदाथविचाधयिना योऽशिवानत्तिकरषितः ॥ ययः शचं भवेत्तस्य सर्वावस्था सवेदा ॥
जागामतस्कृतानान्त् प्दानात्परतः चद् ॥ सपण्डानां तिरात्र स्यात्सस्कार् भतल [हं ॥ अहस्वदत्तकन्यानामराचं मरणं स्प्रतम् ॥ (
७
प्र
ति ^>, „ ३ -
44
रः 2
"3
~ /
~
(य ९ 4
५.
(९.1
~~
"न
उनाद्वेवषामरणे सय र चडुदादतम् ॥ आदन्तात्ाद्र् सय जच्डादकरात्रकम्॥ ) जप्रदानात्ररात स्थाददाराज ततः परस् ॥२१॥
न~~ ~~ ~~~ -~ - =-= कि काकः
॥१२९॥
2244
१ प्राकतस्कारात्रधत्र स्परातस्मादद्र द दाहकमितिः प्रकतस्रार्त्रितरवे दश्राचमतः परसमिातिपा० २ पृण्डानाप्रुदह्तामति पाः | २३ एकाह नेगुणाचान्त् इयाते पा०।
४ मरणोत्पत्तियोगे तु मरणाच्छरद्धि [रष्य्तं हत प० | तच्च न युदयति इति पा । ६ तावस्त्यादद्याचारप्रा यत्रच्छेषः तमाप्यतें इते पार ।
(दथ द
1
(मातामहाना मरण विराजं स्यादशोचकम् ॥ एकादञ्ञानाच तया घत चैतदेव दि॥२२॥ पक्िभी धोनिसम्बम्पेबान्धषु तव च ॥
एकरा ८७६९ युरो सनद्रचारिगि॥२३।रते राजनि सभ्योतियंस्यस्याद्विषये स्थितः गहे मृताषु सवां कन्यासु च यहं पितः॥२४॥
| " ०९ भाय।§ पुन कृतकेषु च ॥ पिरान स्यात्तथाचायांस्वभायाखन्यगासु च ॥२९॥ आवारय पन्या अहोराघमुदाडतम्॥
एता स्यादपाध्याय स्वग्रामे श्रोवियेऽपि च ॥२६॥ तिएत्रमृपपिण्डेु स्वगृहे संस्थितेषु च ॥ एकाहं चासव स्यादेक तदि
पत ॥ २७ ॥ नरात् शशूमरणात् शुर चदेव हि ॥ प्रोवच सणदि स्वगोत्रे संस्थिते सति ॥ २८॥ शद्रा दशाह
| दराहन भरूमपः ॥ पैरयः पदादेन चृद्र मापन शुद्धयति ॥ २९॥ प्त्रविट्युददायादा ये स्युविपरस्य वान्धवाः ॥ तेषाम चे
भस्य दराहाच्छद्ारष्यतं ॥ २० ॥ रानन्यम्यावप्यवं हीनवणोसु योनिषु ॥ तमेष रोचं इयौतां किद्धयथमसंशयम् ॥ २१ ॥
2
= -- पक्द्धः # ॐ र
(६१ तूरणनामरोचं इयुाहताः ॥ तदरणेविषिद्धेन खनत ज्ञो सथोनिषु ॥ ३२ ॥ पतर तु भरात्रं स्यादेकरात्रं करमेण त॒ ॥|§
४
§
2-222-22
~----~-
|! ९८ ॥ पटने व दराहये विप्राणां वैडयदयोः ॥ अशौचं क्ष्ये प्रोतं रमेण द्विनपुद्वाः ॥ २३५ ॥ शु्रविद्तियाणान्तु त्रप
| ` 1 तवच ॥ द्रराचण शुद्धिः स्यादित्याह कमटोपतिः ॥ २६ ॥ जपपिण्डं द्वि प्तं विभो निहत्य बन्धुषरत् ॥ अञ्चिता च
| < (त दृरारानेण ुद्धयति ॥ २० ॥ यथ्तमत्ति तेषान्तु ्रिरप्रेण ततः शविः ॥ अप्दृस्वन्नमह्वा वु न च तस्मिन् गृ पतेत्
|¦ २८ ॥ सादकेऽथ तदेव स्यान्मातुरापतेषु वन्धुषु ॥ दशाहेन हयस्य सपिण्डशचेय शुद्धयाति ॥ ३९ ॥ यदि निरति प्रतं खोभा
१
न्न
ड क ~ * १
नड सके
।वज्षभरियरागादयेभाशञोचमेष च ॥ ३३॥ अर॑मासोऽथ पटा पररा द्विजपुंगवाः ॥ शुदरक्षतरेयविप्राणां वैरेयस्याश्चोचमेष च (
रऋन्तमनतः ॥ द्राहेन द्विजः ज॒द्धयेद्रादश्चादेन भूमिपः ॥ ४० ॥ अदमासेन वैश्यस्तु श्रो माषेन डष्यति ॥ पदरपरेणाथवा सँ
क
7
९ एकाद्क्ानां मरणे इति, एकोदकानांच तथेति पा० । २ एकाहं च शवञयुथं इतिः एकाहं वा शष इति पा० । ३ नीचं
कृयुरनाचैताः दति पा०। ४ त्राह्ये संस्यते सतीति र
पा० | ५4 कमटलोद्धवः इति पा० |
$
|
#
‡ ६
£ ५
इ. पु. |
।१२९।
्
9
द ५
म न्वा | १ ॐ ~ ् = र
ह न ध ि ॥ ध धि 9 नि नि नि निति
~ ~ 9 ठर
।
अन्यथा चैव सण्योतिर्नाह्नणे घ्ञानमेष ठ ॥ 9७ ॥ अनस्थितता्िते विप्र त्राह्नणो रोति चेतत् ॥ रनानेनेव भवेच्छुद्धिः
न
८
गोतरह्नगि संन्यस्ते स्यःस्ोचं पिधीयते ॥ ६० ॥ नेठिकानां वनस्थानां यतीनां जह्नचारिणाम् ॥ नाजञोचं कीयते सदिः पतिते
१९ अधरश्वाधर इति पा० । २ दरभक्षोपहतः इति पा०। ३ ततः स्मरेदिति पा०। ४ विदत पाथिवैिनैरिति पा० । ५ सपादिमरमे तया हति पा९५।
(५ 4 4
जिरतरेणाथवा पुनः ॥७१॥ अनाथञैव निरहतय ब्रह्मणं प्मितम् ॥ घाता सम्भार्य च पृतं ष्यन्ति बरह्मणादयः ॥४२। भपस्थेत्||9
परंवणेमपस्वापरे यदि ॥ अश्वे ससपशोत्तेदात्तदाशौचेन शुद्धयति ॥ ४३ ॥ प्रतीभत द्विजं रर श्रगच्छेत कामतः॥ स्नाता सवे |॥
स्पृष्ठभि पृतं भारय वियु्यति ॥४०॥ एकादतविये शे स्या येन ठ॥ शे दिननध र्तं मराणायामहतं एनः॥१५॥ अन ||
स्थिते शे रोति दद्राह्मणः स्वकैः॥ विरात्र स्यात्तथा श चमेकादं तन्यथा स्प्रतम् ॥४६॥ ०.4.५०५ )
नत्र संश ||(
| यः॥४८॥ यस्तैः सहारनं इरयाच्छयनादीनि चेव हि ॥ बान्धपो वापरो वापि स दशाहेन शुष्यति ॥४९॥ यस्तेषां समभरनाति पक्देषापि||6
| कमतः ॥ तदाशोचे विवृत्तो स्षानं कृतवा विद्चष्यति ॥ ५० ॥ यापृत्तदन्नमननाति दुर्भक्षामिहतो नरः ॥ तावन्त्यहान्य्ञोचं ग)
स्यासरायभितं तत्त् ॥ ५१ ॥ दादमयशोचं क्त्यं परनानामिहोिगाम् ॥ सपिण्डानाच मरणे मरणादितरेषु च ॥ ५२ ॥ ||
| पिण्डता च पुरये पमे विनिव्तते ॥ समानोदकभावस्तु जन्मनाभ्रोरेदने ॥ ९२ ॥ पिता पितामहशेष तेव प्रपितामहः ॥ स्प
। भाजन्नयो ज्ञेयाः सापिण्डयं साप्तपोरुषम् ॥ ५४ ॥ अप्रततानां तथ ब्रीणां सापिण्डयं साप्तपोरुषम् ॥ तापान्त॒ भतेषापिण्डवं प्रा||9
देषः पितामहः ॥ 4९ ॥ ये चेकनाता बहषो भिन्नयोनय ए च ॥ भिप्रवणास्तु सपिण्डयं भवेत्तेषां धिप्ररषम् ॥ 48 ॥ कारवः ||
|शिसपिनो वेया द्पीदातासतयेव च ॥ दाता नियमा बरदिद्ूचारिण। ॥ सत्रणो बरतिनस्तावत्सयःशोचषुदा हतम् ॥५७॥ ||
| राजा चेषाभिषिकतश जप्पत्रिण एव च ॥ यज्ञ विषादकाठे च. दषृयागे तथव च ॥ षः सच पमास्यात दमक चाप्ुपप्डवे ॥५८॥ |¢
| डिबाहवहतानाञ सादिमरणेऽपि च ॥ सदयः शचं समाख्यातं सेद्ञतिमरेण तथा ॥ 4९ ॥ अभ्निमरुत्मपतने वीराधन्यप्यनारके ॥|४
|
॥
| (
|| ।
॥|.-
¦|
4
क
२ ते
८५
५ ६
१)
।
& ।
४).
५
<^
1
|
च तथा मृते ॥ 8१ ॥ पतितानां न दाहः स्ातनान्तयोिनास्वितचधः ॥ नाशरुपातां न पिण्डो वा कार्थं श्राद्धादिकं कवित् ॥ &२॥
व्यावादयेत्तथात्मानं स्वयं योऽभरिविषादिभिः॥ विहितं तस्य नाशचोचं नाधिनाप्युदकादिकम् ॥ ६३॥ अथ किचित्ममादेन मरियतेऽ-
भिषिषादिभिः ॥ तस्याश्च विधातव्यं काययेवोदकादिकंम् ॥ ६४ ॥ नाते कुमारे तदहः कामं कयात्पतिगरहम् ॥ दिरण्यधान्य
गारासस्तिरशच एडतर्पिषा ॥ ६4 ॥ फञानि पृष जाक उण कृषठमेव च ॥ तकर दपि पृतं तेखमो पधं क्रीसेष च ॥ आश्चौचिनो
एदादह्यं चष्कात्न्चैव नित्यश्चः॥&६॥ आहिताभिथेधान्यायं दग्पव्यछिभिरमिभिः ॥ अनाहितापिगघ्ेण सोकिकेनेतसे जनः ॥६७॥
देहाभावात्यञशेस्त कृतव परतिङ्ृति पुनः ॥ दाहः कायो यथान्यायं सपिण्डः श्रदयाधितेः ॥ ६८ ॥ पक्परसिचेदुदके नामगरेण
पग्यतः॥ दञञाईं वान्धवाः शां सवं चे सुसंयताः ॥ ६७॥ पिण्डं प्रतिदिनं दथः सयं प्रातयैथापिधि ॥ परेताय च गृहद्वारि चते
भाजयेदवनाद् ॥७०॥ दितीयेऽहनि कतत एकम सवन्धैः ॥ चतय बान्धेः स्वरसा वयनं भवेत् ॥ पौ धपेद्विभार् युममात्
सु्रदधया छन् ॥ ७१ ॥ चमे नवमे चेष तथेवेकाद्रोऽहृमि॥ युगा भोनयदधि्ात्रवरादनत तद्विनाः॥ ७२॥ एकादरोऽदि कीत
तदस भातः ॥ द्वदश वाहि कततवयंनवमेऽप्यथताहनि ॥ ए परिमेकोऽपैः पिंडपा् तथेव च ॥ ७३ ॥ एं मृताहि कत्तं
भततमासन्त॒ वत्सरम् ॥ सपिण्डीकरणं रक्त पणे संवत्सरे पुनः ॥ ७२ ॥ थौ चतवारि पावराणि प्ेतादीनां द्विनोत्तमाः ॥ प्रेताय पि
पनि पतिमततिचवतततः ॥ ७६॥ ये समाना इति दाभ्यां पिण्डानप्येवमेष हि ॥ सपिण्डीकरणश्राद देवपुर 4 ॥ ७६ ॥ पित
नावावतत एनः भते पिनि्दिरोत् ॥ ये सपिण्डीङृत्ः प्रेत न तेषा स्युः प्रतिक्रियाः ॥ यस्तु र्यासपयक् पिण्डं पितृहा सोऽभिनां
धत + == ॥ चत १९ १ पनः पिण्डानचदं समावतेत् ॥ दयाचन्नं सोदकुम्भं भसय प्रतधमेतः ॥ ७८ ॥ पावेणेन परिधानेन सास
[रकमिष्यते ॥ पतिशवत्सरं कुपरद्विधिरेष सनातनः ॥ ७९ ॥ मातापित्रोः सुतेः कार्यम्पिण्डदानाकं च यत् ॥.पत्री कुथा
९ चैवाद्रैषासपतः इति पा० । २ पूष मौनयेष्धमामित् कः 1 मनयेत्-ोजभत् जैः प्रधोगः । ३ जनिन्ये सयतादाते इति पा 1 ४ पिण्डमन्द्ं समा्चरसदत्ि पा { `
क्रः |
1. 12. (4, 12, 121 41
।
पतन्यभावे तु सोदरः ॥ ८० ॥ अनेनैव विधानेन जीवः दं समाचरेत् ॥ कृता दानादिकं संव अद्ायुक्तः समाहितः ॥ ८१॥ एप वः
यतः सम्य्श्रहस्थानां क्रियाविषिः ॥ च्ीणां मतेषु षमा धमो नान्य इच्यते ॥ ८२ ॥ स्मधमतत्पत नत्यमाचरापितमानकताः॥
धुबान्ते पर स्थानं यडुक्तं वेदवादिभिः ॥ ८३ ॥ इति आीक्रमंपराणं उत्तरा व्याप्तगातासु व्राद्करप अय् (रव्याथ्ः ॥ २९. श्रहम॑पएराणे उत्तरा व्याष्ठमाता ¶.न् ऽध्य्; ॥ २३.॥
| (दूमानानव्रहयवादिङ्घत्यम् ॥ व्यास खाच ॥ अथिशवरन्ं उहयात्सयम्परातयथावाप् ॥ दर च [इ तस्यान्त नवपतस्प
| तथव च ॥ १॥ इडा चव यथान्यायमृचन्ते च द्विजाऽधरेः ॥ पृष्ुना तयनत्यान्तं समान्तं सोऽथिकेभैखेः ॥२॥ नानिष्ा नवसस्येएया
पञयुना बायमाच्धजः ॥ न चात्तमयन्मति वा दापिमायुजिनीग्रिः ॥ ३ ॥ नवेनान्नन चानद्गा पडुह्धन चायः ॥ राणानवाह
च्छन्त नवात्रामषगरद्धिनः।९॥ सावेवान्यान्तहामां श इुयात्पयवइ नित्याः ॥ पितृश्वाहकाः सव नत्यपयषटकाइ च॥ ५ ॥
एष धनः पय नित्यमपधमाऽन्य उच्यते ॥ अयाणामह षणानां ग्रहस्थात्रपवापनाम् ॥ ६ ॥ नार्तक्याद्थवार्स्यायाऽयात्रावातु
भिच्छतिं ॥ यजत वा न यज्ञेन स याति नरकान् वहून् ॥ ७ ॥ ( तापिघ्ठमन्पतामिघ् मदारोखराख। ॥ कुम्भपाकं
दैतरणीमसिपत्वनं तथा ॥ आन्यं नरकान् बोन् सम्प्ाप्रोति सुदुर्मतिः ॥ अन्त्यनानां इरे विप्राः शयुद्रयानी च
लाते ॥ ) तस्मात् सवप्रयत्तन ब्रह्मणां हि षिञचेषतः ॥ आथाया्े विद्युद्रात्मा यजेत परमश्वसम् ॥ < ॥ जप
हाजात्पये धमां द्विजानां नेह विद्यते ॥ तस्मादायधयनित्यमथिहत्रेण शाश्वतम् ॥ ९॥ यस्ताध्यायायरमाच स्यान्न यष्टु दवामच्छतं।
पु पमूटो न सम्भाष्यः कि पुननास्तिका जनः ॥ १० ॥ यस्य जापक भक्ते पयात् भत्ववृत्तये ॥ सधक वा भयस्य § सम पतु
पहति ॥ ११ ॥ एष॒ वे पवधन्नानां सोभः प्रथम इष्यते ॥ सामनाराधयहय सामसेकमह रम् ॥ १२ ॥ न सामयागादार्धक। अद्रास
--- कक" गरक
३.३
॥१२६॥ |
2 चठ उ चे
(~ बलत किवः
~~~ ~ =
न)
स्स
क
२. ५ रर ‡
+ ;
=
^~८2
च
९
[क्वि
2 ४ द
। 1१२६॥
१ प्राप्रोति तत्परमिततै पा० । २ आब्यन्तेऽहर्निशोः सदा इत, आव्यन्ते द्यानरे सदा इति पा० । ३ द्रान चव प्तन्त पौर्णमासेन चै दि इतिः दुर्शन चाद्धमाप्ठान्ते
णंमास्ेन चैव हि इति प० । 9 सस्यान्ते नवप्तस्येन तथर्तन्ते इति पार । ५ अधिक्रश्चाथ विद्येत इति पा० |
=-= -
क + =
ककिककिकिककिककककककयीषिय
€, 11. 2. (2 2. 1-22-2
न~
=<1
॥ न सामो विधते तस्मातोमेनाभ्यचयेत्परम्॥१३॥ पितामहेन पिपराणामादोय विदितः पड्ुः॥ धमो विक्तये
त्ता भवेत्पुनः ॥ १४॥ श्रोतघ्ेतायिषम्बन्यात् स्मात्तः परं मयोदितः ॥ भेयस्कृरतमः भ्रोतस्तस्म च्छं समाचरेत् ॥ १५ ॥
भावपि हितों धमां ेदपेदबिनिपपृतो ॥ शिष्टचास्सतृतीयः स्पच्ठृतिसमृत्योरम षतः ॥ १६ ॥ धरमणािगतो येस्तु वेदः स्पश
णः ॥ ते शिष्ठा ब्राह्मणाः परक्ताः नित्यमासएणानिताः ॥ १७॥ तेषामभिमतो यः स्यतेतप। नित्यमेव हि ॥ प धमः कथितः
्विनान्येषामिति पारणा ॥ १८॥ पुराणं पर्मश्ाघ्नाणि वेदानाशुप्हणम् ॥ एकस्मा द्रब्रविज्ञानं धमन्ञानं तथेकतः ॥ १९॥ धः
निन्ञामानानां त्ममाणतरं स्मृतम् ॥ धमंशाघ् पराणान त्ह्नेतराश्रमम् ॥ २० ॥ नान्यतो नायते धमो ब्रह्म विया
वदिकी ॥ तस्माद्म पुराणं च श्रद्धातव्यं मनीषिभिः॥ २१। । इति शरीक्मेपुराणे उत्तर व्यासगीतासु द्विनानामभिहोगा्ित्थनिड
पणं नाम चतुर्विशोऽध्यायः ॥ २४ ॥ द्विजातीनां वृत्तिः ॥ व्यास उवाच ॥ एष वाऽभमिदहितः ज्त्स्नो गहस्थाश्चमवासिनः ॥ द्विजातेः
परमा धों पतनानि निबोधत ॥ १ ॥ द्विषिधस्तु गृही ज्ञेयः साधकश्वाप्यप्राधकः ॥ अव्यापनं याजनं च पूरवंस्याहुः प्रतिथहृम् ।
ङसीदङ्कषिवागिज्य परडवेन्तः स्वयं कृतम् ॥ २॥ इपेरभावे वाणिज्यं तदभावे इसीदकम् ॥ आपत्कटपस्त्वयं ज्ञेयः पूवोंक्तो युख्य
इष्यते ॥ ३ ॥ स्वयं शा कषेणाडयदराणिच्य व कषादकम् ॥ कष्ट पापीयसी वृत्तिः कुसीदं तद्विवनंयेत् ॥ ० ॥ क्षयवक्त परा
यच
|
4
39
८ ¬ 3
~|
2४222 ० द 2 -2 ०८
~
रान स्वयं कृषणं द्विनेः ॥ तस्मारा्ेण वततत वततेऽनापदि द्विः ॥ ५ ॥ तेन चावाप्यनीर्सतुवैश्यत्तिः छि ब्रनेत् ॥.न कथंच
पति बराह्मणः कम कषणम ॥द॥ उग्यलाभ्ः पितन्ेवच् बाह्मण पि पूजयेत् ॥ ते तपस्तस्य तं दोषं शमयन्ति न संशयः ॥ ७ ॥
दवभ्यश्च पितृभ्यश्च दयादधागनतु विशकम् ॥ धिरादधागे ब्राह्मणानां कथि क्त्र दुष्यति ॥ ८ ॥ वाणिज्ये द्विएणं दयात् कीरं
~~~
१ आदावमिहितः मः इति पा० । २ अद्धामतः इति पा | ३ ्रह्मज्ञानपरायणा इति पा० धम जिङ्ञास्तमानानाभित्याद छोकदयं पुस्तके छोकजयात् पागेव दश्यते ।
<~
५४|| ~ _ „ ध | | ध 5 | ह ति
इ. 9. ||| चण पनः ॥ डृषिपाखन्न दोपेण युष्यते नात्र संशयः ॥ ९ ॥ रिट" बरपयाद्दीत खस्थः साधकः एनः ॥ विािलपाद्यस्तन्य ||| ऽप"
॥१२७॥ || | बहा वृत्तितः ॥ १० ॥ अतापकस्तु यः रोतो हस्थाश्रमतस्यितः ॥ शिरो तस्य कथिते द्र वत्ती परमषिभिः॥ ११ ॥ ||| अ, २६
अमृतेनाथा जवन्धरतेनाप्यथवा यहि ॥ अयाचितं ल्याद्भृतं मरतं भक्षन् याचितम् ॥ १२ ॥ इशडधान्यको त्ा स्याल्कम्मीधान्यक (
एव च ॥ अपह्धिको वापि च भपैद्श्वस्तनिक एष च ॥ १३॥ चत्णामि वै तेषां द्विजानां गमेषिनाम् ॥ भरेयान्परः परो ज्ञेया|
धमंतो छोकजित्तमः ॥ १० ॥ ष्टूकम॑को भपेत्तषां त्रिभिरन्यः परवत्तते ॥ द्भ्यामेकचतथस्तु ्ह्रपमरेण जीवति ॥ १५ ॥ (
वत्तेयस्तु शिखोज्छभ्यामञचिहोचपरायणः ॥ इष्टिः पाषोयणान्ता याः कैवडा नि्पेत्सदा ॥ १& ॥ न टीकवृ्तं वत्तेत वात्तान्ते वृत्ति
हेते ॥ जनिद्मामशयं जदं जीवद्राह्मणजीविकाम् ॥ १७॥ यावित्वा चाथेसव्योऽतरं पितृन्देवस्ति तोषयेत् ॥ या चयद्रा शुचीन्दान्तान्
तेन तप्येत् स्वयं ततः ॥ १८ १ कान इवा क 91 यस्तु दरव्यानैनं कृता शृहस्थस्तोषयेत्न त ॥ देवान्पितृस्तु विधिना शना योनि ब्नस्यधः ॥ १९ ॥
) धम्यं कामश भ्यो मोक्षश््यम् ॥ पमांदरिरुढः कामः स्वद्रह्नयानन्तु नतरः ॥ २० ॥ योऽर्थो धमोय नात्नाथ सोऽथो
{ |ना्थस्तथेतरः ॥ तस्मादर्थं समासा दादर जहाद्विनः ॥ २३ ॥ इति शरीक्षमेपराणे उत्तर दं व्यासगीताइु द्विनातीनां वत्तिनिरूपणं
नाम पञविशोऽप्यायः + २4 ॥ व्यात उवाच ॥ अथातः सम्पक्षयामि दानधमेमलुत्तमम् ॥ ` ब्रह्मणाभिहितं पूषाणं ( ॥
्रह्वादिनाम् ॥ १॥ अथानासुचिते पात्रे दया प्रतिपादनम् ॥ दानमित्यभिनिष्ं शक्तिुक्तिफठमरदम् ॥ २॥ युददाति विरि || '
|रिषभ्येः भदधया युतः॥ तदविविवमर्ह मन्ये षं कलयापि क्ति ३। नित्यं नेमित्तिकं काम्यं पधे ठानकुच्यते॥ चतुर्थं विभ पोकत
सवेदानात्तमोत्तमम् ॥ 9 १ गि वा 1 णर क तात 3 अहन्यहनि यत्कििदीयतेऽहपकाणणे ॥ अबुदिरय फटं तस्माद्राह्मणाय त॒ नित्यकम् ॥ ५ ॥ ||
१ हिलोञ्छनमाददीतेति पा०। २ वृतिहेतोः कथंचनेति पा०। ३ याचयित्ा उचिदौन्तं नच तरप्येदिति पा०। ४ उदिते इति, उदिते शाक्ते इत्यथंः। 4 श्र
22५8 2
4
&
|
८2 1711222:
< 2
ह #
< 22५
= 1
सः
भ
त
<©
न
ड च
॥
4
॥ ७ ॥ यदीश्ररीणनाथं जरहमवितसु प्रदीयते ॥ चेतसा धमयुक्तेन दानं तद्विमलं रिषम् ॥ ८ ॥
दक तत पाननता्य रातिः ॥ उत्पत्स्यतं [६ तत्पं यत्तारयति स्वेतः ॥ ९॥ कुटम्भभक्तवप्नादेयं यदतिरिच्यते ॥
अन्यथा दीयते यादे न तदानं फरपदम् ॥ १० ॥-धानयाय कृटानाय वरनीताय् तपस्िने ॥ ; विनीताय तपस्विने ॥ बतैस्थाय ददरिय यद्य भततिपू
पयाति प्रम.स्थानं यत्र गला न शोचति क
यर् पापोपरान्त्य्थ दीयते विदुषाङ्करे ॥ नेमित्तिकन्तदरपरं दानं सद्विश्य्ठितम् ॥ & ॥ अपत्थविजयेशषस्पगोर्थ यत्प्रदीयते ॥ दानं
(७ न ऊण 5 स्तु ६. भ ¢
गतिम् ५ । रास्थ। प्णमास्यान्तुबरूहमगान्तत पच्च वा ॥ उपाव्य विधिना शान्ताच्छुचीन् प्रयतमानाः ॥१९ ॥ पूनपित्या
(तरः कृर्यनथना च ।वरोपतः ॥ गन्धादिभिः समभ्यच्यं बरचयेदरा स्वयं वदेत् ॥ २० ॥ प्रीयतां धमेराओतिं यदा मनति वत्त ॥
यतिन् कत्म्पाप ततज्णादव नर्याते ॥ २१ ॥ कृष्णाजिने तिखन दा हिरण्यं
8. कतम् ॥ २२ ॥ कतनसुदडम्मच वङास्याचे विेषतः ॥ निर्दिसय धमेरानाय विपभ्यो सुच्यते भयात् ॥ २२३ ॥ सुवण तिरु
तठ ब्रह्मणान् सत् पच वा ॥ तपयदुदपानागि ब्रह्मतया व्यपोहति ॥२७॥ ( मावमासे तु विप्रस्तु द्ाद्दयां समुपोषितः ॥ ) शुद्धा
कोयो
9
--- ------- ~ ~ ----~
न
९ सद्धिरनत्तममिति पा । २ भरणादेयाभाति पा० । ३ वृत्तस्थाय सदाचासय इत्यथैः । ४ चे घै त
क - - : । 9 शान्ताय उ॒चये धमेज्ञाटिनि इति पा० 1 ५ ब्राह्मण--ब्रह्मणः सम्बन्धीयमि्यर्भः \
स्थानं ब्रह्मोकमित्यथः । & यावननीवन्त तत्पापभिति पा० । | र कण. त्रह्मण, सन्वन्वायनमत्यन
मथुप्॒पिषी ॥ ददाति यसु विभाय सर्वं तरति।
८॥-- ~~ ८ 24
&
<€;
4
कम् ॥ १३ ॥ ~न 1 यानी हिताय ॥ स.याति पं.स्थानं य॒त्र गा नं शोचति भिः न्ततं |
9.1 पमाम् ॥ ददाति वदद थ. त यो न जायते ॥१२॥ गोमतामप य सथय्ा भण (
+ गो ह्मगाय श्च पमंशीसव शीष वति व क थव, ४. ॥ सभदानात्पर दानं शते नहे किचन ॥ अ्दानन्तेन तुर्यं वियादानं ततोऽधिकम् ॥ १९ ॥ ॥
धा ्रह्मणाय चय धम्य सीखने 1 ददाति थां विषिना बरहमरोके मदयिते ॥ १३ ॥ यास अवमा ्रदया ब्रहमचारिणे ॥ ¢
सपापिपिनषुकता राह्मण स्थानमाघ्रुयात् ॥ ३७ ॥ गृहस्यायात्दानेन फरम्पाप्रोति मानवः ॥ आगमं चार्थं दतिभ्यं दत्याप्रोति परां ६
(<
~<
) >
॥
(<
22
किक `, जा
1
>|
॥ १२८॥
<, 1221
म्बरधरः कृष्णेस्तिथ्डत्वा इताशनम् ॥ पदधा द्राह्मणेभ्यस्तु पिपभ्यः सुसमाहितः ॥ जन्मम्रमूति यत्पापं सवं तरति वै द्विजः ॥२५॥
6 अमावास्यामनुपराप्य ब्राह्नणाय तपस्विने ॥ यत्किचिखदशं दबादोदिश्य शङ्रम्॥२६॥भ्ीयतामा वरः सोमा महादेवः सनातनः ॥
पतनन्भङ्ृतं पापं ततक्षणादेष नश्यति ॥ २७ ॥ यस्तु कृ्णचतदयां साता देवं पिनाकिनम् ॥ आराधयेद्विजभुख न तस्यास्ति
पुनभेवः ॥ २८ ॥ कृष्णाषम्यां विशेषेण धार्मिकाय द्विजातये ॥ सालाभ्यच्यं यथान्यायं पादप्रक्षाखनादिभिः ॥ २९ ॥ प्रयितं म
9 [;
महादेवो दचाहव्यं स्पकीयकय् ॥ सरवपापतिनियुक्तः भाप्ोति प्रमां गतिम् ॥ २० ॥ द्विजः ङष्णचतु्या कृष्णाष्टम्यां रतः ॥
अमावास्यान्तु वै भक्तैः पएूननीयश्िटोचनः ॥ ३१ ॥ एकादयां निशहायो द्रादद्यां पुरुषोत्तमम् ॥ जचयद्रान्मणखे ष गच्छेत्परमं
| पदम् ॥ ३२ ॥ एषां तिथिष्वी स्यादाद पकषके ॥ तस्यामारायेदं यतेन _जनादनम् ॥ ३२ ॥ याक वच्वम। सान
सुदिरय ब्राह्मणे श्च ॥ दीयते विष्णवे बरापि तदनन्तफरप्रदय् ॥ ३९ ॥ यो हि यां देवतामिच्छेत्समारधायतुत्नरः ॥ ब्राह्मणात् पूजय
द्विद्राच् ष तस्यास्तोषहठ॒तः ॥ ३५ ॥ (न ~ जानां वपुरास्थाय नित्यं तिष्ठन्ति इेवताः¬॥ प्ज्यन्त बरह्मणाखाभ परतिमादिष्वपि कचित्
॥ ३६ ॥ तस्मात्पवेपयतेन तत्तत्फखमभीप्सुभिः ॥ दिनेषु देवता नित्यं पूननीया विरोषतः.॥ ३७॥ पिधूतिकामः सतत् जयद 6
परन्दरम् ॥ बरहमप॑सकामस्त ब्रह्माणं ब्रह्काएुकः ॥ ३८ ॥ आरगयक्रामोऽथ रं धेदकामो इतार॒नम् ॥ कमणा शधेकामस् ||
पूजयेद्र विनायकप् ॥ ३९ ॥ भोगकामस्तु शरिनं बल्काम्ः स्मरणम् ॥ सुषु स्वस॑सागत्मयते नाचेदयरिम् ॥ ४० ॥ यस्तु यागं र
तथा मोक्षमिच्छत्तज्ानमेश्वरम् ॥ सोऽच॑यद्े विरूपाक्षं पतनेन महेधरम् ॥ ४१॥ या वान्ते महा्यागत् ज्ञानान च महशरम् ॥ ते &
पूनयंति भूतेशं केरवथ्ापि भोगिनः ॥४२॥ वारिदस्तृत्िमाप्राति सुखमक्षय्यमन्नदः ॥ तिख्परः भनामिषान्दीपुरतमय ॥४३॥
भूमिदः सवैमाप्ोति दीषंमायुहिरण्यदः \ गददोऽश्याणे वेश्मानि रूप्यदो रूपसृत्तमम् ॥ ४ ॥ वरपतादशषारक्यन तासन
१९ तानेव समाहितः दाति पा० । २ प्रयल्ननेश्वरं हरमिति पा० 1 ३ ये वाञ्छन्ति महाभागानिति पा० ।
(<
9
73 20
&
224८८222
१८22 ठ
उत्त9
अ° २६
॥१२८॥
बरह्मतात्स्वताम् ॥ ४६ ॥
। दवाय दतव्य त्राव्रयाय
मश्वद्ः ॥ अनडुः त्रिय पुष्टां गोदो त्रघरस्य विष्टपम् ॥ ४५ ॥ यान्चय्याप्रदो भायोमैशयंम
प्रदानेन सवेषापः प्रतरुच्यते ॥ इन्धनानां
‰त (गवत यता युकः स्वयम्भवेत् ॥५९॥ भवथ तेदमाहरं रोगिणे रोगक्चान्तये ॥ ददानो रग (क)
जआहवनवन् माग क्ुरधाराप्तमाचतम्। तात्रतापञ्च तरति छथापानत
दयन्तव्वाक्षय(मच्छता ॥५२॥ अयने विषुवे चेव महे वन्रषुययोः॥ संकान्त्यादिषु काठेषु दत्तम्भवति चाक्षयम् ॥५३॥ प्रयागादिषु
त्ाथपु पुण्यष्वायतनेषु च ॥ दत्वा चाक्षयमाप्रोति नदीषु च वनेषु च ॥ ५४ ।
न्वहम् ॥ ९2 ॥ दायमानन्तु या माहदरोविपामिसुरेषु च ॥ निवारयति पापात्मा तिर्यग्योनिं वरनेह स
=, चवद्रह्नणान् सुरान् ॥ सवस्वमपहत्यनं राश्रादविपतिषासयेत् ॥ ५८ ॥ यस्त॒ दुर्भिक्षवेखयाम
णेषु सं्तष ब्राह्मणः त॒ त॒ गितः ॥ ५९॥ तस्मात्र प्रतिग्हीयातन मै देयश्च तस्य [हं ॥ जङ्गायत्वा स्वकाद्राष्ठत्तं जा विप्रवासयेत्
^ ३० ॥ यरतु सद्धया ददातीह् न द्रव्यं धर्मसाधनम् ॥ स परवाभ्यधिकः पापी = पच्यते नरः ॥
(नता ।नताद्रयाः ॥ सत्यसंयमतयक्तास्तेभ्यो दयद्धिनोत्तमाः ॥ ६२ ॥ सुयुक्तमपि विद्र धाति न
मूखेमवृत्तस्थं दहरायसुपोपितम् [चस्रपाि ॥ ६ ॥ सतिककषमरातक्रम्य भ्रत्रय यः प्रयच्छत ॥ स तेन कमणा पापी दहत्यासप्तमं
९ अथेदृता श्रय्रेष्टामिति पा० । २ ब्रह्म शाश्चतभिति पा उ र
तिरहीयुने व्रिशेयुश्च ते न हि इति पा
भयप्रदुः ॥ धान्यदः शाश्वतं सस्यं ब्रह
धान्यन्यापि यथाराक्तं विवर प्रतिपादयेत् ॥ वेदवित विशेषेषु प्रेत्य स्प षमहूयुते ॥ 9७ ॥ म्वा वृ
अदनन् दाप्राग्रनायत्त नरः ॥९८॥ फटमुखानि शाकानि भत्यौनि विविधानि च ॥ प्रदा
रखा दावायुर् च् ॥५०॥
प्रदा नरः॥५३॥ यद्यादृष्टतम रकं यन्चापि दयितं गहे ॥ तत्तद्घ णवरतं
। दृनपमात्परं धमां भूतानात्रेह विंदते ॥ तस्मा
सनातिभः ॥ ९4 ॥ स्वगायुभूतिकामेन तथा पपोपश्चान्तये ॥ घुयुक्षणा च दातव्यं ब्राह्मणभ्यस्तथ।
॥ ५७ ॥ यस्तु वरव्याजेन
त्राय न परयच्छति ॥ श्रियमा
६१ ॥ स्वाध्यायवन्ता ये विप्रा
~ ---~- ~ -- - ~~
। ३ पणाोने पानानीति पा । 9 राजा राघ्रात्प्रवाकस्षयेदिति पा० | 4 विप्रेषु "हा इति पा । ६ न तस्मात्म
। ७ यश्वास्तद्भ्या दृदातीह् खधनं घभै्ताधकमिति पा० 1 ८ सत्यसयसंस्थेभ्यो दद्याद्वि हिजोत्तमः इति पा०
--- ~~~] ~~~] ~~~ ~~~ बब ~~~
क. पु.
॥ १२९)
< -< <` ८2८9८29
्
|
भ
= ॥ ६३९ ॥ यदि स्याद्धिको विप्रः सीरपरिाक्षेभेः सयम् ॥ तस्मे य्न दातव्यमतिकम्यापि सत्निधिम् ॥९५॥ योऽचि प्रति
ग्रहति दुदात्यचितमेव वा ॥ ताबुभौ गच्छतः स्वर्गे नरकन्त॒ विपयेये ॥ &8 ॥ न वायाप प्रयच्छत नास्तिक हेतकेऽपि च् ॥ प[१ |
ण्डेषु च सर्वेषु नावेदविदि धर्मवित् ॥ ६७॥ अपच हिरण्यञ्च गामद्वं प्रथिवा तिच् ॥ अदद्न्प्रतिग्रहाना भस्मीभवति काष्ठवत् || :
(9
॥ ३८ ॥ द्विजातिभ्यो धनं छिमपतेत्मशस्तेभ्यो द्विजोत्तमः ॥ अपि वा नातिमतरिभ्यो न त॒ शरद्रात्केथञ्चन ॥ ६९ ॥ ृत्तिङ्खाचमान (
च्छेत् नेहेत धनविस्तरम् ॥ धनलोभे प्रषक्तस्त॒ बरहमण्यादेव हीयते ॥ ७० ॥ वेदानधीत्य सकलान् यज्ञाचावाप्य स्वरः ॥ न त। ||,
गतिमवाप्रोति सङ्धोचाघयामषा्ठयात् ॥ ७१ ॥ प्रतियहर्चिनं स्याघात्राथन्तु धनं रेत् ॥ स्थित्यथादधिकं गृह् ब्राह्मणा यात्यधौ ||
गतिम् ॥ ७२॥ यस्त॒ स्याद्याचको नित्यं न स खगस्य भाजनम् ॥ उद्वेजयति भूताने यथा चोरस्तथेष सः ॥ ७२॥ शन् भृत्या ||
धोलिर्हीषिन् अविष्यन्देवतातिथीन् ॥ स्वतः प्रतिगृरहीयान्न व॒ तप्येत्सयन्ततः ॥ ७ ॥ एवं एृदस्था युत्पामा दवताताथपूनकः ॥ ||)
वत्तेमानः संयतात्मा याति तत्परमम्पदम् ॥७९॥ पे निधाय वा सरव गत्वरण्यनतु तत्ववित् ॥ एकाक विचरमित्यमुदातानः समत:
॥ ७६ ॥ एष वः कथितो धमं गरहस्थानांद्रिनोत्तमाः ॥ ज्ञाता ठ तिष्ठत्रियतं तथादु्ठापयेद्विनान् ॥ ७७ ॥ इति देवमनादिमेकमीरू
गृहधमेण समचयेदनक्म् ॥ तमतीत्य घ सवधूतयीनिं पर्वा वै स प्रं न याति जस ॥ ७८ ॥ इति श्रीदूमंपुराणे उत्तरा व्याप |
तासु षड्विश्ञोऽष्यायः-॥ २६ ॥ अथ वानपरस्थाच्मधमाः ॥ व्यास उपाच ॥ एवं हाथमे (स्थत्वा दूतीव भगम्णुषः ॥ वान &
पस्याथमं गच्छेत्सदारः साधि या ॥१॥ निक्षिप्य भावा पुत्रेषु गच्छेद्रनमथापि वा ॥ इृ्ापत्यस्य् चापत्यं जनंट॑कृतावनरदृः ॥ २॥ $
शङ्कपक्षस्य पूवाहे प्रशस्ते चोत्तरायणे ॥ गत्वारण्यं नियमवांस्तपः इयात्समाहितः ॥ २॥ एरष्रखाने पूतानि नित्यमाहरमाईस्त् ॥
9
९.
~~
५१ ८
य क, क
क व. नु
(केम क. (वि (= ¢ ९०. [ब] न
यताहारो भवेत्तेन पूजयत्िपप्रदेवताः ॥ ९ ॥ पूनयित्वातिथीतित्यं लाता चाभ्पचयत्सुरानच् ॥ गरहादादाय चारन।यादट। य्राताच् समा
१ हेतुके- देतुमन्विष्यतीतिहेतुकः कुतकः श्रद्धाहीनः तस्मिन् । २ अपि राजन्यैश्याभ्यामिति पा० ।` ३ यस्तु याचनकः इति पा ।
॥ उत्त
अ० <अ
॥१२९॥
| ॥ « ॥ जट] 4 विभवाय नसरामाणे ना्सूनेत् ॥ स्वाध्यायं सवदा कुया्निषच्छेद्राचमन्यतः ॥६॥ अयित जुहयात्प्
यज्ञान् समाचरेत् 1 ुन्पत्रर्विविषेवैन्येः शाकप्ुफेन च ॥ ७॥ चीखासा भवेत्नित्यं छचति भिषवणे शविः ॥ प्षभूतातुकम्पी स्यात्
| प्रतियहविवनितः ॥ ८ ॥ स दशेपोण॑मासेन यजेत नियतं द्विनः ॥ ऋक्षषापयणे चैव चात्तमास्यानि चाहरेत् ॥ ९ ॥ उत्तएयणञ्र
| क्रमशो दक्षस्यायनमेव च ॥ वापन्तैः शारदमेध्यसुन्यत्नैः स्वयमाहतेः ॥ १० ॥ पुरोडारांशश्थेष द्विषिधं मिवैपेत्पथक् ॥ देवताभ्यश्च
तद्ुत्वा वन्य मव्यतर् इः ॥११॥ रोष सषुपयुलात खण सपय कृतम् ॥ वनेपेन्मधुमांसानि भ।मानि कपदानि च ॥१२॥ भूस्तृणं
रीञ्यकचैव उप्मातकफलानें च ॥ न फाटङृष्मर्नीयादत्सृषटमपि केनचित् ॥ १३॥ न यामनतान्यार्तोऽपि पएष्पाणि च फरानि
प ॥ विणेन विना बह्व पत्वेर्त्तदा ॥ १७ ॥ न दद्त्छवभूतानि निद्रद्धो नियो भेत् ॥ नं नक्तशेवमरनीयात् रजं
ध्यानपरो भवेत् ॥ १९५ ॥ जितेदियो नितक्रोधस्तसन्नानविविन्तकः ॥ व्रह्मचारी भत्रितयं न परत्रीमपि संश्रयेत् ॥ १६ ॥ यस्तु
रत्या वन यता मधून कामतश्वरत् ॥ तद्रतं तस्य दुष्येत प्रायाथचित्तायते द्विजः ॥ १७ ॥ तच यो जायते गभो न संस्परर्या
भ्रः ॥ न च वद्ऽ(पकराऽस्य तद्रशेऽप्यवमय् हि ॥ १८ ॥ अधम्डयीत निषंतं सावित्रीनपतत्परः ॥ शरण्यः रवभृतानां
सअनभागरतः सदा ॥ १९॥ पाद् मृषावाद् नेदरारुष्यं विवनेपेत् ॥ एकभिएनिङ्केतः स्पादोक्षितां भ्रूमिमाश्चपेत् ॥ २० ॥
2 सट च्रद्रा यत्तः सुहव च सविरेत् ॥ रेखया वा शरकंएयां शयीत सुषमाहितः ॥ २१ ॥ सथयःप्रक्षारङ्खो वा स्यामासमच
यकऽपि बा ॥ पण्मास॒निचयो वा स्यात् समानिचय एष च 1२२॥ त्यनेदशवयुने माति सेषं प्रीविन्तितम् ॥ जीर्णानि चेव वा्ांति
शाकमूरुफसान् च ॥ २३ १ दन्तोटूलछिको वा स्ात्कापोतीं पृत्तिमाश्रयेत् ॥ अदमढुहो भोदापि कारपक्रथुगेव च ॥ २४ ॥
नतत चान तमन।यात्वा चादत्य साक्तितः ॥ चतुथकारिक वा स्पात्स्याद्रा चाष्मकाटिकः ॥ २ ॥ चाद्दधायणविधाननेषां श्ुङे
=
१
~~
टयम
[1
122
गणक वं
ज
~~ = न~ = 7 णो णि
| १ कि क
९ उत्तगयणश्चन्द्रमस् इति पा० | २ न नक्तं किञ्िदश्रीयादिति प°! ३ सततमिति पा० । 9 मूलस्वं पूवेसश्ि तमिति, उत्पतन पूवेसश्ितमिति पा° ।
४ ठः ८५. 4.
(22 (ॐ
=
दपु
| १ ड 9 ||
|
उत्"
अ० २८
ध
2 ण च वत्तयत् ॥ पक्षे पके समश्रीयाहिनायाय् कथितान् स्त ॥ २६ ॥ पुष्पग्रुखकञ्ां पि केर्वत्तपेत्षश् ॥ स्वाभाविकः स्वयं (
च पखानसमते स्थित्तः ॥ २७॥ भभा वा परित्तैत तिष्ठद परपेदिनम् ॥ स्थानाप्तनभ्यां विहत कविद्धयषुत्सनेत् ॥ २८ ॥॥
म।४१ पचतपास्तददर्षस्पभावकारकषः । आद्वासास हृमन्ते कमो पदयस्तपः ॥ २९ ॥ उपत्परय त्रिषवणं पितृदेवांश्च तपषेत् ॥ ||
८५ तिष्ठेत मरीची पिमित ॥ ३० ॥ पंचायिपरमप वा स्यादु्पः सोमपोऽथवा ॥ पयः विि्छुह्पकषे कणप च गोम #
~ म ॥ २१ ॥ शौणेपणारना बरा स्य १ व्त््तदा ॥ यागभ्पपिप्तश्चव इद्रध्याया भत्तदम ॥ ३२ ॥ अयेशिरपाऽष्येता
के ज
>~
(11
~~
~ ~~ = कक
~
=-=
~
[=
९;
ह| ` र ताभ्याक्ततरः ॥ यमानु सेवेत सततं निवमाशाप्यतन्धितः ॥ ३३ ॥ कृणामिनः सोत्तरीयः शधयज्ञोपषीतवाद् ॥ जथ चाभ्ीन्
# मर्तय स्तरलानं व्यानतत्परः ॥ ३४ ॥ अनप्रिधनिकेतः स्यन्धुनि्ोक्षपये भीत् ॥ तापपेपेव विप्रेषु याक भंक्ष्यमाहरेत्
६ ।, २4 ॥ गृहमपूषु चान्येषु द्विजेषु वनवापिषु ॥ व्रामादाहत्य चाीयादषो आषान्पते पक्तन् ॥ २६ ॥ प्राग्र्य एटनव पाणना
र १ वा ॥ वितिाञ्चपनिषद् मासतंतिदये जपेत् ॥ २७ ॥ त्रियाविरेषान् साक राव्याय तथैव च ॥ महाप्रस्थानिकं बो
{|| 24द्नरानन्त व ॥ अयिपरवेरमन्यद। तन्रपेणविधो स्थितः ॥ ३८ ॥ येन एम्यगिममाश्रमं रित सश्रपन्त्याशवएुजनाश्चनम् ॥ ते
ध विशन्त ४५4 ५. पान्ति यतर गतमस्य स्थितेः ॥ ३९ ॥ इति शचीङमंपराणे उपविभागे व्यापतगीतामु वानप्रस्थाश्रमधमों नाम |
|. < वशनव्यायुः ॥ २७॥ अथ य॒तिषमः ॥ व्याप्त अव् ॥ एं वनाश्रमे स्थिता ततीयं मगमाधुषः ॥ व्थमायुषो जगं सन्वाप्न||\
111 कमात् । १॥ अप्रानल्मनि संस्थाप्य द्विजः पररजितो पेत् ॥ योगाभ्यासः शान्तो ब्रह्मषिथा परायणः ॥ २॥ यदा मनति
प जाति कष्य स्ेवस्तुषु ॥ तदा सन्यासामेच्छनित पिततः स्याद्विपयेये ॥ ३ ॥ प्राजापत्यातिषप्येटिपाप्रेयमिया एनः ॥ दान्त §
१ यतां क्थतामिःते, यत्रागः कथिता सत ¶०। २ स्नाद्यनाभ्पानेति पा । ३ उपोष्य व्रिषणश्चापीतिं पा । 9 करप्यपक्षे त प्तोमप दति पा० । 4 करच्छरराप्यते (
सदत पा० | § करकेणेतिः करकेनेति पा० । ७ सम्पन्ना एर | |
५ ॐ 24
॥१३०॥
=
<%2
[<~
कि किककििकककककषय न न
त
। ्र्माश्रमधुपाश्रयेत् ॥ ० ॥ ज्ञानतेन्यापिनः केचिद्रेदसंन्यातिनः परे ॥ कमेसंन्याधिनस्तवन्ये विविधा प्रिकात्तिता
॥ ५ ॥-यः सर्व॑सढनिष्कतो निः मॐ याही सात्नयेवं वयवस्थितः ॥ ६ ॥ वेदमेवाभ्यतेन्नित निद्र
निष्परिग्रहः ॥ प्रोच्यते दद्यात घषुभुिनितेन्ियः ॥ ७ ॥ यस्वननाततत्छिता ्न्नार्पणपर्ये दविजः ॥ स ज्ञेयः कमं
पंन्थासी महायत्ञपरायणः ॥ ८॥ अयाणामपिं चेतेषा ज्ञानी सभ्यधिक्रो मतः ॥ न तस्य विदयते कर्यन दद्ध विपा्तः॥ ९॥
निममो निभंयः शान्तो निदरद्धो निष्परिरहैः ॥ जीणकोपीनवपाः स्यात्तनो वृा ष्यनतत्परः ॥ १० ॥ ब्र्रचार मित्रा अ५्।
त्त्र समाहरत् ॥ अध्यात्ममतिराक्षीत निशेक्षो निरामिषः ॥ १९ ॥ आल्मनव् सहायेन सवाथा विचददह् ॥ नाभिनन्दत मर,
नाभिनन्देत जीषितम् ॥ १२॥ कारपेव प्रतीक्षेत निद्श्म्भतका यथा ॥ नाध्येतव्यं न वक्तव्यं श्रातं न फेद्चन् ॥ १३ ॥ एव
ज्ञात्रा पशे योगी ब्रह्मभूयाय कलपते ॥ एकव(पाथपा पिद्रात् को पीनाच्छादनस्तया ॥१९॥ भण्डी शिली वाथ मविदण्डं निष्पार
ग्रहः ॥ काषायवासाः सततन्धयानयोगपरायणः ॥ १५ ॥ ग्रापान्ते वृर वा वरहाख्येऽपि वा ॥ 3
॥ ३६ ॥ भष्येण व्तयत्निपयत्रेकान्नादी भवेत्क्वचित् ॥ यस्तु मोहेन वान्यस्मादेकान्नादी भवेयतः ॥ १७ ॥ न तस्य
षकरातिः काचिदमेशञाखेषु कथ्यते ॥ रागदरपविुक्तासा समखोएटङ्मकथनः ॥ १८ ॥ प्राणिदिषानिवृत्तश्च मोनी स्यात्घवंनि
पहु: ॥ दृष्टिपूतं न्यसेत्पादं ष्लपुतं नङ पि पतां वदेद्राणीं मनःप्रतं समाचस्त् ॥ १९ ॥ नेक निवधदेशे वषाभ्योऽन्यत्र
भष्ुकः ॥ स्नानसञाचरतो नित्यं कमण्डलु रः शविः ॥२०॥ व्रह्मच्ैरतों नित्यं वनो भषेत् ॥ मोक्षशान्चेष निरतो ब्रह्मचारी
न्द्रियः ॥ २१॥ दम्भादङ्ारनिु्ो निन्दापिशुन्यवनिंतः ॥ आत्मज्ञानष्रणोपेतो यतिर्क्षमवष्यात् ॥ २२ ॥ अभ्यतेत्सततं
१ पणेमोजनः इदि पा० 1 २ ग्रापान्राच्नमिति, ग्रामादच्रे समार्रेदिति पा० \ ३ नायिनन्दूत इति आषेगाच्मनेपदृम् । ° एकस्षाथवा दत्यत्र सन्धरापः) एकवासा; अथवा
ति पदच्छेदः ।
५ २? 4 । 2
५१]
44 च 2०8 22, न ९५४८
४
इ,
॥१२१। !
| श्व. व ~ --- ~
१ प्रणवाख्यं सनातनम् ॥ स्नात्वाचम्य पिधानेन ्यविदवाख्यादिषु ॥ २२३ ॥ यत्ञापात्। य॒न्ताता रषाः समाहतः ॥ |
फषायवस्तनो भस्मच्छ्नतनूरूहः ॥२४॥ अधियज्ञं ब्रह्म जपेदापिद्विकमेव वा ॥ अध्यात्मकं च् सतत वदानताभाहतं च पत् ॥२
युबेषु चाथ नित् अ्ह्नषारी यत्तिनिः ॥ वेद्मेवाभ्यतेधित्यं स याति परमाङ्गतिम् ॥२६॥ आहता सत्यमस्तयं ब्रह्मचय् तपुः प्रम् ॥
शमा दया चसम्ताषां वतान्यस्य पिरोषतः॥२७॥ वेदान्तक्ताननिष्ठा वा पञ्चयज्ञान् सम।[हतः ॥ ज्ञनध्यानसमाग्रुका सज्ञा नत तन 18
॥ २८ ॥ हाममन्वा्पतित्यं कटे कारे समाहितः ॥ साध्याय्ायहं इयौत्सावितरी सन्थययोर्जपेत् ॥ २९ ॥ तता ध्यायेत तं देव
म जनान्ते परमश्रर् ॥ एकान्ते वनयतित्यं कम क्रप् पद्म् ॥२०॥ एकरति द्विसि। वा रात वत्त तात् ॥ कपण्डटुकंरां
विद्वान् विद्ण्डा याति तत्परम् ॥३१॥ इति अआक्रमपराण उत्तरा व्धातगातार् वावन ०९२० श्ीरमपशणे उत्तरे व्यागातास यतिधमेऽष्ट्रं्ञोऽष्यायः ।२८॥ पुनयतिधम्ः ॥
वान्त उवाच ॥ खं स्वाश्रमनिष्ठानां यतीनां नियतात्मनाम् ॥ भक्ष्यण वत्त प्रातं एखप्ररर्थाप् वा ॥ ¬ ॥ एककारं चस्न््षन
परषन्येत विस्तरे ॥ भेक्ष्यप्रतक्तो हि यति्िंषयेषपिं सजति ॥ २ ॥ सत्तागारराथ्दरक्षमखम् तं एनश्वरत् ॥ प्रक्षालय पान भुजति
द्धिः प्रक्ाख्पेत्पुनः ॥ ३ ॥ जयवाऽन्यदुपादय पत भुञीत नित्यशः ॥ युक्त्वा तत्समजतन् यात्रामतरिम्रद्िपः॥ ४ ॥ विधूमे
तव्रधुप्रञे वङ्धारे युक्वेने ॥ वृते शराषसम्पति भिक्षां नित्यं यतिश्वरेत् ॥ < ॥ गादाहमात्र तिष्ठत काख्म्भह्वु्ाडतः ॥ [भक्षे
सयुक्ला पडत णीमीयाद्राग्यतः द्युः ॥ 5 ॥ प्रक्षाल्य पणी पाद् च सताचम्य यथावच ॥ अदत द्राति उत
पराङ्वुखः श्चुविः॥७॥ इता प्राणाहुताः पच अ्रपतानश समातिः ॥ सविस्य दव त्रब्मणि चविति परमेश्वश्म् ॥८॥ अखबु द्षव
च मृण्मयं वैण ततः ॥ चलायतानं पाण मनुराह परजापतिः ॥ ९। प्रत्र पररा च मध्यरात्रे तथैव च ॥ सन्ध्यास्वयिषिरोषेण
वेन्तयेत्तित्यमीशवरम् ॥३०॥ क्ता इत्पद्रनिटये विधास्यं विशवपम्भवम् ॥ अत्मानं सवभुतानां परस्तात्तमततः स्थतम् ॥ › १ ॥
१ हमक हृति पा० 1२ ध्याथीत सततं देवामेति ( आत्मनेषद्भाप ) इति पः० । र युज्ायाद्म्िः प्रतार त्ति पा०।
: 2 + क्च
~~~ --~-~-~~ ~~ - ~
न =+
2
\--^\9
| 1१३१॥
(2 ~
=
|
||| मान्तः ॥ पुनरा्रममागम्य् चरेदधकषुरतन्दितः ॥ २७॥ न नमेयुक्तमतरृतं हिनस्तीति मनीषिणः ॥ तथापि च न कत्तव्य प्रमो दोष्
<£
(>
ध्पायेदनादिमध्यान्तमानन्दादिगणाडयम् ॥ १३ ॥ महान्तं पुष तर्न ब्रह्माणं सत्यमव्ययप् ॥ तरणादियपकषारं महेशं विशवपिणम्
|॥ ३ ९ ॥ आदङ्गारणाय चतमानं संस्याप्य परमासने ॥ आकाशे देवमीरानं व्यायीताकारमष्यगम् ॥ १५॥ कारणं सपेभावाना
मानन्दक्म्श्रयपु ॥ परणं पुरषं भर ष्यायनमुच्यत बन्धनात् ॥ १६ ॥ यद्व गहायां प्रहतं नगतसंमोहनास्पे ॥ विचिन्त्य परमं
योम स्भूतकृकारणम् ॥ १७ ॥ जीवनं सवभूतानां यत कः प्रीयते ॥ आनन्दं ब्रह्मणः घुम यत्परयनित सु्ुक्षवः ॥ १८ ॥
तन्मध्यं नितं तरह केषठ ज्ञानरश्षणम् ॥ अनन्तं सत्यमीशानं विचिन्त्यापरीत तेयतेः॥१९॥ गदमाद्यतमे जञाने यतीनामेतदीरितम्॥
योऽदुतिषठमहेशेन सोऽशवुते योगमैश्वरम् ॥ २० ॥ तस्मादययानरतो नित्यमातवि्ापरायणः ॥ ज्ञाने समाश्रयं यन धुच्येत
९ बन्धनात् ॥ २१ ॥ गत्वा पृथङ स्वमात्मानं पवस्मादेष केवलम् ॥ जानन्द्भजरं ज्ञानं ष्यायीत च पुनः परम् ॥ २२॥ यस्माद्न्ति
पः धतानि यद्गत्वा नेह नायते ॥ स तस्मादीशवरो ङः परस्मायोऽपितिष्ठति ॥ २३॥ यदृम्तरे तद्गमने शाश्वतं रिच्यते ॥ यदृस्त
तपरा यः स्वार दवस्तु मदश॒रः ॥२९ ॥ वरतानि यानि भिधा तथेवोपव्तानि च ॥ एकैकातिकमे तेषां परायशिततं पिधीयते ॥ २५॥
पत्य © ज्य ऋमत्छि शयतमानतः ॥ भाणायामपमायुक्त क्यात्ान्तपनं शविः ॥ २६ ॥ ततशषरेत नियमात् कृं पयत
<
८<-2
। 6
)
६
ष
(<
& | दारणः ॥ २८ ॥ एङरत्रापवात्रच प्राणायामशतं तथा ॥ कत्ते यतिना धमेरिष्छुना वरमग्ययय् ॥ २९ ॥ गतिनापिं न कावन्ते न
ष्वद
------- - ---~ ---~--- --~
यि प
१९ आधारमव्यक्त मिति पा०। २ सकार दहन शिवमिति पार । ३ विश्वङ़ारिणमिति पा० । ४ ओज्चरान्तेऽथ इति पा० । ९ परस्ताद्योऽधितिष्ठतीति, परस्ताद्यो विवस्वत
इति पा० | & प्रा्याश्त्तं समाहितः इति पा° । ७ उक्त्वा तनं प्रक््तेव्धे यतिना धर्मठिप्ुना इति पा० । ८ पमापद्रतेनापि न कार्थ स्तेयमन्यत इति, अत्यन्तापन्हुैदापि र्
रयमन्यत्ः इति पा० ।
८-21<-ॐ
[ह =>) | +
<
^
^
सवस्याधीरभूतानामानन्दं ज्योतिरव्ययम् ॥ प्रधानपुरषातीतमाकराङ़हरं रिषम् ॥ १२ ॥ तेद्न्तः सषभावानामीश्वरंब्रह्महपिणम् ॥ ध
&
<22&<
क, पु. | |
।
ध
काय स्तेयमन्यतः ॥ स्तेयादभ्यधिकः कथितस्य इति स्पतिः ॥ ३० ॥ दसा चेषा पर दिश या चसज्ञानना रिका ॥ वत
६।१० नाम् पाणा द्यते बहिशवराः ॥३१॥ स तस्य हति भ्राणान्यो यस्य हरते धनम् ॥ एं कृता सद्ातमा | वरतदत। ॥ ५
५ निर्वेदमापत्त्थरेवान्द्रायणवतम् ॥ ३२ ॥ परिषिना शाश्चटशन सत्रमति शतिः ॥ भूयो निव॑दमापतनश्चरभ्रत रतः ॥ ६८
( अकृस्कदेष ईिषान्त॒ यदि भिश्च समाचरत् ॥ ऊयात्छच्छयातिङ्कच्छन्ठ चादायणमथापि वा ॥ २४ ॥ स्कमिदविद्। त्यात् छरियं दक्वा
यतियो ॥ तेन धारयितव्या दै प्राणायाभास्त॒ षोडश ॥ २५ ॥ दिवा सत्न त्रिर्रं स्यातसाणायामशतं तथ। ॥ एकेति मधुमा च
नवश्राद्धे तथेव च ॥ प्त्यक्षल्वणे प्रोक्त प्राजापत्यं विशोधनम् ॥ ३६ ॥ प्याननिष्ठल्य सततं नयते सपप्तिकम् ॥ तस्मा मद चर
ज्ञाता तदयानपरमो भषेत् ॥ ३७ ॥ यद्रघ परमं ज्योतिः प्रतिष्ठाक्षसव्यथप् ॥ योऽन्तरा परमं त्रः स विज्ञा म॒हैधरः ॥ ३८ ॥
एष देषो महादेवः केवछः परमः शिषः ॥ तदेवाक्षरमदवेतं तदादित्यांतरं पए्म् ॥ ३९ ॥ यस्मान्महीयपां देवः स्वपाथिक्तान
(७
तस्थिते ॥ अत्मयोगाह्ये तचे महदवस्ततः स्पृतः ॥ ४० ॥ नान्यं देवं महदिषाग्यतिरिक्ं परप्रयति ॥ तमेवासान
मात्मेति यः स याति परमं पम् ॥ 9१ ॥ मन्यन्ते ये स्वमात्मानं ॑विभितरे पलेश्वरात् ॥ न ते परयन्ति तं देवं वथा तेषा
परिश्रमः ॥ ४२ ॥. थ म ह्न षर बरह्म ज्ञेयं तत्तसमव्ययम् ॥ स देवष मदादेवो नतद्विज्ञाणं बाध्यते ॥ ५३ ॥
तस्मा्॒नेत नियतं यतिः सयतमनतः ॥ ज्ञनवोगेतः सान्त महादेवपरायणः॥ ४४॥ एष वः कथितो विप्र यतीनामाभुप्ः युभः॥
पितामहेन विभुना मुनीनां पुषेमीरितम् ॥ ७4 ॥ नत शिष्यस्य यागिभ्यो दयादिदमरुत्तमम ॥ ज्ञाने स्वयपुना प्राक्त वतिधूमान्रष
५ |शिवमू ॥ ४६ ॥ इति यत्िनियमानामेतदु्तं विधानं पश्युपतिपरितोषे यद्धयेदेकषेवः ॥ न_ भति पनरपाकठदधषा वा (तनाः
परणिहितमनता ये नित्यमेवाचरन्ति ॥ 9७ ॥ इतिं श्रीद्मंपुराणे उत्तरे व्थासगीतासु यत्िधमों नामकोननिसाऽध्यायः ॥ २ ॥
१ ध्याता तस्य ध्यानरतो मवेदिति पा० । २ एकमेव प व्रद्ेति पा । ३ नापृवरिष्येतिः स पुवरहिप्पेति पा० |
|
क
व्च
1
22
र
<
4
2" << <<2 < ट
ॐ
24
34
<|
४
9
%
^€
+^
८
22५
प्रायाचित्तविधिः ॥ व्याह उवाच ॥ अतः परं प्रवक्ष्यामि प्रायसित्तविधि श्युभम् ॥ हिताय सवैविप्रांणां दोषाणामपठुत्तये ॥ १॥
अदत्वा विहत कृष् कृत्वा न्दृतमव् च ॥ दाषमाप्राते पुरषः प्रायाचत्त वि्चधनप् ॥ २॥ प्रायथित्तमक्कत्ा तु न तिषद्राह्मणः
चत् ॥ यदूयुत्राह्मणाः ज्ञान्ता विद्रषिस्तत्छमाचर्त् ॥ ३॥ वेदाथवित्तमः शान्ता पमेकामोऽभ्रिमाद्धिनः। स ए स्यात्पशे धमां यमे
[ऽपि व्यवस्यति ॥४ ॥ अनाहिताययो विप्ाह्नयो वेदाथंपारगाः ॥ यद्रयुधमेकामांस्ते त्यं पर्साधनम् ॥ ५॥ अनेकथमशाघनज्ना
उहापाहविशारदाः। वेदाध्ययनतम्पन्राः पेते परिकात्तेताः ।॥६॥ मीमासिनज्ञानतचन्ञा वेदान्तद्घशखा द्विनाः॥ एकविंरतिषिष्याता
मायावत् १द्।नत.१॥ ७ ॥ तहदह मदयप्ः स्तना गुर्तस्पग् एव च -महमपातकिनस्तते यशतः प विशेत् । &। वि्ेत् ॥ ८ ॥ प्वत्छरन्त॒
पतितः संह कुरते तु यः ॥ यानजञाय्यासननिं्यं जानन्वे पतितो भवेत ॥ ९॥ याजनं योनिम्बन्धं तयेतराध्यापनं द्विजः ॥ सः कचा
पतत्येव सह भाजनमेव च ॥ ३० ॥ अविज्ञायाथ या मारात्याद्ध्यापनं द्विजः ॥ संवत्सरेण पतति सहाव्ययनमेव च ॥ १३१ ॥
ब्र्हम दरादशाग्दानि डाः इत्वा वने वत् ॥ भक्षमासार्वद्ुद्वथं क्त्वा शवरिशोष्वंनम् ॥ १२॥ ब्राह्मणावप्तथान् वोन् देवागायमि
वृनयेत् ॥ विनिन्दन् स्पेयमात्मानं बराह्मणं तच्च संस्मश्व् ॥ १३ ॥ अपङ्खरिपतयोग्यानि सप्तागायणि सवित् ॥ विधूमे हइनकनित्य
व्यङ्खारे युक्तवनने ॥ १७ ॥ एककाठं चरेदधेक्षं दोषं विल्यापयनरूणाम् ॥ वन्यभूरफखवापि वैत्तेयेद्र समाधितः ॥ १५ ॥ कपाङ्पाणि
खट्ङ्गा ब्रह्मचयपरायणः ॥ पृण तु द्वादशं वष बरह्महत्या व्यपाडति ॥ १६३ ॥ अकामतः छते पापे प्रायधित्तमिदं ञ्जभम् ॥ कामतो
मर च्छादल्ञेया नान्यन कनार्चत् ॥१५७॥ ऊुयाद्नश्चनं वाथ भगाः पतनमेव वा ॥ डतं ग़ वंशेद्धि नङ बा प्रविशेत्स्वयम् ॥१८ ॥
बरह्मिणाय गवाय वा सम्यङ् प्राणान् प्रित्यनेत् ॥ ब्रह्महत्यापनोदाथमन्तरा वा मृतस्य तु ॥१९॥ दीषोमयाविनं विप्रं कत्वानामयमेव
=
९ सवलोकानामिति पा० । २, तज्ज्ञानं धर्मज्ञासनं, तत्क्षमं धमेसाधनमिति पा० ३ तथेवाध्ययनभिति पा० । ४ करत्वा सय {तेज्त्ञानादिति पा | ५ ।
मिति; भक्ष्यायात्मविद्चद्धचयभिति पा० । & वजयेद्धेयंमान्रतः इति, वत्तयेदेयमशरितः इत पा० ।
२३,
2229224 > ~ -~-----------
श
कू. 9.
॥३३३॥ |
14 ८" <
॥ दत्तं चात्र सुविदुपे ब्रहमहत्या व्थपोदति ॥ २० ५ अधमेषावभृथके साला वे शध्यते दविजः ॥ सवसं वा दापि आह्नणाय
परदाय च ॥ २३ ॥ सरखत्यास्सरणया सङ्गमे खोकविशचते ॥ शव्त्रिपगल्ानत्रिराजोपोपितो दविजः ॥ २२ ॥ गत्वा रामश अ
त्त्वा केष महोदधौ ॥ तरह्मवयादिमि्ंो इष रदं विमोचयेत् ॥ २२ ॥ कपारमोचनं नाम् तीथं दस्य शूडिनः॥ सालभ्यच्य
२ (@ न्य), € (५ ¢ *0 । 1
पितन् देवाच् ब्रह्महत्यां व्यपोहति ॥ २७ ॥ यत्र देवाधिदेवेन भेरवेामितोन्ता ॥ कपाटं स्थापितं १4 ब्रह्मणः प्रमाठनः, ॥ २९ ॥
समभ्यव्यं महादेवं ततर मैसदपिणम् ॥ त्रपैथितवा पित् स्नाता उच्यते ब्रहहत्यया ॥ २६ ॥ इति -धीकृमेषुराणे उत्तरा अह्दत्या
प्रायित्तवणेन नाम िश्चोऽध्यायः॥-द० ॥ ज्मः कपार्स्थापनम् ॥ ऋषय ऊः ॥ कंथ दुर्ेन शुरण शड्गेणातितेनसा ॥ कषारं
$ [क प [1
ह्वः पदं स्थापितं दहनं थुषि ॥१॥ घरूत उवाच ॥ युणुष्वभृषयः पण्यां कथा पपूप्रणारिनीम् ॥ माहास्म्ं देवदेवस्य महादेवस्य
मतः ॥ २॥ परा पितामहं दषं मेशथ॒ङ्ग महषैयः ॥ प्रोचुः प्रणम्य खोकादिं किमेकं तच्वमव्यृयम् ॥ ३ ॥ स मायया महदशस्य
नदतो सेकरम्भरः॥ भ प्म ससान ह धषिणम् ॥ ४ ॥ आई पाता _नगधोनिः स्वम्भूरक इरः ॥ अना
मत्परं जन मामभ्यच्यं [पच्यते ॥ ५ ॥ यहं हि सदेवानां पवतेकनिषततकः ॥ न विदयते चभ्यधिको मत्तो टोकेषु कंन ॥ ६ ॥
तस्येव मन्यमानल्य जज्ञ नारायारनः ॥ प्रोवाच प्रहसन्वाक्यं रोषितोऽयं विरोचनः ॥७॥ किं कारणमिदं ब्रहनलत्तेते तव सम्प्रतम् ॥
अक्नानयोगयुक्तस्य नं त्ेत्छयि वियते ॥८॥ अहं कत्तादिखकानां जज्ञे नाएयणालभाः ॥ न् माभूतेऽस्थ नगत। नीवनं सथा कचित्
|॥९॥ अहमेव परं ग्योततिरहमेव परा गतिः ॥ मस्मेरितेन भवता सृषं धवनमण्डडम् ॥१०॥ एषं विषदतामहत्परस्परनवािण।ः॥ जन
य तो देवो ेदाश्चलार ए हि ॥११॥ अन्धीकषप देवं बरह्माणं यक्ञात्मानच संस्थितम्॥ पाः सव्या याथासम्यं परमेष्ठिनः॥ १२॥
~^ ~~ ~ न क
1
0.
1,
५
<
=
क
~~ ~~
~~
= 0 ~ [> न न ४ श्च (> ता-
१ कृत्वा चान्नमिति पा० | २भेखेण हतौजपा द्रति पा० । ३ एिज्ञाय परं माव म्रा दवधिर्णा तद् इति पा० | 9 अहं जातो जगयोर्निः प्वयम्मररेक ईश्वर &ते पा० । 4 रोष
प्रविलोचनः हति, रोपवान् रविलोचन इति पा | & न सेतदवचि ¡ तवेति; न वै तदुचितं तवते पर|
2८८244४
न
व वो व =
व द]
० 2
[+ ५५
<-9
॥ १ दद)
७
[ऋषे उवाच ॥ यस्यान्तःस्था तानि यस्मात्सवं प्रवत्तते ॥ यदाहस्तत्परन्तत्चं २ दषः स्थान्महथरः ॥ १२ ॥ परजपरद-उवाचे ॥
& यां वहेरसिर्पी शरा यागेन च समर्च्यते ॥ यमाहुरी वरं देवं स केव स्यात्पनाकधृ ॥ १४ ॥ प्तामवेद् उवाच ॥ येनेद्म्भाम्यते विशं
द रान्तर शिवम् ॥ यागिभिरवघते तच्च महादेवः स शङ्कट ॥ १५ ॥ अथपेवेद उवाच ॥ यभ््रपरृयन्ति देवेशं यजन्ते यतयः
५ ||परम् ॥ महेशं एषं रुद प देवो भगवान् भवः ॥ १६ ॥ एवं स भगवाच् ब्रह्मा वेदानामीरितं शुभम् ॥ शला विहस्य विश्वात्मा तत
| बाह पिमा।हतेः 1 १७॥ कथं तत्परमं तरह सपतेद्धपिानतम् ॥ रमते मायया षाद्ध प्रमथ्चातिगवितंः ॥ १८ ॥ इतीरितेऽथं
|| भगवान् मणत्रातमा सनातनः ॥ जगृ पू्तिमान् धूता वचः प्राह पितामहम् ॥ १९॥ प्रणव उवाच ॥ न द्यप भगवानीशः स्वात्मनो
| (तथ ॥ कद्ावद्रमते खस्तादृशा हि महेधरः ॥ अयं स भगवानीजञः स्पयंगयोतिः सनातनः ॥ २० ॥ स्वानन्दभूता
कता दवा आगन्तुका शिवा ॥ २१ ॥ इस्येषधकतेऽपि तद्। यज्ञगृक्तेजस्य च ॥ नाज्ञानमगमत्रारामीडवरस्येव मायया ॥ २२ ॥
५ तदन्तर महाभ्यातििरिथा विर्वभावनः ॥ प्रादशदद्धतं दिव्यं पूरयन् गगनान्त्रम् ॥ २३ ॥ तन्मव्य्स्थितञ्ज्योतिमेण्डं तेनसो
६ ऽलम् ॥ व्याममध्यगतं दिष्य प्रादुरापीहिजोत्तमाः ॥ २४ ॥ स व पदन (दव्यमूभ्र खोकपितामहः ॥ तेजसं मण्डं पषोरमखोक
| यदानान्द्तम् ॥ २५ ॥ प्रजन्वाखातिकांपन ब्रह्मणः पञ्चमं शिरः ॥ क्षणादपर्यत्स महात् पुरुषा नाख्खहितः ॥ २६ ॥ अद्र
(ङ्ग ट। दव नागज्ञापरातवान् ॥ तं प्राह भगवान् त्र्ना शङ्कर नार्लाहतम् ॥ २७ ॥ ज्ञानाय पूवे भवतो ठडायदय शंकरम् ॥
४ उत मह्रानं मामतः सारणे त्रन ॥ २८ ॥ धत्वा सगर्ववचनं पद्ययोनेरथेश्वरः॥ प्राहिणोतपुरषं काडं भैरवं खाकदाहकृम् ॥२९॥
|स त्वा सुमहयुद ब्रह्मणा काभेखः ॥ "वकृतास्य वद्नं विरिचस्याथ पञ्चमम् ॥ ३० ॥ निदखत्तवदनो देवो अह्ना देवेन शम्भुना ॥
&||ममार चेशो योगेन जीषितं प्राप विश्वधृक् ॥ ३१ ॥ नवान्वपरयदरान मण्डलन्तरसंस्थितम् ॥ समार्षां महादेव्या महादेवं
| ~ ०9.11
प ^ तनमध्यम्स्यं॑विमठं मण्डलमिति पा । २ जानामि भगवान् पूर्वामिति, जानामि पू ममवत प
।
। ३ अथान्वपश्यद्विरिङपिति पा० |
=
४
न् ~
० पु,
॥१३९॥
~
सनातनम् ॥ ३२ ॥ युलङ्गा नव्यं चनदापयषधूषणम् ॥ कोरिपती क ङृयजुटविरानितम् ॥३२॥ शादडचमनं कनयमारा ||
महादेवं ददश इ ॥२५॥ यस्य सा परमा देवी शक्तिराकाशसंशिता ॥ सोऽननधयंयोयात्मा महरा इस्यते किट ३६ ॥ यत्यार
६ | नगदी विख्यं याति मोहनम् ॥ सङकस्मणाममप्रेण स रुढः सलु हर्यते ॥ २७ ॥ यऽथ नाचारनिरतास्तद्क्ता शैष केवछम् ॥ विमां (
चयति खोकारमा नायको इङ्यते क्रि ॥ ३८ ॥ यस्य ब्रह्मादयो रा ऋषयो ब्रह्यूवादिनः॥ अचयन्ति सद् गं स शिवः सु द्यत
॥ ३९ ॥ यस्याशेषनगतसुति्िज्ञानतदुर श्र ॥ न युचि षदा पाच रंकरोऽकतौ च हरये ॥ ९० ॥ विया सहायो भगवान्यस्यासा ८
८2 ८ ६ 2
|
मण्डञन्तरप् ॥ हिरण्यगभं पुत्रो इर इस्यते परः ॥ 9१ ॥ पुष्पं वा यदि वा प यत्पादयुगठे नम् ॥ दसा तरति संसारं स्रीऽ
षौ इश्यते किं ॥ ४२॥ ततसत्निषाने सरं नियच्छति सनातनः॥ कां किर नियोगतमा कारः काले हि दयते ॥४२॥ जपनं 1
सवैडो कानां अिरोकंस्यैव भूषणम् ॥ सोमः स दयते देवः सोमो यस्य िशूषणम् ॥8४॥ दव्या सहं षदा सक्षाययस्य यागसभाव्तिः । ध
मीयते परमा शक्तिमः स द्यते ॥ 9५.॥ योगिनो योगत््ञा वियोगभितोऽनिशम् ॥ यागं ध्यायन्त दव्यासो घ योगी |
र्यते किठ ॥ ४६ ॥ सोऽदुपीकषथ महिं महादेव्या सनातनम् ॥ वरासने तमासीनमवाप परमां स्पतिम् ॥ ४७॥ ठ्वा महिधरी
दिव्या संस्मृतं भगवानः ॥ तोषयामास वरदं सोमं सोमादूषणम् ॥ ४८ ॥ बरहमोवाच ॥ नम देवाय महते महादिव्यं नम नम् ॥
नमः शिवाय श्चान्ताय शिवाये पततं नमः ॥ ४९ ॥ ओं नमो ब्रह्मणे ठुभ्यं विधाय ते नमो नमः ॥ महंशाय नमस्तुभ्यं मूरमङ्घतय
नमः ॥ ५० ॥ नमो विज्ञानदेहाय विन्ताये ते नमो नमः॥ नमोऽस्तु कालकालस्य इश्वराये नमा नमः ॥ 4 १॥ नमी नमोऽस्तु रुद्राय
हद्ाणयै ते नमो नमः॥ नमो नमस्ते काडाय मायायै ते नमो नमः ॥ ५२॥ नियन्धे सवकायाणां क्षोभिकायं नमां नमः ॥ नमस्त
९ बषटमङ्कतये तुभ्यं महेशाय नमो नमः इति, नमो मूखप्रकृतये महेराय नमोनम इति पा० । २ नमस्ते कारकाङ्य मायै ते नमोनमः इतिं पा । |
9
--
-- -- -
[भे
स
(
|
(|`
श
॥कि + ` 1 -------~----~-------------~--------------- ना ० नं
उ
समन्वितम् ॥ तिश्ूखपाणिं दुष्प्रेक्ष्यं योगिनं भूतिभूषणम् ॥ ३४ ॥ यमन्तरा योगनिष्ठाःप्रपई्यन्ति हृदीश्वरम् ॥ तमादिमेकं त्माण|६|| अ» ३१
8 २७॥।
<<< 2 <<
(<
|
ठ
५
न ‹
। ९ संसारनाशाय इति पा० । २ ्रोवाचान्ते स्थितं देवमिति, प्रोवाचाग्रस्थतं रदरमिति,
2
ते ्रङ्तये नमा नारायणाय च ॥ ५३ ॥ योगदाय नभर
तुभ्यं याभिनां यरे नमः॥ नमः संप्ातासाय पंारोत्पत्तये
नमः ॥ 48 ॥ नित्यानन्दाय पिभषे नमोऽस्तवानन्दूतये ॥ नमः कायिहनाय बिशव्रङ्तये नमः ॥ 44 ॥ ओंकार
2
ॐ
न
परतोऽस्मि तव साम्प्रतम् ॥ ५८ ॥ दृत्वास्मे षसं योगमेशयैमतटं
त्ते तुभ्यं तद्न्तःंस्थिताय च ॥ नमस्ते व्योमसंस्थाय ग्योमहत्तये नमो नमः ॥
(पतामद्ः ॥ पपत दण्डद्भूम। एणन्वे शतसदेयम् ॥ ५७ ॥ अथ देषो महादेवः श्गतासिहसो इरः ॥ प्रावाचात्थाप्य हृस्ताभ्यं
48 ॥ इति सोमाषएकेनेशं प्रणिपत्य
महत् ॥ प्रोषाचा्स्थितं शुद्र नीररोहितमीश्वरम् ॥ ५९ ॥
ए त्नास्य नगतः संपसयः प्रथमः स्थितः ॥ आत्मना रक्षणीयस्ते शणग्येषठः पिता तप ॥ ६० ॥ ॥ अयं पुरणः पुषा न हन्तव्य
स्तयानव ॥ त याभचयमाद्ासम्यानमामेव शृरणद्गतः ॥ 8३ ॥ अयश यज्ञो गवोऽपो सगव भवतानष ॥ शा पितव्यो विरिशस्यं
धारणाय [रोरस्त्वया ॥ ६२ ॥ बरह्महत्यापनोदार्थ नतं छोके भ्र द ॥ चरस्व सततं भिक्षां संस्थापय सुरदविनाय् ॥ ६३॥ इत्येत
इकतवा पचन भगवान् परमेश्वरम् ॥ स्थानं खाभाविकिं दिष्यं यय तत्परमम्पदुम् ॥ 8४ ॥ ततः स्र भगवार्नाशः कपरी नीखसोहितः ॥
याहयामास वदनं ब्रह्मणः काडभेखम् ॥ ६५ ॥ च त्वं पापनाशार्थ
रतं छाके दितावहम् ॥ कपारुदस्तो भगवान् भिक्षां शहयत
सतः ॥ ९९ ॥ उकतव मदिगोत्न्या ब्रहदसयेति विताम् ॥ देाकराखदनां नवाखामासागिषणाम् ॥ ६७ ॥ यादृद्रारणपी
५) देष्यां पुरीमेष गमिष्यति \ तंबद्धिभीषणाकारा हलुग॑च्छ चू छिनम् ॥ ६८ ॥ एवमाभाष्य कालाभरि प्राह रोकमहेश्वरम् ॥
भटस्व जकानषिखान् भक्षार्थी मन्नियोगतः ॥ ६९ ॥ यद् रकष्यासे देवेश नारायणमनामयम् ॥ तदासौ व्याति स्यषटघुपायं पाप
शोधनम् ॥ ७० ॥ स॒ देवदेवतावाक्यमाकण्ये भ् गबान् इरः ॥ कष्
रुपाणिरविशवात्मा चचार भुवनम् ॥ ७१ ॥ आस्थाय विङ्घतं
मरोवाचाग्रस्यिर्तीमति पा० । ३ अयश्च यज्ञो भगवान् सङ्गत दति, अयश्च यज्ञ दाति पा० |
७ तावत्ते भीषणे कारमनुणच्छ चिरोचनभिति, भीषणं काठमनुच्छस ` श्खिनमितति पा० ।
कैः -र.
# च
(६
॥
~~~ ----------~---------------------~----------------------
स ्यञ्््न्स्
७ मेप दीप्यमानं स्वतेजसा ॥ श्रीमत्पविरं सुचिरं जोचनयंयुतम् ॥ ७२ ॥ सदघधथेप्रतिमं पिदधे पमथु्गेः ॥ भाति कालापिनयना ५
महादवः समावतः ॥ ७२ ॥ पीत्वा तदपृतं दिव्यमाननदु्परमेष्ठिनः ॥ खीलाविखपहरो त ॥ ७8 ॥ तष
४ ||का्वदनं शङ्करं कारभेखम् ॥ रूपलवण्यतम्पतरंनारड़ख्मयादूब ॥ ७५ ॥ यायन्ति गतिविधि परतः प्रभोः ॥ सस्मितं
|| प्रक्ष्य वदनचकुधभङ्गमेष च ॥ ७६ ॥ स केवदानवादीनां दृरानभ्येत्य चूखधकन ॥ जगाम विष्णोधवनं यतस्ते पररपात्तमः ॥ ७७ ॥
इ |सम्धाप्य दिव्यभकनं शङ्धगे खोकरंकरः ॥ सदैव भूतपररःपरषटुपचकमे ॥ ७८ ॥ अविज्ञाय प्र भाव व्य तत्प धरम् ॥ न्यवार
¢ यत्रिशुखंकं द्वारपालो पहाबङः ॥ ७९॥ शाङचक्षगदापाणिः पीतवासा महयथनः ॥ विष्वकषन इते स्याता विष्णारशससुच्छः
॥ ८० ॥ ( अथ तं शेकरगणं युगे विष्णुषंभवः ॥ भीषणो भेखादेशात्काख्वेग इति स्मृतः ॥ ) विजित्य त् काख्वगं मपततस्ते
खोचनः ॥ दुद्धावाभिश्लं रं चिक्षेप च सुदशेनम् ॥ ८१॥ अथ देवो महादेषलचिएरारिचिशख्भत् ॥ तमापरतन्त सविजमाखकयदाम
नित् ॥ ८२ ॥ तदन्तरे महद्धतं युगान्तदहनोपमम् ॥ शयूखेनारति निभिय पातयामास तं युष ॥ ८२॥ स शुखमिहतोऽत्यथ त्यक्ता
स्वम्परमं बम् ॥ तत्याज जीषितं द्व मृत्यं व्याधिहता इव ॥ ८४॥ निहत्य विष्णुषुरुषं सा प्रभथपुद्धषैः॥ विवेश चान्तरणहं षमा
दाय करवरम् ॥ ८4 ॥ व्य तं नगता हेतुमीशरं भगवान्हरिः ॥ शिरं ठ्डारत्सम्मि्य रक्तपारामपातयत् ॥ ~९ ॥ पूरा
भिक्षां भगवन् मदीयाममितदयुते ॥ न शरिघतेऽन्या ह्युचिता तव िषरमदन ॥ ८७ ॥ न सम्पूण कपाट तद्र, परमेष्ठिन ॥
दिव्यं तहं ठ सा च धारा प्रवाहिता ॥ ८८ ॥ अथात्रीत्कारुं हरिनरियणः थुः ॥ संत्तुय विविधेभूविनमान पतरम्
॥ ८९ ॥ किमथ॑मेतद्दन ब्रह्मणो भवता धृतम् ॥ प्रोवाच वृत्तमविटं देवा महर ॥ ९० ॥ समाहूय डषीकेशा ब्रहत्यामथा ।
च्युतः ॥ प्राथयामापत भगवाचिषुभोति बिशुधिनम् ॥ ९१ ॥ न तत्याजाथ सा प्च व्याहतापि सशारणा ॥ [चिर प्या्ता नच || ॥१३९॥
<
1
७
श्य)
कू. पु.
॥ ३२३९५॥
(<>
त
&
©
€
द
(६3
~
&
चक
<
य,
{=
४
\
१
< ४८
(<
§
>
श
9
+ ०2 2 22
न~~ ~~~
2-2.
॥
\
^ =, © ट, (^
१ कौष्ुरममतीकाश्चैः ममयैश्वातिगकषतरिति पा० । २ लोकानां गतिदी्र इति १० । ३ निरकषय भवनं दिव्यमिति पार । ४ सस्त चक्क सिति पा०।
--- न = ~~ ~~ ~~~ ~
~~~ ~~~ ~ ---
<2<2< ॐ
22५2८
()
~, १ च ॥ ९२ ॥ तरजस दिव्यां भगवन्ुरी व्रणौ यभाम् ॥ यु्रासिरनगदोषाल्पिप्रतराश्चयतीश्वरः ॥ ९३ ॥ ततः
( ॥ | 1411 1 शतानि ताचान्यायतनानिं च ॥ जगाम ङीडवा दैवीं लोकानां हितकाम्पथा ॥ ९४ ॥ पस्तुथमानः प्रमथेमंहायोगे
0
तः ॥ त ॥ << ॥ तमभ्यधवद्रगवान्हरिनिरायणः प्रभुः ॥ समास्याय परं द्ध
#
॥
७
0
प~
॥ |।रतस्ततः ॥ ृत्यमानो महायोगी हस्तन्यस्तकखयरः
ट ९ = „म 9 = द ४
¢ 1. ॥ निरीक्षपाणो | [बद् २ २।कतरापनः _॥ ॥ पस्पयानन्तयागात्मा नृत्यति स एनः पुनः
| कपदिनि ॥ दाहेसवत स त. इरदमवाहनः ॥ भने महादेवपुषी वराणताते वि्ताम् ॥ ९८ ॥ प्रविष्टमात्रे विशे त्ऋ्महत्था
| स्थापयामाप रक ॥ ज का "1 इत ॥ ^, ॥ प्रविद् परमं स्थानं कपाठं बरह्मणो हरः ॥ गणानाभग्रतो सः
|| |निधिः ॥ १०१ ॥ ये सरन्ति न मरद्व। द्९। तच कंठेवरम ॥ उकतवा सनीषिमस्तिति विष्णवेऽपतौ प्रणा
|< | आगम्य तीय लान कृता षः ॥ त तमम् ॥ तेषा मिनषति स्िपमिदु्र च पातकम् ॥ १०२॥
रीम् ॥ दामे तसरं ज्ञान ददाति परमम ५ । ५ दान्ुच्यते त्रतहत्यया ॥ १०३ ॥ अगाञवतं नगज्जञाता त्नं पमा
दन्तर्षायत ॥ १०९५ ॥ स॒ छन्धा ५.५४ प र र ०४ ॥ इतदषुक्ला मगात् समाखिङ्गय जनार्दनम् ॥ सदेव प्रमथेरानेः क्षणा
|| | कथितं पण्य महापातकनाशनम् ॥ स अनः ॥ २ र
मानसेवादिक्कैः पाम गपि स्थाणोः (वकर शुभत् ॥ १०७॥ य इन् पठतेऽध्यायं त्रह्मणानां समीपतः ॥ |
पुनः प्रायभथित्तपरकरणम ॥ : ॑ । त न कृपुराणे उत्तराद्धे कपाटमोचनमाहात्म्यं नमेकविशोऽध्यायः ॥ २१॥ ||
~ ---- ----- पप जाच॥ सरापस्त॒ सरं तततामधिवर्णा पिित्तदा ॥ निरैग्धकायः से तया युच्यते च द्विजोत्तमः ॥ १ ॥ ||,
१ अयस्यायापरं रूपं रुद्र दशनराङुप्तमिति न =
च त पां० | २ सथ सातुचरो देवः ससहायः सवाहन इतति, अः सः
वै इति पा०। ४ तया स काये निवे घुच्पे ठ दिनो्तमा काह १, खनः साह्न इति, जय सातृचरो रुद्रः स हरिै्मवाहन इते पा० । ३ येऽस्मिनूस्याने वक्तन्ति
9,
„1
^
न
<~
म
९१
८2
८;
1
##
५
(<
प्र
न्देशमगमतष्णीं गृहीता पणं बुधः ॥ १०६ ॥ एतद्रः||
(
य,
४
५
>
(22!
&
|
।
कू. पु. | |
।१दद६।
॥ २॥ जरप्रैवासाः प्रयता यातत नारायणं हरिम् ॥
गोगू्रमभिव्णं वा गोशङ्कद्रषमेव षा ॥ पयो पूतं जडं वाथ सुव्यते पातकात्ततः नान्या भवानतशास्तिति॥४॥
< | ऋह्महत्यानतचाय चरेत्पापप्रशान्तये ॥३॥ सुवणंस्तेयकृदिभर रानानपभिगष्य त ॥ सकमं स्पापयन्धयान्मा नपात, ~ वापि खादि।|!
स सगुडं वापि खादि
९ ५० - गस्तपतताथवा ॥ ९ ॥ स्कन्धेनादाय प ०५९ र
गृहीत्वा सर राजा सङ्कदन्यात्च तं स्वयम् ॥ वधे | दुद्धयते ह्तेनी ब्राह्म र ततकेरोन धावता ॥ आचक्षाणेन तपापमेतत्कमोसिम
| रम् ॥ शाक्तिञ्ादाय तीक्ष्णायामायसं दण्डमेव वा ॥ ६ ॥ राजा तेन च गन्तव्य शफः ते किल्िषम् ॥८॥ ४ |
|शाधि माम् ॥ ७ ॥ श्ाघतनादरा षिमोकषद्वा स्तेन स्तेया्विच्यते ॥ अशापिला ठ त २ ताम तं साका द्विजः ॥ (
| पनोमिच्छतु खवणंस्तयनं मरम् ॥ बीरता द्विजोऽरण्ये चरेद्रह्हण। जतम् ॥ ^ ॥ 9 ण सवगा ठ ततापस्यापठ|
| ्रद्याद्राथ विपन्यः स्वातमत॒ल्य हिरण्यकम् ॥ १०. ॥ चरा कर इष ए ग्ण कताम ॥ १२॥ खयं वा शित
त्ये ॥ 9१ ॥ गुरोभोर्या समारद्य बरह्मणः काममीदहितः ॥ अगदाय तत ५ म चोद्रघ्महणो रतम् ॥ शाखां बा||§
क
। |
1
922 ४
व
_ ` ऋ
क
न
॥
५
(22
॥
(=
९
भः
7 = 1)
~
षो ने ॥ अमिषे त्रेपतादिहयणः ए॑ङ्गनागमः शुद्धये
वृपणादुत्छृत्याधाय चाजलौ ॥ अभिगच्छेदक्षिणासामानिपातादनिव्राः ॥ १३ ॥ क्न", दीदविमशीसापाः समाहितः
भवकवययाकद्यये कि नि
पतां प्रिष्वन्याथ वः थीत नियतो पच्यते यक्हपगः ॥ कृच्छं बाग्द न विहः
ण्टकोपेतां परिष्वज्याथ वत्सरम् ॥ १४ ॥ अधःशचयात (नयता च्यत तदा तती ॥१६ ॥ स्थानाशनाभयां विह
४९ ४४९ रा च = (त ‡ 3 1 [ ञ्नां ब्रह्मवा्य ^4 । ध
॥ १९ ॥ अश्वमेधावभृथके स्नासा पा ञमुढयते द्विजः ॥ काऽ 4 9 तयश्च चत्वारि षा एनः ॥
र
§ ४
॥ 1
न -
| |
८
&
१ ।
~
4
५ वै
भि
--
॥
६
#
त्िरह्ोऽभ्युपयलनतः ॥ अधम्चायी तिभिवेषसतयपोहति ॥ १७ ॥ चन्द्राधणानि वा इया वाप
चिर्होऽभ्युपयत्नतः ॥ अधःशायी तिभिवषर्यपाहति पातकम् ॥ 2७ | =/4 च चा, ॥
तित म्ला अथ वक्ष्यामि निष्कृतिम् ॥ १८ ॥ पतितेन ठ संस् यो येन इहते द्गः ॥ प तत्पापापनोदूथ तस्यव त
के तु संगे प्रायचित्ता्थमाचरत्
न
: > रि ॥ २० ॥ एमिव्रेतरपोहान्त महा
चरेत् ॥१९॥ तप्ङ्ृच्छ्यरेद्राथ संवत्सरमताच्धतः ॥ पाणम्इ च नागमम् ॥ कला तैथापि
तको मम् ॥ ष्यतीथामिगमनासूषिवयं वाय निकृतिः ॥ २१ ॥ रया सुगपान सतयं नागम् । इत
१ तपसापनयेत् यस्त॒ दृतिपा०।२ आतिषदक्षिणामङामैतः प्रतिषठत् इति ताथ +°
=
॥ १३६॥
1
¢ ¢ न
| ३ तत्पापापनादाधामात पा |
=
4
क द
स त्राणः कामचारतः ॥ २२॥ कुर्यादनशनं विप्रः पुनस्तीथे समाहितः ॥ जछन्तं वा विशेदनिं ष्याला देवं कपदिनम् ॥ २३॥||
न चन्या नष्कृतिहए पुनमिद्धमबादेभिः ॥ तस्मात्पुण्येषु तीथषु दहम्वापिं स्वददकम् ॥ २४ ॥ इति शरीकर्भपुगणे उत्तर
दावरश्ाऽभ्याय ॥ पुनः प्रायित्तेकथनम्र् ॥ व्यत्त अच ॥ गता दुहितर विवर: स्पार वा सुपाम् ॥ ~~ ५
परतिपुवामा १ ॥ पाततां मातखानीं तथव च पितृषसाय् ॥ 1 समार्य इयल्छचूयतिङ्च्छक। ,॥ २ ॥
चन्द्रायणञ्च इवात् तस्य पापस्य ज्ञान्तयं ॥ प्यायन्देवं जगाननमता दनेषनं दरम् ॥३ ण ब्रातभाय। समास्य इुयात्तत्पाप
शान्तये ॥ वादायणानि चलवारि पञ्च षा सुष्माहेतः ॥ ४ ॥ (ववक्वा ता तू खन्ताया परात्तु च ॥ मतुरुह्य सुता वापि
चमन्दायण चरत् ॥ 4 ॥ ससिभाया समारुह्य गत यारा तथव च ॥ अहरा पित भूता ततः कृच्छं पमाचरत् ॥ € ॥ उदक्या
गमनं विप्राह्वरत्रेण विदुष्याते ॥ चोण्डाखागमने चष तत्तङ्घच्छ्पं विदुः ॥ ७ ॥ ज्ोद्ः सान्तपनेन स्यात्रान्यथा निष्कतिः स्मृता ॥
मात्रगोजा समाद्य समानप्रवरां तथा ॥ ८ ॥ चान्द्रायणेन शुष्येत प्रयतात्मा समाहितः ॥ ब्राह्मणो ब्ह्मणीङ्तवा कृच््मेकं सभाव
रत् ॥ ९।। कन्यकाम्दूषयित्वा तु चरेचान्द्रायणव्रतम् ॥ अमादुषीषु पुरूष उदक्यायामयोनिषु ॥ १० ॥ रतः भिक्खा जडे चैव
कृच्छर सान्तपनं चरेत् । वादविक्धीगमने पिप्रश्चिरात्रेण षिङ्चद्धयति ॥ 3१ ॥ मवि मेथुनमासेव्य चरेचान्द्राथणत्रतम् ॥ वेरयायां मेथुनं
करता प्राजापत्यं चरेदिनः। १२) पतितां च श्ियद्नसा तिभिः कुच्छरविशदरयात । पुल्कषीगमने चव कछ चान्द्रायणं चरेत् ॥१२॥
नरी शट्षकीं चेव रजकं वेणुजीषिनीम् ॥ गखा चान्धायणङ्यात्तया चर्मोपजीविनीप्र् ॥ 3९ ।) व्रह्मचारी निप द्च्छेत्कथचित्काम
मोहितः ॥ षरत्तागारं चेद्ध बिला गदेभाजिनम् 1१९) उपस्पुरोत्रिषवणं स्थपापं परिकीत्तेयन् ॥ सेषत्परेण चकेन तस्मात्पापात्
प्रमुच्यते ॥ १६ ॥ ब्रहमहत्यावतश्वापि षण्माक्षायिचरन्यमी ॥ मुच्यते हयवकीणीं तु बराह्मणाजुमते स्थितः ॥ १७ ॥
१ मातष्वसाराभाते साध) पितरष्वसारानाते साध। ३ पदष्य् ग्रांचत्वारिपश्चवा मातुर चदधत पा०।९ ब्रह्मर्त्यात्रत वा पण्माता ना चरधतिः इति पार ।
काकि
(>
=
य
~~
ष्ठ ज
न ज्ज
‰1
दुल
उत॒°
अ० र
~~~ ~~
तपरानमङ्घतवा तु भेक्षचयािप्ूननम् ॥ रेतश्च सुत्ये पायधित्तं समाचरेत् ॥ १८ ॥ ओकारप्विकाभिस्ु महाव्याहतिभिः (
द्¡ _॥ सवृत्सरन्तु युजानो नक्तं भिन्षाशचनः सयुः ॥ १९॥ सावित्री न॑पेतित्यं सत्वरः कोधवनितः॥ नदीतीरेषु तीथषु तस्मात् (
पापाद्धसुच्यते ॥ २० ॥ इत्वा छ त्रिय विभः वा ्रहहणो व्रतम् ॥ सकामतौ वे षण्माघान्द्यातपचरातङ्गाम् ॥ २१ ॥ जद
चरेदढयानयुतो बनवारी समाहितः ॥ प्राजापत्यं सान्तपनं ताङघच्छ्रन्तु वा स्वयम् ॥ २२ ॥ प्रमादात्कामतो वैश्यं यांत्सवत्सखयम् ॥ |
<<< च्व्द्द।
॥ न
{
1
॥
1 ५
५४
1
= ९
१
॥
{
॥१३७।
(न
गोदन्त पादन्त॒ प्रदयाद्रह्मणो तम् ॥ २३ ॥ कच्छयतिङ्कच्छो वा इयाचान्दरायणमथपि वा ॥ संवत्परं त्तं इयाच्छरदं इता प्रमा
दतः ॥ २७ ॥ गोसहघरादेपाद दयात्तत्पापशचान्तये ॥ अष्टौ वाणि वा त्रीणे कुयोद् ब्रहमहणो वतम् ॥ इत्या त क्षत्रियं वैं शूदर
चेव यथाक्रमम् ॥ २५ ॥ निहरय ब्राह्मणीं विप्रस्तवषटवषं तरतथरेत् ॥ राजन्यां वष॑षटुं त॒ वैरा संवत्सखयम् ॥ २६ ॥ वत्सरेण विश्च
दयेत शी हता द्विजोत्तमः ॥ वैश्यां इत्वा द्विनातिस्त॒ कि्िदयाद्विनातये ॥ २७॥ अन्त्यजानां वधे चेव इयाचान्द्रायणं त्तम् ॥
पराकेणाथवा हदिरित्याह भगवानजः ॥ २८ ॥ मण्डूकं नङुलाकं षिडरं खरमूषके ॥ खानं इता दविजः इयात्षोडरां महा
रतम् ॥ २९॥ पयः पिवेत्रिराचन्तु नं इत्वा ह्यतन्दितः ॥ मार्नारं वाथ नदं योननचाध्वनो बरनेत् ॥ ३० ॥ इन्र द्ादशराचरन्तु
कु्यादशववपे द्विनः ॥ अर्चा काष्णोयतीं दयात्सपं हतवा द्विनोत्तमः ॥ ३१ ॥ पटारभागकं पण्डे सीसकथकमापृकम् ॥ पृत्धम्भं
वराह त॒ तिष्दरोणन्तु तित्तिर ॥ ३२॥ शु द्विहायनं वत्सं कचं इत्वा चिहयायन् ॥ इत्वा ईसं बका वकं बहिगमेष् च ॥ ३३॥
वानरं दयेनमापशच स्परोयेद्रह्मणाय गाम् ॥ कव्यादास्तु सृगन्हत्वा पेदन्द्ात्पयस्विनीम् ॥ ३९ ॥ अक्रव्यादानरततस। घर इत्वा त
६ शष्णखम् ॥ किञचचिदेयन् विमाय द्ादस्थिमा वपे ॥ २५ ॥ अनस्थ्नाैव दिंषायां प्राणायामेन शुव्याति ॥ फड्दानान्तु षाणां
१ पेचे नित्यं क्रोधं परिव्ैयेदिति पा ४ ¶ २ द्याघ्रह्महणो वतीति पा ० | र
(= 0 (2 {412
^
“>>
४८८
<
५
॥ १ ३७॥
12. 1
~~ ~~~
~ व ॥ ३६ ॥ गुरमवह्यीकतानान्तु पुष्वितानाञ पीरुधाम् ॥ भ व सर्वेषा स्वेदजानां च सरवश्चः ॥ ३७॥ |
२ दथवा धतरा [राधनम् ॥ इस्तिनाच वधे इ ततश विरोधनम् ॥ ३८॥ चान्रायणं पकं वा गां इला त प्र
रतः ॥ मतिषूषे चास्याः प्रायि न विते ॥ ३९॥ इति शरीकृभंफरणे उत्तरद पायवि्तनिर पे उवननिशोऽष्यायः
तवं ॥ वास उवच ॥ मवु्वाणान्तु हरण क्तवा ञीणां गृहस्य च ॥ वआपक्पनछानच शुदयेबादयणेन त येचा दयणेन तु \ १ ॥ दरव्याणामह्प
साराणां स्तेय कृतवाऽनयवेदुमनः ॥ चोत्सातपनं कृच्छं ततनियात्यासडुदधपे ॥२॥ धान्या्नथनययंतु कृतवा कामादविनोत्तमः॥ सनातीय
एर्व इच्छादन [दुध्या ॥ २॥ भह्यमोग्योपहरणे यान्चय्पाप्रनस्य च ॥ पष्प्रूखफलानाश्च पंचगव्यं विश्चोधनम् ॥ ९ ॥
दणक्राष्ुमारणा च युष्कतस्य एेडस्थ च ॥ चैखचमामिषाणां च मरार स्यादभोजनम् ॥ ५ ॥ मणिषुकताप्रषाडानां ताम्रस्य रजतस्य
च ॥ जयत्कतिोपठाना द्वादशाहं काणाशञनमु ॥ ६ ॥ कौपातस्येष हरणे द्विफेकशफस्यव ॥ पुष्पगन्धौपधीना पिबे दहं
पयः । । ७ ॥ नर्मापाशनं छता चाद्धायणमथाचरेत् |] काङ्घशेष् तथा अषानचण्धा हस्तिनपेष् वा ॥ ८ ॥ वराहं इक्कुटं वाथ तप्त
= ॥ क्रन्यादानाच माकञानि पुरीषे सूम वा ॥ ९ ॥ गोगोपायुकपीनां च तदेव रतमाचरेत् ॥ शिञ्चमारन्तथा
चा मत्त्वमात तथव् च ॥ ३० ॥ उपोष्य दाशाय दूपमाण्डेहयाद धृतम ॥ नह्ओेट्कमाजाराग्धा सान्तपनं चरेत् ॥११ ॥ ७
वापद्द्लरजिग्वा तप्ङ्च्टरेण शुष्यति ॥ पर्कथोचेव तस्करं म विधिनैव तु ॥ १२ ॥ वकं चेव बखाकाञच हंसङ्करण्डवांस्तथा ॥
११ जगभ् दादसादमभोननम् ॥ १३॥ कपोतरिष्िभाशष शुकं सारतमेष च ॥ उदकं नाटपाद् च नण्धाप्येतद्रतरेत्॥ १४॥
-रखनार तथा चाप मत्स्यमाति तथेव च ॥ न्धा चेष कटाहारमेतदेव बतं चरत् ॥१५॥ कोकिढं चैव मह्स्यादान्मण्डूं युनगन्तथा॥
पा ह + च ! जत्रनानान्त् सत््वानामिति पा० 1 २ रानप्तानाश्ेति, अण्डजानान्तु सश इति पा० । ३ का्षीसकीटनोर्णानामिति, कापीसक्षौमवल्ाणामिति
जक
--
॥
दूह" पु.
॥ ३३८॥
-अन्््--~-~-----~ -- ~~~ ~~~ ~
|
गादूजयावक्राहारो माेनैकेन जुदयति ॥१६ ॥ नरेवरांथ नठनास्णुदानय विष्किशन् ॥ रक्तपादास्तथा जग्णा सतह चद चि
॥ १७ ॥ जनो मं ुष्कमांपमातमार्थं च तथा कृतम् ॥ युक्ता भां चरदेतत्तत्पापस्यापलत्तये ॥१८॥ वृन्ताकं भरस्तणे र ॐ
चट तथा ॥ प्रानापत्यं चरेनणभा लङ्गं कुम्भीकमेष च ॥ ३९ ॥ परण्डुं रुनं चे युक्ता चान्द्रायणं चेत् ॥ नाटिका
तण्ड्डीयं च प्राजापत्येन सुध्यति ॥ २० ॥ अर्मान्तकं तथा पोतं तपङ्कच्छेग शुध्यति ॥ प्राजापत्यन छ्डः स्वत्छिपुम्भस्व =
भक्षणे ॥ २१ ॥ जखबुङ्धिुकलैव सुकवप्येतद्रत्चरेत् ॥ एतेषाच व्रिकूराणि पतव मादन वा पुनः ॥ २२ ॥ याभूजयावकरः
सतरा्रेण शुध्यति ॥ उदुम्बर कामेन तपङ्कच्छेण शुष्यति ॥ येकवा चैव नवश्राद्धे मृतके घ्ूतके तथा ॥ ~र ॥ (५
यणेन शुदयेत बरह्मणः सुपतमाहितः॥ यस्या इयते नित्यमननस्या्ं न दीयते ॥ २९ ॥ चांदरायणचरेत्तम्य तस्या राने दविजः ॥
अभोग्यान्नन्तु सर्वेषां युक्ता चात्रधुपस्ट्ृतय् ॥ २ ॥ अन्तव्तायिनाञेव तप्क्च्छेण शदयत्ति ॥ चण्डाखति ।दन। अत।
सम्यक् चान्रायण्रेत् ॥ २३॥ इद्धिष्वन् कृ्दरा्दं पुनः तंस्कारमेव व् ॥ असुरमद्यपानेन डयाचाग््ायणततम् ॥ २७ ॥
अभोज्यात्रन्त युक्ता च प्राजापत्येन शुष्यति ॥ षिण्थरूजभरा्चनं कृता सेतसेतदाचरत् ॥ २८ ॥ जना1९ ठ चकाई स्वेत तु
वथाथंतः ॥ विडशहलशेष्टाणां गोमायोः कपिकाकयोः ॥ २९॥ प्राय भूत्रएरीपाणि द्विनश्ाद्ायणं चरत् ॥ अक्तानलिदव १६
सुरासस्पषटमेव च ॥ ३० ॥ एनः वंस्कारमरन्ति अयो वणां द्विजातयः ॥ कऋष्थादां पक्षिणा चेव प्रायमरचुरीपकम् ॥ ३१॥ ५
हतपनं मोहात्तथा कयांदविजोत्तमः ॥ भासमण्डूकङ्करर विष्किरे क्च्छमाचरेत् ॥ ३२॥ प्राजापत्यन शदयत ब्रहमिण।[ ०६५ । ॥ ||
ये तत्ृच्छं स्यदवैरये येवातिगचरकम् ॥३३ ॥ शूद्रो च्छ्टन्धजो धुक्ला करयाचान््रायणत्तम् ॥ सुरया ५१७१ १। +=
चान्द्रायणथरेत् ॥ २४ ॥ पपुच्छिटं द्विजो युक्ला बिरत्रेन विशुध्यति ॥ गोमूत्रयावकाहारः पीतरोपचच वा गवाम् ॥ ३५ ॥ अप्
~ =, = ^ ---- य नेत्यर्थः, 0दइ।दइ पाः |
९ कुट्कं कतकं तवेति, कमाण्डं करकं तथेति पार । २ मासेनेतर बिद्यद्चयताति पार । ३ अष्ठरामथ्यपानेन-षुराभित्रे मयं ¶ीत्वेत्ययः । ४ खराभाण्डोद्रे इति पा
~~~ ~~~ ~~ ~~~ ~~ 53
1
9 जः कि = 9 ~ न -9 > र कम 00 7 1 कान अकयः ~ - - विय
॥१३८॥
मू्फेषायेदषिताः प्राश्येयदि \ तद् सान्तपने कष ब्रते पापविशोधनम् ॥२६॥ बाण्डारकूपे भाण्डेषु यदि ज्ञानातिबेनरम् ॥
चरत्सातपनं कच्छं बराह्मणः पापञोधनम् ॥ ३७॥ चाण्डाठेन तु संस्पृ पीत्वा वार द्विजोत्तमः ॥ भिरातवतधुख्येन पञ्चगग्येन सध्या
॥ ३८ ॥ महापातकिधंस्पशचं भुक्ता क्नातवा द्विजो यदि ॥ बुद्धिपवं यडा मोहात्त्ङघ्दरं पभाचरेत् ॥ ३९ ॥ स्पृष्टा महपितकिनं
चण्डाठच रजस्वखाय् ॥ प्रमादाद्वोजनं कृत्वा तिरते विशुध्यते ॥ ४० ॥ स्नानाहौं यदि भुत शहोरारेण शुष्यति ॥ इदप त॒
कच्छेण भगवानाह पजः ॥ ७१ ॥ युक्ता प्युपितादीनि गवूदिप्रतिदूषिताः ॥ युक्तोपवासडषीत क्द्रपादमथापि षा ॥ ५२ ॥
पंवन्रान्ते कृच्छं ठ चरेद्विपः पुनः पुनः ॥ अन्नानयुकतश्चुद्धयथं ज्ञातस्य तु विहेषतः ॥ ४३॥ वरात्यानां याजनं कुता परेषामन्त्यकमं
च ॥ अमिचारमदीनच भिभिः डच्विडुष्यति ॥ ४९ ॥ त्राह्मणादिहतानां ठ कृता दाहादिकं दिनः ॥ गोमूजयावकाहारः प्राजापत्येन
शुष्यति ॥ ०५ ॥ तेखाभ्यक्तोऽथ वान्तो ब ङयान्ूजपुरीपके ॥ अहायतरेण ज्ुद्धयेत शमश्वकर्मणि मेधुने ॥ 9६ ॥ एकाहेन विहा
याि परिहाप्य द्विजोत्तमः ॥ बिरतरेण विशयुद्धयेत त्रिराजात्षडदहः परम् ॥ 9७ ॥ दशाहं द्ादशाहं वा परिहाप्य प्रमादतः ॥ कच्छ
चांद्रायणं कुयात्तत्पाप॑स्थोपश्चातये ॥४८॥ प्रतिताद्ष्यमादाय तदुत्सगेण द्ु्याति ॥ चरे विधिना ङच्छमित्याह भगवान्मनुः ॥४९॥
अनारकातरिष्ासतुपनर्यषृतितास्तथा ॥ चरय्ीणि इच्छराणि वरीणि चादरयणानि च ॥ ५०॥ एनश्च जातको दिषस्कारः
पस्छृत् द्विजाः ॥ शद्ययुस्तद्रतं सम्यकचरेयुधमदशिनः ॥ 4१ ॥ अयुपासितसन्ध्यस्तु तद्हयोवके भवेत् ॥ अनभन संयतमना
रात्रा चदरात्रमेव हे ॥ ५२॥ अङ्का समिदाधानं सुचिः स्नाता समाहितः ॥ गायत्यष्सदशस्य जप्यं ऊुयादविद्युदधये ॥ ५३ ॥
उप्वासी चरेत्सन्ध्यां गृहस्थो दि प्रमादतः ॥ स्नाछा विशुदधयते षयः परिश्ांतश्च संयतः ॥ ५8 ॥ वेदोदितानि नित्यानि कमणि च
------------- ~ ------------- ~
६ पापविनाङानमिति पा । २ त्रिरात्रेण विद्युध्येत पञ्चगव्येन चैष हीति पा०। ३ बुद्िपूरन्त॒ मूढात्मा तपतक्रच्छ्रमिति पा० | ४ दाहादिकाः त्रिप्रा इतिं पार ।
& परियं हति पा । & पापस्यापतुत्ते इति पा० } ७ चरेरसान्तपनमिति पा०
22५ द
(<
६
व= 4-24-1 1
~ -
[
--
इ~ अ कः |
कू. 9
॥ १३९॥
।
-----______~_
ठ .2॥
= (क =
०. ठ ॥ स्नातका वतसापं ठ कृतवा चोपवपेदिनिम् ॥ 44 ॥ ंवत्परं दरे्च्छमन्योतादी द्विजोत्तमः ॥ चाद्रायणं चरद्रात्य
परदानन शु दरयति ॥ 48 ॥ नास्तिक्यं यहि क्षी प्राजापत्यं वरोद्िनः ॥ देषदोहं यश्दोहं तपकरच्छरेण शुद्धयति ॥ 4५७ ॥ उष्टयानं
मारुत खरयानं च कामतः ॥ रारण विश्चदयेच नथ ष प्रविरोनटम् ॥ 4८ ॥ पत्रंकारता मासं संहितानप ए च ॥ होमा
रा ङ्टा नित्यं अपा इक्तानां विज्ञोधनम् ॥ दद् ॥ नीरं प्रसिता च बरह्मणो वल्लमेव हि ॥ अहोरायोषितः स्नातः पंचग
व्यन ञुद्ध्याति ५ 8 ° ॥ वेद्धमेपुराणानां चण्डारस्य त भाषणे ॥ चाद्रयणेन ज्चुदिः स्यात्न ह्यन्या तस्य निष्कृतिः ॥ ६१। उद्रन्धनादि
६ || 17 हत्व वणं कचित् ॥ चद्रियणेन शदिः स्यात्यानापत्येन रा पुनः ॥ ६२ ॥ उच्छ्ो यदयनाचाताण्डाादीन् स्पृशो
9 [दनः ॥ भमादादवं नपेत्त्नालवा गातयषटसहघतकम् ॥ ६३ ॥ दपदानां रातं वापि तरह्नचारी समाहितः ॥ बरिरा्ोपोपितः सम्पक् पंचग
1 |भयेन शुद्यति। ६8 चाण्डाठपतितादस्तु कामायः संसपेदिनः॥ उच्छिष्टस्य इषीत भ्ाजापतयं पिशुद्रये॥६९५॥ चाण्डारघुतकि
$ |शवास्तथा नारी रजस्वलाम् ॥ स्पृह घ्ायाद्व्च दयर्थ तत्सपपतितांस्तथा ॥ ६६ ॥ चाण्डारघरुतकिरवैः संस्पृ सस्परोदादि ॥
ततः स्लाताथ आचःप जपं इुया्समाहितः ॥ ६७ ॥ तत्सपषटस्परिनं स्पा बुद्धि द्विजोत्तमः ॥ सनात्वाचमेदिशुद्धयथ प्राई
देवः पितामहः ॥ ६८ ॥ भुज्ानस्य त॒ विस्य कदावितसंस्पररोयदि ॥ कृत्वा शचं ततः स्ञायादुपोष्य जुदयाद्रतम् ॥ ६९॥ चाण्डा
तु वं स्पा च्रं १८- यति ॥ स्पृ्ठाऽभ्यक्तस्तस्पररय अहोरात्रेण शद्धयाति ॥ ७° ॥ सुरां स्पृह द्विनः कुयसाणायाम
रयं शुचिः ॥ प्रखण्ड रुनसेव पृतं प्रार्य ततः श्रुः ॥ ७१ ॥ ब्राह्मणस्तु शुना दरयहं सायं पयः पिवेत् ॥ नाभेरडन्त दष्टस्य
तदेव द्विुणं भवेत् ॥ ७२ ॥ स्यदितत्रिगुणं बाहोमंभि च स्याचतयेणम् ॥ ताता जपेदधा साकं मिदं द्विनोत्तमः ॥ ७३ ॥
अनिर््यं म्ययज्ञान्यौ युते त द्विजोत्तमः ॥ अनाठरः साति धने कच्छेन स ञुद्धयोौति ॥ ७० ॥ आह्विताधिरपस्थानं न यास्तु
= स -~--
¢
र
©
रः
~
[१
= <. <
क-म,
क =>
॥१२९॥
--- ------- ` ------~ -
९ पष्ठात्रकाल्ता अष्टमागव्रिभक्तस्य दिनस्य पटे मागे भोजन्ीटता इत्यर्थः । पषठात्नक्रितामिति पा० ।२ चाकठाः श्ञाकटभोक्तविपिना स्म्पादिताः।३ विनश्यतिति पा० ।
< -८----~ <
करोर पाण्य , ^ ज् कको = ^” = जिति , भक पक षः
„=
॥# 4
पवेणि ॥ ऋता न गच्छेद्रायं। वा सोऽपि कष्टरादमाचरेत् ॥ ७९५॥ विनाद्धिष्षु नाप्यात्तः रारीरं सत्निषेरय च ॥ सचेखो नठ्माप्टुत्य
गमाभ्य (वशयति ॥ ७६ ॥ बुदिपन्तभुदिते नपेदन्तनेले दिजः ॥ गाकयषटसह्र तु यहं बोपवसद्िनः ॥ ७७॥ जुग्येच्छय।
य भत।धतं दिनात्तमः ॥ गायन्यषसहय नप कयातनरी च ॥ ७८ ॥ नता तु रापथं पिपर विभसयपधितंयतम् ॥ स चेव यावक
मिन इवाचन्दियप व्रतम् ॥ ७९ ॥ पदता विषमदानन्तु क्त्वा कृच्रेण शुष्यति ॥ छायां धपकस्यारुट्य ताल्वा पम्प्राशयेहृतम्
॥ ८० ॥ इ तेदादित्यमविदंहागनि चन्दरमेव वा ॥ मानुंचास्थि संस्पृर्य स्नानं क्ता विुदधयति ॥ ८१ ॥ कला तु मिथ्याध्ययनं
परतन्त् वत्सरम् ॥ कतम ब्रह्णयहे पंचतंत्र वर्ती ॥८२॥ हकार व्रानणस्योक्ला सकारं च गरीयसः ॥ स्नाता नान्नत्रहुमोषं
नपय मरपादयत् ॥८२॥ ताडयित्वा तृणेनापि कण्ठं बद्धाय वास्त ॥ किदे चापि निर्जित्य प्रणिपत्य प्रसादयेत् ॥८४ ॥ अवगूयै
चरकच्छम।तङच्छ निपतन ॥ कृच्छातिङ्च्छर रीत व्िस्योत्माय शोणितम् ॥८९॥ युरोराकोरमनतं ङयात्कत्वा विश्चोधनम् ॥
~ 7 11१ तताप्वापचततय ॥८३॥ देवर्षीणामभिषुखं छठीवनाक्रोरने शृते ॥ उल्मुकेन देनह दातव्यं च िरण्यकम्॥८७॥
11 इय नधूनाचार सङद्ेनः ॥ चिन्ाञ्छललंविडु्यर्थ चरचानद्रायणं व्रतम् ॥ ८८ ॥ देवतायतने मरतं कता मोदाष्िनो
तमः (समत्यत्कत्तनं कूत्वा चान्द्रायणमथाचरेत् ॥ ८९ ॥ देवतानामृषीणां च देवानां चेव कुत्सनम् ॥ कत्वा सम्य प्रकुर्वीत प्राना
प्यं $ "= ८ =. ९ = (~ <
५ गातमः ॥ ९० ॥ तस्तु ५ कृत्वा साल्वा देवं समचयेत् ॥ ट्ठ वीक्षेत भास्वन्तं स्मृत्वा विश्वेशं स्मरेत् ॥ ९१ ॥ यः|
सभरत पपाते (शानं विनिन्दति ॥ न तस्य निष्कतिः शाक्या करै वष॑तैर
कृम् ॥ प्रपतनः शरणं देवं तस्मात्पापाद्वसुच्यते ॥ ९२३ ॥ सवैस्वदानं विधिवत्स
ति भक कक => =
) ७ प्र
1
५९
य
2
| > ॥
-
&
पि ॥ ९२ ॥ चान्द्रायणं चरत्य् कं चेवा तिङृच्छर ||"
पापविरोधनम् ॥ चान्द्रायणं च विधिन। कृच्छं चेवाति
---- --~-~-- ~~
। पकत्याविषमदानम्-एकपेक्तिस्थितेभ्यो मोजनं कृद्यो ब्राह्मणेभ्यो विक्षंहशदानं परिषण-
=
१. चोपवसद्रतीति पा । २ विप्रस्य वध्यतामिति पा । ३ पड्कत्याभेति पा
क © ^ © भभ [ऋ ५ @> „+ ० ®
भत्यथेः । ४ दैकषदित्याषम् देत इति साधु । ९ एकरात्रं चिरा वेति पा० |
^
<^
| # +
क अ)
{1
> <2-
>+
04
॥ १९०॥
| *ह
ज
%/
॥ ९8 ॥ पुण्यक्षेवाभिगमनं स पनम् ॥ अमावास्यां तिथि प्राप्य यः समारधयेदम् ॥ ९५ ॥ पन
वत्वा त सवपापः पषुच्यते ॥ ९३ ॥ न तथा कृष्णचत्रंशीम् ॥ सभ्पू्य बराह्मणश सवपापः प्रमुच्यते ॥ ९७ ॥
यादृश्या तथा रात्रो सोपहारं िखोचनम् ॥ ङ पथमे यामे चयते सर्वपातकैः ॥ ५८ ॥ उपा पितरह कष्णपक्षे समाहितः ॥
यमाय धर्मराजाय धृत्यवे चान्तकाय च ॥ ९९॥ वैवस्वताय कालाय पव॑माणंदराय च ॥ परत्यक तिरुपंयुक्ान्दय(त्सपदुकाभी य्
॥ १०० ॥ प्तातवा दया पाहि युच्यते सपातकैः ॥ व्रह्वयंमधःशय्या उपवापत द्विजान् ॥ १०१ ॥ व्रतेष्वेतेषु इवत शान्त
यतमानः ॥ अमावास्यायां ब्रह्माणं सथुदिश्य पितामहप् ॥ १०२॥ ्राह्मणांघ्नीन्समभ्यच्यं शच्यत सवपातकेः ॥ षष्ठयायुपापता
देवं जहपक्ते समाहितः ॥ १०३ ॥ पपतम्यामचेयद्धावुं मुच्यते सवेपातकृः ॥ भरण्यां च चतुथ्या च रानशराद्नं यमम् ॥ १०४ ॥
पजयेत्सप्तनन्मोत्येुच्यते पातकेनैरः ॥ एकादश्यां निराहारः समभ्यच्यं ननादैनम् ॥ १०९ ॥ द्वाद्यां सृह्पक्षस्य महापापः भ्रष
च्यते ॥ तपो नपस्तीथतेवा देवत्राह्नणपूननम् ॥ १०६ ॥ यरहणादिषु कार्षु महापात्तकञचोधनम् ॥ यः सवेषापुक्तोऽपि पुण्यताथपु
मानवः ॥ १०७ ॥ नियमेन त्यनेत्माणाुच्यते सवपातकेः ॥ क्प वा इृतघरं वा महापातकदूषितम् ॥ १०८ ॥ भत्तोरधुदरत्रारी
ब्रा सह पावकम् ॥ एतदव प्र क्वाण प्रायायत्त वदुडषाः ॥ ३०९ । (नि ^ न् तुस्वा वदत
पापमिदखीके प्र च् ॥ ११० ॥ ( सवेपापविनिम्ध्ता नास्ति कायां विचारणा ॥ पातित्रेय्मावुक्त भवृखुशषणत्षुका ॥ न
यास्तु पातकं तस्यामिदृखाके प्र च ॥ ) पतित्रता_ धमरता भ्ाण्येव खभेत्षदा ॥ नास्याः पराभवं करु रक्रत।हं नन
कचेत् ॥ १११ ॥ यथा रामस्य सुभगा सता अखकयरवशता ॥ पृत् प ॥ पतता दशिरथदव्| विजिग्य विनिग राक्षप्श॒रम्_ ॥ ११ ९ ॥
१ विशोधनम् । देवताभ्यचेनं तणामरोषाधविनाडानमिति पा० | २ सवप्रह्रणायच । ओहम्बराय द्ुघ्राय नीदाय परमेष्ठिने । वृकादेरायचित्राय वित्रगु्ताग वै नमः।
इति पाः | ३ महापातकिनं नरमिति प ।
[|
त
॥१९०॥
"ल. श क षम
भ" जय # पकक ~> -- --~-
रामस्य भार्या सुभगां रावणो राक्षपेश्वरः ॥ घीतां विशाखनथनां चकमे
मि
+ + ५।१॥ ९ ॥ ततता | काठनादितः ॥ ११३ ॥ गृहीता मायया वेषं चरन्तीं
षने वने ॥ समाहूत मति चक्र तापसः कैर कामिनाम् ॥ ११४ ॥ विज्ञायस्ता च तद्धि स्मृत्वा दाशरथि पतिम् ॥ जगाम
९ । वाहमवितथ्य शुचिस्मितः ॥ ११९ ॥ उपतस्थे महायोगं सवैलोकषिदाहकंम् ॥ कतानटी रामपती हाक्षात्पतिमिवाच्युतम्
। 2१६ ॥ नमस्यामि महायोगं रां गहर परम् ॥ दाहकं सर्वभूतानामीशानं काररूपिणम् ॥११७ ॥ प्रप्य पावकं देवं शाश्वतं
वशरणम ॥ योगिनं द्तितनं शतेशं परमम्पदम् ॥ ११८ ॥ आत्मानं दीपतवपुपं सवभूतददि स्थितम् ॥ तं प्र गनि ६
भवे सवेतेनताम् ॥ महायोगीशवर वह्विमादित्ये परमेष्ठिनम् ॥११९॥ प्पे शरण रं महाय निशुखिनम् ॥ कासारे योगिना
मौर भागमक्षफडमृदम् ॥१२०॥ प्रपये तरं विहपाक्ं धुमलःलवहपिम् ॥ हिरण्मय शह पं महानतममितौ नप् ॥ १२१ ॥ ६
५६|| वधान भरपदयऽह सतभूतेष्वस्थितम् ॥ हव्यकव्यवह देवं प्रपये वह्विमीश्वरम ॥ १२२ ॥ रषे तत्परं तत्त बरण्यं सविः शिवम्
ह | खगमाम पर ज्यातिः स्वक्षयं हव्यवाहनम् ॥ १२३ ॥ इति वह्वयष्टकं न्वा रामपतरी यलास्वनी ॥ ध्यायन्ती मनसा तस्था राम (
ए॥ = ध सत्सवा ॥ १२४ ॥ जथावतथ्याद्गगवान्दव्यवाहो महेरः ॥ आविरासीत्ुदीतात्मा तेना निदैहक्निव ॥ १२५ ॥ सृष्चा माया ||;
सीता स रावणवषेच्छया ॥ सीतामादाय रमेशं पावकोऽन्तरपीयत ॥ १२६ ॥ तां इषा तादश सीतां रावणो राक्षसेश्वरः ॥
समादाय यया उड सागरान्तरसस्थिताम् ॥ १२७ ॥ ज्ञत्वा तु राबणवध समो रक्ष्मणंयुतः ॥ समादायाभवत्ीतां शङ्ख
'रतनानतः ॥ १२८ ॥ सा भत्ययाय चूतानां सीता मायामयी पुनः ॥ विवेश पावकं क्षि ददाह ज्यङनोऽपि ताम् ॥ १२९ ॥ दग्धा ||
मायामयी सीता भगवाचुणदीषितिः ॥ रामायाद यस्पीतां पावको ऽधूत्ुरमियः ॥१३०॥ प्रदा भकरश्वरणो कराभ्यां सा सुमध्यमा॥ ||
९ तिमराभिति पार 1 २ स्वरदोपविनारानमिति, समैदोषयिदाहकमिति, सथैरोेगविनाशनंमिति पा० । ३ छृतान्तं गहरं परमित कृत्वा नगहरं परमित पा० । ७ भागमाप्न
$ व
मितिः मागेवापिभिति पा । 4 धमिष्ठामिति पाञ 1 & तामसमिति पा० ।
9
(21. {1
४
५
५८८4
>
--
------
८८48६ ~
॥१४१॥
क
292 ~न (< 8 <. ८९
कर भणाते भ्रमा रामाय ननकात्मना ॥ १३१ ॥ इषा इषटमाना रामो विस्मयाङ्कक्लोचनः ॥ प्रणम्य वहनि शिरसा तोषयामास
( रचव्ः॥ १३२॥ उवाच वहि भगवान् किमेषा वरवर्णिनी ॥ दग्धा भगवता एवं इण मत्पाश्वेमागता ॥ १३३ ॥ तमाह देवो लोकानां
|| इका हव्यवाहनः ॥ यथृतं दाशरथि भूतानामेव सत्रिपो ॥ १३४ ॥ इयं सा परमा साधी पावतीव प्रिया तव ॥ आर्य छन्धवा
| 16 दव्याज्चात्यन्तवृहमा ॥ १३५ ॥ भः जुश्रषणोपेता। सुरीटेवं पतिता ॥ भवानीवेश्रे यत्ता माया रावणकामिता ॥ १२६ ॥
|| "ता राक्ञसरान ताता भगवती हता ॥ मया मायामयी सृष्ट रणस्य वपेच्छया ॥ १३७ ॥ तदं भवता दृशो गवृणो रक्षते
६ || ¶रः ॥ मायप्हता चव इतां छोक्रिनाञ्चनः ॥ १३८ ॥ ग्रहण चैतां विमलां जानकीं वचनान्मम ॥ परय नारायणं देवं स्वासानं
-भवाव्ययम् ॥ ३९२९ ॥ इत्युक्तवा भगवावण्डो विाविविश्वतेधुलः ॥ मानितो रापवेणाभनिभतेशान्तरधीयत ॥ १४० ॥ एत्वा
तना १ माहूल्स्य कथित मया ॥ न्लाणां सवावशमनं प्रायित्तमिदं स्मृतम् ॥ १४१ ॥ अशेषपापयुक्तः पुरुषोऽपि सुकषयुतः ।
| सदह पण्या त्यक्तवा च्येत किलिपात् ॥ १४२॥ प्रधेवयां स्वतीयषु स्नाता पुण्येषु वा द्विजः ॥ सच्यते पातकैः ह
|स चततस्प् पूरुषः ॥१७३॥ व्याप्त उवाच ॥ इत्येष मानो षम) युष्माकं कथितो मया॥ महेश्ाराधनाथांय ज्ञानयोगश्च शाश्वतः॥ १४४॥
[गन वधन युक्त ज्ञानयागं समाचरत् ॥ स परयाते महादेवं नान्यः कृल्पहतेरपि ॥ १४५॥ स्थापयेयः परं र्म ज्ञानं तत्पारमेश्वरम् ॥
न तस्मादर्चके ठकि स याग प्रमा मतः ॥ १४६ ॥ यः संस्थापयितुं शक्तो न ऊुयोन्मोहिती ननः ॥ स योगयुक्तो ऽपि सुनिनास्य्थ
भगवात्मयः ॥ 18७ ॥ तस्मात्तव दूतस्य ्राह्मणेषु विशेषतः ॥ धमयुक्तेषु शान्तेषु श्रद्या चाचितेषु पै ॥ १४८ ॥ यः पटेद्वतां
नित्यं स्वादं मम चेव हि ॥ पषेपापिनिथुं्तो गच्छतं परमाद्धतिम् ॥१४९॥ आदं वा देषिके कये ब्रह्मणानां च सत्निध ॥ पठ निलयं
- -- -- --- ~~~
^ हत्य स्ञा भिविदेरोन पार्वतीं खवहमािति पा । २ गच्छेत इत्या्षमात्मनेपद्् । गच्छेत इपर, स गच्छेदिति पा० | ३ पठेत इत्याषैमात्मनेपद्म् ।
-नलज् = पद८>+<% == ८४ <८+< > +< 4८22,
~~ ~~
॥१९१॥
"` नोनको वोरो
क र
द,
| इमनाः आतव्यं च द्विजातिभिः ॥१९०
| ।॥१५१॥ एतावदुक्त्वा भगान्याप्तः प
|| _
४८:21
॥ य्।ऽ4 विचायं युक्तात्मा श्रावपेदर द्विनाच् ञयुबीद् ॥ स द्पकृचु् = याते दवं मह्प्म्
तुतः ॥ समन्वय युतं जगाम च ययागतमू ॥ १५२ ॥ इति श्रीक्मं द
ई४॥ अथ 7 वककरणम्॥ ऋषय उदः ॥ तथानि यानि ठोकेऽलिमिदिश्रताति महृन्त्या१्।। तानं त कथयास्मा्क
=) | रामहृषण साम्परतम्॥ १॥ रोमहषण उवाव। शगु कथविष्पेऽह् तथान विविधानि चा ज्रपयिताति पुराणेषु सुनिभित्रद्मषादिमिः।॥२॥
न् घानलप दामः श्राद्रदनाद्किं हतम् एक्को उ ननढाः पुनत्यात्त्तम इडम् ॥ ३) पचषाजनविस्तीरणं ब्रह्मणः परमेष्ठिन् ॥ प्राग्
| वत ताय यस्य माहात्म्यमारितम्। राजन्य तीथेपरवरं कुष्ण देषवरि
> २०.
दतम्॥ कषीणामाश्रमेजह सवेषापदिशोधनम् ॥५। तत्र लाता
[दता दम्भमात्छयवजितः ॥ द्राति यत्कििद्पि पुनात्युभयतः कुरुम् ॥ ६ ॥ प दय गथात्थ पित्णाच्च[तिद्भम् ॥
४ | 24 पणडय्रदनन्तु न भयो नायते नरः ॥ ७ ॥ सङ्दरयाभिगमनं करता पिण्डं दद्[ति यः ॥ तरतः पितरस्तेन यास्यन्ति
| ^ नानातम् ॥ ८ ॥ तन छाकहिताथाये रेण पमासमना ॥ शिखातडे पदं न्यस्तं त्र पतन्यरतराद्येत् ॥ ९ ॥ गयामिगमनं कर्त य
|° गच्छत् ॥ शाचन्ति पितरस्त वे वरया तस्य परिश्रषः ॥ १० ॥ गायन्ति पितरो गाया की तयान्त महषयः ॥ गयां
३ | स्यात यः कनचितसोऽस्मान्धन्तारयिष्यति ॥ ११ ॥ यदि स्यारपातङ्रोपत सपधमपखनितः ॥ ग्यां यास्ति यः कथित्
॥ = > ततार पष्यति ॥ १२ ॥ एर्या बहवः पुनाः सी खवेन्तो गणान्विताः॥ तेषां तु समेतानां ययेकोऽपि गयां नेत् ॥ १३॥
> चत पयतेन बाह्नणर्ठु पिरोपतः ॥ प्रददयाद्विधिवतपण्डाच् गयाङ्गता समाहितः ॥ १ ॥ धन्यास खलु ते मत्यां गयायां
५ ` ` रातनः ॥ कुडच्छुभयतः सत् सयुदुयाधुषुः परम् ॥ १५॥ अन्यच तीथ्रषरं सिद्धावासधुद्ा डतम् ॥ प्रभाष्मिति.विख्यातं
६ ` १५ श्रावयेद्राह्मणानिति; श्रायः इति पा०। > सुनोन् स्रानिति पा । २ प्रगाङनामाते पा | 8 ।पत्रस्तारितास्तेनेति पा | ५ बडवन्त् इत पाः
1
=-=
१
॥
कू, प. ( ६ | यत्रास्ते भगवान्भवः ॥ ३६ ॥ त ततः आरा ध कसा खोकमवाप्राति ब्राह्मणाऽतय्यमुततमम् ॥ १७ ॥ ( उत
| ती्थत्ेयम्बकं नाम सवद र व ब |: तं मस ण कपरिनम् ॥
॥१२॥ |८ |`. + +" ¬" सतदवनमस्कृतम् ॥ प्रनयेत्वा ततर रुदं ज्यातिशमफडं ठभप् ॥ ‡ ८ ॥ सुर्वपर्षि भृ ३९
१ ब्राह्मनात् पूजयित्वा च गणपत्यं भेत सः॥ १९ ॥ सोमेश्वरं तीयं्रं रदस्य परमेष्ठिनः ॥ सवेव्याधिदरं पुण्यं श्रभारीक्य
{ [कारणम् ॥ २० ॥ तीथानां परमं तीर्थ ्रिजयं नाम शोभनम् ॥ ततर लङ्गं महेशस्य विनयं नाम [वतम् ।* ॥ पण्मापनियताहारो
4 | ऋहचारी समाहितः उषित्वा ततर वत्र यस्न्ति परमम्पदय् ॥ २२॥ अन्यच तीयं षरा शिन ॥ एकत दस्य
1
५
६ । गाणपत्यफर्प्रदम् ॥ २३ ॥ दत्तात्र शिषभक्तानां कििच्छश्न्मही शुभाम् ॥ सावेभोमो मवद्राजा युयुक्चमोक्षमाप्रुयात् ॥ २४ ॥
3 त
महानदीजं पुण्यं सर्वपापविनाङानम् ॥ हणे तढुपस्पय मुच्यते सवंपातकेः॥ २< ॥ जन्था च शिन म नदी वेोक्ुविशचता ॥
| तस्यां स्नात्वा नरे विप्रो अह्महे महीयते ॥ २६ ॥ तीर्थं नारायणस्यान्यत्नत्ना ठ पुरषात्तमप् ॥ तत् नसय: श्रीमानास्ते
| ॥ ।
५ |परमपूरषः॥ २७ ॥ पूजयिता परं पिष स्नासा तत्र द्विजोत्तमः ॥ ब्राह्मणानयूनविला ठ विष्णा कम॒वाषुवात् ॥ २८ ॥
------=-------- -------
<<
१ || तीथानां परमं तीर करणं नाम विश्तम् ॥ सर्वपापहरं सम्भानिवापः परमेष्टिनः ॥ २९ ॥ दा छिङ्गं ठ देवस्य गृ कणं प्रुततमम् \
इ |इप्पितोंदमते कंमि्ुद्र्य दयितो भकत ॥ ३० ॥ उत्त चापि गोकर्णं दिग देवस शनः ॥ महादे चिता [रा
¢ |माघुयात् ॥ ३१ ॥ ततर देवो महदिः स्थाणुरित्यमिवि्तः॥ तं दा सपापिनयत्ततसिगानधुचयूत नर ।९६। अन्यडुगनाश्मगुष्ण |
६ | स्यानं विष्णोर्महात्मनः ॥ संपूयय पपं िष्ु सतप महीयते ॥ ३३ ॥ यत्र नारायणो देवा रदेन तिप्र।रणा ॥ कता यन्तर ।
| ॥ न । ~ = 9 ०० ल =€ = (= ° प्रेष्णो तार ने ह्षात्तमः | ३ || &
॥ | मथनं दक्षस्य तु विप्तजितः ॥ ३० ॥ समन्तायाजनं क्षेत्र तदपिगगन्तातम् ॥ पुण्यमयतनं 1१०१।(९। ५९११ ९५
८7
(८ (1
~~~
~-- ~~ == ~ --
न ---------- ब = . ||| ॥१९२॥
१९ तञ स्नानन्त यः इति, तत्र स्नानं तपः श्राद्धमिति पा० । ९ रमेत इति साध । ३ सुपर्णाक्षमित्तिं पा । ४ रद्रतायुन्येतिं पा० । 4 प्रवास्यान्तपर्न। दभिति पा० | & सष्एुप
५ @0 क [94 व त्र; © _ 2. न~~ ( ( ठि प
प | श्येति पा० । ७ गोकर्णेश्श्छुत्तमामेतिं पा । < पुष्यते ततक्षणादिति पा० । ९ अन्यत् कुर्नाप्रनतुलामाति? अन्यद परम स्व बष्णोयैचच महात्मन इति पा० । ८
9 एकककृ्कक क णक व्क ऋ क क क कका "क अनाः "क का चक्रः क ` का च [9 | == | जिकर ७> ८95 ~~ ०० ~ = ~ ~ -- - त
नि
य
कि
्यत्कोका पुषे विष्णोस्तीरथमट्तकर्मण ॥ युक्ताऽतर पतकेपस्या पिष्णुप्राह्प्यमाप्रयात् ॥ ३६ ॥ शाठग्राम् प्रदात्ीयकि्म्
॥ प्राणास्तत्र नरस्त्यक्तां हषकिरा प्रपदयाते ॥ ३७ ॥ अधताथाताति एयात् विद्रा सुरोभनम् ॥ भस्तं
हयार नित्य तत नारायणः खयम् ॥ ३८ ॥ तीथं ञखोक्यविल्यातं व्दिवापं सुशोभनय् ॥ तत्रास्ति पुण्यद् तीथ त्ऋह्मण (
प्रमान: ॥ ३९ ॥ पष्क सपाप मृतानां त्ह्मरोकदप् ॥ मना पस्मरेयस्तु पुष्करं वे द्विजोत्तमः ॥ ४० ॥ पथते पातके
सतः रकरण सह मादतं ॥ ततर देवाः स गन्धाः सयक्नारगरक्षसाः ॥ 5१ ॥ उपासते पिद्रसह् अह्माणं पद्यप्तम्मवम् ॥ ततर स्नात्वा (
ननच्छदा ब्रह्माण प्रमदनम् ॥ ९२ ॥ पूजायता द्विजपर त्ऋह्माण पम्प्रपरयतिं ॥ तंजामिगणम्ब देशं वुर्हूममनिन्दितम् ॥ ४३ ॥
तद्रूपां जायते मत्यः सान् कामानवघ्रुयात् ॥ सप्तपतारसतन्तीर्थं तह्नायेः सेषितं परम् ॥ ४४ ॥ पूजयिता ततर श्दढमश्रमेष ॥
फर भवेत् ॥ यत्र मङ्कणको रदं प्रपत्रं पलेश्वस् ॥ 9५ ॥ आराधयामास जिं तपा गोपृषधनम् ॥ प्रनया||&
खथ तपसा मुनिमकणकस्तदा ॥ 9६ ॥ ननतं दषगेन ज्ञाता रं पमागतम् ॥ तं प्राह भगवः किमर्थं नितं सया ॥ ७ ॥ ध
४)
९
ज्ोनोनयकन यि - से
&
|
= ~ ~~
€§[1१ दवमाञचानं नृत्यति स्म एनः पुनः ॥ सोऽन्वीक्ष्य मगानीशः सग गर्वशान्तये ॥ ४८ ॥ सकं देहं विदायास्मे
भस्मगुशचमद्शयत् ॥ परयेमं मच्छेरोत्थे भस्मरारि द्विजोत्तम ॥ ४९ ॥ माहात्म्पमेतत्तपसस्साहशोऽन्योऽपि विद्यते ॥
पत्सगन् [ह भवता नत्त सुनपुगव ॥ ५० ॥ न युक्तं तापहस्येतत्चत्ताऽप्यभ्यधिको द्यहप् ॥ इत्याभाष्य शुनिश्रे्ठं स श्द्रोऽखिख
विश्व ॥ ५9 ॥ आस्थेया परमं भावं ननत्ते जगतो इरः ॥ सदघश्ीषौ भूता स सदघराक्षः सपात् ॥ ५२ ॥ दृष्रकराखदनो
स्वाखामारी -अ्रयंकरः ॥ सोऽन्वपर्यदथेशचस्य पिं तस्य बिद्यूखिनः ॥ ५३ ॥ विशशाख्डोचनापेकां देवीशाश्विङषिनीम् ॥ घ्या
ककि
=
क गं
९ मृतोऽच्र. पातकेशुक्तः इति, च्युतोऽत्र पातकरैमैत्यं इति पा० । २ सदयः इति, सुरूपो जायते मव्य हति पा० । ३ कामान् समश्तुते इति पा० 1 9 स्तगोदावरन्तीधोगेति पा०
4 पचाक्षरपतयण इति पा० । & ठुपोऽप्यत्राधिकोद्ययमिति पा० । ७ आस्थाय स्वं परमिति पा० । ८ शाश्चतस्येति पा
ऊ
खः ~
नमु वतत्रवदेना रावाम् ॥ ४ ॥ स्मत परह्य विशदशनितष्टन्तममितयुतिम् ॥ इडा सवर्तहदया पमान सनीश्वर
९ | ननम् [रारसा इ सद्राप्ययन्नपनर्चा ॥ परत्नो भगवानीरषपम्बकां भक्तवल्छरः ॥ ५६ ॥ प्षेषं त जग्राह देषी चान्त
(ताभवत् ॥ आलिङ्गय भक्तं प्रणतं ददः सवय [रावः ॥ 4७ ॥ न भेतव्यं त्या व प्राह किन्ते ददाम्यहम् ॥ प्रणम्य मूध्रौ
९ | गार्य इर निपुरसुदनय् ॥ ५८ ॥ विज्ञापयाम तदा इष्टः शष्टुमना सनिः ॥ नमोऽस्तु ते महदे महशए नमोऽस्तुते॥ ५९॥
[किमतद्गवद्रूष सुवीरं विश्वतोपुखम्
॥ का च सा भगवत्पाश्ं राजमाना व्यस्थिता ॥ ६० ॥ अन्तरिते च सहता सवैमिच्छ।
त॒म् ॥ इत्यक्त व्याजहारेरस्तद्। मंकणकृ हरः ॥ ६१ ॥ मह्यः सात्मता यागं देवी च अिुशनहः ॥ अहं सहक्ननयनः स्वात्मा
सवतोसखः ॥ ६२ ॥ दाहकः सवपाशचंनां कार काटकरा हरः ॥ मथव प्रयते सतं चेतनाचेतनात्मकम् ॥ &३॥ सोऽन्तर्यामी स
३९१ ह्यह १ परुषात्तम्ः ॥ तस्य सा परमा माया प्रहृतिल्िएणालिका ॥ ६» ॥ भरोच्यते स॒निभिः शक्षिनगयोनिः सनातनी ॥ स
२१ नावया [श् व्याम्हृयाते विश््धत् ॥ &< ॥ नारयणः प्रोऽव्यक्तो माया्प इति शतिः ॥ एमेत नगत सवेदा स्थापथाम्य
ईप् ॥ ३३ ॥ याजयाम यहृत्याहं पुरुषं प्रचविंशकम् ॥ तथा वै संगत देषः कूटस्यः स््रगोऽपडः ॥ ६७ ॥ सृजत्यरोपमेमेद स्वमतं
तर्नः ॥ स द्वा भगपाचह्ना विष्पः पितामहः ॥ ६८ ॥ तव्र॑तत्फथितं सम्य वषत परमासनः ॥ एकोऽह भगवान्काञञे
दनास्विन्तज्घ|द्ुः ॥ ६२ ॥ समास्थाय् पर भवि प्राक्त रदा मन(पिभिः ॥ ममेव सा परा शक्तिदेव विधेति विश्चता ॥७०॥ हष
[ह भवता तरून व्द्यद्हिः खय ततः ॥ एवमेतानि तत्तानि प्रधान पुरूषश्वरः ॥७३॥ विष्णुत्र्ना च भगवा दरः काड इति अत्तिः ॥ अयमे
तद्नायन्ते ब्रह्मण्य व्यवस्थितम् ॥७२॥ तदात्मकं तदव्यक्तं तदक्षशमेति धतिः ॥ आत्मानन्दं११ं तच्च चिन्मौञं परमम्पदम् ॥७६३॥
|
|
।
८८५८.
))
३. ५
। १४३॥
य <:
== ~~ „त,
(र
1
-~--- -~ ~ --~--- -~ ~~ ---- न
~ ---~ ~ -~ ~~
९ समप्रस्यामाते पा | ए सतरेपापानाभिति पा 1 ३ सोऽन्तयांमीङपुशूषः इति पा० | ४ तश्वह् प्रः प्रभुति पार । 4 आत्मानन्द पधमात, सात्मानन्द्ः इते पा०।
8 चेन्मयामेति पा० )
[न
५
भ
क
<
9
९
6४
॥१९८॥
चो र
प ° अ ४ ।
= ह
| ।
~ {< ।
ककः क
जकर नकृ स् तह्नाद्व्यन्न व्यत ॥ एं विज्ञाय भवता मक्तयागन्रयेण तु ॥ ७8 ॥ सम्पूज्यो वन्दनीया
ततस्तं परश्यताश्वरम् ॥ एतावदुक्ला भगशज्जगामाद्शेनं हरः ॥ ७५॥ तयैवं भक्तियोगेन रद्रपराराधयन्पुर्नः ॥ एतत्पाव्रमदड
ताथ ब्ह्मापित्ततितम् ॥ हतव्व ब्रह्मणा विद्रसुच्यतं स्वपातकेः ॥ ७ -इपि _ धीमपराणे उत्तर पशचव्िरोऽध्यायः-५- [द पचवशा5 २५ ॥
|
न जक
दुत उवाच ॥ अन्यत्पूथ्रं षर् तीय जेडोक्यविश्वतम् ॥ सदरकोरदिरिति स्यातं शस्य परमेष्ठिनः ॥ वं ॥ एर पुण्यतमे कोठे
देवदशेनतत्पराः ॥ काजिह्मषेया दान्तास्तं देशमगमन्परम् ॥ २ ॥ अहं दरक्ष्यति गिरिशं पमे पिनाकिनप् ॥ अन्योऽन्यं भक्ति
युक्तानां पिवादोऽयुन्महान् किं ॥ ३ ॥ तेषां भक्ति तदा द गिरिशो योगिनां यरः ॥ कोटिहपोऽभवद्वदर रुदकोटिस्ततोऽभवत्
॥ £ ॥ ते स्म सवे महादेवं हरं गिरिगुहाक्ञयम् ॥ अप्रयन् पित्तीनायं दष्पुष्टषियोऽभवन् ॥ ५ ॥ अनाद्यन्तं महादेवं प्षमेवाह
(=
।
मीश्वरम् ॥ दृष्टवानिति भकतया ते रुदरनयस्तथियोऽभवन् ॥ ६॥ अथान्तरिते विमरम्परथन्ति स्म महत्तरम् ॥ ग्योतिस्तज ते ||
¢
¢
४
ना ०
ऽ(भरपन्तः परम्पद्म् ॥ ७ ॥ यतः स देवाऽध्युपितस्तीय पुण्यतमं शुभम् ॥ दषा रदान्तमभ्यच्य हदसामीप्यमाप्रुुः ॥ ८ ॥ अन्यच्च
तीथप्रषरं नाम्रा मधुवनं ञ्यभम् ॥ तञ गत्वा नियमवानिनरस्याद्वा तनं ठभेत्॥ ९ ॥ अथान्या पृद्नंगी देशः पण्यतमः सुभः ॥
तत्र गत्वा पितन्पू्य कलानां तारयेच्छतम् ॥ १० ॥ काठ प्रतीय सदोके बदहेशरः ॥ काठनरं भजन्दें तत्र भक्तामर इए
॥ ३१ ॥ शतो नाम हिषे भक्तो रज्िप्रवरः पुरा ॥ तदाश्चीस्तत्रमस्कारैः परनयामाप् शाखिनप् ॥ १२ ॥ सत्थाप्य् धना ख
भृक्तियोगपुरःसरः ॥ जनापर्दमनिशं तत संन्यस्तमानषः॥१३। सितं काण्णाजिनं दीपं शरमादाय भीषणम् ॥ नेतमभ्यागतो देर स राजा
यत्र तिष्ठात॥ १७॥ वाह्य राजा भयाः ्ुखहस्त समागतप्॥ कार कारुकर वारं भीषणं चण्डद्ापतम्॥ १५॥ उभन्यामय हर्तान्ा
१ पश्य शाश्चतमिति पार । २ व्याघतो जायते न हीति; व्याघातो जायते किरति पा । ३ कोटिशः सुषु सद्रनितिः पार । ७ ततः स्मरतः दृतिं पा । ५4 आगश्यन्तः ईतः
समन्थन्त दाति पा० 1 & एतत् स्वदेशाध्यपितं ती्थेमिति, एततसदेवाध्युषितमिपत्तिं १० ( ७ पृष्पनगपति पा> ॥
करि १ न्द ५
----------~
~----------- ~
जो नय स > कवक
1
ए
१. ५.
॥ १४६॥
~ -~---------------~--------- ~
॥ |
| ली _ |
र (खासा लिङ्गत्मम्ननाम शरसा दं ननाप सतरद्रिय्।9६जपन्तमाह राजानं नन्तं मनक भवम्।ए्नदीति पुरःस्थिता कृत न्तः
( परहृता्नेड ॥ १७ ॥ तयुताच भयाविषटो राना रढपरायणः ॥ एकमीशाचनरतं वरहायान्यातनिषूय ॥ १८॥ इ्युकतवम्त भृगवानत्रवी
) दीतमानसम् ॥ दानतो वान्यो मदो को न तिष्ठति ॥१९॥ एकवा स राजानं काटो रोकमक्ाडनः ॥ वन्ध पारो रानापि
( "गपि रातश्द्वियम् ॥ २० ॥ अर्ातरिसी विषु दीप्यमानं तेनोराशि भूतभरैः पएशणम् ॥ आरामारपंवृतं व्याप्य विश्वं प्रादु
|| परमते सन्ददरे॥२३।तन्मध्येऽकतौ पुरुषं स्कमव्े देव्या दें चन्द्ररषोग्वलाद्धम्॥ तेजोरूपं परयति स्मातिहष्ट मेने चातानमप्याग
| च्छतीति ॥ २२॥ आगच्छन्तं नातिदूरेति द कालो रं देवदेवा महेशम् ॥ व्यपेतभीरसिरेशेकैनाथं राजषिस्ततनेतुमभ्य(जगाम
। ५९ ॥ आक्यं भगवायुमकमां देषो दो भूतभतता पराणः॥ एं भक्तं ससरं मा स्मरन्तं देदीतीमं कारुष्पं ममेति ॥ २४ ॥
| तवा परक्ं गोपते सदरभ कालतमा मन्यमानः स्वभावम् ॥ बद्धा भक्तं पनाय पश्च रो सं चाभिदुद्राव वेगात् ॥ २५ ॥
वावान शडपनामथजञः स।ऽन्ूषयिन्ते वरधमायाविषिनज्ञः ॥ सावज्ञं वे वामपादेन काछं सेतस्थैनं परयतो व्याजवान ॥ २६ ॥
ममार सोऽतिभीषणो महेरपादघातितः ॥ रिरीनते सहोमया मश्थरः पिनाकधृक् ॥ २७ ॥ निरीक्ष्य देवमीशरं प्रहष्मानसो हरम् ॥
ननाम् ३ तमव्ययं स राजषुङ्गषस्तदा ॥ २८ ॥ नमो भवाय हेतपे हराय विशशम्भे ॥ नमः शिवाय धीमते नमोऽपषगेद्यिने
॥ २९ ॥ नमो नमो नमो नमो महिते नमः ॥ विभायहीनिषमिणे नमो नरोपिपाय ते ॥ ३० ॥ नमोऽस्तु ते गगेशवर प्रप्नः
रात ॥ अनादिनित्य भूतये पराहशृदषारिणे ॥ ३१ ॥ नमो वृषध्वनाय ते कपारमासिने नमः ॥ नमो महानगाय ते शिवाय
रङ्पय ते ॥ ६२ ॥ अथायुशृ् शकरः परणामतत्परं तरपम् ॥ सगागपत्यमव्ययं स्वहपतामयो ददौ ॥ ३३॥ सहोमया सपापः
वा = माक = => ==
~
1
५
(9 2 - ्ट
&
4
पः
॥षी णी क
। 7)
सहोमवा इति पा० |
उत्
अ०. ६
१ मेने चास्मन्नाथ भागच्छतीति इति, मेने चातमानमयागच्छताकि इति प । २ सखिरसयकरनायमिप्रे पार । ३ रन देवरतापतिः सहैमयेति, रराज देवता शिवः 6 ॥ १४८॥
मि यय
~ ~ क
~------
हरः ॥ मुनीशापिच्छान्ित सणददहरेयता मगात् ॥ ३४ ॥ कारे महेडनि§ते छोकनाथ पितरह: ॥ अयाचत वरं ङ
पज्[१।५य् भवात्वात ॥ ३५ ॥ नास्ति की्द्पषाञ्चान दाष्ख्श्ना वृषधज ॥ कृतान्तस्य भिता तत्कार्यं विर्नयाजितः ॥ ३६ ॥ स॒
द्वदववचनाहवद्वश्वरा हरः ॥ तथाद्द्दत्याह् विश्वात्मा सोऽपि त[हमधाऽभुवत् ॥ २७) इत्यतप ताव् कार्चगमाति थतम (4ध्म् ताथ काट त्
गतन्यिच्य महादवे गाणपत्य स॒ वेन्दाति॥ ३८ शत 3 कम् उत्ता कोड पुविरऽ' य पट् नराऽध्यायः॥ २६॥ घरुत उाच ॥ इद्मन्यत्पर। ८
स्न् गृद्याद्वद्यतर महत् ॥ मर द्व्य् दुवस्य हास्य शते तम् ॥2॥ तत्र दवाद्देवेन ₹द्रण जदुरारणा। रखतिङ पद् न्थुस्त
ना।रतकानां नदृङ्खानम् ॥२॥ तञ परपताः शान्ता भस्माद्डेतविथहाः॥ उपासते महादव वेदाध्ययनतत्पसः॥ ३॥ पाला त पद|
दाष हदा भाक्तपुरःसरम् ॥ नमस्कत्वाथ शरत सदहामाप्यमाप्रयात्
॥७॥ अन्यच देवद्वस्य स्थानं म्भामदात्मनः ॥ कृदाशमेति
विख्षात् [सद्धानामादयं श्युभप् ।॥<५॥ ततर घ्रात्वा यषह[दवम्भ्यच्य वृषकेतनम् ॥ पल्ला चत्ादके द्युद्ध ग्रपत्यमवा्ुयात् ॥६॥ श्रां
[11 रत्वा ह्यक्षव ठभ एय् ॥ दरनाते प्रवरं यागामानतमानसंः॥७। तार्थ ड्षवतरण दहवपापावनाशनम् ॥ तत्राभ्यच्ये
| नात वग्युलाकं मह।यते ॥ ८ ॥ अन्यच्च भनगृघरण्य मुवेरोकगतिप्रदम् ॥ अष्चय विन्दते स्वगं तच गत्व [द्नात्तमः ॥ ९ ॥|
ताव कन एव् महापातदनाश्नव् ॥ यत्र द्वन रुद्रण यज्ञा दक्षस्य नाशितः ॥ १० ॥ तन गगाञ्ुपस्प्ररय ञ्च चभ विदमान्वर्ः ॥
मुच्यतं सवंपापस्तु ब्ह्मराके वस्रः ॥ ११ ॥ मह(ताथामात्तं ख्यात पण्यं नारायणात्रयम् ॥ तजाभ्यय्यं दषीकंशं वतद्व्ष स
गच्छत ॥ १२ ॥ अन्यच ताथप्रवर नान्न श्रीपवेतं सभम् ॥ अतर प्राणानपारत्यम्य श्द्रस्य द्[यता भवत् ॥ १३॥ ततर सात्राहतां श्र
देभ्या सर् महः ॥ स्नानापण्डादिकं | तन वृत्तम्षय्यसुत्तमम् ॥ १४ ॥ _ बद्वा नहा पुण्या सतपापव्रणारना नदा पुण्या सवेपापप्रणाशिनीं ॥ ततर
। 4 ब्रह्मरोकर र्भेन्मृतः इति, ब्रह्म लोकं त्रनेन्र दति पा० |
7 १
4
„(1
८
्
न
ह `
क । अ 0 त ~ १ ~ ६६24
<
योक =
वी ~प >+ प-- द्व्य,
= च „1
(9 स् १
^<
भके +
०४
&
नः
=
{< 22५<५८-९<
---~-~ ~~~ - ~~
~~~ = न --
१ म॑हेराभिहते इति पा० । २ आर्पोऽयं ्रयोगः। ३ नमष्कृत्य इति साधु । 9 सारूप्यभि्ते पा
५ <
५49
=>
~ £ र २
4
क,
9 1४९॥
५ ५1 यथावि ॥ १4 ॥ सेपाप्विजुदासा गोसह्फर छत् ॥ प्िनताख्छा पण्या कारं पए ||
प्य लात्वदकं कला सच्यते सप्रपातकैः ॥ जिरत्रोपोपितेनाथ एकराजीपितेन बा ॥ १७ ॥ द्विनातानान्त
कत तःयानान्हू सवनम् ॥ यस्य वाड्मनर्त शुध हस्तपादौ च संस्थितो ॥ १८ ॥ अखटपा त्ह्मवारी तीर्थानां फटमपुयात् ॥
र१।नताथ महति चष खकु वि्चुतम् ॥ १९॥ त॒त्र ॒सत्रिहिती नित्यं स्कन्दाऽमरनमस्छरतः ॥ प्राता कमारधाययां
द्वृ स्कृन्दन सह भाद्तं ॥ नडा तहकियावल्याता ताभ्रपण।ति नामत
॥ ९३ ॥ ततर प्ता प्तृन्भक्त्या तपयित्वा यथाविषि ॥ पपिक्रौनपिं पितस्तारयेत्नात्र रयः ॥ २२ ॥ चन््रतीथैमिति
ह्यति किया; त्रभेर्ृऽक्तयम् ॥ ताथ तत मरववैहततं सुतानां सदाति्रदम् ॥ २३ ॥ वन्ध्यपादं प्रपरयान्त द्वदवं सदाशिवम् ॥
भक्ता यं तं न पहयान्त यमस्य वदनं द्रनाः ॥ २४ ॥ षिकायां वरषा _ नम त्थि सिद्धनिषेवितम् ॥ तञ क्षातादकं कृत्वा याग
(साद न्द्. ॥ २4 ॥ दुगराश्िमधर्क ताथ सपपापविनाहकम् ॥ द्ङञानामश्वमधाना ततराप्राति फर् नरः ॥ २६ ॥ पुण्डरीकं
तथा तीर्थ ब्राह्मणेपश्चामतम् ॥ तत्राभिगम्य गुक्तालमा पण्डरीकफट छेत् ॥ २७ ॥ ताभ्यः परम् ताथ तऋह्मतीथामेति स्प्रतम्।
्रह्माणमचायस्वाज ब्रह्मरकं महायत ॥ २८ ॥ सरस्वत्या दिनश्चन परक्षप्रवणं शुभस् ॥ व्यासतीथामेतिं ख्यातं मेनाकथ नगोत्तम
॥ २९॥ य॒प्रुनाप्रभवथवे सवपापवेनारनः ॥ पितणां दहता दवा गन्धक्रालयाति विश्चुता ॥ ३० ॥ तस्यां छाल दिवं याति मृतो
जातिस्मरा भवेत् ॥ कुमरतुद्क पापं धिद्धचारणसेदितम् ॥ ३१ ॥ प्राणांस्तव परित्यज्य कुवेरानुचे भवत् ॥ उमात्धमेति स्यातं
यत्र सा श्दवछभा ॥३२॥ तत्रभ्यच्यं पहादेवी गषहृफठ रमत ॥ भरतङ्ग तपस्तत्तं श्राद्ध दानं तथा कतम्॥३३॥ कुखान्युभयत
सत्त पुनातातं मातेमम ॥ काश्यपस्य महाता काडसपिराते धृतम् ॥ ३४ ॥ तत श्राद्धानि देयानि नित्यं पापक्षयेच्छया ॥ दश्च
^^ £ + ~~ ^~
९ आर्षोयं प्रयोगः। छमेत इति साधु । २ उदकं छत्वा-उद्काय पिनरतपणं कृत्वा इत्यथः 1 ३ कातेयाश्च भवक्षयमिति पा०।8 स्व्गतिध्रैवा इति पा। ४ उत्तमाद्गभितीरति पा० |
कष्य ््ठ ~ व
3
==
भ० ३ 9
॥ १९६०९॥
णायां तथा दानं ब्राद्ध हयम तपा जपः ॥ ३५ ॥ अक्षयच्चाव्ययचेष कतं भाते सवेदा ॥ तीथं दातु नप्चा वं ईर्नागलप्
॥ ३६ ॥ दत्ता तु दनं विधिवद्रह्मखाके मह्यते ॥ प॑तरण्यां महार्ताथ स्येथां तथव च ॥ ३२७ ॥ धमपृष्े च शिरति त्र्मणः परमे
शभ ॥ भरतस्याश्म एण्य पुण्ये गृध्वने शुभे॥३८॥मराहदे च कारिकया दत्तं भति चाक्षयम्॥ण्डपृषठ पदं न्यस्तं महादेवेन धीमता
॥३९॥ [हताय सवभूतानां नास्तिकानां निदशेनम् ॥ अल्पेनापि त काटेन नरां धर्मपरायणः ॥४०॥ पाप्मानघल्ूनधया्च जी सच
मिवोरगः ॥ नान्न कनकनन्देति ता नैखोक्यविश्ुतम् ॥ 9१ ॥ उदीच्या त्रहपठस्य त्रह्मपिगणपेवितम् ॥ तव्र घ्ाला दिं यानि
परशरीर द्विजातयः ॥ ४२ ॥ दृततं वापि सदा शराद्मक्षयं समुदाहृतम् ॥ ऋणेन्रिभिनरः घ्राता मुच्यते क्षीणकंटमपः ५९३॥ मानते
परस घाता शकस्याद्व्िनं ठभत्॥ उत्तरं मानष गलया पिद प्राप्रोप्यनुत्तपाम् ॥४९॥ तस्मातिव्तयेच्छ द्व यथारक्ति यथावछम् ॥
घ कामान् रभते देव्यान्माक्षापायश्च विन्दति ॥ ४५ ॥ प्वेतो हिमवात्नाम ननाधातु्धियूपितः ॥ याजनानां सदश्च पाश्चातिस्सा
नता गारः ॥ ७६ ॥ िदचारणक्षकागा देवापमणकषापतः ॥ ततर
कष्या रम्पा सुषुन्रा नाम नामतः ॥४७॥ त्रं गरच्ा द्विजा
विद्राचरह्महत्या विुचाते ॥ श्राद्ध भवात चाक्षय्यं तत्र दत्त महादयम् ॥ ४८ ॥ तार्यं पितृन्सम्यग्दश्च पएवान्दशापथन् ॥ सवत्र दिम
वाच् पुण 4 ग् पुण्या र पुण्या समततः ॥ ९॥ नद्यः समुद्रगाः पुण्याः घयुद्रश्च विद्षतः॥ १दवनममाताच् अव्यत तवाकाट्वषात् + पाद्वत कटय
॥५०॥
तत्र नारायणो देवा नरेणास्ते सनातनः ॥ अक्षयं तत्र दानं स्यन्छराद्दानादिकञ यत् ॥ 4१ ॥ महादेवप्रियं तीथ पावनं तद्वि्ेषतः॥ |
तारयेच पितृन्छवान्दत्वा श्रां समाहितः ॥ ५२ ॥ द्वदारूवनं पुण्यं सिद्धगन्धवेतेवितम् ॥ महता देवद्वेन तच दत्तं महेश्वरम् ॥ ५३ ॥
मोहयित्वा ुनीन्पवान्धभस्तेः सम्भपूनितः ॥ प्रषतनो भगवानीशो सुनीन्दरार् प्राह भाविताय ॥ ५४ ॥ इदाश्रमवरे रम्ये निवसिर््यथ
न = [
॥
व
(<
<
क ज
ति जि
11 रं
१ दत्त भवति नान्यथा इति पा० । २ स्वणेवत्याभिति, स्वणेनर्यीमति पा० 1३ क्षेत्रे श्राद्दे इति, पुण्ये श्राद्धे इति पार । 9 सुन्नपृषठस्मेति परुण्डपृष्ठस्येति पाः ।
& घोरकदटमषः इति पा । ६ अनतत्तमाम्-नास्ति उत्तमा यस्याः सा अनुत्तमा ताम् सवीच्कृष्टानित्ययेः । ७ जता वापि तय!विधनित्ि पा 1 ८ निवत्स्यव्ोति साधु ।
~
+ <
किः
दू, पु.
१ १९६॥
/ 6 | सतारतचयाऽध्यायः॥ २७॥ इवदार्वनपरवेश्चः॥ ऋषय उचुः॥ कथं शश्वनम्प्रात्ता ~ 7 ताहयापमसि कशन्द्रान््रत तद्रद्महसि
॥
‰+
५६
॥
|
॥
०
दि सातम् ॥<६ ॥ जन नित्यं पतिष्यामि बह नारायणेन ह॒ ॥ प्राणानिह नरस्त्यक्ता न भथा नन्म् च्वात् ॥ ७ ॥ तम
प्यानं नपश नियमः सवेमृनाक्षयं कृतम्॥५९॥ तस्मात्सवैमयतेन दश्यं हि दविजातिभिः ॥ देवदासनं पुण्य महदव नतत ॥ ९० ॥
यत्रेश्वरो महादेवो विष्णुवौ परषोत्तमः ॥ तव सन्निहिता गंगा तीथौन्यायतनानि च ॥६१॥ इति ग्रीकमए्राण उतरा ताथवणन नाम्
रर
ट
{ पदा ॥ मद्धविनासमगुक्तास्ततः सेदमवाप्त्यथ ॥ ९4 ॥ यत्र मामचैयन्ताह् रोके धमपरायणा ॥ तषा ददान परम गय
9
&
र
~~~
ट.
क =
५ ८८
~---------~ कक
¢ |॥१ ।३। पुतं उाच॥ पुरा दारुवने रम्ये दवसिद्धनिषेिते॥ सपुयदारतनयास्तपेरुः सद्र ॥२॥ प्रवतं विविधं केम प्रवा ण् यथा ॥
६।| यजन्ति विविधेयेज्ञस्तपन्ति च महर्षयः ॥ ३ ॥ तेषां प्रवृत्तिविन्यस्तचेतसषामथ शुटभृत् ॥ व्याख्यापनतद्ा ६।१ चन् दुहन द
|॥९॥ कत्वा दिश्वषरं प्रष्यु पारे देवो महृश्वरः ॥ ययो निवृत्तविन्ञानस्थापनाथंञ् शङ्करः ॥९ ॥ आस्थाय रवपृटचष जेन दयातचत
८ | ॥ मत्तमातंगगमनो दिमराक्षा जगदी
रम् ॥ टीडर्प्तो पहा्वाहः पीनांगधाश्छोचनः ॥ & ॥ चामीकरपुः श्रीमान्पणचन्दरनिभानाे द्
४ [भरः ॥ ७ ॥ नातरूपमयौ मादा सव॑सैररु्ठताम् ॥ दानो भगवानीशः समागच्छदि स्मितः ॥ ८ ॥ बोऽन
1 स)
५
|वानीश्चो देवदा्नं दरः ॥ चचार हर्या साद मायया मोहयलगत् ॥ ३२॥ दृषा चरन्तं विश ततर तन (वना कनम् /
~~ =-= + ~ = कि = =
शरार्य
| १ विन्दतीति पा० | २ द्ारुवनेदवः इते पा । २ वक्तनहादसा(तः नत्त वक्तमिहाहस्तीति पा | 9 ख्यापयन् स महादव इणः ख्यातत्राच् सुमहदार्षा१।त १० । अश्या
| £ || विपु वेषमूनविरतिवत्तरभिति, वेषं गरढमिति पा० । 4 कूरोदायमयीनिति पा 1 & दधार हंसचटनमिति पा । ७ हारणान्त गान्ति १९ ।
&
7}
<स ४
ऋ क क = 9 क ऋः चो - ---- ~ ----
पदः:
न्तः पुरषो याने || ||
| संकानामव्वयो हरिः ॥ द्वीमेषं विष्णुशास्थाय सोऽज्गगच्छति श्चुखिनम् ॥ ९॥ सम्पूणचन्दरवदनं पानात्नत्पयाधरम् ॥ याच।रमत स (|
५ पत्तं रणचरप्रकद्वयम् ॥ १०॥ सुपीतपसनं दिव्यं द्याम चारुखोचनप् ॥ उदेरद॑सगमनं वातं सुमनाहेरम् ॥ 11 ॥ एर च भन ||
। का
|1 !. 2८२
ॐ ए्*
अ © २ ८
¦ ॥ विहन्ता ॥ सदैव तेन कामात
छातिन्यश्चन्ति हि ॥ १४ ॥ ॐप।१। पुतका यस्युयुरानो जितमानताः ॥ अन्व् गमन्हपीकेशं सवै कामव्रषीडिताः ॥ ५ & ॥
| यान्त नृत्यन्ति विासयुक्ता नारीगणा नायकमेकृमीरम् ॥ दद्व पपततीकमतीवकान्तमिषं तथाटिद्भितमाचरनति ॥ १६ ॥
° तनत्य स्मितमचरन्त गायन्ति गीतानि इुनीरए्ाः ॥ आक पद्मापतिमादिदिवं चयुभागमन्ये विचरन्ति तेन ॥ १७ ॥
॥ आशामथेकामपि वासुदेवो मायी पुरारिम॑नाति प्रविष्टः ॥ करो तति
१४१. (रमना भर रोति भोगान्मनति प्रवृत्ति मायाचुभूषन्त इतीव सम्यक् ॥ १८ ॥
५ विभाति विशामेरवधनाथः समाधवक्तीगणपक्निवष्टः ॥ भसा शशत्तव। समयं निषे यथेकरृत्तया सह देवकः ॥ १९ ।
8
| परम परधानं । + व यय समारद्र हारः स्वभावं तमीशं नाम तमादिदेवम् ॥ २०॥ रष्वा
5 | कट रद पुजानपि च केरावम् ॥ मादयन्त य॒नश्र्ाः कोपं सन्दधिरे भृशम् ॥ २१॥ अतीवपरपं वाक्यं परोचुदैपं कपीहनम् ॥
|| रए पिविधीक्येमोयया पय महताः ॥ २२॥ तपांसि तेषां सर्वेषां प्रत्याहृन्यन्त शंकरे ॥ यथादि्यप्रतीकारो तारका नभाति
ए॥स्थताः॥ २३॥ ॥ तं भत्स्यं तपसा विप्राः समेरय् वृषभध्वजम् ॥ को भ्रातेति देवेशं पृच्छन्ति स्म विमोहिताः ॥ २४ ॥ सोऽ
प ११ अगानारास्तपशतमिहागतः ॥ इदानौ भायया देशं भवद्धिरिह सव्रताः ॥ २५ ॥ तेस्य ते वाक्थमाकृण्यं भृषायया सनिषुङ्वाः ॥
| 1 अयाता वनं त्यक्तवा भार्या तपश्चर ॥ २६ ॥ अथोवाच पिहस्यशञः पिनाकी नीठलोदितः ॥ घम्परह्य जगतां योनि पाञ्ंस्थञच
| § तादक्नम् ॥ २७ ॥ कयं भवद्धरुदितं स्वभायोपोषणोत्सुकषः ॥ त्यक्तव्या मम भायंति धरमेजञैः शान्तमानपेः ॥ २८ ॥ ऋषय उचुः ॥
५५|| ९ मोहितात्मानः इति पा० । २ अन्वगच्छन् द्ीवेशभिति पा । ३ यं गोपं नत्पविसतनस इति पा० | ७ ब्रद्न्ति मोहरसिमितमाचरन्ति पं निरतः `
1
1
| करोति नित्यं परमं प्रपान तदा पिटः पनरव भयः ॥ ययौ २
६
भे
८ मायया महितां नायों देवदेवं समन्युः ॥ १३ ॥ विघ्स्ताभरणाः सवास््यक्ला छनां पतिव्रताः
/ विलापिन्य्धरानि 1
(यद य+
~
~
त पा०। & भूतमत्तो इति, विश्वात्मकम्तभत्तौ इति पा० ! ७ अशेषपक्त्याप्तनसन्निविष्ठ दृति पा० „| ८ नृत्यं
परमभावानात पार | ९ तदीशवृत्तापरतमादिदेवः इति पा०
ह्श्मितमाचरन्ति पाश्वं निपेतुः र्मितमाचरन्दाति
प पा०।५ करोति भोगान्मनािप्राविष्टः, करोति भावं मन्तापि वृत्तिभिः
६ ॥ ९ । ९० रउतीवासदश षाक्यं प्रोचुदूवकपद्दिनमिति पा० । १९ पापेविषधोरेतः शापैविवेधैरिति पा० । १२ मत्स
ह अषः प्रयोगः] भत्सयित्वेति साधु |
22 ष
ए ~ |
4
^
4
क. पु
138)
=” < --
~ 2
„ ऋका ~ ` ` ~“ ` == 4
व्यानि वास्स्ता भायाः सन्त्याञ्याः पातिनरिताः ॥ अस्माभिभक्ताः सुभगा नेहशास्त्यागमहातं ॥ २९ ॥ महादव उवाच ॥ न कदा
द्यं विभा मनसाप्यन्यमिच्छति ॥ नाहमेनामपि तथा विधु्ामि कदाचन ॥ ३० ॥ ऋषय् उचुः ॥ दा व्याभिचरन्तीह् ह्यस्मा
परुषाधम ॥ उक्तं द्यसतयं भवा गम्यतां क्षिप्रमेव हि ॥ २१॥ एवघुक्तो महदिषः सत्यमेव मयेरितम् ॥ भवता प्रतिभा ह्यषा त्यक्ता र
§ विचचार इ ॥ ३२॥ सोऽगच्छढरिणा साद खनीन्दस्य महा त्नः ॥ वसिष्ठस्याश्रमं पुण्यं भक्षा परमेश्वरः ॥ २२ ॥ दा तमायत||[६
दव भिक्षमाणमरुन्धता ॥ वसिष्ठस्य परिया भक्तया प्रहयुद्रम्य ननाम तम् ॥ ३७ ॥ प्रक्ष्याल्य पादां वेम दत्वा, चासनयुत्तमम् ॥ रं
< वस्प्रक््य ज्ञाथर गाजमाभवातहतं दिजः ॥ सन्धयामस भेषृज्ये विषण्णवदना सता ॥ ३०९ ॥ चकार महता पना प्राथेयामा् भाषया ॥ ई |
० |को भवान्त आयातः किमाचाधे भवानिति ॥ उच्यतामाह भगवान्तद्धानां प्रवर ह्यहम् ॥ २६ ॥ यरेतन्मण्डड शभ भाते तऋ्ममय|| >|
षदा ॥ एपेव दवता मह्यं धारयामि सदेष त ॥ ३७ ॥ इलयुक्ता प्रयया _ अामानचश्ह्य परतित्रताम् ॥ ताञ्यचानीः
दण्डेलोष्टिभिशषटिभिर्दिजाः ॥ ३८ ॥ दृष्टा चरन्तं गिरिर नयं विङृतिरक्षणम् ॥ प्र।उरतद्भवाछगधुत्पाल्य उडत ॥ ३९ ॥ तान ||5
नरवीन्महायोगी करिष्यामीति शंकरः ॥ युष्माकं मामके टिगे यदि द्रेषाऽमेजायतं ॥ ६० ॥ उक्तवा वुत्वास्वानाति भृगषान्भग ॥
नेत्रहा ॥ नापद्यंस्ततक्षादीशं केशवं टिगमेष च ॥ ४१.॥ तद्।त्पता बराह छकान् भनसा ॥ न राजतं सदृक्ष £
अचार परथिवी पुनः ॥ निष्रभाश् महाः सवं चुक्षुभे च महद्धि: ॥ ४२ ॥ अपरयचा 6 ^ सवप्रं भाया पातेत्रता ॥|| 5
कृथयामाघ्र फिप्रा्णां भयादाङसितेनिया ॥ ४३ ॥ तेनसा भाक्तयन्कत नाविगतहा १ ॥ भिक्माणः रिषो तरून दशः ||
माक प्रहेषिति ॥ ९४ ॥ तस्या वचनमाकण्यं चड्मना मह ॥ सपे जण्धुमंहायोगे ब्रह्माणं विश्वस्तम्भवम् ॥ ४५॥ (र |
==
[कि
४
२१
६ ८९
जा, ज, काक
~~~ दः यनयो
© ^ ^~ क
| २ भता प्रतिभाषेणाव्यक्तोऽपतो पिचचार ह दाति पा | ३ प्रोचग्तद्धशाह्टिङ्गसत्पाटवत् दत् रतः
१ नास्मामिरेषा सभगा तादङीं त्यागमहुतातिं पा
¢ आकलितेक्षणा इते भा ।
सुदम॑ते इति पा०। || %।
|॥ १ ९‰५।
९ _ (ष
पास्यमानममचेवोगिभितदनवित्तमेः ॥ चत्वरेयतिमद्धिः सापित्या त
(क
उ
मरभासह्तकयिे ज्ञानेशयादिसंपुते।। ७ विभ।नभानं वपुषा सस्मितं
तं भरथुम् ॥ ४६ ॥ आसीनमापने रम्ये नानाश्चयेमन्िते॥
यभ्रसाचनम् ॥ चतत महाबाहुं छन्दमियमनं परम् ॥ ४८ ॥
१
।
।
६ ख्व देववपुषं परसत्रवदनं शुचिम् ॥ रिरोभिदधैश्णीं गता तोपधामासु रीशवसम् ॥ ४९॥ तान्सतरमना देष्तमुतिशतषरैलः ॥ ॥
॥ हार छानन्रश्ाः कंमागमनकारगम् ॥ ५० ॥ तत्त्य वृत्तमसिरं ब्रह्मणः परमात्मनः ॥ ज्ञापयाचक्िर सवे कृत्वा शिरसि चाज
न भ ज न
पठ, ० 222
६
1
} भ
छव् । ५1 ॥ पय उद्धः ॥ कथिदसलनं पुण्य पुहपोऽतीवशोभनः ॥ भावया चाह्वय पविशो नग्न एव हि ॥ ५२ ॥ मह्या
भति उपा नाया कलमी ॥ कन्यकानां परियो यतु दूषयामात पुवका् ॥ ५३ ॥ अत्माभििगिषाः शपा ्रद्तास्तं परा
स्वाः । ताडतऽस्माभिरत्यय हि तु विनिपातितम् ॥ ९९ ॥ अन्तदि भगवान्भायं छिगमेष च ॥ उत्पाताश्वाभवन् घोरा ||
भ = # ए उ२१। द् भातः स्मः पुर्वोत्तम ॥ भवन्तमेव सारणं बपन्ना बयमच्छ॒ुत ॥ ५६ ॥ त्वं हि वेत्सि
वा ६ अवग युक्तेन तद्स्मानयुपाख्य ॥ ५७ ॥ विज्ञापितो सनिगणे्विधात्मा कमखोद्धवः ॥
मिथ्यैव भवानिह ।'.९१ ज ऊएभापत ॥ ५८ ॥ जर्मप् च ॥ हा कट भवताम्य नाते सवाथ नारानम् ॥ पिग्बडं पिङ् तपशचमू
योगिनो नित्यं य राण्य प"वतरकारानिधीनां परमं निधिम् ॥ उपे वृथाचरिभेषद्धिरिह् मोहिते: ॥ ६० ॥ कांनत
२" यतमत। यतयो निधिम् ॥ यमेव तं समासा दा भवद्विरेकषितम् ॥ ६१ ॥ यजन्ति यजञेविविधेयतमातेवेदवादिनः ॥
महानिधि तात्य दह नवद्धहताज्ततम् ५ ६२ ॥ यंमचेयिखा सततं विश्वमिदं मम ॥ स देवोपेक्षितो दृषा निधानं भाग्य
्
=
ध 2
ए
9
` = भ भोदि, = श क आ क, कक
< ६. न्मी स न = सः न . | |
:8 वाता भ्वतताश्ेति पा ॥ २ शाविनिपातितम् दात पा० । २ पृष्यसष्यानो विधीनाभिति पा० । ० काक्षन्तीकति साधु । ^ यतमाना दति प्ाधघु। & तमासादयाक्षयं देवमेश्वयै-
मख धुन्निातत् पार । ७ य॑ समास्ताद्यदेवानभिश्वयैमखिरुं जगत् । तमातायाक्षयनिरधं हा भगरद्धिपेक्षितम् । यस्त मापत्तिजनित विश्वेशत्वमिद॑ंमम । तदेवोपेक्षितं दघरा निधानं
भाग्यवाजतेः इति ह° प° | यं समाक्ताय जनितमिति पा० |
` 22222229
र
शैः ` [~ व न
छि
॥
. [६ |विताः॥६३॥यरिमन्पमाहितं दिव्पमेशव्ं यत्तदव्ययम् ॥ तमासाय निनि त्त्र हा मवद्धियाङ्कतम् ॥३४॥एष देषो महादेवा विज्ञय
मदेश्वरः ॥ न तस्थ परमं किञ्चित्पदं समभिगम्यते ॥ ६५॥ देवतानाशृषीणा वा पििणाचा१ि रातः । सह्रुगपयेनते प्रख्ये सव९ह
नाम् ॥ ६६ ॥ संहरत्येष भगवान्कालो भूता महेश्वर ॥ एष व पराः सवाः एनत्य स्वना । ६७ ॥ एष चक्र चरत्।
श्रीषत्धङ्कतक्षणः ॥ योगी कृतयुगे देषस्पेतायां यज्ञ एव च ॥ दपर भग*९। धभैकेतुः कलो गु । ॥ ६८ ॥ रदस्य मृत्तयस्ति6।
॥ ६९ ॥ मृत्तिरन्या स्प्रता चास्य देषा च् शष्
(
याभिर्विश्वमिदं ततम् ॥ तमो घ्री रजो ब्रह्मा सच्चं विष्णुरिति ह 1
धुषा ॥ यत्र तिष्ठति तद्र योगेन त समनितम् ॥ ७० ॥ या चस्य पाश्या भायां भवद्धिशभभा्िा ॥ पर नाशयणाो देषः पर
मात्मा नातनः ॥ ७३१ ॥ तस्मात्छवषमिदं जातं तत्रैव च छप त्रनत् ॥ स॒ एष माचयेत्ङृत् सष एष च पर। गातैः ॥ ७२ ॥ सद्ग |
रेतोऽस्थ गभो भगवानापो माया तद्वः प्रधः । ्
रे
॥
¢
॥
५
ट
उ
१ १७८॥ अ० १८
"~ -- 3
ह 2
पुरुषः सहतताक्षः सक्षात् ॥ एकश्गा महानात्मा रव इति शरुतिः ॥ ७९ ॥
स्तूयते षिविषेमन्तेत्रा्मणेमोक्षकांक्षिभिः ॥ ७४ ॥ सत्य सकर विश्वं कट्पाते पुरूषात्तम्ः ॥ रतं योगामृतं पीत्वा यत्र॒ विष्ण; १
पदम् ॥ ७५ ॥ न जायते न प्रियते वदधते न च विश्वह ॥ मूखपरकृतिरष्यक्ता गायति १।९क२१ ॥७६॥ ततौ निशायां वृत्ताया तिसृश्ष
रखिर गत् ॥ अननाभो ठ तद्वीन क्षिपत्येष महेश्वरः ॥ ७२॥ तं मा वित्त महात्मान तह _ विश्वतोयुलम् ॥ महात पुरुष ॥३
मपां गभमचुत्तमम् ॥ ७८ ॥ न तं जानीत जनकं मोहितास्तस्य मायय। ॥ दवद १६१ भूतानामीश्वरं हरम् ॥ ७९ ॥ एष देषा
महादेवो हयनादिभगवान्दर ॥ विष्णुना संह पयतः करोति विकृरोति च॥८०॥न तस्य् [भप १ । न तस्माद्विधते षरम्॥ पर वेदान्
प्रददौ पूं योगमायातद्मेम ॥ ८ ॥ स मायी मायय। सवे कणति विकरोति च ॥ तमेष पुक्तये ज्ञा बनधं शरणं शैवम् ॥८९॥
९ भवद्धिरमिवीक्षिता दहाति पा०। २ पुरणोऽष्टक्षये हरिः । कचतुमेद्श्वतुमूतालू ताद परः । एकभ्रातिरमेयात्मा नरायण इति शतः इति 1९९ पु०। ३ तद्िष्णो
परमं पद्मिाते पा | 8 त्रत क्षरण भवामार्त णर
॥ १९८)
|
१124
¢, त
(^
।
| "५ भगा मरीचिभरसा चधिम्॥ परणम्य देव ब्रत्राणं पृच्छन्ति स्म समाहिताः॥८३॥ इति शीकरमेप्राणे उत्तरद्धे अष्विशोऽ |
[य भ ॥ कथ परवम ते दव नव पिनाङ्गिमू ॥ अहि विधामरेजञान जता सं ररणेपिणाम्॥१॥ बऋह्मवाच 1
दक्ष नि ५ ॥ त्त शस्य कृता लिगम्पुत्तमम् ॥ २ ॥ पूनयधं सपतीकाः सादर पुत्रतेुताः ॥
मी भभ ॥९।स्य्य राम ऋषवजुःतामतंभः॥ तपः परं समास्थाय एृगम्तः जतरुद्रियम् ॥ ४ ॥
काके 'ताः सह् बन्धुभिः ॥ १ जिच्या भरता शूखपाणि प्रप्य ॥ ९॥ ततां द्कष्यय देवेशं दुदशेमङ्तात्मभिः॥
पितुमार्धा अर्णा ४८.9.4५. ॥६॥ + मणम वर ्र्माणममिताजकम् ॥ नण संहत देवदारुवनं पुनः ॥ ७॥ आराध
रणा ते र । अनन्तः ९ भवृवतिशगा (मत्सराः <॥ स्थण्डिलेषु विचि पतानां याक च॥ नदीनाञ्च
कोऽद्वणिनतन > १। सवा च ०२.५७ । कच्नवकारास्त पादि ह्यधिष्ठितः ॥१० ॥
रतयापर ॥ काठ नमति तपत पू (साका जनाः केचितमकाड मरीदिपाः ॥ ११ ॥ कतपृञनिकताशच शिलाश्या
मनन ॥ १९ १ क २ ॥ १२॥ ततत्तेष परतादाये प्रपतन्तो हरः ॥ चकार भगवान्युधि बोधयन्
नगो वितर ५ ५००८५ यभ ॥ देवदारुवनं प्रतः प्रषत्रः परमेशः ॥ १४८ ॥ भर्मपाण्डुरदिग्ागो
कविदोति सदयः ॥ १६॥ जाथ क त र्डाचनः ॥ १९ ॥ कचिच हते रोद कचिदरायति विस्मितः ॥ कचिन्नत्यति दार
„ > ५६६ । १९॥ आश्रम ह्यटते भिशचुांचते च पुनः युनः ॥ मायां करतातमनो रूपं देवस्तद्नमागतः ॥ १७ ॥ कृता गिरि
#
| गों 5 > पू = ० _ @ = ®
<" 11२ पान् दवः पिनाकधृह। स। च पूतैपदनेशी देवदास्वनं गता ॥१८॥ द्वा समागतं देष देवया सह कपदिनम्॥ प्गेषः शि
~~ 9, 0 क न 9 1 द 4 र
.,(--> 16 ४१८,
८ <८प-.&
<
श
ट
~~~ ~~ ~~
९ सुदुःखिताः इति पा० । २ छिद्न्तु विनिपात्तितमिति प० । ३ रौ भिति षार ठ = जलः
क | ° । ३ रवाना भाजनमिति पा० 1 ¢ केचिदमावकारास्त॒ इति पा० । त
दषध्वजः इति, बोधयेसतान् दृषध्यन इति पा० । ७ एषं कृतयुगे ह्यरिमन् मृगोहिमव्रतः सतेति पा० 1 व 3
* + र [2
काकिका
ह
क. पु.
॥१६९॥
< 2 22
भरम
मा ताषयामासुरीशवरय् ॥ १९॥ बेदिकैविविपेमेनवैरतमो हवः शुभैः ॥ अथपशिरपा चान्ये रूायेश्वेयन्भवम् ॥२० ॥ नमो देवा
[वदवाय महाद्वाय ते नमः ॥ यम्बकाय नमर्रमयं चिद्यखश्ारिणे ॥ २१॥ नमो दिषापसे तुभ्यं शिङ्कताय पिनाकिने ॥ सवेभ्रणत
दवाय स्षयमप्रणतात्मने ॥ २२॥ अन्तकान्तङ्ते तुभ्यं पवैषंहरणाय च ॥ नमोऽस्तु तृत्यश्चीखाय ना भेखद्िणे ॥२३॥ नशनारी
शराराय यागिनां यरे नमः ॥ नमो दान्ताय ज्ञाताय तापाय हशय च् ॥ २९ ॥ विभ पणाय ₹द।य् नमस्ते क्षत्तिवारसे ॥ नमस्ते
५ रडिहानाय श्रीकण्ठाय च ते नमः ॥ २९५ ॥ अवोरोरह पय वामदेवाय वे नमः ॥ नमः कनकमाखय देव्याः प्रियकराय च ॥ २६ ॥
गङ्गासटिर्पाराय श्ञंभवे परमेष्ठिने ॥ नमो योगाधिपतये भ्रूताधिपतये नमः ॥२७॥ प्राणाय च नमस्तुभ्यं नमो भस्मागिधारिणे॥ नमस्ते
हव्यवाहाय दंषटिणे हव्यरेतते ॥२८॥ ब्रह्मणश्च शिरो नमस्ते काडहपिणे ॥ आगति त न जानीमो गतिं नेव च नेव च ॥२९॥ शिशवश्वैए
महादेव् याऽति सोऽति नंमोस्प ते ॥ नमः प्रमथनाथाय दत्रे च भेदाय ॥ ३० ॥ कपार्पाणये हुभ्यं नमां जुएतभाय ते ॥ नमः
५ || केनकपिद्गाय वारिङिगाय ते नमः ॥ ३१ ॥ नमो बह्नयकैटिगाय ज्ञानखिगाय ते नमः ॥ नमा युजगदाराय कणिकारप्रयाय च ॥
किटिने कुण्डछिने काठकाछय ते नमः॥३२। महदेव महद्धि देवद ति चन ॥ क्षम्यतां यत्तं मोदात्वमेष शरणं हि नः॥६२॥
चरितानि विचित्राणि यद्याति गहनानि च ॥ त्ह्मादीनच सर्वषां इविहेयो 1६ शंकरः ॥ ३९ ॥ अक्ञानाचयाद वा ज्ञानात्कि
िबत्छस्ते नरः ॥ तत्समं भगवानेष इर्ते योगमाया ॥ ३५ ॥ एषं स्त्वा महदिव भरविेर्तरातभमिः ॥ उदः प्रणम्य गिरिर
पश्यामस्त्वां थथा पुश ॥ ३६ ॥ तेषां संस्तवमाकण्ये सोमः सोमविभूषणः ॥ स्वयमेव परं रूप देयामास रुकः ॥ ३७ ॥ ते ते
हृष्टाय गिरि देवया सह पिनाकिनम् ॥ यथापूव स्थिता किपः मणेषेठमानपताः ॥ ३८ ॥ ततस्ते षुनयः पव संस्तूय च महेश्वरम् ॥
~ -----~
1३ नमो देव महदिव महदिव त्रिोचन इति पा० । ४ संस्तवं सम्यङ स्तवमित्यथः।
&
+< <<
^
न
~<
पा
॥
|
|
<
1
॥
॥
~
। ॐ
र
9 क क
(>
|
|
।
8 7 1 व = ~ ~
१ ब्रह्माधिपतये इति पा०। २ विशेश्वर महदिव योगिकोऽसि नमोऽस्तुते इति पा
अच संस्तवशढ्द्ः न पल्वियार्थकः।
~~ 422
।
|
उत्तर
अ० इर्
| १३९॥
५
८
भृग्वंगिरा वतिष्स्त विशवामितस्तथेव च ॥ ३९ ॥ गोतमोऽत्रिः सुकेशा पुस्त्यः पुः कतः ॥ मरीचिः केड्यपश्चापि संवत्तेकमहा
तपाः ॥ प्रणम्य देवदेवेशमिदं प्चनमदुशच् ॥ ४० ॥ कथं ता देशे कमयोगेन वा प्रभो ॥ ज्ञानेन वाथ योगेन पूजयामः पदैव हि
॥ 2१ ॥ कैन वा देव मार्गेण तेषू भगवनि ॥ कि ततसेव्यम्षवयं वा सवैमेतद्ववीहि नः ॥ ४२ ॥ श्रीशिव उवाच ॥ एतदः
उत्थान गढ गहनसुत्तमम् ॥ बरहनणा कायतं पूवं महादेषे महषयः ॥ 9३ ॥ तांस्ययोगा्िषा ज्ञेय पुरषाणां हि साधनम् ॥ योगेन
सातं त्य पुर्षाण। विमुक्तिदम् ॥ 8 ॥ न वरवरं हि योगेन दयते परपः प्रः ॥ ज्ञानन्तु केवरं सम्यगपर्गफटपरदम् ॥ 9९ ॥
भकतः कड यागं समाधरित्य विषुक्तयं ॥ विश्च सस्यं विमखमशवेत परिश्रमम् ॥ 9९ ॥ एतरमात्कारणाद्िा सृणा केवकं
णाम् ॥। आगताऽहमम् दर् ज्ञापयन्मादपभवम् ॥ ४७ ॥ तत्म्छ्धिविमरं ज्ञानं केवत्यप्ताधनम् ॥ ज्ञातव्यं हि प्रयतेन श्रोतव्य
इर्यमम् च ॥ 8८ ॥ एकः समजगा द्माला केवडनित्िमावकः ॥ आनन्दो निमेखो नित्य एतद सांस्यद््नम् |
५: ॥ एतदेव परं ज्ञानमथ मोकषोऽकुगीयते ॥ एततकेप्यममरं ह्म वितः ॥ ८५० ॥ भाधित्य|
न | ना ॥ परथ"त म। महात्मानो यतया विशरमीश्रम् ॥ ९१ ॥ एतततत्परमं ज्ञानं केवरं घप्र
1 (अ राआ ॥ ५२॥ . वहूनि साधना्नाह सिद्धये कथितानि त॒ ॥ तेषामम्यधिकं ज्ञान
न | श क रारण गताः ॥ य (हि मा भस्मेनि रता व्यायन्ति सततं डदि ॥ ५४ ॥
ब शपाम्पचिराततेषां वारं संसारगहरम् ॥ 44 ॥ निमितं दि मया पू रतं पाञयपतं
खगम् । युद्यद्वह्यतम ९ तार षुक् ॥ ५६ ॥ प्रशान्तः संयतमना भर्माद्ङेतवियरहः ॥ ब्रह्मचयेर्तो नम्रो वतं पाष्चपतं
क ,, | ¢ +
^
#
ई
क
(०.
८22142५
८) प्ट
(
¢
ष्ठः
|
।।
< 922492४
<95 ट (<
याकारा
=
चरत् ॥ ५७ ॥ यद्वा कौपीनवसनः स्य देकवतनो निः ॥ वेदाभ्यासो विद्वास्यायेतश्चपति सिषम् ॥ 4८ ॥ एष पारप याग
सवनाय उशुश्चुभिः॥ तार्मान्स्थितेस्पु पठितं निष्करामेरिति हिं चतम् ॥५ ॥ वतिधगभयक्रोधा मया माुपाश्रिता ॥ बह्वी ऽनेन
योगेन प्रता मद्भावमागताः ॥ ६० ॥ अन्यानि चै जाशचाणि टोकेऽसिमिम्मोहनानि ठ ॥ ेदूषादतिरदानि मथैव कथितानि त ॥६१॥
वामं पाशुपतं सोमं छाङ्रं चेव भैरवम् ॥ अतेवयमेतत्कथितं वेदवादं तथेतरम् ॥ ६२ ॥ वेदभृरततिए रा नान्यशाघ्ना५१।२।य ।
ज्ञायते मत्स्वरूपं त उक्ता देवं सनातनम् ॥ ६२॥ स्थापयधमिदं मागं पूनयधवं महेश्वरम् ॥ तताऽचशद्र ज्ञानयुपाल्यत न
<. || ५ $
तंरायः ॥ ६९ ॥ मयि भक्ति विपुला भकतामस्प॒ सत्तमाः ॥ ध्यानमात्रं हि सत्निव्यं दास्यामि सनितत्ताः ॥ &< ॥ इत्युत |
ह
॥१६०॥ | &
9
भगवान्सोमस्तमेषान्त्ितोऽभवत् ॥ तेऽपि दारवने स्थिता ह्वयनिि सम शङ्एम् ॥६३॥ त्रह्मचयेप्ताः रान्ता ज्ञानयौगपरायणाः ॥
समेत्य ते महात्मानो सनयो बरह्मवादिनः ॥ &७ ॥ विचक्रिरे बहूनवादान्त्वलनज्ञानप्तमाश्रयाच् ॥ _ कमस्य नगता खम्,
चास्माकमेव हि ॥६८॥ कोऽपि त्यातप्वभायान हतुरीशर ए च) हत्येवं मन्यमानाना ध्यानम्गौवम्बिनाम् ॥ आविराषीनहादेषी
ततो गििरात्मना ॥ ६९॥ कौटिष्ुथपरतीकाशा जासमाजपमाद्ता ॥ स्वभामिर्निखभिः सा पूरयन्ती नमभस्तरप् ॥ ७० ॥
तामन्वपरयद्विरेजाममेयां चालप्घ्रान्तरसत्निषिष्ठाम् ॥ प्रणेषुरेतामसिषेशचपत्नीं जानन्ति चेतत्परमस्य वीजम् ॥७१॥ अह्माकमषा
परमस्य पल गतिस्तथात्मा गगनामिधाना ॥ पदृषन्त्यथात्मानामिदं च त्स्नं तस्यामयते सुनयः प्रषः ॥ ७२ ॥ निरीक्षितास्तं
परमेरपतम्या तदन्तरे देवमशेषहैम् ॥ परयन्ति शम्धुं कविमीरितारं शर इहन्तं परुषं शणम् ॥ ७३ ॥ आछोकृय् देनीमथ दषम र
५ परणेषुरानन्दमवापुरण्यम् ॥ ज्ञानं तदीश्चं भगवलसादादाविगभो जन्मविनाशहेव ॥ ७४ ॥ इयं या सा जगतो योनिरेका सवातमिकञ
|| एवनियामिका च ॥ माहेश्वरी राकतिरनादिसिद्धा व्योमाभिधाना दिवि राजतीव ॥ ७८५॥ जस्यां महान् परमेष्ठ परस्तन्महश्रः शप #
९ स्याद दिग्वसनो निरिति पा० । २ मरमच्छन्नीहँ सततमिति पा० । 3 इत्यतस्थते इति संधु । 9 तत्रैवान्तरधीयत इति पा० । 4 खुनयश्च पप्रा इति पा
= ६222-2 ८<
॥१५०॥
~+ 1 3
। भच क
एकः स् रदः ॥ ०५५४५ प्रशक्तिनिषठ मायामथाहद्य च देवदेवः॥ ७६ ॥ एको देषः सपभतेषु गढ मायी शः व निष्कडश्च ॥
प एवं द्वी न च तद्भित्रमतन्ताता शरशृततं वनन्ति ॥ ७७ ॥ अन्तितोऽगृद्रगषान्महे्ञो ठ्या तवा सह देवाधिदेषः ॥
आराधयन्ति स तमादिदेष वनोकपस्े पुन श्रम् ॥७८॥ एतदः कथितं हप देवदेवस्य चेष्टितम् ॥ देवदाश्वने पूरव एुराणे कमया
रुतम् ॥ ७९ ॥ यः पटचदृवा नित्य भुच्यते पवपातकैः ॥ भरषियेद्रा दविनान््रानान्त यापि पपा अरतिम् ॥८०॥ इि श्रीकूमेपुराणे
तए वदा रुवनप्रवशा नाम उनचत्वारिशोऽष्यायः 1 ३९ ॥ टत खाच ॥ एषा पुण्यतमा देवीं देवगन्धवैसेषिता । नम॑द।
[छाकविख्याता तीथानाडुत्तमा नदी ॥ १ ॥ तस्याः शृणुववं माहात्यं माकैण्डेयेन भाषितम् ॥ युधिष्ठिराय त शुभं सर्वपापप्रणार
नम् ॥ २॥ युषिषठिर उवाच् ॥ तास्ते विक्रा धमास्तत्रसादामहघुने ॥ माहात्यं च प्रयागस्य तीथानि विविधानि च॥ ३॥
४
नमदा सवेतीयाना स्या !ह भपतेरिता ॥ तस्यारदानीं माहात्यं वमति सत्तम ॥ £ ॥ माकेण्डेय उवाच ॥ नमेदा सरिता
भ्ठ रदेहाद्विनिःृता ॥ तारपेत्स्वभूतानि स्थावराणि चराणि च ॥ ९ ॥ नमेदायास्तु माहातमयं पराणे यन्मया शतम् ॥ इदानीं
तत्तर्याम -पुष्वकमनाः शभम् ॥ ६ ॥ पुण्या कनखछ गङ्ग इर्सत्रे सरस्वती ॥ भामे वा यारे बारण्ये पुण्या सर्वर नमैदा ॥७॥
(|. सारस्वत् ताय सपताहायासुनं जडम् ॥ स्यः पुनाति गगयं दहनादेव नाम॑दम् ॥ ८ ॥ कृडिगदेशपन्ाद्ध पवतेऽमरकण्टके ॥
पुण्या जिषुत्रिखोकेषु रमणीया मनोरमा ॥९॥ सदेवासुरगन्धवां ऋषयश्च तपोधनाः॥ तपस्तप्छा तु रानेन्द सिद्धि त॒ परमां गताः॥१०॥
तञ स्नात्वा नरा राजत्नियमस्थो जितेन्द्रियः ॥ उपोष्य रननमिकां कुडनां तारयेच्छतम् ॥ ११ ॥ योजनानां शतं सार ्रषते षरि
त्तमा ॥ विस्तारेण त॒ राजेन्द्र योजनद्वयमायता ॥ १२ ॥ पष्ठितीयंसदत्ताणि पषटिकोटयस्तयेव च ॥ पवत्य समन्ता तिषटन्त्यमर
~~ -- --- ~ ------ ---
१ श्नावयित्ा द्विजान् भक्तान् म्रयाति परमां गतिमिति पा० । २ स्थापनानि च नर्मदोते पा०। ३ टु इति साधु । 9 सप्तादेन तु याञ्ुननिति पा ९ पुण्याय त्रिषु छोकेषिति,
॥ पुण्या च त्रिषु छेकेषु इति पा° |
२६
। =-= व
य यक > ४ न
व 2 ~-~
तः
९
|
(८2298
ष्ठे
22.329.
त द
------~---~~~~-~~-------~-~ >
~
॥|\॥
¢ 9 दकं ॥ ३३ ॥ अह्यचारी शुचिभुत्वा जितक्नोधो नितेद्ियः ॥ सवहितानिवृत्तस्तु सवेभरूतहिते रतः ॥ १४ ॥ एवं शद्धसमाचारो ( उत्
॥१९१॥ & | ^| गान्पारत्यनत्॥ तस्य परण्यफटं राजश्च्ट्णुष्वावहिता ऽनष॥ १५॥ शात वप्तदृघ्राणं स्वगे मोदति पाण्डष्॥ अप्परागणप्तकणा कि
( ।इव्यल्नापारवारतः ॥ १६ ॥ ।दृव्यगन्धाद्खारप्तश व्यषु पापशहाभितः॥ कर{डते दिव्यरोके तु विद्पः सह मदत ॥ १७ ॥ तत ह
स्वग त्द[रञ्रष्टा रजा भवति धारकः ॥ गृहं तु छमतेऽततो वे नानारतप्रमन्वितम् ॥ १८ ॥ र्तम्भमाकमयादुव्यवे्दूयभपतप् ॥
॥ ८ स्यर्वाहेनः ददार तवमान्दतम् ॥ १९ ॥ रयजराजशरः अ्रामान्छवन्चाननषहमः ॥ जाविद्रषरातं साग्रं तत भागसमनित
ह ॥ २९० ॥ अ।यंप्रवेशऽथं जे वृथबानश्चन इत ॥ अनिवत्तिका गाततस्तस्य पवनस्याम्बर् यथा ॥२३॥ पाशमे पतत प्षपाप्
वनाहनः ॥ हद् जरचरा नान वषु खेषु वशतः ॥ २२॥ तत पेण्डप्रदानन सन्व्यापासनकमेणा ॥ दश्चवषसहक्चाणि तापिता
स्युन् सशयः । २३ ॥ दाक्षुणे नमदद्रिक कपखसख्या महानद ॥ परससनत्न्खत्रा नातिदूर ्यवास्थता॥२४॥ प्ता त्र पुण्या
¢
५
मरभ(गा [नषु कृष (धुता ॥ तञ काल्छत सात तेथानान्तु याधार ॥ << ॥ तस्मिस्ताय तु ये वृक्षाः पतिताः कारुपयं
|| यात् ॥ नमदातायत्तस्पृ्टास्तं यान्त परमा यातम् ॥ २६ ॥ प्रताया हु सहभाग विरत्यकरणा ञ्चुभा॥ तत्र ताथ नरः घास
क
"< ८८1 2222, 2224
& | विशस्य भवति क्षणात् ॥ २७॥ कषिला च विह्चल्या च श्रथते सरिदृतमं ॥ हरेण पुरा प्रोक्ते छोकानां हितकाम्यया ॥ २८ ॥
नाशकन्तु यः इ्यात्तसिमित्तर्थि नराधिप ॥ सवेपापत्रिष्ुद्ाला श्टरीके प गच्छते ॥ २९ ॥ तच क्ञाला ने रानन्नसषमेधफरं ६
~
भत् ॥ य व्तन्युत्तर इड हदछके वान्तं त ॥२०॥ तसरस्वत्यसि गगाया नमदाया युवा्रर ॥ सम लान दान च यथा मं डकरः
[ति ॥ ३१ ॥ पारत्यजतिं यः प्राणास्पवतेऽमरकण्टकं ॥ वषकारिशतं सायं शदरोके महीयते ॥ ३२॥ नमेदायां जटं पुण्यं फेनं
---~ ~ -- - ------
~स (<->
~~ -न- ~ ~~~ ~ --~ (क `
॥१५१॥
१९ भोदते इति धु । २ देवलोक तु दैवतैरिति पा० । ३ दासीदासप्तमन्वितमिति पा० | ४ भथ वद्विपरवेरो त कके वानरे करते इति पा आशो भोजनभेव आश्ाकः, न
|| आरके अनाङकस्तस्मिन् प्रायोपतेदानेइत्यथः । ९ अनिवाततिका अपुनराब्तिनीत्यर्थः | & राजक्त्तमेति पा
। ~
यिय 9 क
“ अ~~ =
| ` त | ` "पः चा चाक = = |
पफटीक्ृतम् ॥ पतर श्रता धत्त सवैपापेः प्रमुच्यते ॥ ३३ ॥ नमेदा सर्वतः पुण्या ब्रहनत्यापहारिणी ॥ अहोराघ्रोपवासेन
& | च्यते ब्रह्महत्यया ॥ ३९ ॥ नाठशवर तीथवः सषपापूपरणारानम् ॥ ततर गता नियमवान्पवेकामाहमेत्ररः ॥ ३५ ॥ चन््बयापरागे||
( च गत्वा दमरकष्टकम् ॥ अतमवाहृद्ययण < -पन्भराति मानवः ॥ ३६॥ एष पुण्यां गिखिरी देषगन्पवैप्ेवितः ॥ नानाद्रुमर्ता|
%।१। ननिपुष्पापर्। भूतः ॥ ३७॥ तन् सन्नाह राजन्देव्या सह महेश्वरः ॥ तह्य विष्णुस्तथा श्रो विद्याधशणणेः सह ॥ ३८॥ |
८4 अवात्पत०मरकण्टके ॥ १०३२कस्य यत्तस्य फट् प्राप्रोति मानवः ॥ ३९॥ कावेरी नाम विल्योता नष कुलप् |+
नानी ॥ तत स्नाता महादुषमशैयेद ॥ संगमे नमं के महीयते त आ्किमेपरामे चना |
(२५ त् ५।१२।६१अ नम् ॥ समम् नद्यास्तु श्लके महायते।॥४०॥ इति श्रीकूमेराणे उत्तरे माकण्डय| ६
धधिरसवादे नमेदामाहात्ं नाम चतवारसोऽध्यायः॥ ४० ॥ माकेण्डेय उवाच ॥ नमेदा सरितां शप दवपापविनारिनी ॥ |»
पुनः काथता एवमी श्वरे स्वयम्भुना ॥ १ ॥ मुनिभिः संस्तुता द्येषा नमंदा प्रवरा न्दी ॥ ह्दरगावाद्रिनिष्कान्ता छेकानां ८
(हतकाम्यया ॥ २ ॥ सर्वपापहरा नित्यं सवेदेवनमस्कृता ॥ संस्त॒ता दवगन्धरवैरष्सेभिस्ते व = |
१ १६. नतय सेदनमस्कृता ॥ सस्त॒ता दवगन्धर्वरप्तरोभिस्तथव च ॥ ३ ॥ उत्तरे च कृ च तीथ|
नैलाकंवविशचुते ॥ नात्रा मद्र्वर पुण्यं पवपापहेर शुभम् ॥ ७ ॥ त स्रातवा नरो रजम्दवतेः सदं मोदते ॥ ततो गच्छेत राजेन्द्र किम 1
खशवरसुत्तमम् ॥ < ॥ त्र स्नात्वा नरो राजन्गोदघतफरं भत् ॥ ततोऽङ्कारकेधरं गच्छेन्नियतो नियतायनः ॥ & ॥ स्धृपाप |
विषद्वात्मा दरखी मह।यते ॥ ततां गच्छेत राजेनद्र केदारं नाम पुण्यदम् ॥ ७॥ तञ स्नात्वोदकं पीला सवान्कामानवाघ्ुयात् ॥ | £
' 1 एररान्तता गच्छ्सवपापविनारनम्॥८। तच स्नावा महाराज शद्ररोके महीयते॥ ततो गच्छेत राजेन्द्र व।णतयिमनत्तमम्॥९॥ | 6
तन मान्पारत्यर्य रवखाकमवादरुवात् ॥ ततः पुष्करणा गच्छेत्स्नानं तच पमाचप्त् ॥१०॥ तञ स्नाला नरो राजच् सिहाप्ननपातिं 1
भवेत् ॥ शकतीर्थं ततो गच्छेत चेव तु दक्षिणे ॥११॥ ३१॥ स्नातमाया नरस्तच इनद्रस्याद्वासनं रमेत् ॥ ततो गच्छेत सेन्द्र रेद् £
९ समल्कृताभाते? बहुरुकृतभिति पार । २ नागच्वामरकङ्कटमिति पा° ! ३ विपुलेति पा० । 9 सद्ररोके महीथते इति पा०।५ ती्षमाग्रातके्धरमीत पा०। 9
4
द्न् > 2४८
<
ॐ
| ५ |
॥
५
(~ ~
स््=-
॥
©
॥
<< ॐ
2
|
नगर
4
9
[
< 0224
२१. इति शतिः ॥ १२ ॥ ततर स्नाता च पीत्वा च गोहतं उभेत् ॥ उपोष्य रजनीमेकां स्नान कतरा यथारिषि ॥ 9२ ॥ आराधये (|| उतत
॥१५२॥ ॥ > न्महायागं देवदेवं नरोऽमरः ॥ गोषहलरफठं भाय विष्णुढोकं स गच्छति ॥१४॥ ऋषितीर्थं ततो गत्वा सवपापदर वृणाम् ॥रनातमातर
नरस्तच शिषखोके महीयते ॥ १५ ॥ नारदस्य ठ ततैव तीथं परमङोभनम् ॥ स्नातमात्रो नरस्तत्र गोृ्तफरं रेत् _॥ १६ ॥ यतर
तप्तं तपः पूर्वं नारदेन सुरर्षिणा ॥ प्रीतस्तस्य ददौ योयं देवदेवा मह्शरः ॥ १७ ॥ ब्रह्मणा निमितं डिगं बहमश्वरमिति शतम् ॥
यत स्नात्वा नरो राजन््रह्मखोके महीयते ॥ १८ ॥ ऋणतीर्थ तता गच्छेदणान्युच्ये्रर धुवम् ।॥ वटेश्वरं ततो गच्छत्पयात् जन्मनः
४ | फम् ॥ १९ ॥ भीमेश्वरं ततो गच्छेत्सकन्यापिक्रिा शनम् ॥ स्नातमात्रो नरस्तत षवेदुःखैः प्रसुच्यते ॥ २० ॥ ततां गच्छेत राजेन
पिगलेश्वरमुत्तमम् ॥ अहोरात्रोपवासेन िरा्फटमाप्रथात् ॥ २१ ॥ तरिस्तीथे ठ राजेन्दर कपि यः प्रयच्छति ॥ यावन्ति तस्या
क
रामागे तत्मघ्चतिङ्कखेषु च ॥ २२॥ तावद्रषैषहृघाणि रुदलोके महीयते ॥ यस्त॒ प्राणपरित्यागं कुर्यात्त नराधिप ॥ २२३ ॥ अक्षयं
मोदते कां यावचन्द्रदिवाकरो ॥ न्मदातरमाधित्य ये च तिष्ठन्ति मानवाः ॥ २४ ॥ ते मृताः स्वगेमायानिति सन्तः सुकृतिनो
यथा॥ ततो दीिशवरं गच्छेयापततीं तपोवनम् ॥ २६ ॥ निवर्तिता पृश तत्र व्याहता महानदी ॥ हकारिता ठ व्यासेन तत्षणेन
ततो गता ॥ २६ ॥ प्रदक्षिणन्ठ यः कुयाततस्मिस्तथिं युषिष्ठिर ॥ ग्रीतस्तज भवेया बा्छितं उभते फठम् ॥ २७ ॥ ततां
गच्छेत राजेन्द् इ्षुनधास्तु संगमम् ॥ अलोक्यविश्चतं पण्यं तत्र सतिहितः शिवः ॥ २८ ॥ तत्र घ्ञात्ा नशे राजन् गाणपत्यमवाप
यात् ॥ ऋणतीथ ततो गच्छेत्स ऋणान्भुच्यते धुवम् ॥ २९॥ आजन्मनः कृतं पापं प्तातस्तज व्यपोहति ॥ तत्र देवाः सगन्धवा भग
त्मजमनुत्तमम् ॥ ३० ॥ उपासते महासमानं स्कन्द् शक्तिधरं प्रथुम् ॥ तता गच्छेदां गिरं छान तत्र समाचस्त् ॥ ३१ ॥ गासदृघ्फरं
ज क = = ~~ --* --- ~~~ ~~~ ~
ठः
22 =
%
(५४
----_ ~] ब बब ब~ ~ - --- --- -- ~--- ~~ -- -- ~~ ------
[कक "क गि म क जकः छं ~~ ~ ~-~
~~~ ` ` ---- - ~ --~--- ~
= ~~~
१९ तत्र प्नाख्वाचयेदेवं गोसहघ्फलरं ठमेदिति पा । २ देवं नाएयणं हरिमिति पा० | ३ ततो गच्छेत रानेन्द्र संप्राप्तमिति ए] 9 दुक्षिणेनोति पा । ५4 रुद्ररोके महीयते
दाते १५० & तत्र लत्वा नरो राज्यं मते नात्र संदाय इतति, ठमेत् पुण्यं स्र चोत्तमनिति पार |
६ 1
४
॥ १९९॥
म जा कामा
८2 ८21 ८29 22 2
एद
८
क व = स क | - ---~-~-~- ००००००००
जः कन्या अ ब स ` ऋक प
राप्य शूदखोकं स गच्छति ॥ आङ्किा य देवेशं बहमपुजा उइषध्वनमु ॥ ३२॥ तपपताराष्य विशे छन्धवान्यागधुत्तमम् ॥ श्च
त।५ तता गन्छेत्सवेपापप्ाश्नम् ॥ ३२॥ तवर पतनं प्रीत अशमेधफडं ठमेत् ॥ कोितीथं ततो गच्छतपपपापपरगार्नम् |
। २४ ॥ आनन्मनः छतं पापं ततस्तत व्यपोहति ॥ चन्द्रभागां ततो गच्छेन तत्र समाचेत् ॥ ३५॥ प्वातमानो नरस्त सोप ६
८
७.
ठीके महीयते ॥ नम॑दाद्िणे के सङ्गमेसरुततमम् ॥ २९॥ तन तता नरं रानन्वेयज्ञफछं छमेत् ॥ नपदाया उषङकछे तीय
मातेतीरथ ततो गच्छेत्न तत्र समाचरत् ॥ ४० ॥ स्रातमातरा नरस्तत्र स्वभरोकमवाष्टयात् ॥ ततः पथमो गच्छेन्मरताय
ऽतमच । ०१॥ तन.तलाता त॒ राजेन्द्र यचिभत्वा समाहितः ॥ कंचन यतेदेयायथाविभवविस्तरम् ॥ ४२ ॥ पुष्पकेण पिमानिन
पथ क स गच्छाति ॥ ततो गच्छे राजन जदत्यातीयेुत्मम् ॥ स्नानमातरादप्तरोभिमोदते कार्तम् ॥ ४२ ॥ यैत त
सम्पाते शधपकषे अयोदश्ी ॥ कामदेषदिने तस्मतरहह्यां पूजयेत्ततः ॥ ०४ ॥ यत्र त्र सथुत्पन्न नरऽत्यथेप्रियो भषेत् ॥ घ्लीषमो
भवनच्छामान्कामति इवापरः ॥ ७५ ॥ सद्र समासाय तीर शक्रस्य विधुतम् ॥ स्नातमात्रो नरस्तज गोसहस्फसं रुभेत् ॥४६॥
(सोमर्ता्थं ततो गच्छेत्नाने तत्र समाचरेत् ॥ स्नातमत्र नरस्तत्र सवेपापैः परमुच्यते ॥ ०७॥ सोमग्रहे ठ राजेन्द्र पापक्षयकरं भेत् ॥
|बेखक्यविशतं राजन्सोमतीर्थ महाफटम् ॥ ४८ ॥ यस्तु चान््रायणड्यांततत्र तीथं समाहितः ॥ सवेपापविशचुद्धासमा सोमरोकं स
गच्छति ॥ ४९॥ अगनिभेशं यः करयास्पोमतीथिं नराधिप ॥ जछे चानशनं वापि नासो मत्या हि जायते ॥ ५० ॥ स्तम्भूतीथं ततो
९ मर्दार्यमिति पा० | २ द्विजाय कञ्चन दद्यादिति पा | ३ काटमक्षयमिति पा ] ४ वष्स्त्र पियो मोदति, वरस्तत्र परियो भवेदिति पा । 4 अयोध्यान्तु
इति पा०। ६ शुभ्भतीथेभिति पा० | -
~ -- क् क क 9 भ भ क `
-~~----
-=--~---------
।
मा पिय
7 122 2
{
६ 1
ॐ. 4 ॥ गच्छत्त्ान तन् समाचरेत् ॥ ल्लातमात्रो नरस्तत्र सोमोके महीयते ॥ 49 ॥ तत् गच्छत राजेन्द्र ष्णुताथम् वुत्तमम् ॥ याध।५२
॥१९३॥ || मिति स्यातं विष्णुस्थानमरत्तमम् ॥ ५२ ॥ असुरा योधितास्तत्र वाषुदेवेन कोटिः ॥ तत्र तीथ सतत्र विष्णुश्रीको भवेदिह
॥ ५३ ॥ अहोरायोपासेन ्ह्महत्यां व्यपोहति ॥ नमेदादकषिणे करे तीथ प्रमरोभनम् ॥ ५8 ॥ काम्ताथमिति स्यातं यत्र कमऽ
चंयद्दरिम् ॥ तस्मिस्तीयं नरः स्नाता उपवासपरायणः ॥ ५५ ॥ कुसुमापुधरूपेण शदरखोके महीयत ॥ तता गच्छेत राजेन्दर ब्रह्मतीय
६ |मचुत्तमम् ॥*५द ॥ उमौशकमिति स्यातं त पन्तर्पयेलितच् ॥ पोणमास्याममवास्यां श्राद्धहूयाद्यथाविाषे ॥ ५७ ॥ गजह्पा
शिख तत्र तोयमध्ये व्यवस्थिता ॥ तस्मिस्त दापये्तिण्डनवरौषि तु समाहितः ॥ ५८ ॥ स्नाता समाहितमना दम्भमातय
९ |वजितः ॥ तप्यन्ति पितरस्तस्य याधततिष्ठाति मेदिनी ॥ ५९ ॥ विश्वेश्वरं ततो गच्छेत्प्रानं तत्र समाचरेत् ॥ स्नातमतां
# नष्ल्तत् गाणपत्यपदं छमेत् ॥ ६० ॥ ततो गच्छेत राजेन च्द्धि यर जना्हनः ॥ तत्र लाता नरं भक्तया
र [विष्णुरे मह्वीयते ॥ &३ ॥ यत्र नारायणो देवो मुनीनां भावितात्मनाम् ॥ स्वात्मानं दञचयामाप् चमं तत्परमं पदम्
॥ ३२ ॥ अकोडम्प ततो गच्छेत्सवैपापपिनाश्नम् ॥ घ्लानं दान तते ब्राह्मणानाञ्च भोजनम् ॥ ६३ ॥ पिण्डप्रदनच कृतं प्या
नन्तफरप्रदम् ॥ मियम्पक्ेन तोयेन यश्व अपयेहिनः ॥ 8४ ॥ अकोषप्रूर दयाञ पिण्डा यथाविधि ॥ तारिताः पितरस्तेन
1 त॒प्यन्त्याचन्द्रताशकम् ॥ &« ॥ ततो गच्छत राजेन्द्र तापसेश्वरमुत्तमप् ॥ तत्र पाला त राजेन प्राप्ुयात्तव्तः फम् ॥६६॥ जड
( तीर्थं ततता गच्छेतवैशपविनाङनम् ॥ नास्ति तेन समर्न्तीथ नम॑दायां युधिष्ठिर ॥ 8७ ॥ द्रानात्सपरूनात्तस्य स्ननाइानत्तिषी
नपात् ॥ हेमाेषोपवापाच् शङ्कतीथं महत्फरम् ॥६३८॥ योजनन्तत्स्मृतं कषप देवमन्धव्ेवितम् ॥ जु्धताथभति स्थातं सवयापषिना
~~ , [न
१ योधनीपरमाल्यातमिति) यो यनापुरमाख्यातमिति पा । २ अमोघमिति ३ख्यातामोते परर । ३ वेशाख्यान्तु विरेषत्ः इति पा । 9 ।एक्गमस्यास्तात ङ्गः एद्गर
त्यश्रः ! अङ्ेजःदित्वादच ! ङिङ्गि इातिपा2 | 4 उक्रतींथ इतिं पा |
४
^.
८}
क
=
न्द 7 ~= द न्त <<2< <
<.
2 1
>
पल
।
५
4
॥
(<
+ #
उत्त
<
©=
(*.&/
<)
॥ १९३ ॥।
रानू ॥ ६९ ॥ पाद्पामरण दन महमहत्या व्यपोहति ॥ देव्या सह सदा भगेस्तत्र तिष्ठति शङ: ॥ ७० ॥ काप चतः
शासे मा एुत्रत ॥ सकरत्छकाद्वनिषफःय तपर सत्िहितां इः ॥ ७१ ॥ दानकानधगः ` पिदनिाधरा १५६ ४ (
1९९ नगात् (ष्ठत पगम ॥ ७२ ॥ रजतं हं वथा वृं शं भवति वारिणा ॥ आनन्मजनितं पाए श्धतीये व्यपोहति
| |॥७९॥ स्नान दान् तपः श्रादवमनन्तं तत्र हुधुतं ॥७९॥ शुक्तीयात्पर तीथं न भविष्यति पावनम् ॥ पू वयामि कपो णि कृता पापानि
मानवः ॥ अहोरामोपवाेन ५ तीय व्यपोहति ॥ ७५ ॥ कार्तिकस्य त मारस्य कणप चहु ॥ पतेन घतापयदछषपोष्
| परमधररम् ॥ ७३ ॥ एकविरत्छुलापत न च्यवेदी्राख्यात् ॥ तपा बरहमचयेण यततेदौनेन वा एनः ॥७७॥ न ता गतिमवाप्राति
शृतं ठ युं र्भत् ॥ शुहधतीय महातीयमूषितिदनिषेवितम् ॥७८॥ ततर साला नरो रजन्पुननेन्म न विन्दति ॥ अयनेवा च
५ दर्यां तेकान्तौ विषुवे तथा ॥ ५९ ॥ न्ञाता तु सोपवाप्ः घनिजितासा समाहितः ॥ दानं दद्यायथाशक्ति प्रीयेतां हरिश्रो
(5
(2५
&
<<
प
॥
।
८221
ष
|॥ ८० ॥ एतत्तीप्रभावेण सर्व भवति चाक्षयम् ॥ अनाथं दुगेत विपे नायवृन्तमथापि वा ॥ ८१ ॥ उद्राहयाति यस्तीयं तस्य पुण्य
पठ "उणु ॥ यातत्तद्रामतल्या ठ तत्मघूतिङकेषु च ॥८२॥ तवपद्पैषहृ्ताणि सुररोके महीयते॥ ततो गच्छेत राजेनद्र यमतीथमरत्
मम् ५ ८३॥ दपर चतुदरया मावनात युषष्ठिर॥ स्नानं क्ता नक्तभोजी न पद्येयोनिसडटम् ॥८४॥ ततो गच्छेत नेन्द्र एण्डी
तत्तमम् ॥ सगमं तु नरः स्नात्वा उपपासुयरायणः ॥ ८4 ॥ ब्राह्मणं भोजयेदेकं कोटिभवति भोजिताः ॥ एर्डीपद्गमे घाता
भक्तावर राजतः ॥८३॥ मृत्तिका शिरसि स्थप्य् अवगाह च तनम् ॥ नमेदोदकमिथं सुच्यते सवैककेस्थिषेः ॥ ८७ ॥ ततो
गच्छेत राजेनद्र तीथङ्कदधोखकेशवरम् ॥ गेगावतरते तत्र दिने पुण्ये न संरायः ॥ ८८ ॥ तच स्नाता च पीत्वा च दत्वा चेव यथाविपि ॥
स्तेपापतिनेयुक्ता वरह्मरके महायते॥ ८९॥नन्दर्तायं ततो गच्छेत स्षानं समाचरेत्॥ प्रीयते तर नन्दीशः सोमलोके महीयते ॥९०॥
भा =
(<>
1
॥
(< ८ट
६
॥
पद
~ ~~~ ~~ ~-----^ `
= भा = क = ५ भक 9 + [र = न~ ० > ~ [
६ वच्थेदैशत्यदादिपरै पार । २ विद्यते इति पा० । ३ निर्जितात्मा इति पा° । ४ स्यापयित्वा इति साध । ५ स्थाने इति पा० । & रद्ररोकै दति पा०।
2 कः २
22 <
ग्न
।
त् ©
| | ततां गच्छत राजेन्द्र तीर्थ त्वनरकं श्भम् ॥ ततर ताला नरो शजघ्नरकं नैव परयति ॥ ९१ ॥ तस्मिस्ती्थे छ रानेन्
०.४
स्वान्यस्थीनि विनिक्षिपेत् ॥ रूपवालायते खे धनभोगसमनितः ॥ ९२ ॥ ततो गच्छेत रानेन्धं कपिसितयिषुत्तमम् ॥ ततर क्षात्रा
ज
नरो राजन्गोसदघ्फटे लभेत् ॥९३ ॥ ग्यषठमाते त॒ सम्भा चतुदैदयां विशेषतः ॥ ततोपोष्य नरो भक्तप् दत्ता दपि धृतेन त॒ ॥ ९४ ॥
पृतेन ्रापयेदरुदे ततो वे श्रीकरं मेत् ॥ षण्यभरणतंयुक्तां कपिं वे प्रदापयेत् ॥ ९4 ॥ सपराभ्रणपयुक्तः सपेदेवनमस्ज्ृतः ॥
शिषतस्यब ओ भूत्वा कशिवत्कीडते सद्ा ॥ ९६ ॥ जङ्गरकदिे प्रापे चतथ्योन्तु विरोषतः ॥ प्षपयित्वा शिवं दया ्रात्नणेन्यस्त ||)
भोजनम् ॥ ९७ ॥ सवैदेवतमायुक्तो विमाने सषकामिके ॥ गता शक्रस्य भनं शक्रेण सह मोदते ॥ ९८ ॥ तततः खगात्परिभरष्टा धरति
मान्भोगवान्भवेत् ॥ अद्ारकनकम्यान्त॒ अमावास्यां तमै च ॥ ९९ ॥ घ्रापयेत्त् यत्रेन रूपवान्सुभगो भवेत् ॥ तता गच्छत (
रजेन गणेश्वरमवुत्तमम् ॥१००॥ षणे माति सम्प्रतत कणप चतुदैशी ॥ स्ातमाजो नरस्तत्र शडाके महीयते ॥१०१॥ [पणा
तपण क्रत्वा मुच्यते स ऋणवयात् ॥ गङ्धरसमीपे त॒ गंगावदनषत्तमम् ॥ १०२ ॥ अकामो वा पकाम् वा तन् क्षाता तु मानवः ॥
आजन्मजनितैः पापैषैच्यते नात्र सेशचयः ॥ १०२ ॥ तस्य पै पश्चिमे भागे समीपे नातिटतः ॥ दज्ञाश्रमेधिकं तीथं त्रिषु लोकेषु विथ
तम् ॥ १०९ ॥ उपोष्य रननमिकां मा भाद्रपदे ञ्चुं ॥ अमाषरास्या हरं क्षप्य प्ूनयदववषष्वनम् ॥ २०९ । । काञ्चनेन विमानेन
विङ्किणीनाङ्माखिना ॥ गत्वा रद्र र्यं रदेण सह मोदते ॥ १०६ ॥ सर्व पविते स्नानं ततर समाचरेत् ॥ पित्णां तपणं कता
चाश्वमेधफरं ठभेत् ॥ १०७॥ इति श्रीकूमपुराणे उत्त नर्मदामाहात्म्ये एकचत्वारिशाऽध्यायः ॥ 9१ ॥ मकण्डेय उवाच ॥ तता
गच्छेत राजेनद्र भृशुतीथमहत्तमम् ॥ तंत देवो येः पव रुदमाराधयतपुरा ॥ १ ॥ दरोनात्तस्य देवस्य स्यः पापात्मघुच्यत ॥ एतत्सिन
भप्रज मिते |
<4
४
॥
11,
#
ष ^
र
2 1 2 421 22. #
9
॥
॥
।।
=>र
(<<
५
० -- ----- यण्न शस्तः ~न
- ~~ --- ~ ----~- ~~~ ~~
22 2 ब्द
~ "० -
ज >
<<
॥ १५७४॥
~ ~~~ ~ ~~ ~~ ~ -- -
न मद्धो स -------- ~~~ = ~=
ये ज + ~~~ - ~ ~~~ ~ ~ ~~~
== ~
रन
१९ सवतं श्रीफटं दहित, सवतं यग्यठं दहेदिति पाः । २ स्पापविनिंक्तः इति पा० । ३ सतरमोगसमायुक्तः इति प।० । 9 समावास्या नरः साति पूजये दुष
स्नापयेदर षमध्वनापिपि पार ! खापयित्वा इति साधु । ९ यतर देवं प्ुरमगेभिति, यत्र देवं भृगुः परषैमिति पा० ।
रि ००2०1111 ^ च ` नज ही
। षविषु एवेषपप्रणीञ्चप् \\ २) तञ स्मर हिवि यान्तिये मृतास्तेऽपुनमंषाः ॥ उपानहौ तथा युगम् दयमत्रच काञचनम् ॥ ३ ॥ {
४ |माजनं च यथाशक्ति तस्यप्यक्षयषुच्यते ॥ क्षरन्ति वदानानि यत्ञदानं तपः श्रिया ॥ £ ॥ अक्षर्य तत्तपस्तपत भृणतीयं युधिष्ठिर ॥ ||
| तस्यव तपसोग्रेण शडेण ब्रिुरारिणा ॥ 4 ॥ पत्निं तत्र कथितं भृगतीये युधिष्ठिर ॥ तता गच्छत राजेन्दर गोतमेश्वरधत्तमम् ॥ ९ ॥ ६
यनाराष्य विं गोतमः तिदिमापतवाग् ॥ तत्र लाता नरे रन्छवासपरायणः ॥ ७॥ कचिनेन विमानेन ब्रह्मरोके महीयते ॥
बषात्तग तता गच्छेच्छाश्तं पद्माघ्ुवात् ॥ ८ ॥ न जानन्ति नरा मढा विष्णोमायाविमाहिताः ॥ पोतपापं ततो गच्छेदोतं यत्र (
वृषेण तु ॥ ९॥ नमेदायां स्थितं रजम्पवतेदधनाशनम् ॥ तत तीयं नरः स्नाता ्ऋह्महत्यां व्यपोहति ॥ १०॥ तत्र तीरथ तु रजेन 1
प्राणत्यागं करोति यः ॥ चतुभँनक्िनेत्रथ हश्तुत्यवखो भेत् ॥११॥ प्त्केहपायुतं सायं शिवतुल्यपराक्रमः ॥ कारेन महता जात
९। व्याकर ड् भवेत् ॥ १२ ॥ ततो गच्छेत् राजेन ईस्ततीथमचुत्तमम् ॥ तप स्नाता नरो राजन्रह्नडोके मीयते ॥ १३॥ ततो
टत रनिनद य॒त्र सिद्धा जननः ॥ वरादृतीयमाश्यातं विष्णुखोकगतिमदम् ॥ १९ ॥ ततो गच्छेत राजेनद्र च द्रतीथेमनुत्तमम् ॥ {
0
(1 पाणेमास्थां विशेषेण स्नानं तत्र माचरेत् ॥ १५ ॥ स्नातमात्रो नरस्तच प्रयिः थामेकंरद् भवेत् ॥ देवतीथं ततो गच्छेत्धव॑तीथनम
। वतेः तह मोदते ॥ ततो गच्छेत राजन्द शह्ितीथेमनुत्तमम् ॥ १७ ॥ यत्त दीयते दानं
थ पेतामह शुभम् ॥ १८ ॥ यत्त्र दीयते आदं सर्व तस्याक्षयं भवेत् ॥ सामिवीतीथं
य षषपापाने ब्रहमरके महीयते ॥ मनोहरन्तु तमेव तीर्थं परमह्ोभनम् ॥ २० ॥ तच
नैच्छत राजेन्द्र कन्यातीथेमनुत्तमम् ॥ २१ ॥ स्नाता तच नरो राजन्छवपापै परमुच्यते ॥
९ तद्स्याक्षयखुच्यते इति पा० । ५ न क्षय तपस्तत्तमित्ति पा० । ३ शाश्वतीं गतिमापर षादृते पा० । 9 हंसतीथेमनुत्तमामिति पा० । ^ चन्द्ररोके महीयते इति पा० । & तत्त
दस्याक्षयं म्वरेदिति प० । ७ पैतामहं ङाममिति पा०। डि
|स कोटिगुणं भवेत् ॥ ततो गच्छेत रजे
मासाय यन्तु प्राणान्परित्यंजेत् ॥ १९ पि
स्नाला नरो रजबुद्रङोके महीयते ॥ ततो
~~ = = ~~ ~~ -----
त १
उपक ठतयियां स्नानमातं समाचरेत् ॥ २२ ॥ सनातमात्रो नरत्तर पृथिव्यामेकराड् भवेत् ॥ सगेविन्डं ततो गच्छेत केवनम ||| उत”
सृतम् ॥ २२ ॥ तच स्नात्वा नरो राजन्दुगेति वै न परयति ॥ अम्परे ततो गच्छ^्सनानं तन षमाचरेत् ॥ २४ ॥ डते
नाकटीकस्थो द्प्रोभिः स मोदते ॥ ततो गच्छेत रानेश्र भारभूतिमवत्तमम् ॥ २ ॥ उपोषितो यनेतेशं र्दरोके महीयते ॥
अस्मिस्तीये मृतो राजन्गाणपत्यमवाषटयात् ॥ २६ ॥ कारके मसि देषेरभवेयतपाषेतीपततिम ॥ अश्वमधादरायणं प्रषदान्त
मनीपिणः ॥ २७ ॥ वृषभं यः प्रयच्छेत तत्र न्देनदुपभम् ॥ वृषणुकतेन यानेन रदखाकं स गच्छत ॥ २८ ॥ एतत्तीथ समासाय
यस्तु प्राणान् परित्यनेत् ॥ संवैपापविनि्क्तो रदोकं स गच्छति ॥ २९ ॥ नख्परवेशं यः कुयात्तस्मस्ताथ नराधिप ॥ ₹इतथुकतेन
यनेन खगेलोकं स गच्छति ॥ ३० ॥ एण्डया नमेदाथास् सङ्गमं खोकिश्चतम् ॥ तच तीं महापुण्यं सवृपापभरणारनम् ॥ ३१ ॥
( उपवापक्कतो श्वा नित्यं बतपरायणः ॥ ततर स्नात्वा तु राजेन्दर सुच्यते ब्रह्महत्यया ॥ ३२॥ ततो गच्छेत राजेन नमेदद्षिृङ्गमम् ॥
| जमदभिमिति स्यातं सिद्धो यव जनादैनः ॥ ३३ ॥ तवर स्नाता ने राजतमेदोदपिषगमे ॥ बरिणच्ाश्वमेधस्य फं प्राप्ति
मानवः ॥ ३९ ॥ ततो गच्छेत राजे पिगङेशरपुत्तमम् ॥ तत्र स्नाता नरो शजन्हमरोके महीयते ॥ ३५ ॥ तत्रोपवसं यः कृता
| पश्येत विमङेश्वरम् ॥ सप्तनन्भङ्घतं पापं हित्वा याति शिवाख्यम् ॥ ३६ ॥ ततो गच्छेत रज्र अछितीथमचुत्तमम् ॥ उपाष्य
रजनीमेकां नियतो नियताशनः ॥ ३७ ॥ अस्थ तीयेल्य माहत्म्यान्छुच्यते बरह्महत्यया ॥ एतानि तव पक्षपालावान्याकाचतान
च ॥ ३८ ॥ न शक्या विस्तराद्ज सेख्या तीयैषु पाण्डव ॥ एषा पवित्रा विपु नदी जेखोकयविश्चता ॥ २३९ ॥ नमदा तात्
द क
रेष्ठ महादेवस्य वमा ॥ मनका तेस्मरेवस्तु नमेदां वे युधिष्ठिर ॥ ४० ॥ चनद्रायर्णरातं सां ठभते नात्र संरायः ॥ अत्रदधानः
१९ भारमतिन्ठत्तमितं पा० । १ उपौषितोऽर्चयितेरामति पा । ३ सत्निभमितिः सप्रभमिति पा०। 9 सवपापविडद्धात्मा इतिं पार । 4 विभछ्श्चरय॒त्तमाभेति पा ¡ 8 सद्ररोके
> |) © मि 4
हतै पा ! ७ जलिकातीर्थघठत्तममिति, अछ्क्रातीथे्त्तमभित पा० । ८ जीववषरतामिातं १० 1
(<
व, पु,
॥१९५॥
~
.@
6
7
०13
द्वे
<< 24
व ~. २
॥ १५५॥
नल 222
[8५ च
स
पर्षा नास्तिक्यं षोरमाधिरतीः ॥ ७१ ॥ पतन्ति नरके घोरं इत्याह परमेश्वरः ॥ न्द वते नित्य स्वयं देवो महेश्वरः ॥ तेन पुण्या
नदी जेया ब्हत्वापहारिणी ॥ ४२ ॥ इति ग्रीकम॑ुरागे उत्तरं नमंदामाहास्ये द्वितारिशोऽषयायः ॥ ४२ ॥ घत उवाच ॥
इदं अटोक्यविल्याते तीय नेमिषपुत्तमम् ॥ महदेवपरियतरं महापातकनाज्ञनम् ॥ १ ॥ मंददेवं दिह्षणामूषीणां परमेष्ठिना ।
महमण् निमितं स्थानं तप्तं द्विजोत्तमाः ॥ २ ॥ मरीचैयोऽ्र ये विषा षसिषठाः ऋतवस्तथा ॥ भृगवोऽङ्धिरसः प ब्रह्माणं
कमलोदधषम् ॥ ३ ॥ समेत्य सवेवरदं चतुभूति चतु्लम् ॥ पृच्छन्ति प्रणिपत्येने विश्रकमाणमव्ययम् ॥ ४ ॥ पटकुटीया उः ॥
भगवन्पवमी शानं तमेवं कपदिनम् ॥ केनोपायेन पदृयामो वहि देव नमस्तव ॥ ९ ॥ बहमषाच ॥ एवं सदप्तमासथं वाडमनो
दापवनिताः ॥ देरृच वः प्रक्ष्यामि यसिन्देरो वरिष्यथ ॥ & ॥ पुक्ठा मनोमयं चर सत्य ताइवाच इ ॥ श्िक्तेत्या|
चनमनुनेनत मा चरम् ॥ ७ ॥ यत्रास्य नेमिः सीरत वे देशस्तपषः शुभः ॥ ततो सुमोच तक्रं ते च तत्समुबनन् ॥ ८ ॥ तस्य
१११. यन नमररायत ॥ नमिष तत् स्पृतं नात्रा पुण्यं सवत्र पूजितम् ॥ ९॥ पिद्धचारणपूर्णं यक्षगन्धेतेवितम् ॥ स्थान
त. रभारततनामपरुत्तमम् ॥ १० ॥ अतर देवाः गन्धर्वाः सयन्षोरगराक्षप्ाः ॥ तपस्तप्त्वा प॒रा देवा ठेभिरे परषरान्वरान् ॥११॥
९१६२ तमा जत्य पद्रङखयाः समाहिताः ॥ सत्रेणाराष्य देवेशं दछवन्तो महेश्वरम् ॥ १२ ॥ अत्रहानं तपस्ततं श्रादेयागादिङ्ष
च पूं स॒ भगवानृषीणां सत्रमासताम् ॥ स वै प्रोवाच ब्रह्माण्डं पुराणं त्रत
--- ~ ------
(222 24 9४
यतु ॥ एकेकं नाशयेत्पापं सप्तजन्मकृतं तथा ॥ १३ ॥ अ
भावितम् ॥ १४ ॥ अभर देवो महादेवा ददराण्वा किट विश्वह ॥ रमतेऽयापि भगवान्प्रमथेः परिाहितः ॥ १ & ॥ अतर प्राणान्
परित्विव्य नवन् द्नातयः ॥ ब्रह्मञाकं गमिष्यान्त यत्र गत्वा न जायते ॥ १६ ॥ अन्यच्च तीथंप्रवरं जौप्येश्वरमितिश्चुतम् ॥ जजाप
5 वः |
९ पुरा देवमिति पा० । २ मारीचयोऽथ ये विपा वासिष्ठा धुवतस्तथा इति पा० । ३ विश्वक्रमीणमच्युताभति पा० ! ४ ससय इति साधु । 4 स देराः पुरषषेभाः दति पा” ।
& श्राद्ध जप्थादिकमिति पा० 1 ७ जप्येश्वरमनुत्तममिति पा० ।
0
प) परे `क चे के त के
₹९॥ रो घद्ःयोमी गणानाभोश्रे्रः \ सवैखोकाविप न्रोमाच् सेवेयज्ञमयो दितः ॥ ३८ ॥ ज्ञानं तन्नाम द्स्तामरङकंज्ञि
तम् ॥ आूतततप्डवस्याया तता वास्यां तत्पदम् ॥ ३९ ॥ एतद्कतला महादेव गणानाहूय शङ्गः ॥ अभिषेकेण युक्तेन
नन्द श्रमयाजयत् ॥ ८० ॥ उद्व्ह्यामापत च तं स्पयमेव पिनाकधृक् ॥ मक्ता शुभां कन्थां स्वयमेति च विष्णुताम्
॥ 8) ॥ एतनप्य्वर स्थानं दवदुवस्य श्यनः ॥ यत तत्र मृतां म्या टके महीयते ॥ ४२ ॥ इति श्रीकूमंप्राणे
दत्य नचतारराऽव्यायः ॥ ६३ ॥ अथ ताथमाहात्म्यमेव् ॥ सूत उवाच ॥ अन्यच्च तीथैप्रवरं प्येश्ररसमी
तः ॥ नाज्ना पथुनद् पुण्य सवपापप्रणारनम् ॥ ३ ॥ भिराथमुषितस्तपम पूजयित्वा महेश्वरम् ॥ सेपपविश्युदातमा शके मही
यते ॥ ^ ॥ अन्यच त।धप्रवर राकरस्याभततेजसः ॥ महाभतमिल्ुक्तं महापातकनाशनम् ॥ ३ ॥ तीथानाञच परं तीरथ वितस्ता
परमा नद।. ॥ स्पापहरा पण्या स्वयमव गिरान्ूना ॥ ® ॥ तीथं पचतपो नाम शभोरमिततेनषः ॥ यत द्वा
९१1 २ उानता भतः ॥ 4 ॥ [पण्डदूनादेकं ततर प्रत्यानन्दूसुखप्रदम् ॥ मृतस्तताथ नियमाद्रघ्नरखोके महीयते ॥ ६ ॥
कवातणद्व नाम् महाक्वाखव सभम् ॥ यत माहशृत धमां मुनिभिः संप्रवर्तिताः ॥ ७ ॥ श्राद्धं दानं तपो होम उपवाषस्त
यास्य: ॥ पौरत्यनात यः प्राणाचदरलकै घ गच्छति ॥ ८ ॥ अन्यच्च तीथेप्रवरं कन्यात्तीथमत्तमम् ॥ तच गता त्यनेत्परा्णो लोकान्
धात रा कताच् ॥ ५ ॥ जामदग्यस्य च रुभे रमस्याषधिषटकमणः ॥ ततर स्लात्वा तीथवरे गोसदघ्रफरं खमेत् ॥१० ॥ मदाकाड
त इत तान खक तम् \। गत्वा प्राणाच् परित्यज्य गाणपत्यमवाप्रुयात् ॥ ११ ॥ रद्याद्रद्यतप तीरथ नङ्कखश्रसुत्तमम् ॥
त= सान्तः त्रामान् भगवातद्कखाश्वरः ॥ १२ ॥ दिमवच्छिरे रम्ये गेगादवारे षुज्ञोभने ॥ देव्या सह महादेवो नित्यं शिष्यश्च
८4
|
4
र
(> [कर
~ ०2 ~ (26 2
--------------------- =-= ---------- -------
= ठ
---- -- व
=
९ सवेज्ञो मदरान्वितः दातिः वज्ञ भटवलान्धित इति पा । २ ज्ञानन्त् मामकं दिव्यं दस्तामरुककततव दाते पा०। ३ विश्चुतामिति पा०। 9 जप्येश्वरपतमीपगमिति पार |
५ २इूरस्याभितोजस इति पा० 1 & महाभारतभि्यक्त मिति पा० 1 ७ पुत्रा इति प° |
म्, ५
न च ज ज =
९
१
1
न [१
रौ त,
४. {1.2
| पन्देतः ॥ १३॥ तत स्नात्वा महादेवं शूजयिःतका वृषध्वजम् ॥ सपपापिह्दयत भृतस्तज्ञानमाघयात् ॥ 38 ॥ अन्यच ।
| रकन पुण्यतम् सुभम् ॥ भीमेश्वरमिति ख्यातं गत्वा युति पातकम् ॥ १५ ॥ तथान्यश्चण्डवगायाः पम्भेदः पापनाशनः ॥ त
| छत्व च पत्वि। च सुच्यते ब्रह्दत्यया ॥ ३६॥ त 44 ~न वाराणसी दिव्या कौरिकोरयग्रुता
| का [५ १७ ॥ तस्याः पुरस्तान्माहातमयं भावितं वां मया तवहं ॥ नान्यत्र खत छक्ति या नाप्येकनन्मना ॥ १८ ॥ एते प्रधा
( न्यतः प्राक्ता देशाः पापहरा वरणाम् ॥ गला सक्षाटयेत्पापं जन्मान्तररातरपे ॥१९॥ यः स्वधर्मान् परित्यज्य तीथंसेवां करोति हि ॥
न तस्य फर्ते तीम खक पस च ॥ २० ॥ परायचित्ती च विषस्तथा यायावर गही ॥ परकुयात्तीथषतेवां यश्चान्यस्तादश
जनः ॥ २१ ॥ घहाथिषां सपत्नीको गच्छेत्तीथांनि यततः ॥ सवेपापविनिसुक्ती यथाक्तां गतिमाष्ठुयात् ॥ २२ ॥ ऋणानि जण्यपाङ
यात्वा तीथंतेवूनम् ॥ विधाय वत्ति पत्राणां भाया तेषु विधाय च् ॥ २३॥ प्रायचित्तपरद्गन तीयेमाहातम्यमी रितम् ॥ यः पठ
ह वपापेः पच्यते ॥ २९ ॥ उशते शाक्मपयणे उत्तयद् वाथवा प्र ततश्च 5ऽष्याथ्ः ॥ 8@ ॥ अथ
५ मेरूपधारणवणेनम् ॥ सुत उषूाच ॥ एतदाकर्ण्य विज्ञानं नारायण्ुखेरितम् ॥ कूमरूपधरं देवं पप्रच्छुषुनयः परथुम् ॥ 9. ॥ एनय
||उचुः ॥ कथितो भवता धमां मोक्षज्ञानं सविस्तरम् ॥ लोकानां सगेदिस्तारो वंशा मन्वन्तराणि च ॥ २॥ इदान देवदेवेश प्रस्य
वमईति ॥ भूतानां भूतभ यथा पूरव त्वयोदितम् ॥ ३ ॥ घत उवाच ॥ शरुत्वा तेषां तदा वाक्यं भगान् कूमरूपृह ॥ व्याज
| हार महायोगी तानां प्रतिसञचरम् ॥ ४ ॥ कूम उवाच ॥ नित्या नेमित्तिकष्व प्राङ्घतीऽत्यान्तिकस्तथा ॥ चतुद््(य पुराणऽ(ह्मच्
प्रोच्यते प्रतिश््चरः ॥ ५ ॥ योऽयं म्दर्यते नित्यं छोके भृतक्षयसतवह ॥ नित्यः संकीत्तयते नान्न सुनिभिः प्रतिसरः ॥ & ॥
क. अ.
त्र ३१९७॥
५.4, ४ ©| | |
22.
------- ~ ~ ---
१ मृतसत ज्ञानमिति पा । २ ऋणाति जीण्यपाक्रत्य कु्यादिति, ऋणानि जीण्यपाहत्य द्याददा इते पा० । ३ घुव्यते सतैपातकेरेति पा० | 9 कथिता भत्ता धमः दति पा०।
९ प्रतिस्तगेभिदानीं नौ वक्छमहंसि माधव इत, इदानीं प्रतिस्षगौन्वा वक्तमहौपति माधवो पा०। § प्रतित्तश्चरम्-जात्मानं पनः सत्रम् परतिसंहारमित्ययः । ७ प्राङतात्यान्तिको
( || मतः इतिं पा० |
[1
~-~~--~--~--
॥ १५७
रहन क क ह १९ ५ _ =$ ¢ (~ (~ + = ० *_
॥ मात्तेको नाम करषान्ते यो भविष्यति ॥ ्ेखोक्यस्यास्य कैथतः प्रतित्तय। मन।पिभिः ॥७॥ महदा विशेषान्तं यदा स्याति
| | ॥ प्राङ्तः परतिसगाऽयं परोच्यते काटविन्तकेः ॥ ८ ॥ ज्ञानादात्यन्तिकः प्रोक्तो योगिनः पमात्मनि ॥ प्रयः प्रतिगोऽप
2 |ाडचिन्तापोिनेः ॥ ९ ॥ त्यन्तिकस्तु कथितः प्रख्यो ज्ञानसाधनः ॥ नेमित्तिकमिदानीं वः क्यिष्ये समाप्तः ॥ १० ॥
| ९ |चतु्यहहतानत सम्प्रा ्रतिषचरे ॥ स्वामसस्थाः भरनाः केतु प्रते परजापतिः ॥ ११ ॥ ततोऽभवचनादष्टिस्तीत्रा सा रात
| 3 |वाषिकी ॥ भूतक्षयकरी षोरा सर्वभरूतक्षयंकरी ॥ १२॥ ततो यान्यरपतााणि सानि पृथिवीपते ॥ तानि चमे प्रलीयन्ते भूमित्यपरुप
|| एप्त पिवन्त्यम्बु मह्यणेव ॥ तेनाहारेण ता दीप्ता सतूर्या भवम्युत ॥ १५ ॥ ततस्ते रमयः सत सोषयिता चतम् ॥
(धि ४५ । (कि)
चतुङकमिमं सर दहन्ति शिखिनो यथा ॥१६॥ व्याप्वुवन्तश्च ते दीप्ता उर्वाः स्वरारेमाभेः ॥ दाप्यन्ते मास्कराः पत्त यगन्ताभि
ततस्तेषां प्रतापेन दह्यमाना षसुन्धरा ॥ साद्िन्यणवद्रीपा निःस्नेहा सम्प्रपद्यते ॥ १९ ॥ दीत्ताभिः सन्ततामिश्च रिभ सम
न्ततः ॥ अध्थीडच उत्रामिस्तियह चेव समादृतम् ॥ २० ॥ सूयाभिना प्रमृष्टानां सृष्टानां परस्परम् .॥ एकतधुपयाताना
|मेकञ्वाङं भव्धयुत ॥ २१ ॥ सर्वछोकप्रणाशश्च सोऽभिभरत्वा त॒ मण्डी ॥ चत॒ंकमिमं स 9 तेनसा
५ |॥ २२॥ ततः प्रीने सधृरिमिजङ्मे स्थावरे तथा ॥ निवृक्षा निस्तृणा भूमिः वूमपृष्ठा प्रकाश्यते ॥ २३ ॥ अम्बररीर्षा वाभाति |
सवेमापूरितं जगत् ॥ सषैमेव तद्वि पूणं जाजट्यते पुनः ॥ २९ ॥ वातार यानि ससाति महोदपिगतानि च ॥ ततस्तानि
~~~ -~---~------ ~~~ - भा -~----- --- --- - - ~ - ----~
४
९ ख्यप्ताःनः इति पा० । २ कीर्तयिष्ये इति पा० 1३ क इति पाः । ५ सुधी भूता चतुद रेति पञ । ५ प्रतततानामिति, स्सुधौधिना प्रदरतान।भिति पर|
& निदहत्यात्मतेजसेति, निहन्या स्वतेजसा इति पा० । ७ समैमेतत्तद्िभारते पा० 1 ८ तीथीनीति पा० ।
प्दीपिताः॥ १७ ॥ ते पयां वारिणा दीप्रा बहूषादघ्रदमयः ॥ सं पमादरृत्य तिष्ठन्ति प्रदहन्तो वहन्धराम् ॥ १८ ॥
ई
वर 7
४
=^
ग ~+
|
॥
८
जै
४
7:
0
(
'"णणयोणाणणाीषाफौीषयषय ए
८212
श्यः ~ | त पातात तत" "` = = क्क
8
१1
कू. पु ( +छ्वन्त भ्रमत्व्रपयान्तं च् | २९ | दरापि पवत्ति वषण्यथ महादधान् ॥ तान् पवात् भदमताचन्रे तत्सा प्क ॥ उत्त°
82८८८॥ > शः । २६३ ॥ समुद्रेभ्यो नदाम्यच् आपः द्यष्काश्च सवशः ॥ पवनत्नपः समदायः प्रवकानात्रतामटरन् ॥ ९७ ॥ || ^ |
। | ततः सवत्तक् राखनातक्रम्य महस्तथा ॥ छकरा दृहाते दाप्रासा मारूतया वज्ञम्भतः ॥ २८ ॥ त दग्धा प्रथवा देषो रसात ॥ | ° ४९
५ |मञ्ञोभयैत् ॥ अधस्तात्पृथिती दग्धा दिसू दहिष्यति ॥ २९॥ योजनानां रातानीह सदृघनाण्वयुतानि च ॥ उत्तिष्ठन्ति शिसा ||
स्तस्य वहः संवत्तकंस्य तु ॥ ३० ॥ गन्धर्वा पिहार्चाश्च सवक्षोराक्षष्ाच् ॥ तदा दहत्यस। दीपः कार्ख्प्रणादितः ॥ २१ ॥ ||
भूखाकच भुवं कं गहकं तथेव च ॥ दहेदशेषं काराः काठाविष्ठततुः स्पयम् ॥३२॥ व्य(पेषेतेषु केषु तियंगदमथाभेना ॥
तत्तेजः समदप्राप्य कत्छं जगदिदं शनैः ॥ ३३ ॥ अतो गूढमिदं सं तदेवैकं प्रकाश्चते ॥ ततो गनजकुखक।रास्तडिद्धिः समरुक्ृता
॥ ३० ॥ उत्तिष्ठन तदा व्योभि वशः संवत्तका घनाः ॥ केचित्नीखोत्पख्श्यामाः केचि्छुभुदात्नेभाः ॥ ३५ ॥ पूप्रषणास्तथा
चित्काचित्पीताः पयोधराः ॥ केचिद्राप्तभवणास्तर खक्षाससनिभाः परे ॥ ३8 ॥ शङ् कुन्दनिभा धान्ये जोत्यननिभास्तथा ॥ मनं
छाभाश्च परे कपोतसश्याः परे ॥ ३७ ॥ इन्द्रगोप॑निभाः केविद्धरिताङ्निभास्तथा ॥ इन्द्रवापनेभाः केचिदुत्तिष्ठन्ति घना दिषि
। ३८ ॥ कोचेततकक्षाश्चाः केचिदनदुखोपमाः ॥ कूटंगारनेभविान्य केचन्मानकुखद्वहाः ॥ ३९ ॥ बहुरूपा घोररूपा ष॑र्स्वरं
नादिनः ॥ तदा जर्पराः स्थं पूरयन्ति नभस्तलम् ॥ ४० ॥ ततस्ते जख्दा चारा राविणां भास्करात्मनाः ॥ सप्तधा स्तरृतात्मानं
तमभ्रे शमयन्ति ते ॥ ४१ ॥ ततस्ते जछ्दा वषं युचन्तीह महोषवत् ॥ सुषौरमरिषरं वष नाञ्चथन्ति च पावकम् ॥ ५२ ॥ अतिर्द
१ हद्रतेनोविल॒म्मित इतिं पा० । ९ भरोषयदिति पार । ३ धक्ष्यति । इडागम अगिः । 9 स्व्टोकश्च तथा पमिति, स्वठाकथ् तथा मह् क्षत पा । ५4 जात्याच्ननानिभा (६।
= = _ =€, ^ _ ^~ ४) #
दरि इति पा० | 8 मनःदिल्यभात्वन्ये चेति, मनःरीलामास्तष९ हाते पार | ७ काक्ाण्डकानमाः इति पार । ८ ऋद्स्ते।ततः प्रृत्तत्तारति पार | | २ ॥१९८॥
+
== =
> (2 द
। ह|
-----------
चः ८८९
क
दिके
| §
॥
(4 121. 1
४
#)
#
४
ष्ये
= 92
पे
}
(
८
८.
$ (| ्ात्तिको मतः ॥५२॥ अन्ये च साचिकाः कलया मम तेषु परिगरहः॥ ध्यानं तपस्तथा ज्ञानं छभ्चा ते योगिनःपरम् ॥५३॥ आराध्य
>^
द
+ *५। (4 .
1
{
तदात्यथमम्भतता पूं नगत् ॥ जद्धिसतेऽम्भोऽमिभूतसात्तधि पविरत्यपः॥ ४३॥ नषे चरो पषैरातेः पयोदाः क्षयसम्भवाः ॥
पन्त नमसित महानख्परि्वः ॥ ४४ ॥ पाराभेःपूयन्तीदं नोयमानाः स्वयम्भुवा ॥ अचन्तषटिेषास्त॒ पेखा श महोदये
॥ 9५ ॥ साद्धदरापा ततः पृथ्वी जरः सन्छायते शनेः ॥ आदित्यररिमभिः परति जरमघ्रषु तिष्ठति ॥ ४३ ॥ पुनः पतति तद्धमौ
ठ
| पूयन्ते तेन चाणवाः ॥ ततः बधुद्रः स्वां वेखमतिकान्तास्तु कृत्स्रः ॥ 9७ ॥ पयैताशच विरीयन्ते महा चीमप्ु निमजति ॥
<
~ - ~= - ~----- - ~ - ~ - _~=_ -~-- ~~ ~ - ~ --
~~~ ~~~
तस्मत्काणेव वोर् नटे स्थावजगमे॥०८॥ योगनिद्र तमास्थाय सेते देषः परनापतिः ॥ चतुपुगपशरन्तं करपभाहुमनी िणैः॥ ४९
१1६ वतत करप यत्य [वस्र इरः ॥ मपश्यातस्तिया केरा क्मविष्णुरिक्रासकाः ॥ ५० ॥ कथिता हि पुराणेषु सुनिभिः
9 च तकः ॥ सात्किषथ कलपु माह्त्म्यमाधेकं हुर॥५१॥ तामपैषु इर््योकतं राजतेषु परनापतेः॥ योयं प्रव्तते कलयो वाराहः
५4
|तच चरिशि यान्ति तत्परमम्पद्पू ॥ सोऽत समास्थाय मायी मायामयी स्यम् ॥ ५8 ॥ एकाणवे जगत्य्मिन्थोगनिदां बनामि
[च् ॥ ^ परयान्त महल्मानः सुतिकार महषयः ॥५५॥ जनलोके वत्तमानास्तापसा योगचक्षुवा ॥ अहं पुराणः पुरषो भूयवःप्रभो
विथः ॥ ५३॥ सह्ेचरणः श्रीमान् सदृछाक्षः सदन्तपात् ॥ मन्ोऽदं ब्राह्मणा गावः कुशोऽथ समिधो ह्यहम् ॥ ५७ ॥ प्रोक्षभीयं
| स्वनन् ताम् ्रतमरधथास्म्यहुम् ॥ संवत्तेको महानात्मा पवितं परमं यगः ॥५८॥ मेधाप्पहं प्रधुगोता गोपतिर्नो खलम् ॥ अनन्त
6 स्तर याभा गतिमततिनृतां वरः ॥ ५९ ॥ हषः प्राणोऽथ कपिलो विषपृर्तिः सनातनः ॥ कषतर्ञः प्रतिः कारो जगद्रीन
५ मथागरतम् ॥ ६० ॥ मता पिता महादेवो मत्तो हयन्यो न करियते ॥ आदित्यवर्णो भुवनस्य गोता नारायणः पुरषो योगमूत्तिः ॥ तं
१ अग्रितेजोभिऽभूतत्वात्तदाप्निः प्रविङ्व्यपः इति पा०। २ अत्थन्त्तरिरिधेश्च परिषुष्य दिशो दृश इ पा । ३ मह्य दाति पा०। ४ शिवस्योक्तमिप्ति पा० | ५ मां
पश्यन्ति महात्मानः सुप्तं कार्तरिपयेय इ।त पा०।.& मन्त्रोऽभ्नित्ौह्यणः इतिः भेत्रोभित्रौह्यणः इति पा० । ७ प्रोक्षशोच सुपरवेष सोगो व्रतमिति पा० | < महदेन्धः हप्ते पा०।
~~ ~~~ ~ -~__~~~~~~~-------- ~ ~__~___~______~__~____=_-~~-~] ]-~--_- - ]
[म
(<<
ट्ट
<
[~~ ङ न
८2८59
॥
----~_=_-----
द्
~~~
अथ व्वापक्घथनस्थित्युद्पपस्कन्थाल्यानम्॥ हमे उग्मच॥ अतः करतत र्गते ्रकश्यामि प्रतिशगमलत्तमम्॥पराक्तं तततनातेन 4 णुं गदता मम
॥१॥ गते परदद्विते कार यीकभकाठनः ॥ कालागनिभंह्मतातकर् चतत चास नृत् ॥ ^ । रवा ९ धूत्वा क|
अहेश्वरः ॥ दहेदशेषं ब्रह्माण्डं सदेवासुरमावुषम् ॥ ३ तमाविरय ` नः ॥ करोति छकपंहारं भषणं रूपमाश्रितः
॥४॥ प्रविश्य मण्डठं सोरं कृत्वाऽप। बुषा एनः। निदेहत्यखिरं ठीक म दग्वासकटं विश्वम:
ताना सरार वित्वा - ६ नकत दवी गिरिवरालमना ॥ एषा सा साक्षिणा शम्भस वैदिकी धृतिः ॥७॥
रः कपाठेदैवानां कृतश्षरभुवणः ॥ आदित्यचन्द्रादिगणेः पूरयन्यामेमण्डडम् ॥ ८ ॥ सहस्तनयना देवः पदधक्ष इती ध्ए ॥ सर
हल्तचरणः पष्खाचिमंहाथुजः ॥ ९ ॥ दष्ट ईराछ्वद्नः प्रदीप्ानर्छचनः | ॥ निशयुरङृत्तिव्तना योगमेश्वरमास्थितः || १० ॥ पाल्ला
तत्परमानन्द प्भूतमूतं स्वयम् ॥ करोति ताण्डवं देवीमालोक्य परम्धरः ॥ 3१ ॥ पाता वृत्याधृत च ॥
योगमास्थाय देवस्य देहमाणाति श्नः ॥ १२॥ स सुक्ल तोण्डवरतं स्वच्छरयव [नाकृषह् ॥ उवातिन्तमात् नाकन्क
्हमण्डमण्डरम् ॥ १३ ॥ संस्थितेणय देषु ब्रहम विष्णुः पिनाक ॥ युणरसपः प्रथत [ठ् य् व ॥ १४॥ घ वारि
तं सगुणे अते हव्यवाहनः ॥ तेजैः स्पयगपयुततं वाया संयाति संयम् ॥ १५॥ आकरे सुणणा वायुः पर्प च् (भत् ॥
भरतादौ च तथाकारी रीयते यणंयुतः ॥ ३६ ॥ इन्धियाणे च सषाणि तेनत याति सकषुथम् ॥ वकेरिको दैवगगेः प्रय याति त्ताः
। १७ \ तिषिधोऽयमहकषारो महति प्रे ब्रनेत् ॥ महान्तमोभेः सरतं ब्रह्माणममेतोजप्म् ॥ १८ ॥ अग्परतजात्। यानः सहर
९ पश्यन्ते इपर आर्षमात्मोपदम् । मां पश्यता पाञ । २ ज्ञात्वात्मानमग्रतत्वं त्रनन्तीतिः अघ्रृतं त्तर ब्रजन्ति इति पा०। ३ केति निखिलां गतिमिति पा | ४ न
१३२९॥
|
~>
मो
।
ख
4 ।
६
#
्
८2 +र क्र्ठ+< कर्द
| ५
॥
ज
[र [+ सक
त्मानमवेश्येत्ति पा० । ५ सहखरक्रतिरीश्वर इप्ते प० । ६ तेजं गुणसंयुक्तः प५जस्तु युणसतयुक्तमिति पा० | ७ तकारक दृरगण इति पा>।
022
गः क न न न ~ 3 ---- -------ाााायााय्यिपिििियसययययियचच्ययारययार स्थाय क
| ॥ ५ ति न त ल ९
पड्यन्ते य्तय योगनिष्ठा ज्ञात्वात्मनिं मम त त्रनन्तिं ॥६१॥ ते श्रीक्रमेपुराणे उत्तरां व्याषगीतामु पंचचत। रञ्च)ऽध्यायः॥४५॥ |
तिस्वषटपधक््॥५॥ त दग्ध्वा सकट विशम बह्मशचिरो मइत्॥ ||
८9 2 ८ 2४ -
^^.
~~~ ~ ------~ ~~ ~= ~~ ~~ --~ -- --------------
क श =
न्य
<
1
१,
१०
<
(~|
4८
[कि षे ॥।
| !) १९९९.
#+
| देकमव्ययम् ॥ ए संहः भूतानि तक्छानि च महेषः ॥ १९ ॥ त्रिथोभयाति चान्ोऽन्ये प्रधानं पुपम्परम् ॥ प्रधानपुपोरनयोण
हर अस्तः ॥ २० ॥ महश्वरेच्छाजनिता न सयं षिते टयः ॥ युणताम्यं तदव्यक्तं प्रक्तिः परिगीयते ॥ २१ ॥ प्रधानं जगतो
नमायात॒त्तमचतनम् ॥ इूटत्याव्नमया ह्यात्मा कवर पञ्चविश्रकः ॥२२॥ गाते बुनिभिः पाक्ष महनिष पितामहः ॥ एवं पहर
क्तन् राक्तिमाहथय युवा ॥ २३ ॥ प्रधाना विशिषान्त द इद्र इति श्रुतिः ॥ योगिनामथ पषा ज्ञानविन्यस्तचेतष्टाप् ॥ २४ ॥
त्वान्तकृचव ठव विदधातीह रोकरः ॥ इत्येव भगव्ुदरः संहारं ङे वशी ॥ २९ ॥ स्ौपिक्ा मोहिनी शक्तिनीरायण इति
तिः ॥ [दरण्यगम। भगवरजगत्तदसदात्मकमप् ॥ २३ ॥ सृमेदगप प्र्तेस्तन्मयः पञचविशङः ॥ दुखाः स्वगाः शान्ताः सास
व्यवस्थिताः ॥ शक्तयो व्रबरविष्णीशा युक्तिपुक्तिफञपरदाः ॥ २७॥ पवैराः स्ेवन्धाः शञाश्रतानम्तभोगिनः॥ एकमवाक्षरं
ुम्परधानेश्वरात्मकम् ॥ २८ ॥ अन्याश्च शक्तयो दिव्यास्तथ पनित सदशः ॥ इत्येते विविधेन शत्तथ(दित्यादया ऽपरः ॥
कस्याः सदघाणि देहानां षै शतान च ॥ २९॥ कथयन्ते चे माहत्म्याच्छक्तिरेफैव निग ॥ तां शक्ति सयमास्थाय स्यं
महेश्वरः ॥ ३० ॥ कणति वििधान्देहान्हश्ते च टीख्या ॥ इन्यत सवैयन्ञषु ब्रद्नगेवदवादिभिः ॥ ३१ ॥ सवंकामपरदो श्र
इत्येषा वेदिकी तिः ॥ प्वाषामेवं शक्तीनां ब श्रः ॥ ३२ ॥ प्राधान्येन स्मरताः देवाः गच्छथः परमात्मनः ॥ जभ्य
स्तीद्रगवान् परमात्मा नातनः ॥ ३३॥ गीयते पवेमयात्मा शढपणिमहेशवरः ॥ एनपेके बदन्त्यनि नारायणमथापरे ॥ ठ ्खपाणिमंहशवरः ॥ एनमेके बदन्त्यभि नारार्यणमथापरे ॥ ३४ ॥
पर प्राथ बरह्माणपपरं जशः ॥ ब्रह्मविष्णव्िवंश्णाः पव देवास्तथकयः ॥ ३५ ॥ ठएकस्थवाथ रदस्य भेदास्ते परिकीततैताः॥
थ भद् समाचर्य यजन्ति परमेश्वरम् ॥ ३३ ॥ तत्तद्रूपं सम।स्थाय प्रददाति फडं शिवः ॥ तस्मादैकतरं मेदं समाधित्याि|
~~ --- ~ . “~~~ क्ण्यस्मयरीन्न्ककर्यम
4 = 4, = =“
„60, 2 ?
€ 2/4
3 1.2
=
== द्द < ष
९ वियोजयत्यथोऽन्योन्यमिति पा० | २ संप्तारकरणीति पा० । ३ स्पायिकेतिः स्थापिता इति पा० । ७ सवेतः इति । ५ तां तां राक्ति समाधायेतिः तां स्वराक्ति समास्थायेति || (
पा० | ६ पसवैरार्वत्यारना इति पा०।
।
र
©
= {<
<<५
क
2८
न
य
यात्रतम् ॥ ३७॥ आरषयन्महादेवं थाति तत्परमं पदम् ॥ किन देव महादे पषेराक्ति सनातन् ॥ ३८ ॥ आराधये गर्द
उव वाथ [नेगुनम् ॥ मया प्रोक्तो हि भवतां योगः प्रागेव नियंगः ॥ ३९ ॥ आरुरुशुस्तु सगुग प्रनयतपरमश्वरद् ॥ पिनाकन
ननयन न।टल ज्त्तिवासतम् ॥४०॥ सेक्ममिं वा सहतराकोचिन्तयेद्रेदिक श्रतिः ॥ ९३ यागः सादे ?: सम।ज। सुनिप्गराः ॥ ९१ ॥
अत्राप्यज्ञक्ताऽथ इरं वि ब्ह्माणम्च॑येत् ॥ अथ चेद्तमथेः स्यात्तापि घुनिषु्गाः ॥४२॥ ततो व पथिरकादीन् पूनथेदर्तिंगुतः॥
तस्मात्स्वाच् परित्यञ्य देवान् ब्रहमएरोगमान् ॥ ९३ ॥ आराधयेद्विषटपक्षमादिमिष्यान्तसंस्थितम् ॥ भक्तियोगतमापुक्तः सधमेनि
तः दाच ॥ 88 ॥ तश खूपमास्याय जापताद्यात्यान्तकं शिवम् ॥ ए यागः स्वादः सभज्[ऽ्यन्तभूषिनः ॥ ४९ ॥ य्था
वेषे प्रङवराणः प्रा्ुयादशवरम्पदम् ॥ दे चन्ये भावने शद प्राक्त भपतामिंह ॥ ४६ ॥ अथापि कथितो योगो निनीजश्र सवी
नकेः ॥ ज्ञान तदुक्तं नेमाजपु हि मवतां मया ॥ 9७ ॥ विष्णु रदं पराचञ्च तमजं सधयहपः ॥ अथ वासादकान्दवान्
तपस् [नवयतात्मवाय् ॥ ४८ ॥ पूजयत्पुरव विष्णु चतशरूत्तिपर हरम ॥ अनादृनिधन दंव वासुदव सनतिनम् ॥ ४९ ॥ नारायण
जगयानिमाकारं परमम्पदम् ॥ तलिङ्ग्री नियतं यदयुकत्तदुपाश्रपः ॥ ५० ॥ एप ए विधिव स्भावने चान्तिमे मतः ॥
इत्यतत्कथतं ज्ञनं भविनक्तश्रयमस्म् ॥ ५१ ॥ इन्दरवुप्राय मुनय काथेतं यन्मया पुरा ॥ अव्यक्तात्मकमेवदं चतनचतन
जगत् ॥ ५२ ॥ तद्वैरं पर तन्न तस्माद्रब्ममय नगत ॥ चूत उच ॥ एताषदुक्ल्ा भगराव्वरराम जना
देनः ॥ तुष्षुटुनयो विष्णुं शुकम सह माप ॥ ५३ ॥ भुन उचुः ॥ नमस्ते कूरैषपाय विष्ण परमत्ममे ॥ नारायणाय विश्वाय
वडुदिवाय त नमः ॥ 4५8 ॥ नमी नमह्ते केणोय गोदिन्दाय नमा नमः॥ माधवार्यच ते नित्यं नमा यत्तैधशयच ॥ ९९ ॥
० सा त ण काक
=-=
<~]
< ~
©
^ ४
०61}
जा क म क, क ==
वकाय
| ः दै ~
"~~~
म
८२ 4
(< ८21 8 ८0 22 2 = 22 र >< -2
प्ट
१
॥१६०॥
कको
१ पद्यसनस्थं शकमामं चिन्तयेदेदिकीपि पा० । २ प्रिवने भारते यद्रे दा | ३ संपन इति पा | 9 तद्धक्त्तदपाश्रप इतिः नियतस्तद्धक्तस्तद्पाश्रय इति पा° |
९ विपित्राद्ये भामने चानिके मत दति पा । 8 प्रद्यत्रवेदुक्र तं मुनये यनमा पृधति पार 1 ७ माधत्राय नमस्तुभ्यमिति पार |
22 -
१
| | स्गपविगदनाय नमऽप्रातहतात्मने ॥ नमा यागाधिगम्याय योगिने यागद़ायिने ॥ &३ ॥ दवाना प्रतय तम्प दवात्तरमनायत॥
ष्ट
चै (क
न श दविक जक
८.
५
५ | नन्दाय नमस्तुभ्यं मायातीताय ते नमः ॥ ५७ ॥ नमो युडलरीराय निर्गणाय नमोऽ ते ॥ पुरुषाय एराणाय सत्तामाध्स्यश
८ |पिण ॥ ५८ ॥ नमः सस्याय योगाय केवखय नमोऽस्तु ते ॥ षमेज्ञागांभिगम्याय निष्कडाय नमोऽस्त ते ॥ ५९ ॥ नमस्त
& | यागतत्ताय महायोगेश्वराय च ॥ प्रावरणां प्रमे वेदवा ते नमः ॥ ६० ॥ नमो बुद्धाय शुद्धाय नमो युक्ताय हेतपे ॥ नमो नमां
| सदत्शिरते त्यं पदत्ाक्षाय ते नमः ॥ नमः सददस्ताय सदघठचरणाय च ॥ ५६ ॥ ॐ नमो ज्ञानहूपाय विष्ण परमात्मने ॥
| नमस्तुभ्यं मायिने वेधे नमः ॥ 23 ॥ नमोऽस्तु ते वराहाय नारतिहाय ते नमः ॥ वामनाय नमस्तुभ्यं दवीकेश्चाय ते नमः ॥ ६२ ॥
भवव्स्तवत्सरप्ादेन स्वेषस्तारनारनम् ॥ 8९ ॥ अस्माभिर्िदतं ज्ञान यज््ञालामृतमश्ते ॥ शुताश्च विविधा धमां वशा मखन्तराणि
प ॥ ६९ ॥ सग प्रतिसृ व्ह्माण्डस्यस्य विस्तरः ॥ तवं हि सवंनगत्साक्षी विश्व नारायणः परः ॥ §8& ॥ आात्रमरस्यनन्तांत्मा
१म रारणह्ताः ॥ हूत उवाच ॥ एतद्रः काथतं विप्रा भोगमा्षप्रदायकम् ॥ §७ ॥ कोम पुरशणमविरं यजनगाद् गदाधरः ॥
रमन् एराण र्म्यास्तु सम्भवः काथतः पुरा ॥ ६८ ॥ मोहायाशषभरूतानां वा देवेन योजितः ॥ प्रजापतीनां सर्गास्तु वणेधमाश्
रतयः ॥ ६९ ॥ धम।थकाममाक्षाणां यथावहश्नणं शुभम् ॥ पितामहस्य षिष्णोश महेशस्य च धीमतः ॥ ७० ॥ एकत्वञच पृथकत्व
(२१ प३यतः ॥ भक्तानां उक्षणम्पोकते समाचार भोजनम् ॥ ७१ ॥ वरणा्माणां कथितं यथावदिह उक्षणम् ॥ आदितर्मस्ततः
१।द०डब्रणपतकम् ॥ ७२ ॥ दिरण्यगभेः सगेश्च कीरसितो ुनिपुङ्पाः ॥ कारुप्तख्याप्रकथनं मादाप्म्यञ्चेशरस्य च ॥ ७३ ॥
नलः ययन नामनिवेचनं तथा॥ वराहवपुपो मूधो भूमेरुद्धरणं पुनः ॥७४॥ सुख्यादिसगेकथनं सुनिप्गेस्तथापरः ॥ व्याख्यातो
न ~~ = ~ ~
ज न ड = ५
९ परमात्मस्वरूपिणे हतिः, परमाथस्वराणे इति पा० | २ घर्मह्धानाधिगम्याय निष्कलाय नमो नम इति पा ३ व्पोषृरूपाय इति पा । ४ स्वगोपपरगेदत्रे च नमोऽ
वतिह्तायि चत १८ । ५ जनन्तात्ान्नाते) चातु बहि रः मवानतिपा० | 8 माहात्म्य शोषन्रतानामिति पां ।
~ --------------- ययया
य ययि
कि
(निः 4
८
॥
प्छ
म
८८
9 |
9
रदरग ख ऋषिषगेशच तापः ॥ ७९ ॥ धर्मस्य च प्रनापतमैस्तामपादयत्रमेवं ठ _॥ चभ्१०:॥ वदुः स्थादन्तदेहपषंशनष् ॥ ७९ ॑ ।
पद्मोद्धवत्वं देवस्य मोदस्तस्य च धीमतः ॥ दशंनश्च महेशस्य माहात्यं विष्णुनेरितम् ॥७७॥ ।दव्यलदपदान २ ह्मण दु
सस्तवां देवदेवस्य ब्रह्नणा परमेष्ठिना ॥७८॥ प्रघारो गिरिङस्याय वरदानं तथव च॥ पाद् विष्णुना तद राङ् ८ । महात्मनः ॥
रदानं तया एमन पिनाकिनः ॥ वथ कथितो विपा मधुकैटभयोः एर ॥ ८० ॥ अपतारोऽथ दसय वरहणा नानिषडनात् ।
एकीभाव देवेन ब्रह्मणा कथितः पुरा ॥ ८३ ॥ विमोह बऋगशाथ संज्ञानात् हरेस्ततः॥ तपशचप्णमास्यात् द्वदवस्य चमत ॥८२॥
दुभौवो महेशस्य छखारत्कथितस्ततः ॥ शुद्राणां कथिता सृष्ि्त्रणः प्रतिषेधनम् ॥ ८३ ॥ भरति-4 दृवईवस्य वरद् न(पदराक्( ॥
न्तद्वन देवस्य तपश्वथौण्डजस्य च ॥ ८० ॥ दृगनं देवद्वस्य नरनारा शररत ॥ देव्या वभगुकृ न द्षदेवात्पिनाकिनः ॥८५॥
ेव्याथ पथात्कथितं दक्षपुत्रीत्मेव च ॥ हिमवहदितृसं च देव्या याथप च ॥ ८६ ॥ दसन दि यह्पय (धद्पिदर ॥
घ्नां सहश्च कथितं पित्रा हिमपता स्वयम् ॥ ८७ ॥ उद्देशो महदेवा वरदाने तथेव च ॥ मृगादीनां परन्ति रज्ञा वरस्य
विस्तरः ॥ ८८ ॥ प्राचेततल दक्षस्य दक्षयज्ञविम्नम् ॥ दधी चस्य च यत्तस्य परिादः कथितस्तदा ॥ <° ॥ तत रप: क ^0॥
पुनीनां बनिषुङ्गपाः ॥ रुद्रागतिः प्रषाद्श्च जन्तद्धनि पिनाकिनः ॥ ९० ॥ पितेमहो पदशः स्यात् कृत्यते व रणाय त॒ ॥ ९6५११
प्रनासमैः करयपस्य मश्चतनः ॥ ९१ ॥ हिश्ण्यकक्चिपोनौस्ो हिरण्य क्षवधल्तथा ॥ ततश्च शापः कवता द्वद सिन।क९५ ॥९२॥
नियहन्थान्धङत्याथं गाणपत्यमदत्तमम् ॥ प्रहाद्निय््थाथ वडेः तंयमनन्त्रथ ॥ ९ ॥ बाणस्य ननन्रहवा प्रषादस्तस्य
शकिनः ॥ ऋषीणौ वंशविस्तारो रज्ञां वंद्याः प्रकीरतिताः ॥ ९2 ॥ वमुद्ात्तत्। पिष्णा।रुततिः सच्यपा हए । द्र₹नञ्च।पमन्य।५
द. 9
॥१६१॥
म
नि प्त 3 2 ध चर
~~.
=
>
6)
॥ १६१ \
¢ ®+ क
| „भ ९
१ वरदस्य ततः परभित्ति पा० । २ देवस्य कथितस्तव, देवस्य व्िष्छना सह तत्सत इति पा०। ३ तत्त) शत्च दत 1 | 8 वरश्चह्पस्य ददानि) पिश्वदूपस्य दशनानि
पा, । ९ पितामहस्योपदेश इति पा 1 & रक्षणाय इति, कगेत्तितं रक्षाव चति पार ।
410 + 0८ 138 चच ठ,
( च ॥ ९९ ॥ वृर्छभा महादव च्छा म्ब पिलेचनप् ॥ कैडाप्णपनश्चाथय निप्राहस्तस्य लाङ्कगः ॥ ९६ ॥ ततश्च
कृथ्यतं भातिद्राखत्यां निवापनम् ॥ रक्षणं गरडनाथ नेता शब्रमहावछन् ॥ ९७ ॥ नारदागमनं चै यात्रा च गहत्मतः ॥
ततन कष्णागमन पुनानामध्रमस्ततः ॥ ९८ ॥ नत्यक्र वाहुदवस्य सवराचनं तथा ॥ माकेण्डयस्य च पुनेः प्रन
प्ात्तस्ततः परम् ॥ ९९ ॥ दिगाच्ननिमित्तञ्च लिल्यापि सडिगिनः ॥ याथप यतं चाथ टगाद्र भिरे च ॥१००॥
सिष्णास्तथा मध्ये कीत्तिता ुनिपुंगवाः ॥ मोहस्त्ोरवे कथितो गमनथोडतो ह्यधः ॥ १०१ ॥ सस्तो देषदेवल्य प्रसादः परमे
नः ॥ अन्तद्धानच छगस्य साम्बात्पत्तिस्ततः पम् ॥ १०९॥ कं(त्तिता चानिह द्रस्य सपुतपत्तिदविनात्तमाः ॥ कृष्णस्य गमने
दन पणमायातस्तथा ॥ १०२॥ अनुरापिनच् कृष्णेन वरदानं महासनः ॥ गमनञष ज्गष्णस्य पाथंस्याप्पये दङ्ञनम् ॥ १०४ ।
कष्णद्रेपायनस्योक्तं युगषम।; सनातनाः ॥ अदुत्रह्/ऽथ पाथंह्य वारण्या गतिस्ततः ॥ ३०५ ॥ पाराज्ञय्प च युनेव्याषस्याद्त
मगः ॥ वाराणस्याम् माहास्म्यं थानात वणेनम् ॥ १०६ ॥ ग्पातस्य तीवा च देव्याथेप्रय दैनम् ॥ उद्राघनञ्च कथितं
रदन् ततचव च ॥ १०७ ॥ प्रयागस्य च मदत क्षुत्राणामय कीत्तेनम् ॥ फरञच विपुर धिप्रा माकैण्डेयस्य निगमः ॥ १०८ ॥
वनानां स्वरूप ग्योतिषाख निवेशनम् ॥ कीतितैश्चापि ववौणं नदीनाञ्च नियः ॥ १०९ ॥ प्ैतानाञ्च कथनं स्थानानि च
द्वाकृ्ास् ॥ द्वूषाना प्रावेभागश्च चेतद्रापोपवणनपम् ॥ १३० } सुषम केरपस्याय मारातम्यञ्च महामनः ॥ मन्वन्तराणां कथनं
8.
क, | द| शु 2 ~|
८ ८
~ ~ _- - ----
१ साद्धन्िदररिनमिति पा० । २ तरिधा शक्तिषैहार्मना इति) जित्वा रघ्रन् महात्मनेति पा०। ३ घ॒नीनामागतिस्ततः इति, सुनीनामागम इति पा० । 9 यथार्थं काथितश्वाथ
रद्गातिभावएतवर चेतिः सओत्मकथनख्ाय हिद्गातरिभौष एव च इति पा० | ५ तीयेयाता तु व्षाष॒प्य इति प[० । ६प्षिनागां सनिपुङ्गषाः इति परा । ७ की्यन्ते चेव वर्षाणीति
(पार । < शेतदीपस्य वणेननिति पार ।
(2229८ द 2 = --~ 2
~
विष्णामाहत्म्यमेव च ॥ १११ ॥ वेदजालप्रणयनं व्याक्ठानां कयत ततः ॥ अदस्य च वेदृत्य कथितं भुनिषुङ्धयाः ॥ ११२ ॥
6 योगेश्वराणां च कथा जिष्याणां चाथ कौत्तनम्। गताव विविधा गद्या इश्वरत्याय क।त्तिताः॥११३॥ पणाश्रपाणामाचायः प्रायन्पत्त
॥ वाधस्ततः ॥ कपाख्ल च इदस्य भक्चाचरणमेव् च ॥ ११९ ॥ पतितेतनामाष्यानं तथानं च् वर्नणयः ॥ तथा मकणकस्याव
एन्कि ग, ह
७ निग्रहः कातिता द्विजाः ॥ ११९५ ॥ वधश्च कथितो विप्राः कारस्य च समाप्तः ॥ देवदाशूलन शंभोः प्रवेशो माधवस्य च ॥ ११६ ॥
॥ दशान षट्कुखयानां देवद्पस्य धमतः ॥ वरदानं च देवस्य नन्दने त प्रकातितपर् ॥ ११७ ॥ नेमित्तकश्च कथितः प्रतिप्तमस्तत
& परम् ॥ प्रङ्तः प्रख्य्ाड सवानां याग ए च ।॥ ११८ ॥ एं ज्ञाता एरणस्य क्षप कीत्तपे् यः ॥ सवेपापविनिमुका त्रब्मखके ॥
॥ महायत ॥ ३१९ ॥ एववुक्ला त्रप देवामादाय पुष्षात्तमः ॥ तन्त्यभ्य कूमतस्थानं प्रजगाम हरस्तदा ।॥ १२० । देवाश्च सप मुनय
& नि
स्वानि स्थानानि भेजिरे ।। प्रणम्य पुरषं विष्णौ ग्रहीता ह्यपरतं दविजाः ॥ १२१ । एतत्पुराणं षकरं भाषितं कू्रूपिणा । पाक्षाशवा
~=
८ ।
~
<
‰. पु
¢ २६९
"^~ ९ <<
~~~
अ ४६
८.
न
~
धेदेवेन विष्णुना विश्वयोनिना । १२२॥ यः पठेततं पिप्रा नियमेन समाक्षतः॥ सषेपापविनिभक्तो अह्खोके महीयते
॥ ५२३ ।। छखत्वा चैव या दृब्ाद्धशखे कात्तिकेऽपि पा । विप्राय वेद्षिदुषे तस्य पुण्यं निबोधत ॥ १२० ॥ पसपेपापापनिशुक्त
न्ती
सते रवत्तमन्त ॥ भुक्त्वा तु बएखसमत्या भागान्दन्यान् अ भ्न[च् ॥ १९५ ॥ तत स (पस्द विप्राणा नायतं इर ॥
पूवस्कारमाहास्म्याद्रघयावेयामवाघ्ुयात् ॥ १२६ ॥ पटिताव्यायमेवेकं पषेपापः प्ष्ुच्यते ॥ याऽथ विचारयत्सम्यक् प्राप्रातिं परम
पदम् ॥ १२७ ॥ अध्यतव्यामेद् पुण्य रिः पणि पषेणि ॥ श्रोतव्यश्च द्नश्रह् महपितकनाश्चनम् ॥ १२८ ॥ एफ़तस्त॒ पराणान
प
१ पुण्या इश्रस्यातुकीतिताः इति पाठ । १ पतित्रतायाश्चाख्यानामिप्ति पा । ३ मदीच्पायाश्च ए चो १०। ४ रद्रछके इतिः भिष्णुलाक्रं इति पा० | ५ स्वस्यानख्च जगाम ॥ १& ॥
हेति? स जगाम हरिः परभृरिति पा० 1१ वैशाखे मास सुत्रतः इति पाः |
=
पेतिहसानि ज्त्स्नराः ॥ एकन प्रमं वेदेतदेवातिरिच्यते ॥ १२९ ॥ ३९ पुरणं युक्तकं नान्यत्ताधनफे परम् ॥ ययावदं
वन्द नारायणा हार ॥ १३० ॥ कत्यते हि यथं षिष्णुनं तथाऽन्येषु सुव्रताः ॥ ग्राह्म पौराणिक चेयं संहिता पापनाशनी |
| १९१ ॥ अत्र तत्परमं व्रह्म कोत्यते हि यथाथतः ॥ तथानं परमं तीथ तप्ताश्च परं तपः ॥ ३२॥ ज्ञानानां पमं ज्ञानं व्रतन।| 8;
) || पसम जतम् ॥ नध्यतव्यमिद् शां वृषर्त्य च सतनिध। ॥१३३॥ यीऽर्थते च मोहयता स याति नरकान् वहन् ॥ धराद वा एकि
२५ अव्य चद् द्नातिभः॥ १३९ ॥ यज्ञन्ते तु विरोपण सदोषविशञोधनम् ॥ सुषु गामिदं शाघ्ठमध्येतध्ं विहेपतः ॥१२५॥ |
| भोतव्यञ्चाथ मन्तं वेदथेपखिविहणम् ॥ ज्ञाता यथावद्भरन्दान् ्राषद्धक्तष्युतान् ॥ १३६ ॥ एवेपापविनिषुो तह्मपायुगयमाप्
त् ॥ याऽश्रहधानं पुरषं द्याचाधा्मिके तथा ॥ १३७ ॥ सम्य गत्वा निश्यार् डयुनां योनिं ्नत्यधः ॥ नमस्फृत्य हा विष्णु
नगान सनातनम् ॥ १३८ ॥ अध्यतव्यमिदं श्चा कृष्णद्रे१।यनं तथा ॥ इत्यान्ञा देवदेवस्य विष्णो रमिततेनतः ॥ १३८ ॥
रसशयस्य पपरपन्यात्स्य च महात्मनः ॥ शरुता नरायणाद्वाननारदो भगवानृषिः ॥ १४० ॥ गोतमाय दरौ पुं तस्माच प्राश्चर॥
| "यरुणभप भगवार् गगाद्वारे मुनीश्वराः ॥ १६१ ॥ मुनिभ्यः कथयामात् धमेकामाथेमोक्षदम् ॥ ब्रह्मणा कथितं पूरं सनकाय च
। मते ॥ १४२ ॥ सनर्वमाराय तथा स्वेपापप्रणाशनम् ॥ सनकाद्भगान् साक्षा्टो योगवित्तमः ॥ १४२ ॥ अपाप्तपानश्च
(क
। रसा कवसादुदसुत्तमम् ॥ सनत्कुमारद्धगान्सुनिः सत्यवती हुतः ॥१४९ ॥ एत्पुसणं परम व्यासः सर्वाथेतञ्चयम् ॥ तस्माव्या्ता
=
१ (ला 2
भ
2 न
<.
(
~ --- -- ~ -
ग 2
१ इद् पुराण त्यकत्वेकं नास्त्य परतान् पसमात् पा 1 २ योऽ यीत् सत्तम् दयात्मा प्रातीति; योऽत चेव माहात्म्यं स णते इति प। वरप्णद्धेपायनोऽत्रवी
| दिति पा०। ७ परमात्मनः इति पा° |
=
ब
| व्र त हकाल वषय
ङ्. पु. | | दहं त्वा भवतां पापनाशनम् ॥ १४५॥ उविषानवे भवद्भिश्च द्तय पामे ल॑ने ॥ तस्मे व्यासाय भने सपजञाय म ॥ क ॥
॥१६३॥ | पाराञ्चयाय शान्ताय नमो नारायणात्मने ॥ यसमात्जायते कृत्स्नं यत्र चेव प्रटीयते ॥ नमस्तस्मे सुरेशाय विण करमेण
५ ~ _ (=. ९ 9० > 5 ^ ट् ^ ध्य ¦: ॥ ९ ॥
॥ १४७॥ इति शरे का ंितयपतदे गीता पड्चताररो ऽम् न
॥ समातोऽयं मंथः ॥ 5
2
२
|
न 3
॥
८व
>|
9
अ०२४
॥ १६९ ३॥
(क
इ्लोकारण्मं
प्र॑गारकोऽपि लुक्रश्च ४१.१०
प्रंशक षट्शतं ५.१२
ग्रशान्तरेण भूम्यां १.४८
प्रकस्कादेव हिसातु (उ) २९.३४
ग्रकामतः कृते पापे (उ) ३०.१७
ग्रकामादव्रतभावेन २२.८०
प्रकामो वा सकामो ३७.२३६
ग्रकामो वां सकामो (उ) ४१.१०३
प्रकार्य कायं जननी १२.८०
ग्रकु्बाण॒स्तु विप्रेन्द्रा . २.४६
श्रकत्वा तु द्विजः (उ) १८.११६
श्रकृत्वा पादयोः शौच (उ) १३.१०
ग्रक्रत्ा विहितं कमं (उ) ३०.२
श्रकरत्वा खमिदाधीनं (उ ) २४.१३
गरंकोल्लन्तु ततो गच्छेत् (उ) ४१.६३
व न 2 न्त्व / ५
ग्रकल्लश्रूल उद्ाच्प (उ) ४१.९१५
= => --~ 9 ह > ५ ~`
श्रक्रव्यादान्वत्सत रः पुष्ट (उ) ३३.२३५
प्रक्ररस्य स्मतः पुत्र २६.८४५
भरकरूमेमह। पुराणम् : श्लोकानुकमणी
क्लोकारस्म
ग्रक्रोधनान् सत्यपरा-
श्रष्याय-षलोक
२.१४
परक्रोधनोऽत्व रोऽमतः (उ) २२.६
$ क्षऽदः कृमाररच ५.३.२१५
ग्रकषप्रमाण॒मूभयोः ४१.३१
ग्रक्नषय तत्तसस्तप्तं (उ) ४२.५
गरक्षयं मोदते कालं (उ) ४१.२४
ग्रभ्रयजञ्चाग्ययञ्चव (उ) ३७.३६
ग्रगोत्रा गोमती १२.१६३
ग्रन्नि कायं ततः कुर्यात् (उ) १२.१७
प्रग्निती्थः द्विज श्रेष्ठाः २५.७
ग्रग्निना भस्मना चैव (उ) १६.३२
प्रगिनि प्रवेशं च कुर्यात् (उ) ४१.५०
प्रपत प्रत्रशेऽथ जले (उ) ४०.२१
अ्रएिनिमसर्प्रपतने (उ) २३.६९०
म्रगिविष्टूदति रा त्रश्च १४.९
ग्रमनिहोत्रञ्च जुहुयात्पञ्च २७.७
ग्रग्निहोत्रन्तु \उ) २४.१
ग्रम्नि हौत्रपरो विद्वान् (उ)
ग्रिनिहोत्रास्परो (उ)
इलोकएरम्न प्रह्याय-इलोक्त
ग्रग्नीनात्मति संस्थाप्य (उ) २८.२
ग्रगनैः परिचमतो ञ्चे (उ) १६.१०२
ग्रग्नौ वेदम इमशाने (उ) १३३७
ग्ररन्यगारे गवां (उ) १२.१२
ग्रग्यभवे तु विप्रस्य (उ) २२.४८
ग्रधो रथोररूपाय (उ) ३९.२६
ग्रघ)पयदमित्रघ्नो २१.२२
ग्रद्ध सुमन ष्याति १४.१०
ग्रद्खारक।दने प्राप्ते (उ) ४१.६७
ग्रद्धःल्यग्रे स्मृतं दवं (उ) १३.१७
म्रचिन्त्या केवलानन्त्या १२.६३
ग्रचिरादेव तन्वद्ख १४.२२
ग्रचिरेणाय कालेन ३६.९६
ग्रच्चयं न्ति महादेवं ४९.३१
ग्रजकपादे कुप्यं स्यादाहि (उ) २०.१५
ग्रजो विदवस्प कर्त २०.३८
ग्रज्ञानादन्यथाज्ञाना- (उ) २.१७
२१.६९ ग्रज्ञार्नाद्यदि वा ज्ञानात् (उ) ३६.३५
२४.९२ प्रट्यः पवंताः पष्या- (उ) २२.१७
नि
ह्लोकारस्म प्रव्याय-इलोक शलोक्ारम्घ् प्रध्काध-कलो कष
ग्रट्टशला जनपदाः शिवः ३०.१२ भ्रत्र दैवो महादेवो (उ) ४३.१५
ग्रतः ऊर्ध्व १९.२८ श्रत्रे नित्यं वसिष्यामि (उ) ३७.५७
प्रतः परं प्रवक्ष्यामि (उ) ३०.१ ग्रत पूर्वं स भगवानु- (उ) ४३.१४
प्रतः परं प्रवक्ष्यामि ४१.१ प्रत्र पुवं हषी केलो
प्रतः परं प्रक्ष्यामि (उ) ११.९१ म्रत्र प्राणान परित्यज्य (उ) ४३.१६
ग्रतः स्नानं विनां पृं (उ) १८.६ श्रत्र लीक गृस्रंह्या ४४.५
ग्रतिधिषैस्य नानाति (उ) २२.३२ श्रत्र साक्षान्महादेवः ३२.५
ग्रतिवृद्धं तदात्यथं- (उ) ४५.४२ श्रत्र सिद्धिपसां ३२.१६
प्रतीत कल्पावसाने तमो भूतं ६.६ प्रव्राप्य राक्तोऽथ हरं {उ) ४६.४६ ;
ग्रतीतानागतानीह् ५१.१ ग्रतरैः पुत्रोऽमवदह्भिः १६.१८ 4.
ग्रतीतान्यप्य संख्यानि (उ) ६.४४ श्रय किञ्चित्प्रमादेन (उ) २३.६४ |
प्रतीते सूतके प्रोवतं (उ) २३.२१ श्रयं चैत्कस्यचिदियं १५.५२ ‡
ग्रतीत्य वर्तते ५०.२९१ श्रथ तस्य वलाहेवाः १६.२ 8
ग्रतीपरुषं वाक्यं (उ) ` ३८.२२ प्रथ दीधेण कालेन १०.२ ६ +
श्रतो गूढृमिदं स्वं (उ) ४५.२४ भ्रथ देवो महादेवः (उ) ३१.५८ #
श्रत्रः तत्परमं ज्ञानं ३२.४ ग्रथदेवो महादेव- (उ) ३१.८२ ; #
ग्रत्रः तत्परमं ब्रह्म (उ) ४६.१३२ श्रथ देवो हृषीकेशो २५. .
भ्रत्र देवर्षयः पूर्वं ३२.१० श्रथ पिण्डाच्च शिष्टान्नं (उ) २२.५
ग्रत्र देवाः सगन्धर्वा (उ) ४३.११ प्रथ रयचरणं १७.६४ |
३
भ्रथवं िरसोऽष्येता (उ) २७.३३
ग्रथ शिरसो वेत्त ` २.१९
भ्रथर्वाङद्किरसो नित्यं (उ) १४.४६९
ग्रथवाऽन्दुपादाय (उ) २९.४
ग्रथवा जायते विप्रो १२.३१६
ग्रथवा देवमीशानं (उ) १८.६४
श्रथवा यदि कर्माणि ३.२०
अथ वैराग्यवेगेन ३.६
ग्रथ शिष्यान् स ५२.१२
ग्रथ श्राद्धममावास्यां (उ) २०.१
धथ सन्ध्यावटे रम्ये ३७.२८
ग्रथ सा तस्य वचनं १२ २४६
प्रथ हेतिः प्रहंतिश्च. ४२.८
ग्रथागस्य गृह विप्र (उ) १८.४७
थाण्ड भेदान्तिवपात १७.५६
अथातः सम्प्रवक्ष्यामि (उ) २६.१
प्रथाल्मनि समद्राक्षीत्तमो- ८.३
ग्रथानुगृह्य शकरः {उ} ३६.३३
ग्रथान्तरिक्षे विमलम्पर्यन्ति ३६.७
श्रथान्धको महेश्वरी. १६.२१६
ग्रथान्या पदयनगरी देशः (उ) ३६.१०
प्रथान्वपरयदीशानं (उ) ` ३१.३२
ग्रथापि कथितो योगो ४६.४७
ग्रथात्रवीत्कालस्द्रं (उ) २१.८६
प्राब्नवीद्राजपुत्रः २२.३५
ग्रथावलोकयेदकं हंसः (उ) ३४.१२५
ग्रथावसथ्यादभगवान्- (उ) ३४.१२५
ग्रथारोरन्थको नाम २४.३०
ग्रथासीदभिजित्पुत्र- २४.६२
ग्रथास्मिन्नन्तरेऽपर्य- १४.३२ `
ग्रथास्मिन्नन्तरे दिव्यमासनं १.४६
ग्रथतत्सवंमखिलं २६.५१
ग्रथृतान ब्रवीद्राक्यं (उ) १.१०
ग्रथेवञ्च दनोः १८.८
ग्रथोन्तरिक्षे विपुलं दीप्यमानं ३६.२१
परोपतस्थे भगवाननादिः १७.५५
ग्रथोपतिष्ठेदादित्य मूर्ध्वं (उ) , १८.७३
ग्रथोकंशी राजवर्यं - २३.३२
ग्रथोवाच विहस्येशः (उ) ३८.२७
छो मंपरहापुराणम् : इलोकानुक्रमणी
ग्रथोवाच हृषीकेशो
छ्रदन्तजातम रणं (उ)
ग्रदशंनमनुप्राप्तो दक्षा
ग्रदितिरितितनुस्तददरिष्टा
ग्रदितिः सुषुवे
ग्रहश्यः प्रययौ --
प्रहष्ट्वा तत्र गोविन्दं
ग्ररष्ट्वाप्सरसं तत्र
ग्रदेरकाल योगस्य (उ)
ग्रह्भिद शगुणाभिर्च
ग्रद्य मे सफलं
ग्रदरेतमचलं ब्रह्म
ग्रधमचिरणो विप्रा
ग्रघर्मो मूनिशादुलाः
ग्रधः रायीत नियतं (उ)
प्रधः शयीत नियतो (उ)
प्रधः शिरस्तु यो |
ग्रधामिका निराहरा
प्रधियज्न ब्रह्म (ड)
ग्रधीतनाशनश्चंव (उ)
१.४२
२३.१६
१५.८०
१६.१७
२०.१
१६.५३
२६.२०
२३.२४
११.४७
४.४२
३६.६
१२.२६३
व 6
२.३४
२७.१६९
३२.१५
२०.६
२०.२३
१८.१५
२१.४६
¢ ।
प्रधौतपेदो भगवान्वन्दी (उ ) ४३.२५
ग्रधीत्य विधिपद्रेदादानाथं (उ) १५.३३
ग्रधीत्य वेह्ान्विधि २०.३५
प्रधीयानस्तथा वेदान् (उ) २३.६९
ग्रथीष्व रातसुद्रीयं २०.६६
प्रध्यापनं चाध्ययनं २.३६
ग्रघ्यापयन्ति वे वेदा- ३०.२२
ग्रध्यास्ते देवगन्धवं - ४८.३५
ग्रध्येतव्यमिदे पुण्यं (उ) ४६.१२८
प्रध्येतव्यमिदं शास्त्रं (उ) ४६.१३६
भ्रतग्निरनिकेतः स्थान् (उ) २७.३५
ग्रनध्यायो भृज्यमाने (उ) १४.७०
ग्रलन्तद्ष्टिरकुद्रा १२.१८६
ग्रनन्तद्यनानन्ता १२.१५५
ग्रनन्ताः शक्तयोऽन्यक्ता ६.७
प्रनन्तेन च रांयुक्तं ४४.१७
मरनस्तो भगव्रान्कालौ १६.२३३
प्रनन्तो भोगिनां देवः (उ) ७.६
प्रनन्यचेतसः शान्ता (उ) १८.२८
प्रनन्य मानसो नियं १३.३१८
प्रनेन्या निष्फले तत्वे १२.८
ग्रनन्यामव्ययामेकां १२.४६
ग्रनपत्यः कूट साक्षी (उ) २१.४१
ग्रनयत्यः क्रतुस्तस्मिन् १६.१६
ग्रनया परया देवः १२.१३
ग्रनयंव जगत्सवं १.३५
ग्रन चितं पयु पितं (उ) १७.२७
ग्रनस्थ्नाञ्चंव हिसियां (उ) ३३.२९
ग्रनस्थिसञ्चिते विप्रो (उ) २३.४८
ग्रनाथञ्चैव निहूत्य (उ) २३.४२
ग्रनादिनिधनं चैव १.११३
प्रनादिनिधनामोघा १२.६७
प्रनादि निधना शवितः २.६२
ग्रनादिनिघना शक्तिर्माया (उ) €.
ग्रनादिमल हीनायः १०.५२
ग्रनादिमूल ससार- २६.७८
ध्रनादि रक्षयोऽनन्तो २५.१६
ग्रनादिरव्यक्त गुणा १२.७४
ग्रनादिरेष भगवान् ५.२३
ग्रनादिष्टे तु चकाहं (उ) ३४.२६
श्रनायासेन सुमहत्-
ग्रनारोग्यमनायुष्य- (उ)
ग्रनाशकन्तु य: कुर्यात्-(उ)
ग्रनालकानिनन्रत्तास्तु (उ)
ग्रनारचरसि भूतेषु (उ)
अ्रनाश्रमी द्विजीयः (उ)
ग्रनास्थिसिजते शूद्रे (उ)
ग्रनाहुता कुण्डलिनी
द्रनाहिताग्नयो विप्रास्त्रयो (उ) ३०.५
प्रतिकेतः स्थिरमति-(उ)
श्रनियुक्तासुतो यङ्च (उ)
प्रनिष्ट्वा वि्िवद्य-
ग्रनुक्रलं समासीनः (उ)
ग्नुग्येच्छया शूद्रं (उ)
अनुखृ्य च मा --
श्रतुग्राह्यो भगवता
२६.९६
३०.३७
१२.६३
४०.२६
४.६ श्रनु चानुचरो रद्र (उ) ३१.९०८
ग्रनुत्पादाच्च पुवेत्वा (उ ४.६२
ग्रनुत्पादाच्च पूवंस्मात् ५.१
ग्रनुपाढृतमासं च देवान्ननि १७.२२
ग्रनुपासित सन्ध्यस्तु (उ) ३४.५२
२४.५० ।
१८६५
२१.३४
२३.४६
१२.१२८
१९.८०
२८.७८
२६.२३
१४.४४ श्रन्तहिदच भगवान (उ) ३८.५१५
अर्त्पहते च सहसा (उ) ३५.६१
१.१०३ म्रर्तहिते भगवति १५.२३
२६.६६ श्र्ताहितोऽभवत्तेषां (उ) ११.१२०
१५.७५ श्रन्तहितोऽभूद भगवान् (उ) ३६.७८
ग्रनेकान्याश्रमाणि
२२.६६. श्रनेनेव (वधानेन (उ)
अनिरवच्यं महाथज्ञान्यो (उ) ३४.७४ भ्रन्तः करणजेभा व रात्मा (उ) २.२५
३.५ शन्त कान्तकृते तुभ्यं (उ)
ग्रनुवत्तंनमेतेषां मनोवा (उ) १२.२६
ग्रुशासनञ्च कृष्लेन (उ) ४६.१०४
श्रनतात्परदायच्चि तथा-(उ) १६.२१
ग्रनेक धमं शास्त्रज्ञा (उ) ३०.६
ग्रनेक भेद भिभनस्तु-- ४.९६
ग्रनेकाकार संस्थाना १२.८४
४८.२९३
२२.८१
श्रोक्मेमहाराणम् :: इ्लोकानुक्रमणी
ग्रन्तावसायिनांञ्चंव (उ) २५.२६
गरन्त्यजानां वधे चव (उ) ३३.२८
ग्रन्धकस्य सुतायान्तु २४.४७
ग्रन्धकारो मुनिकश्ष्चव ४०.२६
ग्रन्धके निगृहीत वं १७.१
ग्रलनञ्जेव यथाकामं (उ) २२.६३
ग्रनदानं तपस्तप्तं श्राद्ध-(उ) ४३.१३
ग्रलदुषी कुण्डगोलो (उ) २१.३९
प्रन्यच्च तीथं प्रवरं (उ)
ग्रन्यच्च तीर्थं प्रवरं (उ)
२५.१५
२५.१६
प्रन्यच्चमगधारण्यं सधं-(उ) ३७.६
ग्रन्यत्कुव्जाश्वमम्पुण्यं (उ) ३५.३३
ग्रन्यत्कोकामुखे विष्टो-(उ) ३५.३६
गरन्यत्पवित्रं विपुलं तीथं (उ) ३६.१
ग्रन्यथान हिमां (उ) १०.४
गरन्यदृगुह्यतमं ज्ञानं (उ) ८.१
ग्रन्या च पुवं चित्तिः ४२.१३
ग्रन्या च थावना १.९०
ग्रन्या च विरजा नाम (उ) ३५.२३
ग्र्या च शवितर्विपुन्ना (उ) ४.२२
ग्रन्यच्च तीयं प्रवरं (उ) ३५.२३ श्रन्यानि चैव चास्त्राणि (उ) ३६.९६१
ग्रन्यच्च तीथं प्रवरं (उ) ३६.९६ प्रर्प्रानि शत्र नामानि १०.२५
न्यच्च तीष प्रवरं (उ) ३७.१३ म्रन्यान्धुपपुराणानि १.१६
म्रन्यच्च तीथं प्रवरं (उ) ४३.१७ श्रस्यान्युपपुराणानि १२.२६६
ग्रन्धच्च तीयं प्रवरं (उ) ८८.१९ म्रल्याश्च शक्तयो १२.२१
ग्रन्थच्च तीयं प्रवर (उ) ४४.२३ ग्रन्याटच शक्तयो ¶दिव्यास्तत्र ४६.२६
ग्रन्यच्च तीथं प्रवरं (उ) ८४.९६ श्रन्येऽपि ये स्वधम्यं स्थाः (उ) ४.११
ग्रन्यच्च देवदेवस्य (उ) ३७.५ श्रन्ये च सात्त्विकाः कल्पा (उ) ४५.५३
मर््य॑च्च देवदेवस्य (उ) ४४.१५ श्रन्ये च हरये भक्ता (उ) ८.२६
्रन्यच्च भवनं ४८.३३ ग्न्य जामातरः १४.५६.
४ _
कर
~
३
ग्रन्थे तमुपजीवन्ति २.५२
ग्रन्थे तिर्वीज योगेन ४९.४५
ग्रन्ये महेदवरपरारित्र- ४९.४८
ग्रन्ये सहस्रगो १५.४४
ग्रन्ये हि योगिनो (उ) २.४४
ग्रन्पदच वैदिकमन्त्रः (उ) १६.७५
ग्र्योन्य प्रणतादचंव २.६३
ग्रन्वारब्येन स्येन (उ) १८.८७
ग्रन्वारब्धेन सन्येन (उ) १८.१११
ग्रन्वीक्ष्यं देवं ब्रह्माणं (उ) ३१.१२
ग्रयः पाणौ समादाय (उ} १८.७१
ग्रपत्यविजयंरवरं-(उ) २६.७
ग्रपरस्चेत् परं (उ) २३.४३
श्रपरे परमायेज्ञाः १२.२१०
ग्रपरौ मानस्साथ ५०.५
ग्रपदयच्चानुसुयात्रेः (उ) ३८.४३
श्रपरयस्परमं स्थानं २४.१५
श्रपरयदमलां सीतां २१.२८
ग्रपरयदेश्वरं तेजः १.१२०
ग्रपरश्यंस्ता जगत्सूत १६.२३०
>+ # ~ =+
ष
त्रपश्य॑स्ते महस्मान २६.२
ग्रपरेयस्ते मह्ागोग-(उ) १.१६
ग्रपसव्यं ततः कृत्व (उ) २२.४१
श्रपाशिपादे जलगो (उ) २.४८
रपं भूमेरच संयोगा- २६.३१५
शपा रह्तपयंन्तां तस्म १०.७१
श्रपालयत्स्वके राज्य १६.८५
ग्रपां समीपे नियतो (उ) १४.५०
अप दुष्करत कमस) ३६.३०
श्रपि मातरि लोकेऽस्पिन-(उ)} १२.४२
अपि मूलः फलर्वापि (उ; २२.६४
रपि वांभोज्ययेदेक (उ) २२२८
रपि विद्याकृलयुक्ता (उ) २६.६५:
्रपृज्य चव १५.२९
श्रपुपञ्च हिरण्यञ्च (उ) २६.६८
पृच्छा ष्ट, माहात्म्यं १७.६५७
ग्रपेयं वाप्ययेयञ्चं (उ) १७.४१
म्रपो मूत्र पुराणाचद् पिता (उ) ३४.३६
गरप्रजानान्तु नारीणां (उ) १७.१२
ग्प्रत्तानां तथा स्वरीणां (उ) २३.५५
व्रप्छरोगशगन्धवंः ४६.२२
प्रब्द चरेद्ध्यानयुतो (उ) ३२.२२
प्रनुवन् हष्टमनमो (उ) १.२२
प्रभवन् त्रषटितन्तत्या २६.३४
ग्रभिध्यायान्ति तां सिद्धि २६.२५
प्रभिन्नं भिन्नप्तस्थानं (उ) ३.५
य्रथिन्तं वक्ष्यते भिन्नं (उ) ६.८
प्रभिन्नः भिन्संस्याना १२.१३१
ग्रभिमन्त्य जलं मन्तरं-(उ) ०.६
ग्रभिपेकेण युक्तेन १६.७८
ग्रभिसिक्तो महतिजा २१.५४
प्रभूतस्य सुतो २४ &-
ग्रभदधिः स घम्म (उ) ४३१६
प्मोज्यान्नन्ते भुक्त्वा (उ) ३४.२८
प्रय ्ञ्कञ्जोपान-(उ) १४.१७
ञ्जनं सनापगस्च (उ) १४५३
ग्रभ्यच्यं गन्धयष्पादर्भः- १२.३१७
ग्रभ्यसेत्पयतो वेदं (उ) १५.१५
प्रम्यसेत्पतत वेद (उ) २८.२३
प्रम्यसेप्स तदा नित्यं (उ) १४.८६
द्रभ्यागतान्धथाशर्वित (उ) १०.११४
प्रमन्युरमृतास्वादा १२.१७२
ग्रमरो जरयाव्यक्तो (उ) ४३.३७
ग्रगाक्षिकं महावीयं २६.२७
ग्रपातृगोत्रप्रमवाम-(उ) १५.१०
ग्रमावास्यं चतुहंश्या (उ) १४.७५
प्रमावास्यामनूप्राप्य (उ) २९.२६
ग्रमावास्पाष्टकास्ति्ः (उ) २०.४
ग्रमिता मूत्थस्तत्र ५१.१७
प्रमर्तो मूत्तिमान् २५.१८
प्रमृतापिधानमसीत्या- (उ) १६.६
प्रमृता सुकृता चैव ४६.५८
गरमृतन।यवा जीवन्-(उ) २५.१२
ग्रमेच्यलिप्त मन्यद्वा (उ) १६.७५
ग्रम्बरीपमिवाभाति (उ) ४५.२४
ग्रभ्त्रिकोयतये तुभ्य (उ) १८.३९
प्रय दवा महदवः ६.५७
प्रप पुराणः पुल्पोन (उ) ३१.६१
प्रथं ब्रह तमः (उ) ८.२
श्रय मे दक्षिगो २६.८६९
#
च
्रीमकमहापुराणम् :: इ्लोकानुक्रमणौी `
ययं स देवो देवा
ग्रयं सत्यवती सूनुः
प्रय हि भगवान्एट्रः
ग्रयजच्चारवमेधेन
ग्रयज्वानश्च यञ्वारः
ग्रयनं दक्निणं
ग्रथञ्च यज्ञो गर्वोऽपौ (उ)
ग्रथने विषुवे चवं (उ)
श्ररिष्टा जनग्रामामे
प्ररएोदस्य सरसः
ग्ररन्धती सतीनां
प्ररन्यत्यां वसिष्भस्तु
ग्ररूपः केवलः
ग्ररोगजद्धिन्नपंरहो
ग्रचंनीयो नमस्कार्ह (उ)
ग्रथिता भगदत्पत्नी
ग्रजनाय स्वव साक्षात्त
प्रथस्वल्पनेवान्ये (उ)
प्रथा नायुचिते पात्रं (उ)
ग्रद्धं कदान्नदीकुलं (उ)
ग्रद्धना रीररवभरः ११.२३
ग्रदंमाघाद्यमासारच ७.३४
्रद्ंमासेनवैश्यस्तु श द्रो (उ) २३.४१
प्रद्धमासोऽ्य षड़ात्रं (उ) २३.३५
भ्रयंसा दभि ४३.२५
३.४
प्रवे¶वयुरिति स्यातः
ग्रल्मको जलं किञ्चित् (उ) ३५.२२
ग्रलात्र दारुपात्रं च (य) २६.६
लभे त्वन्यगेहना (उ) १२.५८
ग्रलि दइ्भमालोक विहीनरूपं ३३.४०
ग्रलि ङ्ग मेकमव्यक्त लिग (उ) १०.१
९ [नि नसिणितेरोन [क ॥ 7
ग्रालिङ्की लिगिवेडेन (उ) १६.१३
श्रलोलुपा ब्रह्यचा रा ताय् नां ३,१.१६
प्मरतर्यंचरतृच्छमति- (उ) ३५.८५
ग्रततार)ऽख देवस्य (उ) ४६.८१
॥॥ +
प्रवणां तरण ॥ १२.१९२
न ॥ 0 न
4 ~ 11 4 1 1 &. क
य्रताच्पनतदू डाय जानम ३१२१
प्रवात सम्पुट ५१.४६
व्रवादयन्त {विविवा- २६.३७
श्रोक्ममहापुराणम् :: उलोकानुक्रमणी
म्
प्तेवान्प्च शिखा (उ) ४६.१४८ गरव्याहतेदवयं मयुग्मनेत्रं १२.२३७ ग्रश्वमेधाभृथके स्नात्वा (उ) ३९.१६ श्रमुत पुत्रं धल ४०.४७ श्रस्य तीयस्य माहात्म्य (उ) ४२.३०
;जाय परभावं (उ) ३१७९ प्रशक्तः संश्रयेदा- १८९ ग्रष्टकाद्यास्वधीयणीत (उ) १८.८२ ग्रसु गेना चनाक १२.२१ श्रस्यां महान् परमेष्ठ (उ) ३8
वक्ञायाथ या माहात्-(उ) ३०.११ प्रशक्ताविरस्क वा (उ) १८.१० श्रष्टकरासुत्र्यह्रात्रमत्व (उ) १४.७६ श्रसुजन्त प्रजा.सव २.६० अ्रस्यास्त्वनाटि संसिद्ध- १२.१४८
7पिद्यामस्मितां रागं (उ) ७.२६ ग्रशक्तो यदिमे १२.२८१ श्रष्टमे दधि वाहः ५२३.६ श्रसशयायप्रददावस्यं ८१.४० म्रस्यास्त्वंशानधिष्ठाय ४.१७
पउ; नियति माया १२.२११ श्रल्ाश्वतं जगञ्ज्ात्वा ,उ) ३१.१०४ ब्रष्टहुस्तां विशालाक्षीं १२.४४ ग्रस्तुवःमूनयः सिडढा- १६.१९२ म्रस्येव चापरां २.६२
व्रजिनाम सदिष्णश्च ५१.२३ श्रशिक्रन्यां जनयामास १६.२३ श्रप्टादश पुराणानि १२.२९८ श्रस्थिचमंपिनद्धांङ्ध ३३.१८ श्रह केत्तादिलोकानांजज्ञं (उ) ३१.६
1 [उन्दन्पुत्रकान्- २५.४० प्रञुद्धलयनं (उ) १६.७३ ग्रष्टावैणास्यमासेन (उ) २०.४१ ग्रस्थिसनज्चवयनादे ( उ) ९३.४७ श्रहुका रञ्च मात्स्यं १२.२९९
श्रविमूक्त न परयति ३१.३८ श्र्ुभे दुजनाक्रान्ते (उ) ११.४९६ श्रस ङ्ुल्पित योग्यानि (उ) ३०.१४ ग्रस्माकमेषा परमस्य पत्नौ ३६.७२ श्रहकारा विवेकेन कर्ता (उ) २.१८
अविुवतं पर ज्ञानम- ३१.४४ श्रहेष देवतामूत्ति- १२.१६१ श्रसंताप्रग्रहोयत्र १५.२७ ब्रस्माच्च कारणादब्रह्मन्पूत्रो ६.३६ श्रहुका रोऽभिमानश्च कर्ता ४.१६
भविगुवतं समासाद्य ३१.५७ ग्रोप पापस युक्तः (उ) ३४.१४२ श्रसंख्योया प्रमेयाख्या १२.१६५ प्रस्मात्परं नापरमस्ति (उ) ६.१४ श्रं जनि तवानन्त २५.८७
धर विमू्ताो श्वयं जञानं ३१.७० श्रशेषभृतान्तरसन्निविष्ट १२.२२८ श्रसंस्छृताध्यापका ये (उ) २१.३१ श्रस्पाद्विज।यते (उ) २.६ श्रहं तत्परमं ब्रह्म (उ) ९.६
शरवेदं रमं वेत्ति ५२.२५ श्रशेषं वेदसारं १४.३६ श्रसपिण्डं द्विज प्रेतं (उ) २३.३७ श्रस्मान्मयोह्यमानस्त्वं १०.८ श्रहृत्वां परमा १२.२५२
शरव्यबतं कारं ४.९ श्रदोषवेदात्मकमेकमाद्यं ९२.२३३ ग्रसमान प्रवरो (उ) २१.१४ भ्रस्माभि त्रिदितं ज्ञान (उ) ४६.६५ श्र द्रक्ष्यासि गिरिशं (उ) ३६.३
व्यक्त क सं (उ) ६.४ शअ्रशौचे स्वे परिक्षीणो (उ) २२.१०१ श्रसाघकस्तु यः प्रोवेतो (उ) २५.११ अ्रस्मामिविघाशापाः (उ) ३८.५४ श्रं धाता जगद्योनिः (उ) २१.५
रव्यनतं करणं (उ) ९०.२ श्रह्मकस्थोर्कलायान्तु २१.१३ श्रसावहूमिति ब्रूथः (उ) १२.८६ म्रस्मिनक्षेत्रे पुरा ३३.१५ श्रहं घाता विधाता ९.२०
7वपकतं जगत्तो योनिः (उ) ४९.१६. अ्रदमान्तकं तथा पोतं (उ) ३४.२१ श्रसावहं मो नामिति (उ) १२.१९६ श्रस्मिन् कालेगुगे घोरे २६.२ श्रं नारायणो देवः २
--ज्यकतं प्रकृतौ (उ) ११.६२३ . ग्रश्रोत्ियेषु वै दाना-(उ) १६.२२ असितस्थैकपणश्या १९६.५, श्रस्मिन्नेकाणवे घोरे ६.१४ श्रं ब्रह्मविदां ब्रह्मा (उ) ७.३
-न्यवलं लिममित्यपन २६.९३ श्रस्वती्यैमिति स्यातं (उ) ३५३८ असितोंदस्य सरसः ४५.३९ श्रस्मिन्मन्वन्तरे पूवं ५२.१ ग्रहं वं पालयामीवं २.६९
व्यक्तांरभवत्कालः {ड} ३.१ अश्वमेघफलं तत्र ३७.२५ श्रसिप्रवनं मागं (उ) २६.५१ श्ररिमन्स्थानि पुरा १ २ उ ०
न ७.६४ श्ररवभेधाव भुथके ( उ) ३०.२१ श्रसुरा सोधितास्तत्र (उ ) ८१.१३ श्रस्मिन् स्थाने स्वयं ३४.१६९}. श्रव स्वंलोकानामा ६.२९
~ - न व = “~ (आ किनि नयनाना
द
ग्रह॒ हि जगताम।दौ- (उ) ४.१५
ग्रहं हि भगवानीशः (ए) ६.५१
ग्रहं हि सवंदेवानां (उ) ३१.६
ग्रहं हि सवंभ्तानाम- (उ) ४.३
अ्रहु हि सवेशक्तीनां (उ) ` ४.२०
अह् हि सवेसंसारा- (उ) ४.१७
्रहु हि सवंहविषां (उ) ४.८
श्रहुन्यहनि कत्तव्य (उ) १८.१
अहन्यहनि नित्यं (उ) २०.२१५
श्रहन्यहनि यत्किञ्चिद्- उ) -२६.५
ब्रहमेव पर ज्योति- (उ); ३१.१०
ग्रहमेव हि स हर्ता (उ) ४.१८
४.१९
ग्रहं हि सवेषां
ग्रहिसा निरतो नित्यम्- (उ) २१.१०
ग्रहिसायाः परो धर्मो (उ) ११.१५
, अआहिसा सत्यमस्तेयं (उ) ११.१९
ग्रहिसा सत्यमस्तेयं (उ) २८.२७
घ्रहो मे सुमहद्भाग्य १२.२४४
ग्रहो मे सुमहदभाग्यं १४.३६
श्रहो रात्र व्थवस्यान- ४२.२५
ग्रहोरात्राणि तावति
ग्रहो रात्रोपवासेन ब्रह्महत्यां
अह्धिकु्याच्छ छन्मुत्रं (उ)
श्रा
प्राकर्ण्यं तस्य तद्वाक्यं (उ)
ग्राकालिकमनध्याय- (उ)
ग्राकाश निष्फलं ब्रह्म (उ)
भ्राकाशमुदरं तस्म
प्राकार शब्दमात्रं
ग्राकाशस्तु विकुर्वाणः
ग्राकाशाख्यं महातीर्थं
ग्राकाशे सगुणोवायुः (उ)
ग्राक्रम्य लोकत्रयमीश पादः
श्राक्रम्य हिमवत्या
ग्राख्यया परमं भावं (उ
प्रागच्छत्यधुना देवः
ग्रागच्छन्त नातिदु रोति (उ)
प्रागत्य देवौ राजानं
ग्रागत्य वारयामास
श्रागम्यतीथंप्रवरे (उ)
५.८
४१.५४
१३.२५
१.३८
१४.६६
२५.७४
१०.५६
४.२६
४.२१
३५.३
४६.१६
१७.५४
२३.२५
२५.५२
२५.१७
३६.२३
१४.१९
१५.७०
२१.१०३
श्रीकूमंमहापुराणम् : : रलोक्षानुक्रमणो
ग्रारनीध्रश्चाग्नि बाहु श्च ४०.७
श्रार्नीध्रस्य द्विजश्रष्ठ- ४०.२६
श्राचम्य प्रयतो नित्यं (उ) .१८.१८
ग्राचम्य प्रयतो नित्यं (उ) १८.८२
प्राच्यांगुष्ठ मात्रेण (उ) १६.११
ग्राचान्ताननुजानीयादमितो २२.५६
ग्राचान्ताननुजानी- (उ) २२,१२८
ग्राचान्तोऽप्याचमेत्सुष्त्वा (उ) १३.६
ग्राचामेद श्रुषातेवा (उ) १२.५
ग्राचायंपुत्रः सुश्रूषु (उ) १४.४०
प्राचार्य पुत्रे पल्याञ्च (उ) २३.२६
ग्राचाये संस्थिते वापि (उ) १४.७६
ग्राजग्मुमुन्द रन््रषटु १९.१५२
ग्राजग्मुदवगन्धर्वा २६.४३
ग्राजन्मनः कृतं पाप (उ) ४१.३०
ग्राजन्मनः कृतं पाप (उ) ४१.२३५
ग्राढक्यः कोविदा राङ्च (उ) २०.४७
ग्रातिथ्य रहिते श्राद्धे (उ) २२.३३
श्रात्मतीथंमिति ख्यातं (उ) १८.१६
प्रात्मनो मूनिशादुला- २.६
प्रात्मन्यवस्थितस्तस्मं १०.६४
ग्रात्मनः प्रतिकूलानि (उ) १६.३१
प्रात्मस्याधाय चात्मान- १०.२३२
ग्रात्मन्याध्याय चात्मान- १२.६१
प्रात्मन्यात्मानमाघाय ४८.२५
ग्रात्मानं दीप्तवपुषं (उ) ३४.११६
भ्रात्मानः पशवः प्रोक्ता (उ) ७.१८
प्रात्मानमन्य कतारं (उ) ११.६१
ग्रा्मनेव सहायेन (उ) २८.१२
श्रात्मायं केवलः (उ) २.४
ग्रात्मार्थं भोजनं यस्य (उ) १६.१८
श्रात्यन्तिकञ्चव लये (उ) ४६.२५
ग्रात्यन्तिकस्तु कथितः (उ) ४५.१०
ग्रादधीतावसथ्यागनिं (उ) १५.१३
ग्रादन्त जननात्सद्य (उ) २३.१२
ग्रादानान्नित्यमादित्य- ४३.१०
ग्रादाय पुष्पवर्यारि २५.२६
ग्रादित्य मूलमखिल ४१.४१
ग्रादित्यवारेऽन्वारोग्यं (उ) २०.१६
ग्रादित्यः सवंमागणिां १२.२२२
ग्रादित्यायतनं रम्यमीश्वे रण ५४१.३८
श्रादित्या वसवो र्द्रा (उ) ६.३८
प्रादित्वादादिदेवोऽसा- ४.५६
ग्रादिमध्यान्तनिम्क्तो (उ) ६.८
ग्रादिमध्यान्त हीनाय ` २६.८१
प्रादेशं प्रत्ययद्यन्त १६.१२३
ग्रादेशं शिरसा गृह्य २५.६२
ग्रादेशाद्वायुदेवस्य २२.६३
श्रादौ वेदमयी २.२६
ग्राद्यं कृतयुगं प्रोक्तं २९.६
प्राद्यं महान्तं पुरु १२.२२१
ग्रां सनत्कुमारो १.१७
ग्राद्यन्तहीनजगदात्मरूपं १२.२२६
ग्राद्याभ्ः कमलोदृभृता १२.१४२
ग्राद्ये कतयुगे शवेतो ५२.२
ग्रा्ये कलियुगे धमं- २९.१३
श्रयो विकारः प्रकृते-(ड) ३.१२
ग्राध्वयवं यजुभिः ५२.१७
ग्रानन्दमक्षरं ब्रह्म १२.३५
ग्रानन्दमचलं ब्रह्म १.१२१
~
श्वानत्द परभं व्योम
२२.७९६
प्रालन्द मेदवर धाम २७४
प्रानन्दरच शिवश्चैव ४०.२७
श्रानयामास तां सीतां २१.४६
प्रानयिष्यासि तां २१.३६
प्रातीलनिषधायामरौ ४६.३४
न्रापरचापि विकुर्वाणा ४.२८
च्राषो नारा इति ६.५
प्रापो नारायथणोद्भुतास्ता १८.६२
प्रामत््रथित्वा यो (उ) २२.८
प्रामान्त्रताह्च ते विप्राः २२.१५
भ्रामन्त्रितो ब्राह्मणो घं (उ) २२.७
प्रमश्नाद्धं यदां (उ) २२.६१
श्राम्नायसिंद्धभखिलं १२.२
श्राज्ञान् पानि रतानिक्षून २०.३८
ग्रायतिनियतिश््चव मेरोः १३.२
श्रायत्ये वै समृत्पन्ने (उ) १८.११
भ्रायुरम्य् रमायुर्च २२.२
प्रायुषस्तनया वीः २२.३
म्यति (उ) १२.२०
्रायुष्यं प्राङ्मुखो (उ) १६.२
्रायुष्यञ्चापि भक्तानां २.१०६
भ्राराधयन्ति प्रभुमीशितारं ३२.२८
भ्रा र।धयत्महादेवं याति (उ) ४६.३८
प्राराधयामास परं १,१०४
प्राराधयामास शिवं (उ) ३५.४६
प्राराधयितुमारन्धा ब्रह्मणा ३६.८
भ्राराधयिष्ये तपसा २०.४६
भ्राराधयेदिरपाक्षमादि- (उ) ४६.४४
भ्राराधयेन्महायोगं (उ). ४१.४१
भ्राराघयेह् गिरीशं सगुणं (उ) ४६.३९
भ्राराघ्यतजञ्च गिरीशं (उ) ४५.५४
भ्राराघ्य तपसा देवः . १९.२२
श्राराध्य लपसादेव १८.१५
श्राराध्य तपसा देवं २०.३९
ग्रार।घ्य देवदेवश्च १६.२४
भ्राराध्य पुरुषं पूर्वं २०.१५
भ्राराध्य षण्मुखं देवं (उ) ३७.२१
ग्रारामेविघेजुष्टं २५.७
प्राररक्षस्तु सगु पूजयेत (उ) ४६.४०
ध्री कूर्ममहापुराणम् : श्लोकानृक्रमणी
प्रारह्य करयपसृतं २६.३१
प्रार्य गरुण ` १६.४०
भ्रारोग्य कामोऽयं रवि (उ) ३६.२३६
प्राजंवं चानभूया च २.६६
प्राण तु विधानेन २७.७
प्रलयः सवंसिद्धानामेत- ३२.२३
प्रालिग्य देवं २६.६१
ग्रालोक्यं तं पुरुष १७.५८
ग्रालोक्य देवीमथ देवमीश ३६.७४
भ्रालोक्यासौ भगवान. (उ) ३६.२४
प्रावच्यमेताद्धिज्ञानं (उ) २.१
श्रा वसेत्तेन नवापि (उ) १६.५६
श्रावः प्रवहश्चैव (उ) ४.१६
भ्रावाह्य तदनुज्ञातो (उ) २२.४२
श्राविक सन्धिनीक्षीर (उ) १७.३०
भ्राविरासीत्व भगवान्- २२.८५
भ्रालामयंकामपि वासुदेवो (उ) ३८ १८
प्राश्रमाणां गृहस्य- १२.२२०
भ्राश्रमे ह्यटते भिक्षु- (उ) ३६.१७
प्राश्रमो वैष्णवो २.१०१
ग्राधिष्य चंतत्परमं (उ) ३९.५१
प्रासनस्थाद्दिजान्प्टवा ३०.१७
श्रासनं स्वस्तिक प्रोक्तं (उ) ११.४३
प्रासनं स्वस्तिकं वद्धा- (उ) ११.५३
प्रासने वासयामास २५.२८
प्रासां पिबन्तः सलिलं ४९.३६
प्रासां नद्पनद्यरच ४७.४०
ग्रासीताथ गुरोरुक्ते (उ) १४.१३
ग्रासीदे काणंवं थोदम- ६.१
ग्रासीदे काणंवं घोरम २६.६६
ग्रासीनमासने रम्ये (उ) ३८.४७
भ्रास्ते सवंरवरः ४८.१२
श्रास्ते हिताय लोकानां ४८.१७
ग्रास्थाय विकृतंवेषं (उ) ३१.७२
म्रास्थाय विपुलञ्चंष (उ) ३८.६
ग्राहरेदिधिवदह्ा रान् (उ) १५.६
प्राहतकामो गिरिजा- १६.१३२
ग्राहितिग्निरूपस्थान न (उ) ३४.७५
ग्राहिताग्नियेथान्यायं (उ) २३.६७
भ्राहुकस्यो प्रसेनश्च २४.६३
#।
प्राहूत्य . मृत्तिकां (उ)
| ह
दृक्षुभिः सन्ततां भूमि (उ) २९.१३
१३.४३
दक्ष्वाकुष्चेव नाभागौ २०.५
इज्या पज्या जगद्धात्री १२.११५
इति गुह्यतमं ज्ञान (उ) ४.२४
इति देव मनादिमकमीशं (उ) २६.७८
इति मत्वा भजेदवं १५.६१
इति यति निमानामेतदुक्तं (उ) २६.४७
दति वहुन्यष्टकं जप्त्वा (उ) ३४.१२४
दरति सल्म्चिन्द्य गोविन्दं १७.३६९
ति सोमाष्टकेनेशः (उ) ३१.५७
इतिहास पुराणनि घमं- २९.४७
इतीदमुक्त्वा भगवाननादिः ४.८७
इतीदमुच्छवा भगवान् ३१.१०५
दतीरिता भगवता (उ) ३४.८३
इती रितेऽय भगवान् (उ) २१.१९
इतीरितोऽथ भैरवो १६.२१४
इत्थं जगत्सवंमिदं १५.९२ `.
दूत्यं भगवती देवी १६.२१९
इः५ स भगवान् ६.२२
इत्याकण्याथं मुनयः १२.१
इत्थाकण्यं स राजि २०.४५
इत्युक्तवन्तं भगवानत्रवी (उ) ३६.१९
इत्युक्तः राद्धः कणोऽथ ३३.२६
इत्युक्तः स मुनिश्रेऽञ १.६२
इत्युक्ता वासुदवेन १.४१
इत्युक्तोऽसुर राजोसो १७.६
इत्युक्त्वा प्रययौ श्रीसाननु ३८.३८
इत्युक्त्वा भगवान्सद्रो २०.७१
इत्युक्त्वा भगवास्लचण्डो ३४.१४०
दल्युक्त्वा भगवान् (उ) ३ ९.६६
इत्युक्त्वा भगवान् व्यासः ३३.५३
इत्युत्वा शस्त्र वर्पाणि १६.४९
इत्येतत्परमं ज्ञान (उ) ६.५२
हव्ये त्परतं तीर्थं (उ) ३६.३०८
दत्येतदद्खिलं विप्राः १२.२२
ट्त तेदलिनेनोक्त-(उ) १९.३०
इत्येदक्तं परमं रहस्यं (उ) १०.१७
इत्ये तदुकत्वा वचनं (उ) ३१.६४
इत्येतदेसवर ज्ञानमुक्तं (उ) ६.२०
इत्ये तल्लक्षण प्रोक्त २०.५३
इत्येते देवगन्भवं ४५.३६
इत्येते पञ्च ७.१३
इत्येते ब्रह्मणा वृष्टाः ७.२६
इत्येवं बोधिता देभ्यो १६.२३७
इत्येवं भगवान् ब्रह्मा २२.४६
इव्ये व मुकतेऽपि तदा (उ) ३१.२२
इत्येष प्राकृतः सगः ७.१५
इत्येष मानवो धर्मो(उ) ३४.१४४
इत्येष वः समासेन २७.२१
इत्येप वं सुखोदकेः ८.२५
इदं कलियुग २७ 5
इदं कलियुगं घोर २९.१
इदं ज्ञानं समाध्िव्य (उ). २.२
इदं तद्िमूलं लिग २२.२
इदं त्रौलोकयविख्यातं (उ) ४३.१
इदं धन्यमिदं ३९.१२
इदंतु पञ्चदगक १.२१
इद पुराणां मुक्त्वैक (उ) ४६.१३०
श्रीकमंमहापुराणम् : : रलोकानुक्रमणी
इदः वैवस्व्रतं प्रोक्तमन्तर
इदः सव्यं द्विजातीनां
इदमन्यतर स्थानं (उ)
इदानीं जायते भर्वितर्था
इदानीं देव देवे प्रलथं (उ)
इदानीं निभेयस्तुएां
इदानीं श्रातुमिच्छामो (उ)
इन्द्रगोपनिभाः केचिद्-(उ)
इन्द्रद्युम्न इति
इन्द्द्ुम्नाय मुनये कथितं `
इन्द्रमेके परे प्रागां (उ)
इन्द्रियाणां विचरतां (उ)
इन्द्रियारि च सर्वाणि (उ)
इमं चोदाहरन्त्यत्र
दमं देशमनुप्राप्ताः
इमं देश समागन्त्,
इमं देश समाश्रित्य (उ)
इमानिह् वरानिष्टान्मत्तो
इमान्नित्यमनध्याया-- (उ)
इमे हि मूनयः (उ)
५३.२६
३६.११
२७.१
११.१३९
४५.२३
२४.९४
५.४१
४५.२३८
१.४६
४६.५२९
४६.२१५
११.२३८
४६.१७
14 |
१६.२३
१६.२८
४३.१२
२५.६०
१४.६४
१.१९
दमे हि मुनयो (उ) १.३६
इयं या सा जगतो (उ) ३९.७५
इयं सा परमा १.३४
द्यं सा परमा साध्वी (उ) ३४.१३५
इ्यन्तु संहिता १.२३
इरावती वितस्ता ४७.२६
~इला पृत्रत्रयं लेभे २०.६
इ्लाघ्रृताय प्रदो ४०.३३
इलावृते पद्मवर्णा ४७.२०
इष्टवा चंवयथा- उ २४.२
इह देवो महादेवो १४.४२
इह लोके सूखी | २.५८
इहाशेष जगद्धाता १४.४३
इहाश्रमवरे रम्ये (उ) २७.५५
इहैनं देवमीशानं १४.४४
इहैव नित्यं वत्स्यामो ३३.५२
दुहैव भृगुणा पूवं २५.४५
इहैव मुनयः सवं ` १४.४५
टक्षेदः दित्य मश्चुचि-(उ) ३४.८१
ईजे च विविधंयं
ईजे स च।रवमेधेन
दशौ यो निमापन्नः
ईशानः सबंविद्यानां (उ)
ईश्वराणि च शर्वाणी
ईव राराघन रतोन्मन्नि
ईश्वरेण पुरा प्रोक्तं
ईरवरेणीक्यामापन्नम-(उ)
ईश्वरे निङ्चलां
ईरव रो हि जगत्तया
ईैषत्स्मितंः सुविम्बोष्ठं
८1
उवतं वं दंव देवेन
उक्त्वा तूत्पाटयामास (उ)
उक्त्वेवं दत्य सिह
उक्ट्वं वं प्राहिणोत्कन्यां (उ)
उग्राय सवंलक्षाय (उ)
उच्चावचानि भूतानि
उच्चासनस्थाः शरुद्रादच
उच्चास्यो वामदेवङ्च
२४.२६
२४.२८
३३.२४
८.९
१२.८८
२.२०
३१ १४
५.१७
२५.६६
१५.१२
४९.५६
१.१२३१
२८.४१
१७.६३
३१.६७
१८.४४
७.६१
२०.१८
२३.२०
धीकरमंमहापुराम् : श्लोकानूक्रमणी ६
उच्छिष्टः श्राद्धभुक् चेव (उ) १४.७१ उत्सृज्य प्राम नगरं (उ) १४.६१ उपकर्वाणिको ज्ञेयो २.७८ उपाधिहीनो विमलस्त4-(उ) २२६
उष्छिष्टस्य कदयंस्य (उ) १७.६ उदकं निनयेच्छेषं (उ) २२.५२३ उपतस्थुः सुराः सरवे १७.४३ उपाध्यायः पिता ज्येष्ठो (उ) १२.२६
उच्छिष्टो पद्चनाचांत-(उ) ३४.६९३ उदकुम्भं कुशान (उ)
उभाभ्यापथ हुस्ताभ्य (उ) ३६.१६
)
१४.८ उपतस्थे महायोगं (उ) ३४.११९ उपासते देव देवं
उत्तमं सवेतीर्थानां ३१.२४ उदकुम्भं सुमनसो (उ) १४.१६९
उभावपि हितौ धर्मौ (उ) २४.१९
४८.१६ उभे कृत्वा पातदले (उ) ११.४५
उथादिक्ष्यन्ति भक्तानां (उ) ११.१११ उपासते महात्मानं (उ) ४१.३१ उमादह समद्भूता २४७४
उत्तमाघममघ्यत्वा- (उ) ११.३१ उदक्यागमने विप्र-(उ) ' ३३.७ . उपदेशो महादेव्या वरदानं(उ) ४६.८८ उपासते मां सततं | २१.६२ उमापति विशालाक्षं (उ) ५.१४
उत्तरनतु समाख्यातं (उ) १२.६९ उदयास्तमने चैव ४१.२३८ उपरिष्टत्त्रयस्तेषां ४०.२१ उपासते सदा र ४ ७.४९ उमाहकमिति स्यातं तत्र (उ) ४१.५७
उत्तरं चापि गोकर्णं (उ) ३५.३१ उदयो रेवतस्चैव ४९.२३४ उप्थंघोभावयोगा त्रिपुण्डस्य २.१०६ उपासते सिद सद्धा (उ) | ३५.४२ च १६.२२७
उत्तरान् स कुरून् ३७.८ उदानाय ततः कुर्यात् (उ) १६.७ उपलिप्ते शुचौ देशे (उ) १६.४ उपासने गुरूणाञ्च (8 १२.५२ उद्व तद् ब्रह्मसदना- ४४.११
उत्तरायणञ्च क्रमशो (उ) २७.१० उदितोऽपि गुणी रन्यं- (उ) १२.३१ उपवास कतो भृत्वा (उ) | ४२.३२ उपासितव्यो मन्तव्यः (उ) ९.२० उद्व यन्मण्डलं ४१.५
उत्तरे चेव कूले स (उ) ४१.४ उदीच्या ब्रहपृष्ठस्य (उ) ३५.४२ उपवासपराकादि कच्छ ११.२९६ उपास्थते स विदवारमा ४६५ उवच पुलिने रम्ये ३७.२६
उत्तरेण प्रतिष्ठानं ३७.२४ उदुत्यं चिर्त्रमित्येते (उ) १८.७४ उपवासी चरेत्सन्ध्यां (उ) ३४.५४ उपास्यमानममल-(उ, २८.४६ - उुर्वद्याञ्च्नहादीर्याः २३.४९
उत्तरेषु च सोमस्य ४१.२१५ उदुम्बरमलावु च जग्ध्वा (उ) १७.२१ उपवीत करान् दर्भान्तथा (उ) १५.८ क च ०. उलृकं चक्र वाकञ्चं (उ) १७.३२
उत्तिष्ठन्ति तदा व्योम्नि (उ) ४५.३५ उद्धत्य दक्षिणं वाहु (उ) १२.१० उपशान्तं शिवञ्चैव ३५.१४ अ 1 = “तवन उवाच च महादेवी ३५.२६
उच्याघ्य भगवान् २५.७६ उद्धत्य पात्रे चान्नं (उ) २२.२६ उपसंगृह्य ततादौ (उ) १४.८३ स २ स उवाच तत्र योगात्मा ३३.१७
उत्पत्ति प्रलयं १.३९ उद्धृत्य पृर्थितीच्छायां ४१.१५ उपस्थाय महायोगं (उ) १८.३४ क (उ) ३४.६९ उवाच परमप्रीत्या २८.५
उत्पन्न ज्ञान विज्ञानी ३.३ उद्धुत्य वा यथाशक्ति (उ) १८.१०६ उपयस्पृशेरित्रषवगां स्वपापं (उ) ३३.१६ उपोषितो यज्तेशं (उ) ४२.२६९ ` उवाच प्रणतान्दवान् १५.७६
उक्यन्नाः पिदुकन्यायां २२.१५ उद्बन्वनादि निहतं (उ) ३४.९२ उपस्पृर्य त्रिषवणं (उ) २७.३० उपोष्य द्वादशाहञ्च (उ) ३४.११ उवाच मां महादेवः २९.६.४
उल्फुल्ल कुयुम ४६.६२ उद्वाहयाति यस्तीर्थे (उ) ४१.८२ उपस्पृष्टजला नित्यं ४८.७ उपोष्य रजनीमेकोमांसि (उ) ४१.१०५ उवाच व्ल भगवान् (उ) ३४.१३३
त्वयर्जासु रान् सुष्टवा ७.४२ उद्वाहयासास च तं (उ) ४३.४१ उपाकर्माणि कर्मान्ति (उ) १४.८१ उष्य पिण्डास्तु तद्धस्तं (उ) २२.५२ उवाच रिष्यान्संप्रेक््य १४.४०
अल्वादनं वं गात्राणं (उ) १४.३० उन्मीलनी सवंसहा- १२.१२१ उपाख्यानमथंकं वा १.१३०
उमाम्थामथ हुस्ताभ्यं १.६५ उवाच स्रियो १५.५०
१७
उवास तत्र भगवान, २१.३१
उशनास्तस्य पुत्रोऽभृच्छं २४.५
उपः काले च सम्प्राप्ते (उ) १८.४
उषित्वा तत्र भगवान् ३४.१
उषिशधा बृहद्रक्षस्च ५३.२३
उष्टयानं समारुह्य (उ) ३४.५८
उष्ट्ानदवत रांइचंव ७.५६
५ |
ऊचतुः प्रेक्ष्य तदक २६.६२
उचिवाभ्वं भवद्भिदच (उ) ४६.१४६
उनद्विवा्िके प्रेते (उ) २३.११
उज्जंस्तम्भस्तथा ५१.८
ऊर्वोरूपरि विपेन्द्राः (उ) ११.४४
ऋ
ऋज्वायताः सुपर्वाणः ४६.१४
ऋरा तीर्थं ततो गच्छे-(उ) ४१.१६
छरा प्रमोचनं नाम ३५.१५
रानि त्रीण्यथाकुर्यातु-(उ) ४४.२३
कतुकालानिगामीस्याद्या-(उ) १५.११
ऋतुपरास्य पुत्रोऽभृत्- २१.११
२६.३६
३.२९
ऋतु पुऽ्पफलेदचैव
ऋतेमामेवमव्यक्तं (उ)
ऋतिविक पुत्रोऽथ पत्नी (उ) १८.४५
ऋषयस्तु समाज- २०.३२
ऋषयो मुनयः सिद्धा- ३६.४०
क्षि तीर्थं ततो गत्वा (उ) ४१.१५
ऋषि भादभरतोजनज्ञ ४०.३८
ऋपिव्रती ऋषी कश्च (उ) २१.७
छ्रृषि स्त्वलविलस्तस्थां १६.६
ऋषीणां च वसिशठोऽहं (उ) ७.६
ऋषीं पुत्रका (उ) 2८,११
ऋषीणां भगवान् २२.४५
ऋषीणां मण्डलादुद्ध्वं' ४१.१२
एकं पादमथंकस्थि-(उ) ११.४६
एकं द्हय परं ब्रहम (उ) २६.४३
एक सवं गतं १२.३४
एक श्रासीद्य जुकदस्तं ५२.१६
एक एव महानात्मा (उ) ३.१३
एक एव महाभागः ५०.४
्रोकूमेमहापुराणम् :: रलोकानुक्रमणी
एक एवात्र विग्राः ५०.२
एक कालं चरेद् भैक्षं दोषं (उ) २०.१५
एक. कालं चरेदभकषं न (उ) २६.२
एक कालं द्विकालं (उ) ११.४
एक काल समुत्पनं- ४.३६
एकतस्तु पुराणानि (उ) ४६.१२९
एकत्वञ्च पुथकत्वञ्च (उ) ४६.७१
एकत्वेन पृथक्त्वेन १२.२८७
एकदा भगवानरुद्रो ३३.२२
एकन्तु भोजयो द्विप्र (उ) १८.१०८
एकपकत्युपविष्टा ये (उ) १६.२३१
एकमत्र व्यतीतं ५.२५
एकमूर्ति महामूतिं ३०.५०
एकमेव विजानीथ ६६.१९८
एकरात्रोपवासश्च (उ) २९.२९
एकवासा द्विवाप्ता (उ) २८.३१
एकविशति भेदेन ५२.१६
एकविशत्कलोपेतान (उ) ४१.७७
एक विशमथवशिमासो-, ७.९०
एकराय्यासनं पंक्ति भण्डि-(उ) १६.२०
एकः सन्तिष्ठते शक्त्या (उ) २.२३
एकः सवंत्रगौ ह्यात्मा (उ) ३६.४६
एकस्पिन्नथवा सम्यगवते-
एकस्ञव स्मृतास्ति-
एकस्यवाध रुद्रस्य (उ)
एकाकारः समाधिः (उ)
एकाकी यतचित्तात्मा (उ)
एकाकी यस्तु
एकादश मनस्तत्र
एकादश सहस्राणि
एकादशेऽद्भि कुर्वीत (उ)
एकादश तु ऋषभः
एकादशं ते कथिता
एकाददयां निराहारो (उ)
एकानेक विभागस्या
एकान्तिनो निरालम्बा
एकामाहेर्वरी
२३.१२
२.९८
४६.३९
११.४१
११.१०१
२.८०
४.२३
४७.५
२३.७३
५९.१५
११.५
२६.२३९
१२.६४
४९.४६
१२.६९
एकारएवे जगत्यस्मिन्योग-(उ) ४५.५६
एकाएंवे तदा
एका शक्तिः प्िवकोऽपि
६.२
१२.२७
एकांशेन जगत्कृत्स्नं (उ)
एकासर्वान्ति रा शक्तिः (उ)
एकाहातक्षत्रिये शुद्धि-(उ)
एकाहेन विहायाग्नि (उ)
एकीभावेन परयन्ति
एकीभावेन परयन्ति
एकीभावेन परयन्ति (उ)
एकीभूतः परेणासौ (उ)
एकेन जन्मना तेषां (उ)
एकेन जन्मना ठेवि
एकोऽन्त रात्मा बहुधा
एकोऽयं वेद भगवान
एकोऽयं वेद विहवात्मा
एकोदेवः सवभूतेषु (उ)
एकोदेवः सवभूतेषु (उ)
एकोरुदरस्त्वं क रोषीह् (उ)
एकोवेदो बहुशाखो (उ)
एतच्छुत्वा तु वचनं
एतज्जप्येशवरं स्थानं (उ)
एतत्तत्परमं ज्ञानं केवलं
६.७
४.२१
२३.४५
२४.४७
६.८६
१५.९०
११.११५
२.३३
११.९४
३१.६२.
१६.१६८
५१.५०
१६.१६०
९.१८
२९.७७
५.२१
१९.२३२
६.१
४३.४२ .
३९.५२
एतत्तत्वरमं स्थानं (उ)
१०.५ एतदः कथितं सवं
धरीकृमंमहापुराणम्ः : रलोकानुक्रमणी
१५.६६
एतत्तीथं प्रभावेण सर्वं (उ) ४१.८१ एतद्र कथितं सर्व १६.२३८
एतत्तीथं समासा यस्तु (उ) ४२.२३९ एतद कथितं सर्वं (उ) ३९.७९६
एतत्पञ्चाविधश्नाठ (उ) २०.२६-- एतदः कथितं सास्य (उ) २.४१
एतत्पतिव्रतानां वं (उ) ३४.१४१ एतद्र: संप्रवक्ष्यामि (उ) २९.४३
„ . एतत्पुराणं परमं व्यासः (उ) ४६.१४५ एतद्विधानं परमं पुराणां (उ) १४.६०
एतत्पुराणं सकलं भाषितं (उ) ४६.१२२ एतस्मात्कारणाषिप्रा (उ) ३६.४७
एत्प्रजापतेः क्षर ३६.२० एतस्मान्न प्रभाद्येत (उ) १५.२८
एतखशर्दशित दिष्यं १२.३३ एतस्मिन्नन्तरे देवी १५.३४
एतदाकणपं विज्ञानं (उ) ४४.९१ एतस्मिन्नन्तरे विप्रा २७.५
एतदुक्सवा महादेवो (उ) ४३.४० एतस्मिन्नेव काले २६.२३
एतदेव परं ज्ञानमथ (ड) ३६.५० पएतानाकालिकान्विद्या (उ) १४.६७
एतद्गुट्थतमं ज्ञानं ` ३१.२० एतानि गृ्य्णलगानि ३२.१३
एतद्गुह्यतमं ज्ञानं (उ) ११.६० एतानुत्पा् पुत्रास्तु १६.१
¡ एतद्बृच्यन्ति योगज्ञा २६.१०१ एतावच्छयकंते ववत् ४.४७
एतद् ब्रह्माण्डपाख्यातं ४५.१९ एतावच्छपते ववत् ४६.७०
ठतद्रहस्यमाख्यातं ३३.४९६ एतावदुक्सवा भगवान् ६.४६
एतदः कथितं पुण्यं (उ) ३१.१०७ एतावदुक्त्वा भगवान् (उ) " ४.१
एतद कथितं सवं ३.२८ एतावदुक्त्वा भगवान् (उ) ३४.१५२
एतदः कथितं सर्वं १४.६५ १२.२४५
एतावदुक्त्वा वचनं
एतावदुक्त्वा वचनं १६.२२५
एते कश्यपदायादाः १८.१६
एते तपन्ति वर्षन्ति ४२.२१
एते प्रधान्यततः प्रोक्ता (उ) ४४.१६
एतेषामेव देवानां ४२.२४
एतेषामेव पाशानां (उ) ७.३०
एतेषां शं लमुख्या- ४५.४०
एतेषु ब्रह्मणो दान (उ) १४.४२
एते मप्त महात्मानो ४.३४
एतै सप्त महाद्री गः -४५.३
एते सप्त महालोकाः ४४.१५
एते सप्तषेयो ५१.१६
एते सहेव सूर्येण ४२.२२
एभिब्र तेर गोहन्ति (उ) ३२.२१
एरण्डया नमेदायास्तु (उ) ४२.२१
एलः पुरुरवादचाथ २२.१
एवं गृहस्येयुक्तात्मा (उ) २६.७१५
एवं गृहाश्रमे स्थित्वा (उ) २७.१
एवं चतुदेशं तानि तथा १२.२७१
एवं ज्ञात्वा परो योगी (उ) २८.१४
एवं ज्ञात्वा पुराणस्य (उ)
एवं दण्डादिभियुक्तः (उ)
एवं इष्ट्वा तु तत्तीर्थं
एवं पतामह धर्मं
एवं ब्रह्मा च
एवं भादिषु चान्येषु (उ)
एव भूतानि सृष्टानि
एवं मृताद्ि कत्तव्यं (उ)
एवं वनाश्रमे स्थित्वा (उ)
एवं विज्ञापितो देव्या
एवं विधे कलियुगे
एवं विवदतोर्मोहित्-(उ)
एवं विवादे वितते
एवं विवादे वित्ते
एवं वं सुचिरं
एवं व्याम स्थितं
एवं व्याहूतमात्र
एवं व्याहूत्य
एवं शुद्ध समाचारो (उ)
एवं स भगवान्
४६.११६
१४.१
३७.१८
१२.२७२
५.२२
२०.३६
८.१
२३.७४
२८.१
१५.३७
३०.४१
३१.११
२२.३८
२९.७२
२९.१७
३५.३०
१६.२१०
९.७८
४०.११५
१७.२४
११
एव स भगवान् ब्रह्मा (उ) ३१.१७
एवं स भगवानीशो (उ) ३८.१२
एवं स भगवानृन्यासो ३५.२६
एवस शकरः १०.४२
एवं सम्बोधितो रुद्रो १६.११८
एवे साघन साध्यत्वं २.५६
एवं सृष्ट्वा मरीच्या १ ९.१
एव स्तुतः स भगवान् १६.२०७
` एवं स्तुत्वा महादेवं (उ) ३९.२६
एवं शतुवन्तं भगवान् १.८०
एवं स्वाश्र मनिष्ठानां (उ) २९.१
एवं हियो वेद (उ) ८.१८
एवं हि भक्त्या २५.७८
एवञ्च लौकिकं १७.४५
एवमस्त्विति संप्रोच्य (उ) ४३.३२
` एवमाचार संपन्न (उ) १४.३८
एवमाचार हीनस्तु पके (उ) १४.८६
एवमादीनि तीर्थानि ३५.१६
एवमाभाष्य कालाग्नि (उ) ३१.६६
एवमाभाष्य विग्रेनद्रो १४.४७
९२
एवमाभाष्य विरवात्मा
एवमीइवर समपितान्तरो
एवमुक्तः स भगवान्
एव मुक्तस्तदातेन
एवमूक्ताथ विप्रेण
एवमुक्ताइच कष्णन
एवमूक्तास्तु मुनयो
एवमूक्ते तु मनयः
एवमुक्तो भगवता
एवमुक्तो भगवता
एवमुक्तो महदेव: (उ)
एवमुक्त्वा तु सुनयः
एवमुक्त्वा तु मुनयः (उ)
एवमुक्त्वाथ भगवानः
एवमुक्त्वाथ विप्रर्षिः
एवमुक्त्वाथ विश्रषि-
एवमुक्त्वा ददा
एवमुक्त्वा भगवान्
एवमुक्त्वा महितो
एवमुक्त्वा महायोगी `
९.१८
१४.९१
३५.२७
२६.७१
१.६४
२७.१६
४०.१
१५.१०८
२९.९६
३०.५६
३८.३२
३०.६९
१.२८
३१.५०
१५.२८
१५.२३
२५.४७
३१.८०
१४.६४
२४.३१
एवमुक्त्वा ययोकृष्णः २२.१४
एवमुक्त्वा श्रियं (उ) ४६.१९०
एवमुक्त्वा स तद्राज्यं २०१४८
एवमुक्त्वा स भगवान् ३०.६३
एवमुक्त्वा स भगवान् ३९.१६
एवमुक्त्वा स राजानं (उ) ३६.२०
एवमुक्त्वा हषीकेशः (उ) १.४२
एवमेष महादेवो ४३१
एवसम्प्रकारो भगवान् १०.३१
एष श्रात्माहुमव्यक्तो (उ) २.४६
एष एव वरः ९.८१
एष एव विधिवस्विभावेन ४६.५१
एष गह्योपदेशस्ते १२.३०२
एष चक्री चक्रवर्ती (उ) ३८.६८
एष देवो महादेवः - २६.६१
एष देवो महादेवः (उ) २९.३६
एष देवो महादेवो (उ) ५.६१
एष देवो महादेवो (उ) ३८.८०
एष धम: परो (उ) २४.६
एष धाता विधाता ९.५६
| षि
न~ न्न 1 यक
+
किः २
धरोकूममहापुराणम् : : रलोकानुक्रमणो
एष न कथितो धर्मो (उ)
एष नारायणो सत्तो
एष ब्रह्मास्य जगतः (उ)
एष व: कथितो विप्रा (उ)
एष पाश्चुपतो योगः (उ)
एष पुण्यो गिरिवरो (उ)
एष रद्र महादेवः
एष व कथितः
एष व कथितः (उ)
एष व कथितो
एष वं प्रथमः कल्पः “उ)
एष वं सवेयज्ञानां (उ)
एष वोऽभिहितः (उ)
एष वो विहितः (उ)
एषां वंशप्रसूतंस्तु
एषा तवास्पिके देवि
एषा दक्षस्य कन्याना
एषा तिथिवष्एवौ (उ)
एषा पुण्यतमा दैवी (उ)
एषा रजस्तमोयुक्ता
२९.७७
€.७७
३१.६०
२९.४५
२९.५६९
४५.२३७
१५.१५
२३.४७
२३.८२
१७.६६९
२१.१६
२४.१२
२५.१
२९.९०
४०.४८
१२.२४२
१३.२४
२६.२३
४०.१
२९.५०
एषा विमुक्तिः परमा (उ) १०.११
एषा सूषेस्य ४३.२३९
एषैव सप्रभूतानां १६.१६६
एष्टव्या बहुवः पत्राः (उ) २०.३०
एष्टग्या बहुवः पुत्राः (उ) ३५.१३
एेन्दी त्रंलोक्यनमिता १२.१७७
एेषा सवेजगत्सूतिः (4.
एेरवर ब्रह्म सद्भावं १०.७१५
एेऽवयष्टिदलं इवे त (उ) ११.५६
श्रो
ॐकारं समनुस्मृत्य ७.२८
ॐ नमस्करव्याप्रमेयाय १.१
ॐ नमस्तेऽस्तु महादेवि १२.२३६
ॐनमो ज्ञानरूपाय (उ) ४९.५७
ॐ नमो नीलकण्ठाय २५.६६
ग्रोकार पु्िकाभिस्तु (उ) ३३.१६
प्रोकार मादितः कृत्वा (उ) १४.५३
प्रोकार मूच्चायं निलोकष्य (उ) ५.२०
प्रोकार मूति्योगिात्मा १६.१५६
प्रोकारमूत्तेये तुभ्यं (उ) २१.५६
ग्रोकार व्याहृति युतां (उ) १८.२४
ग्रोकार समनुस्मृत्य ९.६९
प्रोका रस्तत्र ब्रहम (उ) १४.५७
ग्रोकारस्ते वाचको (उ) ५.२८
ग्रोका रासक्तमनसो २४.६
ग्रोकारेणाथ चात्मानं (उ) २६.१५
प्रवरो ब्रह्मणो ५२.२२
ग्रो नमो ब्रह्मणो (उ) २१.५०
ग्रोखदयोताय च शान्ताय (उ) १८.३५
ग्रो मित्युक्त्वा ययौ २२.१३
ग्रोऽठयोः स्पन्दमात्रेण (उ) ११.२५
श्रौ
प्रौपधं स्नेहमाहारं (उ) २६.५०
ग्रौषधाथेमशक्तो वा (उ) १७.४०
छ
क एव पुरुषो दैव (उ) २८.५६
क एष बुरूषो ९.५४
कच्चिन्नु विस्न्रतो १०.१७
कणादः कपिलो गर्गो (उ) १.१७
कथं केन विधानेन २२.७२
कथं च भवाञ्जज्ञे
६.४
कथं ततरमं ब्रहम (उ) 1.
कथं स्वां देवदेवेदा (उ) ३९.४१
कथं दासत्रनम्प्राप्तो (उ) २३८.१
कथ देवेन रुद्रेण (उ) २९१.१
कथं प्येम तं देवं (उ) ३९.१
कथं भवदभिरुदितं (उ) ३८.२८
कथं लिगमभूतयुवं २६.६५
कथं स॒ भगवार्न्।शः १.९३
कथ सं भगवानीशः ६.३
कथयन्त मां तिध्यं (उ) ११.८७
कथ्यष्यामि ते वत्स २९.१६
कथयिष्यामि ते बस्स ३७.१
कथिता हि पुराणेषु (उ) ४५.५१
कथित् नेह् शक्नोमि ३९.२२
कथितो भवता घर्मो (उ) ४१२
कथितो भवता सर्गो ६.२
कथितो भवता सगः ४०.२्
कथ्यन्ते चैव महातम्ण (उ) ४६.३०
कदाचितच्र लीलां
श्रीकूर्ममहापुराणम् :: श्लोकनुक्रमणी
कदाचितत्र वसता
कदाचित्तस्य सुप्तस्य
२५.९२९
६.१०
कदाचित्स्वगृहुं द्राह्या १४.४६८
कदाचिदपि नाध्येयं (उ) १४.७८
कुम निश्च धमंजा १६१८
कन्थकान्दुपयित्वातु (उ) ३३.१०
कन्यफा वं द्वितीयाय (उ) २०.१८
कन्था की्तिंमती १६.२७
कन्यायां सुमहू्वीर्यो १४.८
कपदिनो निरातद्कान्नील १०.३४
कपालपाणये तुभ्ं नमो (उ) ३६.३१
कपालपाणिः खट्वाङ्खी (उ) ३०.१६
कपालमोचनं तीर्थं २५.१५
कपालमोचनं नाम तीर्थं (उ) ३०.२४
कपिला च विशल्या (उ)
४०.२८
कपिला पाटलां चेन् ३९.४७
कपोत टिद्िभाश्चैव (उ) ३४.१४
कम्बलाइवत्तरो नागौ ३७.१६
कं रोति कालः सकलं १२.२४
२६६ करोति नित्यं परमं (उ) ३८.२०
ऋ
क रोति विविधान्देहान्डश्यतै ४९.२१
कणोश्परेऽिले शत्रो (उ)
कर्ता कारयिता विष्णु
कर्दमस्याश्चमं पुण्यं
कमरा क्षीयते पाप
कमणा मनसा वाचा
कमणा मनसा वाचा
कमणा मनसा वाचा (उ)
कमणा मनसा वाचा (उ)
कमंणा स्िताज्त्ानाव्
कमंण्वपि प्रवृत्तोऽपि (उ)
कमंभूमिरियं विप्रा
कर्मारम्भेषु सर्वेषु (उ)
कम्मे सन्यासिनः केचि
कलाकराष्ठानिमेषाइच (उ)
कलि; त्क विदहुस्त्री
कलिगदेश परचाद्धं (उ) `
कलौ प्रमारक्रो रोगः
कल्विषैः पुणंदेहा
कव्यं पितृगणानां
१४.६९ ५
१६.१६२
४८.५६
३.२२
१२.२६०
१५.८६
११.१४
११.१८
३.९३
११.८३
४७.२३
२०.२४
२.८५
९.४०
१२.१५३
४०.६९६
३०१९.
३१.४३
१०.६१
कदिचरम्यार्जगापेमं शादूलो ३३.४
करिचहारुवनं पुण्यं (उ) ३८.५२
कः समारध्यते देवो २६.५२
कः संसार इतीदानः (उ) १.२७
कस्त्वं कृतो वा २६.७०
काक्षन्ते योगिनो नित्यं (उ) ३८.६१
काचिदागत्य कृष्टस्य २६.१४
काञ्चनी द्विगुणा ५०.१३
काञ्चनेन तु पात्रेण (उ) २२.६६
काञ्चनेन विमानेन"(उ) १४.१०६
काञ्चनेन विमानेन (उ) ४२.८
कात्वं देवि १.५६
कात्वं देवि विशालाक्षि १२.४६
कान्ता चित्राम्बरधरा १२.६६
कापालं नाद्रुलं वामं १६.११६.
कापालं भैरवञ्चेव १२.२६२
कापाली शकला मूर्त्त १२.१६७
कापिलं घामनञ्चैव १.१६.
कामं श्रादेऽच्चंयोन्मित्रं (उ) २१.२२
कामक्रोधादयो दोषा ३३.१२
१३
कामतीथंमिति स्यातं ग्रत्र ४१.५५
कामधेनुवु हदृगरभ १२.१०८
कामी कलिताभावा ।२.१७०
काम्यानिचंव श्राद्धानि (उ) २०.७ ~
कायावरोहण॒ं नाम (उ) ४४.७
कायेन वाथ दवेन (उ) १३.१६
कारणां सवभावानामा-(उ) २६.१६
कारवः शिल्पिनो वेद्या (उ) २३.५७
कारकमं तथा जीवः २.४१
कात्तंवीपं सुत द्रष्टु २२.६८
कात्तिफस्यतु मासस्य (उ) ४१.७६
कातिकेमासि देवेण (उ) ४२.२७
कार्पासिमुपवतीताथं निमित्तं(उ) १२.६
कार्पासिस्थेव हरणे (उ) ३८.७
कार्यं जगद्थाव्यक्त १.६५
कायंमिव्येव यत्कमं २.१९
कालन्जरः महातीर्थं (उ) ३६.१०
कालमेव प्रतीक्षेत (उ) २८.१३
कालशाकं महाशल्कः (उ) २०.४३
कालसूय प्रतीकारा १६.१३६.
१४
कालः सुजति
काल. सृजाति भूतानि (उ)
कालाग्नि कालदहुनं
कालाग्निङद्रो योगात्मा
कालाञ्जनः शुक्र शैलो
कालात्प्रबुद्धो राजा
कालानलसमप्रख्य
कालेन हन्यते विष्णुः
कालि प्राप्ते महाविष्णुः
काले महेशनिहते (उ)
कालो भूत्वा न
कावेरी नाम व्रिख्याता (उ)
कारिचदगायन्ति विविधं
कारिचद्विलास बहुला
कारिचद् मृषा वर्याशि
कारिचिदमूषण वर्यांशि
काषायिणोऽथ निग्रेन्थ
काष्डागतो दक्लिणतः
काष्ठा त्रिशतुकला
कष्ठादिष्ेव मु्वणां (उ)
|
। \
१२.१७
३.१६
३०.५१
४४.२७
४५.२७
३.९
२६.७३
१६.७२
१७.४०
३६.३५
१०.८५
४०.४9
२६.१०
२६.११
२६.१२
२६.१३
३०.१६
४१.३६
५.७
११.९६
काष्ठा सवन्तिरस्था
कि कारणमिदं (उ)
कि कारणमिदं ब्रह्य (उ)
किङ्का्थं कारणां
क्रि ताल्लिग सुरश्रंऽ5
क्रि त्वया भगवानेष
फ्रि न प्यस्ि |
क्रि न पर्यसि
किन्तु कायं विशेषेण
विनन्तु मोहयति
किन्तु रद्रण तादाल्म्यं
न्तु लीला्थमेत्रतन्त
किन्नरी सुरभी
क्रिमर्थं पुण्डरीवाक्ष
किमर्थं पुण्डरीकाक्ष (उ)
किमथंमागतो ब्रह्मन्
१२.६५
१.२६
२१.५८
१.६३
२६.६२
१५.१३
९६.४२
६.६३
२२.४१
९.४८
२२.४६९
९.३४
१२.१३८
२१.८०
१.३७
१७.६
किमथेमेतद्रदनं ब्रह्मणो (उ) ३१.६०
किमेतद् भगवद्रूपं (उ)
किमेषाञ्च भवच्छुयः
कि यत्य: सृष्टयो
कियन्तो देव देवस्य
३५.६०
२१.११
१.९९
श्रीकृमंमहापुराणम् : : श्लोक्ानुक्रमणी
किरीटिनं गदा हस्तं १२.५४
किरीटिनं गदाहस्तं १२.५६
किरोटिनं गदिनं २५.५१
फरियन्तो देव देवस्य ५१.३
किरीटिनी कुण्डलिने (उ) ३६.३३
कि हि श्रेयस्करतरं २०.३४
कीटाः पिपीलिकाइचव ३१.२३२
कीतिता चानिरद्रस्य (उ) ४६.१०३
कीर्यते हि यथा (उ) ४६.१३१
कुकुरस्य सुतो २४.४८
कटुम्बभक्तवसनाहेयं (उ) २६.१०
कुटुम्त्र भरणायत्तः २.७९
कुणिर्च कुणि व्राहुर्च ५३.१९
कुरिस्तस्य सुतो २४.४२
कतः सवंमिदं जात ४.३
कुतो ह्य परिमेयात्मा ९.५०
कुमारतुल्योऽप्रतिमो (उ) ४३.२५
कुमारस्तु कौमार ४०.१८
कुमुदो मुकृटश्चव ४५.३४
१९.१२
कुम्भक्रणं श्ुपंराला-
५१.२३. कुम्भीपाक वंतरणी मसि-(उ) २४.८
वु रक्षेत्रं इ्रकोटिनंमेदा
कुर्याच्चित्वारि पात्राणि (उ)
कुर्यादनशनं वाथ मृगोः (उ)
कुर्यादनशनं विप्रः (उ)
वुर्याह्िमदंनं धीमान्न-(उ)
कवं तोत्प्रसादारथं (उ)
कूवेन्ति चावताराि
कूवन्तिचावताराणि.
क् वंन्त्यवेददृष्टानि
कूलान्युभयतः सप्त (उ)
कृलालचक्र पयन्तं
क्लालचित्र कमन्निं (उ)
कुविवाहैः क्रिया लोप-(उ)
करालः प्रथमस्तेवां
कशिकादभवत्पुत्रो नाम्ना
कशीलचर्याः पावणड-
करीलवः कुम्भकारः (उ)
कशल धान्यको वा (उ)
कुशेशयो हुरिद्चव
कुशोत्तरोऽथ मोदाकिः
३१.४७
२३.७५
३०.१६८
२२.९३
१६.६१५
९१.८५
२०,९७
५३.२७
३०.१०
३७.३४
४१.३६
१७.६
१६.२०
४०.२०
२४.२
३०.११
१७.१७
२५.१३
४६.२१
४०.१७
कुसुमायुध रूपेण रुद्रलोके (उ) ४१.५६
कुसुम्भपिण्डमलं वं (उ)
कटस्थ जगतामेकं
कूष्माण्डी धनरत्नान्या
कृ च्छरातिङ्ृच्छौ वा (उ)
कच्छ द्वादशरात्रन्तु (उ)
कृत कि भवतेदानी-
कृतघ्ने: पिशूनः क्रूरो (उ)
कृतज्ञश्च तथा द्रोही (उ)
कृतञ्च लवणं सवं (उ)
क्रतं व्रता दवापरञ्च
कृतं त्रेता द्वापरञ्च
कृतं मया तत्कलं
करृतवर्गाथ तत्वुत्रः
क्रुतवीयेः कृता ग्िङ्च
क्रताञ्जलि दक्षिणतः
करतानुमस्त्रणं कुर्यात्- (उ)
करतान्नमुदकम्भञ्च (उ)
कृतारवोऽय रणाश्वोरच
करते तु नैमिषं
कृतोपनयनो वेदानध्येष्ट
२०.४६
१९.२५
१२.१४०
२२.२४
२३.३१
६.२१
२१.४३
१४.४१
१४.२०
२८.९१
२६.४
१७.७७
२४.६६
२२.१८
२५.५६
१६.१२
२६.२३
२०.२३
३७.३७
१७.४४
कृतोपनयनो वेदान-
करतोपनयनो वेदानधीयाति
कृत्तिवासेदवरं लिङ्ख'
कृट्वा गिरि सूतां (उ)
कृत्वा चंबोत्तरविर्धि
स्वा तु मिथ्याध्ययनं (उ)
कृत्वा तु रावणवधं (उ)
कृत्वा तु वारुणी.
कृत्वा तु शपथं विप्रो (उ)
कृत्वा तेन महघुद्धं
कृत्वात्मयोगं विपेन्द्रा
कृत्वाथ निभयः शान्त- उ)
कुत्वा पावे
कुत्वाभिषेक तु नरः
कृत्ना सूत्र पुरीषं (उ)
करत्वा बिहवगुर विष्ण (उ)
कुत्वा ब नैष्टिकीन्दीक्षाम-
कुत्वा ह्यत्पदयकिञ्जल्के
कृत्वाहृस्पश्चनिलये (उ)
कत्वैत ददुमुतं कमं `
१७.६५ केदारे फल्गुतीर्थे च (उ)
शरोकमंमहापुराराम् :: श्लोकानुक्रमणी
२४.५७ कृशाइवस्य तु देवषदेवः {१८.१९ केन वा देव मार्गेण (उ)
१२.४ षर भावे वाणिज्यं (उ) २५.३ केशानां चात्मनः स्पशं (उ)
३२.१२ कृष्णद्रपायनः ३०.६७ केषा भगवती देवी
३९.१८ ष्णा दंपायन स्योक्तं (उ) ४६.१०५ कोऽपि स्थात्सवं भावनां (उ)
२८.३ कृष्णपक्षे चतुद॑श्यां ३९.६ कोकिलं च॑वम्स्यादा-(उ)
३४.८२ कृष्णणक्षे चतुदश्यां (उ) ४१.७१ कोटितीर्थं समासाद्य, _ `
३४.१२८ कृष्णपक्षे चतुदश्यां (उ) ४१.८४ कोटित्रयेऽथ सम्पू (उ) ।
२०.२४ कृष्णाजिनः सोत्तरीयः (उ) २७.३४ < नन
३४.७६९ कृष्णाजिने तिलान् (उ) ९.२२ शो मुन् एत ५
१७.१३ छृष्णाजिनो पवी ताद्ख १७.४९. श्रो कतना कचिद्
२६.५० हछृष्णाष्टम्यां महादेवं (उ) २४.६७ कौं पुराणामोखलं (उ)
१९.५४ कृष्णाष्टम्यां विेवेण (उ) २६.२६ कौम्मं मात्स्यं
१ वसो कोधो लोहिनी
क) कया दं भावम्)
। केचिदध्यां प्रशं सन्ति १ सनो
३८.५ केचिद्ध्यां प्रशंसन्ति २१.८ क्रियाहीनस्य मूलस्य (उ)
२९.४५ केचिन्न द्राजितरवासाः (उ) ५.६ क्रीडते नाक्लोकस्थो(उ)
१७.६६ केतुमाले नराः काका ४७.१५ क्रीडते विविधमत-
२६.११ केदारं तीथंमृख्याख्यं २५.१२ क्रीडन्ति मुदिता
२०.३४ क्रीत्वा लब्ध्वा स्वयं (उ)
३९.४२
१३.८
१२.२
३९.६६
२४.१६
२७.२९
४३.३५
२९.७०
१६.१५७
२४.६९
२४.७
४९.६८
१,९१५.
४७.३०
१७.२५
८.९२
२३.६९
४२.२५.
२५.२७
४८.४७
२०.४४
क्रोधेन महूताविष्टौ १०.२३
क्रोरेनेव च यद्भुक्तं (उ) २२.६६
करोष्टोरेकोऽभवद्पुत्रो २४.१
क्रौञ्चद्वीपः स्थितो ४९.२७
क्रौञ्च द्वीपस्य ४९.३३
क्लीव सन्न्यासिनश्चान्नं (उ) १७.१०
क्वचिच्च हस्ते रोद्र (उ) ३६.१६
क्षत्रविद् शुद्रदायदाये (उ) २३.३०
क्षमा तु सुषुवे १३.६
क्षमा दया च विज्ञानं (उ) १५.२७
क्षात्रवृत्ति परां प्राहुनं (उ) २५.५
क्षान्तिः प्रज्ञाचित्िः १२.११३
क्षारो देक्षुर सोदश्च ८५४
क्षालिनी मृण्मयी १२.१२६
कितौ तारयते मत्या ३७.३१
क्षिप्त्वा चाद्यं यथापूवं (उ) २२.४३
क्षिप्रा पलाशिनी ४७.३६
क्षीणं पीत सुरैः ४३.३५
क्षी रोदकन्यया नित्यं ४६.६७
क्षीरोदस्योत्तरं कूलं १६.२७
१५
कछ व्रज्ञशक्तिरग्यक्त लक्षणा १२.७८
त
खगध्वजा खगारूढा १२.१५१
ख्यात्याद्या जगृहुः ८.२०
ग
गङ्धाच यमूना चव (उ) १३.२४
गङ्खा तीथन्तु देवेशं ३५.६९
गङ्खाद्वरे प्रभासे तु (उ) २०.३३
गङ्का भगवती नित्यं २५.१३
गङ्कामेव विषेवम्ते ३७ ३८
गद्धा यमुनमासाद्य २६.३३ `
ग्धा यमुनयोमध्ये ३८.४६
गङ्धा यमुनयोर्मध्ये ३६.४४
गङ्खा यमुनयोमध्ये ३७.१२
यङ्खायामक्षयं श्राद्ध (उ) २०.२६
गद्खा सलिलधाराय (उ) ३९.२७
गच्छं गच्छ स्वक ३०.६२
गच्छध्वं विज्वराः सवे (उ) ११.१२३
गच्छघ्वमेन शरणं १६.६८
गच्छं वाराणसी दिन्या- २३.४१
१६
गजरूपा शिला तत्र (उ) ४१.५०८
गज्शले तु दुर्गाया ४८.२७
गरोव रानकं सहल. २५.५७
गणेर्व रादच सं्ेद्धा १५.६०
गते च द्वादशे वपे १६.१०१
गते देवेऽसुररिपौ २६.२३४
गतेनापि न कान्ते (उ) २६.३०
गते नारायणे कृष्टो २८.२
गते पराद्धद्वितये काले (उ) ४६.२
गते बहुतिथे काले २९.१०
गते महेश्वरे देवरे १०.१
गत्वा कण्वाश्रमं २३.२९
गत्वा दूहितरं विप्रः (उ) २२.१
गत्वा पृथक् स्वमात्मानं (उ) २६.२२
गत्वा महान्तं १७.५७
गत्वा राभेरवर पुण्य (उ) ३०.२३
गत्वा विज्ञापयामा- १६.८१
गत्वा सिंहासनगतो १७.४
गन्धमादन कंलासो ४६.३७
गन्धं कन्यका दिभ्याल्त- २६.९
~~ य --- ------ - ल ~ ` क
गन्धव किन्न राकी
गन्धर्वा गरुडाश्चारच (उ)
गृन्धर्वसां पुरशतं
गन्धवप्सिरसश्चेनं
गन्धर्वाप्सरसां मुख्या
गन्धर्वाश्च पिशाचाईइच (उ)
गन्धर्वे; किन्नर
गन्धव रसंहीनि शबव्द-
गमिष्यामि परं स्थानं
गया तीर्थं महा तीथं
गयां प्राप्यानुषंगेण (उ)
गयाभिगमनं कतृं य॑ (उ)
गवां वा संप्रदानेन (उ)
गवां शतसह्स्य
गवां हि रजपाप्रोक्तं (उ)
गवि मंथुनमासेव्य (उ)
गान्धवं ्युद्र जातीनां
गायत्रं च ऋचरचैव
गायत्री च वृहृत्युप्मिक्
गायत्री वेद जननी गायत्री
४८.४१
६.२९
४८.४६
४२.१६
२६.७
४५.२१
१०.६९.
४.७
२७.७
२५.५
२०.३१
२५.१०
९६.६८
२८.२
१८.१४
३३.१२
९.७०
७.५७
४१.२३
१४.५६९
प्रीकृ्ममहापुराणम् :: श्लोकानुक्रमणी
गायत्रीञ्चैव तेदास्तु (उ) १४.५२
गायन्ति गानैविविधं- ४२.१४
गायन्ति गीतैविविधे-(उ) ३१.७६
गायन्ति चव शृत्यन्ति ४७.१६
गायन्ति व्रत्यन्ति विलासयुक्त। ३८.१६
गायन्ति पितरो गाथाः (उ) २५.११
गायन्ति सिद्धाः फिल २२.२६
गास्तथा जनयामास ४५.६१९
गिरीन्द्रवचनं श्रुत्वा १२.४७
गीत्वा दित्र गीलस्व (उ) २१.३८
गीयते मुनिभिः साक्षी (उ) ४६.२३
गीयते सवंमायात्मा (उ) ४६.२४
गुणवान्वृत्तसम्पन्नौ २६.४३
गरुण साम्ये तदा तस्मिन् ४.१०
गणाञ्या धोग जा १२.९२
गुणाव्मकत्वात्रैकाल्ये 4.
गुप्तये सवं देवानां २.२७
गुरवे तुधनं दत्वा (उ) १५.२
गुरुञ्चंवाप्युपासीत (उ) १८.५२
१४.२३
गुरुपत्नी तु युवती (उ)
गरं प्रियार्थं सवे (उ) १४.२२
गुरुवत्परिपूज्याइ्च (उ) १४.२१
गरन् भृत्यारचाज्जिहीपेन (उ) २६.७४
गुरोरपि न भोक्तव्यमन्नं (उ) १७.१५
गरो रप्यवलिप्तस्य (उ) १४.२५
गुरोराक्रोशमन्मृतं कुर्यातु-(उ) ३४.८६
गरोगरौ सन्निहिते (उ) १४.२६
गृरोर्भायां समारह्य (उ) ३२.१२
गररोधंत्र प्रतिवादो (उ) १४.९
गृवद्ध नागमः शुद्धये (उ) ३२.१४
गल्मवल्लौ लतानान्तु (उ) ३३.२७
गृहाम्विका गृणोत्पत्ति- १२.११६
गह्या राक्षसा सिद्धा (उ) १८.८०
गह्य विद्य(त्मविद्या च १२.९५
गृह्याद् गृह्यतमं (उ) २.३
गृह्याद् गुह्यतमं जानं (उ) २६.२०
गुह्याद् गह्यतमं तीर्थं (उ) ४४.१२
गृणन्ति सततं वेदा (उ) ४.६
गृहमेधिषु चान्येषु (उ) २७.२६
गरृहस्थञ्च वनस्य २.४२
गृहुस्थश्य परो धर्म्मो २.५०
गृहस्थस्य समासेन २.४३
गृहस्थानाञ्च स्वे २२.४६
गरहस्यायान्नदानेन (उ) २८.१५
गृहाणं चतां विमलां (उ) ३४.१३६
ग्रहाण भिक्षां भगवन् (स) ३१.८७
गृहीतव्यानि पुष्पाणि (उ) १६.५८
गृहीत्वा भीषणः १५.६१
गृहीत्वा मायया वेषं (उ) ३४.११४
गहीत्वा मसल राजा (उ) २२.५
गहे वा सुभे देशे (उ) ११.५१
गोकगांरचाभवत्तस्माद्- ५३.८
गोगोमायूकपीना च (उ) ३४.१०
गोचमं मात्रामपिवा (उ) २६.१४
गोदावरी नदी पुण्या (उ) ३७.१५
गोदावरी भीमरथी ४७.३६
गोदाहुमात्रं तिष्ठेत (उ) २६.६
गोभिदच दव्रतपिप्रेः (उ) १६.१६
गोमयेनोदकभूमि (उ) २२.१
गोमूत्राग्नि वणां वा (उ) २३२.२
गोमूत्र थावकाहारः पप्त-(उ) ३४.२३
गोमेदः प्रथमस्तेषां
गोवध्येयं द्विजश्रेष्ट
गोवद्धंनगिरि प्राप्तस्त-
गोसह फल प्राप्य (उ)
गोपहखाद्धं पादञ्च (उ)
गौतमाय ददौ पुर्वं (उ)
गौतमोऽगसिति रत्रिक्च
गौतमोऽत्रि सुकै शच (उ)
गौरी कुमुदता
ग्रहणादिषु कालेषु (उ)
ग्रामान्ते वृक्षमूले वा (उ)
ग्रीष्मे पंचतपास्तद्-(उ)
च्
घतेन स्नापयेद्रदं (उ)
| च
्वक्रारदेवकी सूनु देवर्षि
व्वर्तार महतीं पुजा (उ)
चक्रारशकरोभिक्नां
चक्रोपजी वि रजक -(उ)
४६.
१६.१०७
१४.१८
४१.३९
२२.२५
४६.१४१
२९.८३३
३६.४०
४९.२६
२६.९०७
२८.९९
२७.२६
२५.२९१
३८.३६
१६.१२५
चतुदशानां विद्यानां (उ) १५.३२
चतुड इतामथष्टम्यां २५.२८
चतुर्धा संस्थितो ५१.३६.
चतुर्वाहुमुदाराङ्ख २६.२
चतुभज विशालाक्षं ९७.४२
चतुभृजा शद्भुचक्र १.३६
चतुर्मृखं जटासौलि २०.६३
४१.९५ चतुम्खमुदार ङ्म १.११५
चतुम्खस्ततो जातो २.५
चतुम्खस्तु भगवान् ४.५१
चतुयुगं द्रादश- ५.१०
चतुय गसहसलर' तु ५.१८
१७.५ चतुवेक्तरं महायोगं २९.६८
श्रीकूममहापुराणाम् : : श्लोकानुक्रमणां
चण्डालम्लेच्छं संभाषे (उ) १३.४
चण्डालाक्चोचपतितान् (उ) १८.८१
चतख: शक्तयो देव्याः १२.११
चतुरशीति साहसो ४५.७
चतुथं शिव धम्य १.१८
चतु्ारमनौपन्यं ४७.१३
चतुढंग सहस्राणि ४६.१
चतुविधानि भूतानि (उ) ६.४९
चतुविशकमग्यरक्तं (उ) ७.२५
चतुविंशतितत््वानि भाया (उ) ७.२१
चतु्ूहधरो विष्ण॒ २२.७७
चतुव्युह सहखरान्ते (उ) ४५.११
चत्वरं वा दमशानं (उ) १३.
चत्वारि भारतवर्षे ४७.४१५
चत्वाशित्सहस्राणि ४१.३०
चत्वा रोह्यश्रमाः २.७१
चन्द्रगारचव गाहारच ४३.१३
नदर तीयंमिति ख्यातं (उ) ३७.२३ `
चन्द्रमाः सोमपुत्रश्चं ४३.२६
चन्द्रसर्योपरागे च गत्वा (उ) ४०.३६
चन्द्रस्य षोडशो
४१.१६
चन्दरादधेमोलस्त्याक्षा ३१.३३
चन्द्रास्ता चामतः ८२.११५.
चरं त्वं पापनालाथं (उ) ३१.६६
चराचराणि भूतानि २.२३
चरितामि विचित्राणि (उ) ३६.३४
चरेदा वत्सर कृच्छं (उ) ३२.११
चाण्डालकूपे भाण्ञपु (उ) ३५.३७
चाण्डालं तु शवं (उ) २४.७०
चाण्डालपतितादीस्तु (उ) ३४.६५
चाण्डालसूुतरकिं गवास्तथा ३४.६१
चाण्डालसूत परिशवे; (उ) ३४.६७
चाण्डालेन तु सस्पृष्टं (उ) ३४.३८
चान्द्रायणं चरेत्पुवं (उ) ३४.६३
चन्द्रायण पराकं (उ) ३३.३९
चान्द्रायणन्च कुर्वीत (उ) ३३.
चान्द्रायणञ्चरेत्सम्यक (उ) ३४.२५
चान्द्रायणविधनंर्वा (उ) २७.२६
चान्द्रायणत्रत चरः (उ) २१.८
चान्द्रायणदातं साग्र (उ) ४२.४१
चान्द्रायणानि वा (उ) १२.१६
चान्द्रायणेन शुद्ध्यते (उ) ३३.६
चान्द्रायणेन शुद्धयेत (उ) ३४.२४
चामीक्ूरवपुः श्रीमान्पुणं (उ) ३८.७
चारुदेष्णः सुचारुद्च २,४.८१
चिकित्सकस्य चेवान्न (उ) १७.७
चित्रकस्या भवत्पुत्रः २४.४६
१७
चित्रसेनस्तथोणायुर् ४२.१३
चित्रोत्पत्ना वि्ाला ४७.३३
चिन्तयामि पुनः २.४
चिन्तयत्तत्र विमलं (उ) ११.५८
चिन्तयेत्प रमात्मानंतन्मध्ये (उ) ११.६२
चिन्तयेःस्वात्मनीशानं (उ) ११.६७
चीरवासा मवेनिनित्यं (उ) २७.८
च॒तर्णामपि वें तेषां (उ) २५.१४
चेतसा वोध युक्तन ११.७४
चेतसा भाव युक्तेन १५.८५
चैत्यं वृक्षं न वं (उ) १६.७६
चै त्रकिम्पुरुपाद्यास्तु ५.१.९६
चैत्रामासे तु सम्प्राप्ते (उ) ४१.४४
चैत्रा संवत्सरारूढा ११.१५०
चैत्रे मास्ेस ४३.२०
च्यवनदय सुता भार्या १६.४
छख
छगलः कुण्ड कण्व ५२.२४
छत्रं चोष्णीषमभलं (उ) १५.४
छन्दसां प्रीणनं कूर्यात् (उ) १४.६३
| ~~
न
जगत्संस्थापय)द्विहवं
जगद्योमि जंगत्मातां
जगद्ोनिमंहाभूतं परत्रह्य
जग।म चेप्सितं शम्भु
जगाम देवतानीकं
जगाम मनसादेव ..
जगाम योगिभिर्जुष्टं
जगाम रावण पुरी
जगाम शरणा देव
जगाम रारर्णा देव
जगाम स्वपुरीं शुभ्रां
जगामादित्यनिदृशा `
जग्राह योगिनः (उ)
जघन्य गुण वृक्तिस्था
जधान पक्षः सहसा
जघान मूध्नि पादेन
जजाप जाप्य विधि
जजाप रद्रमतिश प्रणव
जज्ञाते तनयो वृष्णेः
५१.४२
१२.११७
2 -
२६.१०८
१६.१५६
२६.१०७
२५.२३
, २१.२३७
१५.६४
१६.१४१
२३.४४
१.१०८
११.१२१
. २.५७
१५.६७
१५.६५
२६.४७
३३.१६
२४.४३
जज्ञ रावणानाशाथं २१.१८
जटाचीरधरं शान्तं २५.२७
जटा यौ बिभरुयान्नित्यं (उ) २७.६
जठरो देवकरुटदच ४६.२६
जनलोकात्तंपोलोकः ४,४.९
जनलोके वर्त॑मानास्तापस (उ) ४५.५१
जनलोको महर्लोकात्तथा ४४.२
जन्तव्याप्ते शमशान (उ) ११.४८
जन्म मृत्यु जरातीत। १२.७७
जन्म मृत्यु जरामूक्तं ३१.४०
जन्मान्तरसहस्रेण मोक्षो ३२.२२
जन्मान्तर सहललषु यत्पापं ३१.३०.
जपक्राले न भाषेत (उ) १८.७६
जपतस्तस्य नृपतेः २०.७४
जपन्तम।हु राजानं (उ) ३६.१७
जपेदध्यापयेच्छिष्या रयेद्रं (उ) १८.५३
जपेद्राह रहनित्य १२.३२२
जपेयन्देवदेवेश २०.५७
जपेयं क)टिमन्यां वं (उ) ४३.३६
जमदग्निः कौशिकश्च ४२.५
्रीकू्ममहापुराणम् :: इ्लोकानुक्र मणो
जम्बुद्वीपः प्रधानोऽयं
जम्बुद्रीपः समस्तानां
जम्बुद्वीपस्य सा
जम्बुद्टीपस्य ,
जम्भका्चस्तथा नागः
जयध्वजस्तु मतिमान्देवं
जयध्वजस्तु मतिमान्
जयध्वजस्य प्रो
जयध्वजोऽपितं विष्णः
जयन्ती हूद्गृहागम्या
जयन्त नादिभेगवानमेयो
जयादिदेवामरपुजिताघ्र
जानन्त महादेव
जयारोषदुःखौधनाशं कहेतो
जयेरवर महादेव (उ)
जरामरणा निमुक्तान्
जल क्रीडासु रुचिरं
जल प्रवेशं यः कुर्यात्
जल प्रवेश यः कुर्यात् (उ)
जलाद्रवासाः प्रयतो (उ)
जलेचरान स्थलचरान् (उ)
४५.२
४५.९६
४.१७
४६ १
४४.२३
९.११
२२.६१
२३.९१
२२.८६
१२.१५२
१६.१७६
१६.१९६
१६.१८७
१७.१६
१.३३
१०.३५
६.८
२८.६
४९.२०
३२.२
१७.३४
जलेचराश्च जलजान् (उ) ३४.१७
जहौ प्राणांश्च १०.२२
जातकर्मादिकाः सर्वाः (उ) ४२.२७
जातमात्रस्य बालस्य (उ) २३.१३
ज।तरूपमयीं मालां (उ) ददद
जतेऽथ रामे देवानाम २४.७८ `
जाते कुमारे तदहः (उ) २३.६५
जामदग्न्यस्य च शुभं (उ) ४४.१०
जाम्बवत्या वचः श्रुत्वा २४.८५
जाम्बरुनदाख्य भवति ४५.२१
जायन्ते मानुषि १६.१२१
जारधिश्च सु राम्बुरच ४५.३२
जालेरवरं तीर्थवरं (उ) ४०.३५
जितेन्द्रियो जितक्रोधस्त (उ) २७.१६
जीवनं सवं भ॒तानां (उ) २६.१८
जीवनं सवेलोकरानं (उ) २१.४४
जीवन्ति चव सत्वस्था ४७.४
जंगी षव्यायक पिलस्था (उ) ११.१२६
ज्येष्ञञ्च भजमानाख्य २४.३५
ज्येष्ठ पुत्रः स तस्यास्दिश २०.११
उॐेष्ठमासे तु सम्प्राप्ते (उ) ४१.६४
ज्येष्ठं वं श्रवणं १६.११
ज्येष्ठो भ्राता च भर्ता (उ) १२.२३
ज्योतिद्धमि परथक्कल्प- ५१.१५
ज्योति परयन्ति १०.७०
ज्योतिष्मन्तं कुराद्रीपे ४०.१२
ज्योतिष्मतः कुराद्वीपे ४०.२२
ज्योतिष्मान्दशमस्तेषां ४०.८
ज्योतिश्चापि विकुर्वाण ४.२७
ज्योत्स्ना सा चाभवद्विप्रा ७.५१
ज्वालामाला प्रतौकाय २६.८०
ज्वालामाला सहल्राद्यं १२.५२
ज्वालामाला सहूस्रादया १२.१०६
ज्ञातं पि भवता २५.८४
ज्ञाति श्रष्ठेयं तथा हस्ते (उ) २०.१२
ज्ञात्वा कलियुगं घोर- ३२.२१
ज्ञात्वा तं परम ६.५६
ज्ञात्वा तां भगवान् रुद्रः १४.६२
ज्ञात्वा मां वासुदेवाख्यं १.५१
जञात्वा समाहितमनाः ३५.२३३
ज्ञानकमं गुणोपेता (उ १२.४७
ज्ञानञ्च कीरशं १.६८
ज्ञानं तदेइवरं दिव्यं ३०.६१
ज्ञानं तन्नामखं दिव्यं (उ) ४३.३६
ज्ञान तीथ पर गह्य ३५.६
ज्ञान निष्ठो महायोगी (उ) २१.१२
ज्ञान पूर्वं तिवृत्तं २.६४
ज्ञानयोगरताः शान्ता (उ) ३६.५४
ज्ञान योगरतो भूत्वा ४०.४०
ज्ञान म्रोगेन मां तस्मा (उ) ११.७३
ज्ञानं विमुक्तिदं (उ) १.१३
ज्ञानसन्पासिन केचिद्- (उ) २८.५
ज्ञानात्मकं सवगतं (उ) ११.६५
ज्ञ नादात्यन्तिकः प्रोक्तो (उ) ४५.६
ज्ञानानां परमं ज्ञानं (उ) ४६.१३३
ज्ञानाय पूर्वं भवतो (उ) ३१.२८
ज्ञानाय वत्तंते भिक्षुः २.८३
ज्ञाने कर्मण्य पगतेलोके ३०.२६
ज्ञाने कमं योगेन १२.३०१
ज्ञानेनैकेन तल्लभ्यं १२.२द४
ज्ञेयानि च तथान्येषु
` ड
४०.२४.
डिवाहव हतानाञ्च सर्पादि- २३.५६
त
तच्छ णुध्वं मुनिश्रेष्ठा
तंते दुदुशुरीशानं (उ)
तंते दृष्ट्वाथ गिरिशं (उ)
तं दृष्ट्वाऽसाधकं
तं दृष्ट्वा चापरं
तं दष्ट्वा देव मीशानं
तं दृष्ट्वा नन्दनं (उ)
तं दष्ट्वा वेद व पुषं
तं दुष्ट्वा वेद विद्रांस- (उ)
तं प्राह् भगवान्
२४.८६
५.२
१९.३८
७.५
७.११
६.५३
४३.२६
२०.६१
१.७
७.२०
तं भत्स्रं तपसा विप्रा (उ) ३८.२८
तं मां वित्त महात्मानं (उ)
तं मां वित्त मुनिश्रेष्ठाः
तं विदन्ति परं
तं सवं साक्षिणां
तणं वा यदिवा (उ)
३८.७८
९४.१४
३१.७३
९०.६६
१६.२
धररकेम॑महापुराणम् : इलोकनुक्रमएी
ततः कदाचिद्िप्रद्धा
२२.५१
ततः कदाचिन्महूती १६.६८
ततः कामाहूतमनास्त- २३.७
ततः कालाग्निरुद्रोऽसौ १६.१६०
ततः कालेन मतिमान् १७.४६
ततः क्र द्ोऽम्बुजाभाक्ष ६.४४
ततः क्रोधावृत तनु- ३५.२३
ततः पञ्चदजहे भागे ४३.३८
ततः पद्यासनासीनं
१०.७
ततः परं परिपश्यन्ति (उ) ६.१७
ततः प्रह्लाद वचनाद्- १७.४०
तत पह्वादिनीं वाणीं ६.२५
ततः पादुरताः शांता ३४.१५
ततः पा्ुपताः सें ३४.१३
ततः पुराण पुरुषो १०.१६
ततः प्रणमयशिरसा २६.३०
ततः प्रणम्य वरद ब्रह्माण- ३६.७
ततः प्रभाते १०.१२
ततः प्रभुति देवोऽसौ १०.३६
ततः प्रमृति दैव्ये्द्रो १६.६४
ततः प्रलोने' सवंस्मिञ्जङ्खमे ४४.२३
ततः प्रसन्नो भगवान् २०.५६
ततः प्रहस्य भगवान् ६.१६
ततः प्रहुष्यरमनसा १.८२
ततः शक्रोदयो देवा १८.३
ततः शिष्यान् समाहृत्य २४.१८
ततः सत्रे च उद्धत्य ५२.१८
ततः सन्तपंयेहवा (उ) १८.८५
ततः सन्ध्यामुपासीत (उ) ` १६.२५
ततः स्नानान्तिवृत्तेभ्यः (उ) २२.२२
ततः स भगवान् २६.४४
ततः स भगवान्देवो ६.२७
ततः स भग वान्- (उ) ५.४१
ततः स भगवान्विष्णुः १६.११४
ततः स भगवानीरः (उ) ३१.६५
ततः स भैरवो १६.२२६
ततः स मातृभिः १६.२२०
ततः सम्माज्जंनं कुर्यात् (उ) १८.६७
ततः स राजा २३.१८
ततः सर्वाणि गुह्यानि ३५.१
ततः सर्वाणि भूतानि (उ) ३१.६४
१९
ततः सवं मुनिवराः १६.१०२
ततः सवे सुसंयत्ता २२.५४
ततः संवक्तंकः शंलानति- (उ) ४५.२०८
ततः संस्तीय तत्स्थाने (उ) २२.५१
ततः सा जगतां २५.८६
तते: सुपर्णा वलवान् २६.१९
ततस्तस्गात्परिभ्रष्टो ३८.१३
ततः स्वगत्पिरिभ्रष्टो ३६.४२
ततः स्वगत्पिरिभ्रष्टो ३८१
ततः स्वर्गात्परिभ्रष्टो (उ) ४१.६६
ततः स्व्गत्पिरिश्रष्टो (उ) ४६.१२६
ततः स्वगत्परिभ्रष्टो (उ) ४०.१८
ततः स्वस्थानमानीय ६.२३
ततः एव च विस्तारं (उ) २.३५
ततद्च कथ्यते भीति (उ) ४६.६७
ततदचरेत नियमात् (उ) २६.२७
ततदच शाप कथितो (उ) ४६.६०
ततश्च सूतः स्वगुरू (उ) १.११
ततस्तमाह भगवान् १०.३८
ततस्तं जननी पुत्र २४.५६
#
्रीकम॑महापुराणम् :: रलोकानुक्रमणौ
२७
ततस्तान ब्रवीद्राजा २२.२३ ततोऽमवत्वना वष्टस्तीव्रता ४५.१२ ततो गच्छेत राजेनद्र (उ) ४२.३५ ततो मामाह भगवानेघो २६.७४ तत्र चन्द्रप्रभं शुध नक
ततस्त सलिले ९.७ ततोऽवतीयं विव्वात्मा १०६ ततो दीर्घेण कालेन इरः ति आसा ४ ५६.१०४ तत्र चाप्सरसः न
ततस्न्नानपादस्य धवो ९४.२ ततो्ऽ्वा कूलोतसां ७.१७ ततो दीर्घेण कालिन १०.२० = क (उ) नन ९३ तत्र तत्र चतुक्तरा ५०.१६
रस्ते तदा घोरा (ॐ) ५५.४१ कः वं र ततो देवाधि देवेशः (उ) १.४८ सि युर क न ४ म तत्र तव्राप्सरः संवं- ४६.५७
4 (उ) ४५.४२९ ततोऽसृजच्च भूतानि ७.६३ व ५.० तनो लव्भवरः कृष्णो २७.१ ¬" नेषन कु
र रस्नेम्यः समुद्भूता १०.२१ वतो गन्त रानिन्् ]` ५१.२१ ततौ द्वं दन्तजनना- (उ) २३.१५ ततो वाप्वग्निशक्रादीम् (उ) . ५६.४३ तत्र तीथ तु रजेन (उ) ४२.११
न्ते मुनयः सत्रे (उ) ३९.३६ ततौ गच्छेत राजेन्द्र (उ) ४१.२८ तत द्वाराणि सर्वाणि <.७ ततो विस्मथमपन्नौ २६.७६ तत्रते नक्ते 8,
7 क पै |
ते सवमः सप्त (उ) ४५.१६ ततो गच्छत रजेन््र (उ) ४१.५२ ततो ध्यातीत तं देव उ) ३०.३० ततो व्यासो भरदराल- एते तवच यानत
तस्ते राजना्दलाः २२.३९ ततो गच्छेत राजेन्द्र (उ) ४१.६१ तत नासय कृष्णो +. ततक्षणादरेव विमलं ३४.१७ तत्र देवादिदेवेन (उ) २७.२
न तस्तेषा प्रतापेन (उ) ४५.१६ ततो गच्छेत राजेन (उ) ४१.६६ ततो नित्त मध्या (उ) २२.२० तत्तद्रूपं समास्थाय (उ) ४६.३७ तत्र देवाधिदेवस्य ककय
= तस्तेषां प्रसाद्य (उ) ३६.१३ ततो गच्छेत राजेन्द्र (उ) ४१.८५ ततो निजायां वृत्तायां (उ) ३८.७७ तत्तस्य वृत्तमषिलं (उ) २८.५१ तत्र देवाधि देवस्य ४७.१८
-तस्तैरम्यनूज्ञातो गत्वा (उ) २२.४९ ततो गच्छेत राजेन्् (उ) ४१.८८ ततो नत्र चरेत्पापं ३१.९६ तत्तोऽन्न मुत्सृजद्भुक्ते-(उ) २२.५५ तत्र देवाधि देवस्य ४८.२
॥ नं कथते १.६७ ततो गच्छेत राजेन्ध (उ) ४१.६१ ततो प्क्यथ देवेशं (उ) ३६.६९ तत्थणातसरम लिद्ध ३३.४७ तत्र देवाधिदेवस्य ५२.१०
रा वाहू टवान् (उ) २२.३८ ततो गच्छेत राजेन्र (उ) ४१.६३ ततो वन्ध प्रमुक्तेन ९५.४२९ तल्थणात्सा महादेवी २५.२४ तत्र देवेष्वरेशान ४६.२३
ताप मुमहाधौर १७.१५ न गच्छेत राजन्द (उ) ४२.१ ततो वहुतिथे १.६७ तत्पराद्र तदद्ध ५.९ तत्र देवा महादव २३९५.१५६
त त)ऽउभवद्धंममऊ- (उ) ८.५ ततो गच्छेत रजेन (उ) ४२.१३ ततं बहुतिथे लि १७.२७ तत्पुत्रातिष्यरयोगिम्यो (उ) २.५६ तत्र देवौ महादव) +}
)ऽनन्ताकृतिः गम्भुः १६.२२ ततो गच्छेत राजेश्र (उ) ४२.१४ ततो बहुतिथे काले २५.५० तत्प्रसादादस भ्यामं ५२.१६९ तत्र देवो महादेवः (उ) ३५.३२
न्नं वहसंस्कार { उ) २२.१९६ ततो गन्छेन राजन्ध (उ) ४२.१५ ततो भुक्तवतां तेपा-(उ) २२.५७ तत गगाभू ॥ 1 गुचि- (उ, २७.११ तत्र धमवन नाम १८.२९
।उ्नमुत्वजेदभोक्तः (उ) २२.७७ ततो गच्छेत राजेन्दर (उ) ˆ ४२.३३ ततो भुक्तवतां तेपा-(उ) २२.७६ तत्र पत्रा द्विजो विद्वान् (उ) ३७.४८ तत्र नारायणा देव ४७.११
-शिध्यायतस्तस्य ७.६ ततो गच्छेत राजद्ध (उ) ४२.३५ ततो माता मयानान्तु (उ) २२.१०४ तत्र गत्वा नरः व अन् चाकन ॥ ॥
तेत्र नारायशा्यापि
तश्रनारायणो देवो
तत्र नारायणो देवो (उ)
तत्र पाशुपताः शान्ता (उ)
तत्र पिण्ड प्रदानेन (उ)
तेत्र पुष्या जनपदा
तत्र प्रकाद बहुलास्त-
तत्र प्राणान्परिस्यज्य (उ)
तन्न ब्रह्मादयो हेवा
तश्र भोगादि लिप्सूनां
तत्र भन्दाक्िनीचष्म
तत्र मन्दाकिनीं पुण्यामृषि-
तत्र ये धमनिरताः
तत्र योगबलेनासौ
तच यो जायते गर्भो (उ)
तत्र लोकहितार्थाय (उ)
तत्र वेद विदः
तच्र वैवस्वतं
तत्र श्राद्धानि देवानि (उ)
भ
| -
४.६
९.७
२७.५१
२७.३२
४०.२३
४६.४१
७.१०
४१.१०
३६ २१
६९.२७
३४.२
१.४.२७
४९.२४
६.२८
२७.१६८
३५.६
४९.८
४६.१६
३७.२३५
३७
र
तत्र सन्निहितो राजन्देव्या(उ) ४०.३८
तत्र सनिनिहिनो रुद्रो (उ)
तत्र स्वे पिद
तत्र स्वमिदं प्रोत-(उ
३७. १४
१२.१६
&.११
तत्र सा भीत हृदया ३२.५
तत्रेसापरमा ४८.२३४
तत्र स्नात्वा च पीत्वा २६.३
तत्र स्नात्वा च पीत्वा (उ) ४१.१३
तत्र स्नात्वा च पीत्वा (उ) ४१.८६
तत्र स्नात्वा च राजेन्द्र (उ) ४२.१७
तेत स्नात्वा तु राजेन्द्र (उ) ४१.३७
तत्र स्नात्वा तु राजेन्द्र (उ) ४१.४२
तच्र स्नावा {दवं (उ) ४२.२३
तेत्र स्नात्वा नरो (उ). ४०.११
तत्र स्नात्वा नरो (उ) ४०.३०
तत्र स्नात्वा नरो (उ) ४१.१५
तत्र स्नात्वा नरो (उ) ४१.६
तत्र स्नात्वा नरो राजन् (उ) ४१.११
भरोकूमेमहापुराशम् ::
> स्नात्वा नरो राजन् (उ) ४१.२६ तत्राससाद योगात्मा (उ)
त्र स्नात्वा नरो राजन् (उ) ४१.७६ तत्रास्ते भगवान्
ष
तत्र स्नात्वा नरो राजन्
(उ) ४२.२१
तत्र स्नात्वा नरो राजन् (उ
(
(
|
) ४२.२४
तत्र स्नात्वा नरो राजन् (उ) |
तत्र स्नात्वा पितुन्भक्त्या (उ) ३
तत्र स्नात्वा महूदिव-(उ) ७.६
तेत्र स्नात्वा महादेवं (उ) ४४.१४
तत्र स्नात्वा महाराज (उ) ४१.६
तत्र स्नात्वा व्रिश्ुदढामा (उ) ३५.६
तत्र स्नात्वोदकं पीत्वा (उ)
च~ =
४२.२३४
न्म
&4
द) .
य ५,
॥
~
।
`४१.८
तत्र स्नानं ततः श्रां (उ) ३५.१७
तेत्र स्नानं प्रकुर्वीत (उ) १.३५
तत्रापि देवदेवस्य ४८.१५
तत्राप्यप्सरसं {व्या २३.२८
तश्राप्सरो गणः ६६.२०
त॒त्राण्विषक् य ३७.९३
ततव्राभ्यच्यं महादेवं ३२.२
तत्राभ्यच्यं महादेवो (उ) ३७.३३
तत्राह्चयंमपश्य॑स्ते ३३.२३
१.४७
४६.२
रलोकानूक्रमगी
नव्रास्तमगतव्रान ४६.१४
तत्रास्ते भगवानिनित्य ४६.१६
तत्रेशानस्य भवनं ४६.२६
तत्रं रव रर्वरोदेवी (उ) १.२
तत्रव देवदेवस्य ५८.३६
त््र॑ध पवंतवरे ४९ १०
तत्रव भक्तियोगेन रद्र (उ) ३५.७६
तत्रव दुस्थितं तत्तवं २१.६४
तत्रो एवास्य: कृत्वा (उ) ४२.३६
तत्वञ्चादेष खंश्ार ( १.३
तत्सन्निधाने सकलं (उ) २१.४३
त्सम्बन्वान्तरे राजन् १२.३०६
तस्स्पृष्टरस्पशिनं स्पृष्ट्वा (उ) ३४.६८
तथा कुरखत्लूरं जालं (उ) १७.३१
तथा कर पुरुषे विप्रा ८७.८
तथा च॑ वेष्णावीं दाक्ति २२.३६
तया च हरिवषं ४७.१०
तथा चैव महागौरी ४७.३५
तथां तमसि तत्वे ५०.२५
तथान्यश्चण्डवेगायाः(उ) ४४.१६
तथान विवधं ८८.२१५
तथा परिवह्च॑व ८१.७
तथापि भक्तवान्स्त्य। १६.११६
थापि दिविधृयज्ञरिष्टवा ३
तथा परगतं ३०
तथाभिमनत्य तक्तोयमापो (उ) १८.६८
तथा व्रिद्यत्प्भा ६९.२२
तथा वं यक्षरक्षांसि १८.१३.
तथा सम्मोहथोद्िदवं ५१.४५
तथा सहस्र शिखरे ४८.३७
तथास्त्विायाह् भगवान १७.२६
तथा स्त्वित्याहू भगवान् (उ) ४३.२२
तथास्त्वित्याह विद्वात्मा २५.८५
तथा स्मिन्नन्तरे व्यासः (उ) १.६
तथेत्युक्त्वा महादेवः ९.८२
तथव च कनीयासं १३.७
त्थताथवे वेदस्य ५२.१५
तथ वालकनन्दा च ४६.३१
तयोक्तोऽसौ द्विधा ११.४
तथोवतोऽहुं श्वियं २.१२
तथोपस्पृश्य राजेन्द्र
२६.२३१
९१
तदन्तः सवभावानामीङ्वरं (उ) २९.१३
तदन्तरेऽदितिदवी
तदन्तरेऽभवहेवी
तदन्तरे महद्भूतं (उ)
तदन्तरे महाज्योति (उ)
तदन्तरे महादेवः (उ)
तदन्तरे महादंत्या
तदप्यहं कलिलं (उ)
तदयं भवता इष्टो (उ)
तदलाभे गृहस्थं तु (उ)
तदग्यक्त मिद ज्ञेयं
तदस्य वचनंश्रु.वा
तदाचिरेण कालेन
तदाज्ञया महययुद्ध
तदातदा मे
तदात्मकं तदव्यक्तं (उ)
तदान्वपर्यद्गरीरशस्य
तदापारवं स्थितं
तदा प्राहु महादेवो
तदा मध्यराह्न समये
तदावगाहान्मूनिसन्तिधाने
१७.१४
२१.२३०
३१.८३
२१.२३
१.२१
२६.२१
९.१५
२४.१३८
२१.१६
५०.९२९
१०.५
३३.२३
१०.९६
१०.८६
३५.७३
२५.५५
१६.१९३
२०.६७.
२६.४६
२३.३६१
तदा वँ तमक्षाविष्टः १४.५७
तदाशीस्तननभस्कार १.५३
तदालुसमय कृत्वा २६.७५
तदासावभृतीभूतः क्षेम (उ) २.३४.
तदास्य वक्त्रानििष्क्रम्य ६.२३.
तदीरेवरं परं ब्रह्य (उ) ४६.५२
तदेक सप्ततिगरुणां ५.१४
तदेतत्परमग्यवत प्रभा (उ) ६.१०
तदेव गुह्य गह्यानामेत २१.५०
तदेव मतनसा पर्य १२.२५१
तदेव साध्येन्तृणां २०.३३
तदेव सौमिकं तीथंमेवं उ) १३.१८
तदेशभूता राजानः ५१.२७
तदोत्पाता वमूवुरहि (उ) २८.४२
तदोकंशी कामरूपा २३.३६
तद्धि चक्रपुरा २२.६६
तद्धुद्धयस्तदात्मानस्त १२.२८५
तद्भावभावित दुष्ट्वा २०.६५
७.६६
१२.२८२
तद्भाविताः प्रपन्ते
तद्यत्स्वरूपमे तात
` श्रीकूमंमहपुराणम् : : इलोकानुक्रमणी
तदपो जायते मत्यं: (उ) ३५.४४
तद्न्चाखिललोकानां (उ) ११.१४१
तद्रस्पञ्चपुरुषौ (उ) 9 &.
तददारेषमस्माकं यदुक्तं १.१२५
तद्दास्माकम व्यग्र २४.१५
तद्रदेक्यः न सम्बन्ः (उ) २.११
तद्शादेव स्वेषां (उ) . १.९
तटिष्णोरिति मन्त्रेण (उ) १८.६३
तन्डष्टुवा कालवदनं (उ) २१.७५
तन्नष्ट स्वान्त सङ्कल्पा (उ) १०,३
तन्तादश्रवणान्मत्यस्तित्र २९.५३
तन्निषडस्तत्परो विद्रान्तित्य (उ) १५.३७
तन्मध्य संस्थितञ्ज्योति (उ) ३१.२४
तन्मध्येऽसौ पुरूष (उ) २६.२२
तन्मध्ये निहितं ब्रह्म (उ) २६.१६९
तन्मध्ये पुरुषं १.१४
तन्मात्र रां मूख्यसगं ७ १४
तन्मात्राणि मन भ्रात्मा (उ) ८.१४
तपनस्य युता देवी ३९.१
तपसा पनोतु मिच्छंस्तु (उ) ३२.६
तपसाराध्य विश्वेश (उ
तवः स्व्राध्यायसन्तोषौ (उ)
तपांसि तेषां स्वेषां (उ)
तपोयज्ञकलानान्त्
तप्तक्च्छुञ्चरेद्राथ (उ)
तमप्यसाधक ज्ञात्वा
तमब्रवीत्सा सुभगा
तमत्रवीद्भगवानादिकर्ता
तमत्रवीद्राज पुत्रः
तमव्रवीन्महावाहुः
तमस्यधावद्भगवान् (उ)
तमश्चाण्डकटाहेन
तमसादिष्टमनसो न
तमसाविष्ट मनसो
तमस्तु व्यनुदत्पर्चाद्रजः
तमागतं मनि मुति इष्ट्वा
तमाविद्य महादेवो (उ)
तमाविश्य महायोगी
तमासनस्थं मूनानामीशं (उ)
तमाह दक्षक्ष्य मवं
४१.३३
११.२०
२८२३
३०.२३
२२.२०
७.७
२३.१२
१७.५६
२२.२३७
२६.५४
२१.९६
०.१६
१५.१६९
२०.२९२
= 1
२१.३
४६.४
४४.२८
१.४६
१५.४१
२४.१२४
तमाह देवो लोकाना (उ)
तमुवाच पुन््यासिः २०.५८
तम्वाच भया विष्टो (उ) ३६.१८
तमुवाच महायोगी २८.७
तमूचुरितरे पुत्रा २२.२४
तमुचुभ्रातिरो शद्रः २२.३४
तमेवेक प्राहु रन्ये-(उ) ८.१७
तमोगुण समाश्रित्य ४.४३
तमो मारा वृत्तो ब्रह्मा ८.२
तमो मोहो महामोहस्ता- ७.२.
तम्बरुताज्ञापयति यो १५.५३
तया सकरन्महा राजः २३.३५
तया स सद्धतो २४.५४
तयोः प्युपकारो हि (उ) १२.३७
तयोमंध्ये पितणां ७.४८
तरस्विनी समाधिस्था १२.११८
तज्जन्यङ्गुष्ठयोगेन (उ) १३.२१
तपंयित्वा पितृन्देवान ३५.१८
तलातल मित्र ख्यातं ४४.२१
तवतकथितं सम्यक् (उ) ३५.६६
तस्थिरे निश्चलाः २५.२४
तस्थौ रामेण पुरतो २१.४३
तस्मन्न प्रतिगृहणीयान्न (उ) २६.९०
तस्माच्चन्द्रावलोकस्तु २१५६
तस्माच्च बृहुद- २०.२०
तस्माच्छनेश्चसेऽप्यदधं ४१.२६
तस्माच्छाद् न कर्तव्यं (उ) २०२२
तस्माज्लञानेन सष्ठितं
२.६३
तस्मात्वमक्षरं ङ्पं २२.२८६
तस्मात्वमणि राजेन्द्र १४.४६
तस्मात्परिह्रेनिनित्यम-(उ) १७.४४
तस्मात्सदव दातव्यं (उ) ३४.१४८
तस्मात्स परिहूतंग्या २७.१६
तस्मात्सवं प्रकारेण मद्भक्तो १२.२८०
तस्मात्सवं प्रयत्नेन
२.२४
तद्मासवं प्रयत्नेन १२.२७४
तश्मात्सवं प्रयल्नेनं ३०.२८
तश्मात्सवं प्रयत्नेन (ड) १८३१
तस्मात्सवे भ्रणस्नेन कूत्वा(उ) १८.११६
तद्मात्सवं प्रयत्नेन जप्तब्यं १२.३२४
र `
+
तस्माल्छत्रप्रयत्तेन त्यक्त्वा
धरीकृमंमहापुराणम् : : श्लोकानुक्रमणी
३.२१.
तस्मास्सवें प्रयत्नेनमद्यं (उ) १७.४२
तस्मात्वं प्रयत्नेन मां
तस्पाष्सवे प्रयत्नेन श्राद्धं
तस्मात्शवं प्रयत्नेन (उ)
तस्मात्सवेप्रयत्नेन (उ)
तस्मात्सदं प्रयतनेन (उ)
तस्मात्सवे मिदं जातं (उ)
तस्मात्स: स्मृतो
तस्मात्सेवते सततं
तस्मादनादिनिधनं
तस्मादतादिमध्यान्तं (उ)
तस्मादनीष्वर--
तस्मादहो धमयुवता
तस्मादात्म गुणोपेतो (उ)
तस्मादिहुव देवेश
तस्माद् गाहस्थ्मेवक
तस्मादुक्षिणदिग्भागे
१२.३०७
२२.६३
२६.२७
३५.१४
३७.६०
३८ ७२९
५१.३७
२३.९७
१.६१
१०.१२
३०.४२
७.
११.७१
२५.४६
२.५३
४९.१३
तस्माद्धयानरतो तित्य-(उ) २६.२१
तस्म वेदबाह्या
तस्माद्धवद्िविमलं ज्ञान ३६.४८
तश्माष्श्रष्टस्तु राजेन्द्र ३८.१०
तसपाद्भवन्तं पृच्छामः १.७
तस्माश्चजेत नियतं (उ) २६.४४
तस्माद्यत्नेन योगीन्द्र (उ) २१.१८
तस्माद्वि्ञानमेवास्ति (उ) ९.३६
तस्माद्विमुकितमन्विच्छन् १२.३६
तस्ाद्विश्वसटस्त ` २१.१५
तस्मान्नवद्यो नाम २४.१२
तस्मान्निमनित्रतः श्राद्धे (उ) २२.१२
तस्मान्नवृत्तं संसेव्य २.६५
तस्मानिनिवंत्तयेच्छाद्धं (उ) ३७.४५
तस्मान्महीपतीनान्तु २२.२६
तस्मान्मे विइवरूपत्वं (उ) ६.५
तस्माल्लिगेऽच्पयेदीश् (उ) ११.९६८
तस्मिन् कायंस्य ४.३७
तस्मिन्नणडेऽभवद्विश्वं ४.४१
तस्मिन्निवसति ब्रह्मा ५०.७
तस्मिन् भक्ता महादेवि ३१.२३
१६.११७ तस्मिन्स्तीथं तु राजेन्द्र (उ) ४१.६२
तस्मिस्तीथं तुये (उ) ४०.२६
तस्मिस्तीथे तु राजेन्द्र (उ) ४१.२२
तस्म दिव्पं स्वमेरवर्यं (उ)
९.११
तस्मे प्रोतव्राच सकलं २६.७
तस्मे भगवते नित्यं ३०.९६
तस्मेवं वत्तंमानस्य १७.३
तस्य कोट्ग्राञ्च पूर्णायां (उ) ४३.३०
तस्थ गानरतस्याथ
२४.५३
तस्य तटचनं श्रुत्वा ६.१५
तस्य तद्चनं श्रूत्वा ६.५५
तस्य तद्वाक्यमा कणं १.५७
तस्य तद्वाक्यमा १४.६०
तस्य तावच्छती सन्ध्या ५.११
तस्य तीरेषु सुभगा २३.३०
तस्य तीथं प्रभावेण (उ) ४१.३६.
तस्यते पितरः (उ) २२.२३
तस्यते रश्मयः सप्त (उ) ४५.१५
तस्यते वाक्यमाकण्यं (उ) ३८.२६
तस्यते सवंरोमाणि १.४
तस्य देवो महादेवः ३४.२३
२३
तस्य ताम्ना तु २४.२२
तस्य पृत्रशतान्यासः २९.९०
तस्य पुत्रः पथुयशा २४.
तस्य पुत्रः स्वयं २०.१९
तस्य पत्रोऽयमतिमान् २३.४५
तस्य पत्रोऽभवद्िप्रा २२.१५
तस्य पुत्रोऽभवद्वीरः २०.१६
तस्य पुत्रोऽभवद्वीरो २१.५८
तस्य पूत्रो दिलीपस्तु २१.७
तस्थ पुत्रो महावीर्या ४०.४४
तस्य पुणं वषंशते २०.६०
तस्य पूवं भयायुवतं ५०.२३
तस्य भार्या रूपवती २३.५
तस्य यावन्ति लोमानि २६.४८
तस्य ये रइमयो ४३.२
तस्य रदिमसहखरन्तु ५२.१२
तस्य वषं सहस्रान्ते (उ) ४३.२०
तस्यवीत रथो विभ्रा २४.१९
तस्य वं पदिचमे भागे (उ) ४१.१०४
तस्य वं बहवः ३४.२२
वे
तस्य वं व्रजतः क्षिप्रं (उ)
तस्य सत्यत्नतो नाम
तश्य सवेजगन्भुतिः
तस्पर सुरसमस्त
तस्या उत्तरदिग्भागे
तस्याति सवंसत्वानां
तस्यापि शिखरे द्युश्रः
तस्याः पुरस्तान्माहात्म्यं (उ)
तस्या पूवे तु
तस्पामजनयप्पुत्रमक्गर
तस्थामप्यभवन् पुत्रा
तस्यामुत्पादयाम।स
तस्पामृत्पादयामास
तथ्य वत्तनमाकण्यं (उ)
तस्यां विरक्त वेतस्कः
तस्थाः श्यण॒ष्वं माहास्म्यं
तस्यां सिद्धौ प्रनष्टाया
तस्यासीततृम्बुर्ससा
तस्यास्तु परिचमे भागे
तस्थास्तु पुवेदिगम।गे
४२.६
1.
१२.१९
२४.६८
४६.९१
५.२०
४८.६
# 4.
४६.२३
२४.४४
२४.६१
२४.५५
ऋ ४,५।द
३८.४१५
२२.३७
४७.२२
२९.१६
२४.४६
४६.१७
४६.९६
तस्या स्नात्वा दिवं (उ)
२७.३१
तस्यां स्मात्वोदकं कृत्वा (उ) ३७.१७
तस्थंतत्परमं ज्ञानमात्मना
तस्थंव तपतो वक्तारः
तस्थ वन्तपतौऽत्यथं
तस्थं वन्त पतो देवः
तस्व परमायूत्तिस्त
तस्यैवं मन्यमानस्य (उ)
तस्पर॑वं वत्तंमानस्य
तस्यव सुचिरं कालं
तस्योर्पार जलौघस्य
तस्यो प्र्रूत्य वचनं
ताक्षयंश्चारिष्टने मिश्च
ताडयित्वा तृणेनापि (उ)
तादश रूपमास्थाय (उ)
ताहरस्यात्रेथवतः
तानत्रवीन्महातेषाह्यष
तानन्रवीन्महाथोगी (उ)
तानिन्नुवस्ते मुनयो
१२.३१०
११५
१९.२
२०.५१
९६.६०
३१.७
१.५४
६.११
६.२४
२६.२६
४२.७
२८.८४
४.३.४१
२५.२३१
२९.२५
३८.४०
२९.४०
श्रीकूमंमह पुराणम् : : इ्लोकातूक्रमणी
तानि चायतनान्याचु ४८.६२
तानेव लोक्रानगभेस्थान ९.२६
ता इष्ट्वा जायमाञ्च १२.४१
तां इष्ट्वा तनयान् २४.५३
तां दष्ट्वा ताइ (उ) २४.१२७
तां रष्टृवा विविधा १०.३९
तान् प्रणस्य महाराजः २०.३३
त तप्रसन्नमना देवश्चतुर् (उ) ३८.५०
तान्येव ते प्रपद्यन्ते ७.६५
तापी पयोष्छी ४७.३४
ताभ्यः शिष्टा यवं ८.१७
ताभ्यां सञ्जायते विर्व् (उ) ६.६
ताभ्योमाराधितो वदह्िः २१.५
तामन्व पञ्यद्गिरिजमिमयां ३६.७१
तामव्रवीत्स मतिमान् २३.११
तामसस्तान्तरे देवाः ५१.१३
तामसेषु ट रस्योषतं (उ) ४५.५२
तामाह भगवान् ब्रह्मा ११.६
ताम्रा च जनयामास १८.११
तास्नातरच वि्ालर्व ४५.२६
तारकः पुरषो १६.१६४
तारणात्सवंदुःखाना ४.६५
त।रयेच्चपितूनस्म्यग्दश (उ), ३७.४६
तारानक्षत्र रूपाणि ४१.१८
तारानक्षत्र ल्पणि ४१.१९
तावत्तिष्ठ मामादेला १५.७९
तावत्सवं परित्यज्य (उ) १२.३५
तावद्व च विस्तीणः ५०.२३
तावद्रषं सहस्रणि रुद्रलोके (उ) ४१.२३
तावहं सहखाणि सद्रलोके(उ) ४१.८३
तावागतौ समीक्ष्याह १०.४
तावानेव च विस्तारो ५०.१५
तां विदायं नर वं २३२३.६
तावं विभूतयो ११.७
तासां कुलेत् . {~
तासां स भगवानु २६.१६
तासु ब्रह्मपयो ४६.७
तास्तु ब्रह्माणमीयानं ४९.२३
तास्विमं कुरुपाञ्चाला ४७.४१
तिरोहित वाप्तमावा (उ) १६.४७
तियंक् स्त्रोतस्तु यः
तियगृदं च्वप्रचारोऽसौ
तिल मुद्गय वादीनां (उ)
तिलान्प्रविकिरेत्तत्र (उ)
तिष्ये भायामसूयाञ्चं
तिसः कोः्योऽद्ध-
७.१६
४३.१५
१६.१०
९२९ १८
२०.१
३९.४८
तिल्ोऽष्टकाः समास्याताः(उ) १४.७७
तीथ कनखल पण्यं (उ)
तीथं त्रैयम्बकं नाम (उ)
३७.१९०
२३१५..१८
तीथं त्रलोक्य विख्यातं (उ) ३५.३६
तीथ नाराग्रणस्यान्यान्नास्ना ३५.२७
तीथं पञ्चतपो नाम (उ)
८४.५
तीथं पत्तक्षावतरं सवंपाप-(उ) ३७.८
तीर्थानाञ्च परं तीथं (उ)
तीर्थां परमः तीथं (उ)
तीर्थानां परमं तीधद्धोक्रणं
तीर्थानां परमं तीभधं
तीर्थानि यानि लोरेऽस्मि (उ)
तीथन्यिकादिसंस्थानं
तीर्थेभ्यः परमं तीर्थं (उ)
हुम्बरुरर्नारदो हाहाहृष
४४.२४
३५.२१
३५.२९
२५.२३३
३५.१
१.१००
२७.२८
२.१२
र < " $
---च~ +---+*
म - - - -~ = -2म
> गनि = न -
री
~ ~~न ~
ष
ण शमाय
व
श्रीकूर्ममहापुराणम् £ श्लीकानुक्रमणी
२५
. तुल्यमायुः सुखं शूपं २६.१६ तृतीये ह्याश्रमी २.८६ ते मृताः स्वगंमाय्ान्ति (उ) ४१.२५ तेषां प्रधानौ विख्यातौ २४.३८५ ते सन्निपत्यस्मितमाचरानी ३५.१७
तुल्यं युग सहस्य ९.६ तेजसा भासयन्ृतसनं (उ) ३८.४४ ते यान्ति नरकान् (उ) ११.११५ तेषां ्रधृतति विन्यस्त-(उ) ३५.४ ते सुख प्रीति बहुना ७.८
, तुषितायां समुखन्नस्तु- ५१.२६ तेजसा विष्णुमण्यक्त १.३१ ते विन्दन्ति परं ३१.५६ तेषां प्रोवा च भगवान्- ३३.११ ते सुनि्धूंत तमसो १२.२७६
तुष्टाव जगतामीशं १०.४४ तेजसा सूयं संदङ्काशस्मे- २.७ तेषाञ्च ब्रह्मसायुज्यं ४६.२६ तेषां मध्ये मुनीन्द्राणां ३१.६ ते सूर्या वारिणा दीप्त्वा(उ) ४५.१०८
तुष्टाव भगवान् १५.७२ तेजो दशगुणोनेव ४.४३ तेषाञ्च सोम साम्राज्यं ४६.११ तेषां ययातिः पञ्चता २२.६ ते स्म सवं महादेवं (उ) ३६.५
\. ुष्टावमन्े रमरप्रधानं २५.५९ ते शष्ट्वा 1 २९.२४ तेषातदन्त विज्ञेयं (उ) ११.६० तेषां ललाटे २.१०५ तैजसं वा समादाय (उ) १२.२१
-तुष्टाव वैदिकेमन्त्ः २०.६२ ते न्द्र, माहनिमृक्ताः १०.१४ तेषा भक्ति तदा इष्ट्वा (उ) ३६४ तेषां लिगान्महादेवः ३२.१७ तं ब्राह्मणैः सहाइनन्ति (उ) २२.४
तुषिटिज्येहठा तथा वृष्टि १३.५ तेन कमं विपाकेन ३३.२८ तेषामथाक्षयाल्लोक्ान् (उ) १२.४३ तेशां विनश्यति ३१.७५ तं रियं पृथिवी सर्वा २२.११
तुष्टोऽस्मि सवथा ६.७९ तेन चावाप्य जीवंस्तु (उ) २५.६ तेषामनुग्रहार्थाय ४८.२२ तेषां वं रद्र सायुज्यं ४६.३२ तैलमम्यजञ्जनं स्नानं (उ) २२.२१
तुष्णीमासौत निन्दार्था (उ) १६.४१ तेन दोषेण स प्रत्य (उ) १२.४१ तेषामभिमतो यः (उ) २४.१८ तेषां वं सुयंसायुज्यं ४६.२६ तैलाम्यक्तोऽथ वान्तो (उ) ३४.४६
` तृणकाष्टदरूमाणां च (उ) ३४.५ तेन बेदयते सवं (उ) ३.१४ तेषामाधस्त्रयः श्रेष्ठा-(उ) १२.३२ तेषां संस्तवमाकण्यं (उ) ३६.३७ रत॑स्तु सम्भाषणं कृत्वा (उ) ३४.६१
तुरं काष्ठं फलं (उ) १६.६ तेनातोऽनुमताः सन्तो १६.१०८ तेषामेव च गुष्ठ्य्थ १२.२५८ तेषां साक्षान्महादेवो ४६.६ तोषयन्ति महादेवं ५२.१७
तुखंबिन्दु स्त्रयोविश ५२. तेनापि तन्मयस्त-{उ) -- ----३.१५ तेषां ज्येष्ठो महावीर्यो २३.२ तेषां स्वस्थानमचलं २.१११ त्यक्त्वा तपोवलं १५.२२
तृणबिन्दोः सुता १९.८५ तेनैव जन्मना ज्ञानं (उ) ११.१०४ तेषां तत्साघनं ४६.१८ तेषु चान्तहितेष्वेवं कत्ता १२.२६७ त्यक्त्वा देहमिमं १४.६२
तृतीयं भगवद्रपं पराहु- ४.५० तनैव मुक्तो ब्रह्माणं ` ६.४१ तेषां तद्वनं श्रुत्वा १२.३ तेषु पुत्रेषु नष्टेषु १६.४ त्यक्त्वा लोकंषणामेतां १५.७०८
तृतीयाञ्जापु मिच्छामि (उ) ४३.३४ ते परिग्रहिणः सवं ७.१२ तेषां नित्याभियुक्तानां (उ) ११.८६ तेषु योगरता विप्रा . ४८.२४ त्यजेदाश्वयुजे मासि (उ) २७.९१
तृतीया महती शविति-(उ) ४.२३ ते प्रणम्य महात्मानं ३५.२० तेषां नित्याभियुक्तानां १२.२७८ तेषु सत्रषु तीथंषु ३५.१७ त्रयभेतदनायन्तमू (उ) २.६
तृतीयिऽ्यन्तरे चैव ५१.१० ते.मवं मूवभव्येशं (उ) ५.४२ तेषां पुराणवकृतवं १४.१६ तेपूपवेशयेदानासनं (उ) = २९.९५ त्रयाणामपि चैतेषां (उ) २८.६
` त॒तीये चान्तिमा. २.८७ तिभ्यः स्वधा सुतां १३.२० तेषां प्रषानो दयुति- `. २४.१० तेष्वेवं निरपेक्ष ७.२२ त्रयोदश हस्ता =
सुतीये चोशना व्यास- ४५२.३ तेभ्योऽकषरस्ताच्चत्वारः ४१.२२ तेषां प्रधानो बलवान्-, ` , ४०.४६ तेष्वेवं निरपेेषु १०.१५ ध्रयोदसी भघागक्ता (उ) २०.५४
च । ह ।
२६ |
त्रयोदश्यां तथा रात्रौ (उ) ३४.६०८
तरय्यारुशिः १ञचदसे ५२.६
त्रातार पुरुष पूर्वं २२.६२
त्रातु महुस्यनन्तात्मा (उ). † ४६.६७
त्रातु महुस्यनन्तेश १६.३१
त्रिणाचिकेतच्छन्दोगो (उ) २१.५
त्रितत्त्वमाता त्रिविधां १२.१६७
त्रिधन्वा राजपुत्रस्तु २१.१
त्रिनाभिसप्ते पञ्चारे ४१.२६
त्रितै्ना नीलकण्ठा च ३२.८
त्रिपादमक्षरं ब्रह्म २२.७८
त्रिपाद हीनस्तिष्टेततु २९.१४
त्रिः प्रारनीयात्तदम्भस्तु (उ) १३.२३
त्रिभिः सारस्वतं तोयं (उ) ४०.०८
` त्िमूत्तमेऽसत पदात्ममूक्तये १६.२०३
चिं रात्रं दशरात्रंवा (उ) २३१०
त्रिरात्र मसपिण्डेषु (उ) २३.२७
त्रिराश्रमुषितस्तत्र (उ) ४४.२
त्रिरात्रं इवश्रूमरशातु (उ) २३.२८
त्रिलोकमातुहि स्थान २४.२२
भरीकर्ममहापुराणम् :: इ्लोकानुक्रमणी
त्रिवगं सेवं सततं (उ) १५.२५
त्रिविधां भावनां ` १.८६
त्रिविधोऽयगहुका रो महति(उ) ४६.१०
त्रिशिरा दूषणारचेव १६.१४
त्रिश्च पिद्धलो देवौ (उ) ३१.२७
त्रिनुल मादाय कृशानु १६.१७७
त्रिश्युङ्खो जारुधिस्त ४६.३६
त्रि्स्तु भावना २.६४
त्रेता द्वापरतिष्याणां ५.१३
तरैलोक्यमेतत्सकलं ६.२२
त्यम्बकायादिदेवाय १०.५१
व्यहं न कीत्तयेद्व्रह्म (उ) १४.७२
त्वत्तः प्रसूता जगतः (उ) ५.२३
त्वत्पादपद्यस्मरण (उ) ५.३६
त्वत्पादे कुसुम- २५.६३
त्वत्प्रसादादसन्दिग्ध- १.८३
त्व ब्रह्मा हूरिरथ २५.६१
त्वन्तुधमं रतो नित्यं | २०.४७
त्वन्मय मन्मयं चेव ९.८३
त्वन्मयोऽहू त्वदाधार १२.२४०
त्वमक्षरं पर धाम १.७८
त्वमक्षरं परमं वेदितव्यं (उ) ५.२४
त्वमक्षरं ब्रह्म परं १६.१९६
त्वमन्त को लोककर्ता १९.१८८
त्वमात्मा ह्यादि पुरुषो ६.६६
त्वमिद्र रूपो वरुणो १६.२००
त्वमी शोऽचयितव्यश्च २४.२५
त्वमेव देव भक्तानां ६.७३
त्वमेव परमानन्द- १२.२१४
त्वमेव पुरुषोऽनन्तः १०.५७
त्वमेव विष्णुर्चतुरानन-(उ) ५.३५
त्वमेव सवेभूतानामादि ६.७६
त्वं वेत्सि परमं (उ) १.२४
त्वं हि तत्परम २६.५३
त्वं हि नारायणः. २५.८८
त्वं हि नारायणः (उ) १.४
त्वं हि वेत्सि जगतु (उ) ३८.५७
त्वहिसा परमा २५.८१
त्वं हि स्वायम्भुवे १.६
त्वया संयते „ „+ १०.४५
त्वया सुत महाबुद्धे १.२
त्वयैत तसुष्टमखिलं १.७७
त्वयेव सृष्टमखिलं ६.२१
त्वयं वेदं भ्राम्यते (उ) ५.२५
त्वयं वेद भ्राम्यते (उ) ५.२६
त्वय्येव लीयते १२.२०६
त्वरितो धमं पुत्रस्तु ३६.८
त्वष्टात्वष्टुरच विरजो ४०.४५
त्व हर्ता सव्रंलोकानां १६.१८४
त्वं हि लोकेषु २६.५
त्वं हि वेत्सि (उ) १.४१
त्वा ब्रह्मपार हूदि ३२.२७
त्वामेक माहुः कविमेक-(उ) ५.३३
त्वामेकमाहुः पुरुप (उ) ५.३६
त्वामेकमाहुः पुरुषः १६.१९७
त्वामेक मीश पुरुषं (उ) ५.२९
द
दष्ट योद्धारयामास १६.८३
दष्टा करालं व्रिदराभिवन्यं १२.२३५
दष्टरा करालं दिवि १६.१६५
दष्टा करालं दुषप््षयं १५.३९
दष्टा कराल वदनं प्रदीप्ता(उ) ४६.१०
दष्टा कराल वदनो (उ) ३५.५३
दष्टा करालो दीप्तात्मा २२.५२
दष्टा कारालो योगात्मा १६.५६
दक्षमति वसिष्टञ्च २.२४
दक्षमत्रि वसिष्ठञ्च १०.८६
दक्षादीन्प्राहु विर्वात्मा २.८६
दक्षिणं पातयेज्जानु (उ) २२.४९
दक्षिणा दहती दीर्घा १२.१११
दक्षिणा पथनद्यस्तु ४७.३७
दक्षिणापरयो राजा २२.१०
दक्षिणाप्रवणं स्ति्धं (उ) २२.१४
दक्षिणामूखमुक्तानि (उ) २२.२४
दक्षिणायनमागस्थो ४१.२३
दक्षिणो नमदाकुले (उ) ४०.२४
दक्षिणे पवंतवरे ४६.१५
दक्षो यज्ञेन यजते १५.३५
दग्ध्वा मायामयीं (उ) २४.१३०
दग्धेष्व शेशदेवेषु देवी (उ) ४६.७
दण्डी च मेखली (उ) १२.५
दण्डो युद्ध क्षत्रियस्य, २.४०
दत्तं जप्तं हु तञ्चेष्टं ३१.२६
दत्तवानैर्वरं ज्ञानं (उ) ११.१२७
द्तंवापि सदा (उ) ३७.४३
दत्त्वा तु दानं (उ) ३७.३७
द्वात्र शिव भक्तानां (उ) ३५.२४
दत्तवानुयोगो द्रव्थाथं (उ) २१.२६
दत्तवास्मे तत्परं ^ ˆ =, २०७२
द्वास्म परमं योग-(उ) ३१.५६. `
ददद देवकीरसूनं २९.२७
ददशं नन्दिनन्देवं ` १६.१४७
ददाति परमं ज्ञानं (उ) ११.१०३
ददौ सदश धर्माय १६.५
ददयादतिथये नित्यं (उ) १८.११२
दथादहस््वन्नं श्रद्ध्या (उ) २६.१७
दधतु स नारी कवचं २१.१४
दधानमुरसा भालां १२.२०५
दन्तोऽलूर्वालिनस्त्वन्ये (उ) ३६.११
दन्तोलूखलिको वा (उ) २७.२४
भ्रोकूमेमहापुराणम् :: दलोकानुक्रमणो
दमः शरीरो परमः शमः (उ) १५.३५.
दम्भाहङ्कारनिम्क्तो (उ) २८.२२
दर्शं नं दिग्यरूपस्य (उ) ४६.८७
दशनं देव देवस्य (उ) ४६.८१
दज्ञैनं षटकलोयानां (उ) ४६.११७.
शं नात्तस्य देवस्य (उ ४२.२
दशं नात्स्पथंनात्तस्य (उ) ४१.६८
ददं नादेव लिङद्धस्य २१.५०
दरतीथं सहस्राणि ३६.७
दशभ्यस्तु प्रचेतोभ्यो १४.५४
दशमो ब्रह्मसावर्णो ५३.३०
दशाश्वमेधिकं तीथं (उ) ३७.२९ -
दशाहं दादशाह् वा (उ) ३४.४८
दशाहं निर्गृणे पोक्तमा-(उ) २३.७
दगाह् प्राहुराशौचं (उ) २३.१
दराह्वादपरं सम्यग-(उ) २३.८
दह्यमाने पुरे तस्मि. १८.१५
दातव्यं गान्तचित्तेभ्यः (उ) ११.१०६
दातारो नोऽभि वद्धेन्ता (उ) २२.६०
दातारो नोऽभि वद्धेतां (उ) २२.८२
दानधरमं निषेवेत (उ) २६.९६
दानधर्मोरो धर्मो (उ) २६.५५
दारानाहृत्य विधि- २.४
दालम्येशच महायोगी ५३.१४
दास्ये तदेदं १७.५२
दाहकः सवंपाशानां (उ) ३५.६३
दाहाद्यगौचं कत्तव्य (उ) २३.५२
दिवसस्य रविमध्ये ४१.२७
दिवाकरकटररेत ४१.४०
दिवास्कन्ने त्रिरात्रं (उ) २६.३६
दिव्यं ददामिते १२.५१
दिव्यकान्ति समायुक्तं ह
दिव्य कान्ति समायुक्ता २.६
दिग्यगन्धानुलिप्तश्च (उ) ४०.१७
दिव्यद्ष्टि प्रदानं च (उ) ४६.७८
दीक्षा विद्याधरी १२.१०६
दीप्तकाञ्चनवणा- ३९.२४
दीप्तमायतनं पुण्यं ४८.५३
दीप्ताभिः सन्तताभिद्व (उ) ४५.२०
दीयमानन्तु यो मोहा (उ) २६.५७ शष्ट्वा चरत्तं गिरिं (उ)
दीधंवाहुं विश्ञालाक्षं
दीधघमियाविनं विप्रं (उ)
दुःख प्रच रमल्पायु-
दुःखदोकाभि सन्तप्तो
दुद्राव महताविष्टो
दुन्दुभिः शतरूपरच
दुरिष्टदुःरधीतंइ्च
दु्गाकात्यायनी
दुह मस्य सूतो
दर्धोधनोऽग्नि संकाशः
दुलेभा तपसोऽवाप्ति
दुर्चर्या कुनखी कुष्ठी (उ)
दू रस्थो नाच्यंयेदेनं (उ)
खढारवस्य प्रमोदस्तु
उदयते ह्यथंरूपेण (उ)
इरयन्ते तानि तान्येव
इष्टवानसितं देव `
उष्टाद्चर्यं पर
इष्टो हि भवना नूनं (उ)
२६.४
३०.२०
३०.११
२१.३३
२४.१३
५२.१२ .
२३०.४
१२.१४३
२२.१७ `
२४.१४
३१.३६
२१.३५
१.४.७
२०.२२
२.२८
७.७9
३०.६०
२६.८
३५.७१
३८.३६
२७
रष्ट्वा चरन्त. विद्येशं (उ) ३८.१३
रष्ट्वा तदीच्शं रूपं १२.६०
रष्ट्वा तं तुष्टुवुदेत्यमादचयं १६.२१२ .
रष्ट्वा त परमेशानं २५.३६
रष्ट्वाथ सद्र जगदीरितारं (उ) ५.१९
ट्वा देवकुलं १५.६
रष्ट्वा देवं समायान्तं १.६८
दष्ट्वा देवं समायान्तं २०.५२
दष्ट्वा द्वेपायनं विप्राः २४.८
इष्ट्वा द॑ष्टाग्रविन्यस्तां ६.१०
इष्ट्वा ननृतु रीगानं २६.२३६.
इष्टवा नारीकुलं श्रं (उ) ३८.२१
दष्ट्वान्धक देवगणाः १६.१६१
खष्ट्वान्धक स मायन्तं १६.१८२
इष्ट्वान्ये पथि योगीन्द्र १.११०
इष्ट्वापि देवमीशानं (उ) २५.४८
इष्ट्या प्रणम्य १.५५
हष्ट्वालिडग तु दैवस्य (उ) ३५.३०
दृष्टवा विशरवतं स ३३.२५
इष्टवा व्यर्भिच रन्तीह् (उ) ३८.३१
उद
ष्ट्व समागतं देवं (उ) ३८.३४
इष्ट्वा समागतं देव (उ) ३९.१९
इष्ट्वा समागतं विष्णु- १७.१८
इष्टवा समाहिता- २५.२५
रष्ट्वा सहरषिभिहहवेः १५.४६
₹ष्ट्वा हृष्टमाना रामो (उ) ३४.१३२
इष्ट वाहष्येत्प्रसीदेच्च (उ) १२.६२
रष्टेवत तदाश्चयं वरं ३३.१०
देवकी चापि तासां २४.६६
देवः कृतयुगे ह्यरिमञ्छ गे (उ) ३९.१४
देवतानामृषीणां च (उ) ३४.६०
देवतानामृषीणां वा (उ) ३८.६६
देवताभ्यचेनं कुयत्पुष्पैः (उ) १२.१८
देवताभ्यचेनं पुजा २.६७
देवतायतने प्राज्ञो न (उ) १६.६४
देवतायतने मूत्रं कृत्वा (उ) ३४.८९
देवदानवगन्धर्वाः सिद्धः-(उ) ४१.७२
देवदारुवनं पुण्यं सिद्ध-(उ) ३७.५३
देवदेवं महादेव ३१.१७
देवदेवो महादेवौ १६.११२
देवद्रोहादगुरूढहः (उ) १६.१८
देवयज्ञं पित्रयज्ञ' (उ) १८.१००
देवर्षीरामभिमूखं (उ) २४.८७
देववत्सवेमेवस्यान्नेव (उ) २२.१०२
देववानुपदेवश्च सुदेवो २४.६४
देवनो भगवान्योगी १६.१६
देवाङ्गनासहस्राद्य- १५.४८
दे वाञ्जित्वा सदेवेन्द्रान १७.२
देवान ब्रह्मऋषीश्चव (उ) १८.८६
देवानां दान वानाञ्च १५.१
देवानां दवतं २२.४३
देवानां पतये तुभ्यं (उ) ४६.६४
देवा महषंयश्चासंस्तत्र १५.३६
देवाञ् विवेदश्च ४६.२८
देवारच तुष्टुवुदवं १.२९
देवारच पश्चात्कथितं (उ) ४६.८६
दैवारच सवे भागाथंमागता १५.२१
देवारच सवं भोगां १५.५
देवादच सवं मुनयः (उ) ४६.१२१
दे वास्चनगतान्देवीं १६.१५५
्रीकृममहाषुराणम : श्लोकानुक्रमणी
देविकायां वृषो नाम (उ) ३७.२५
देवीदं सवं गुह्यानां ३१.२८
देवीपाश्वं स्थितोदेवो १६.१४२
देवेभ्यर्च पितुभ्यस्च (उ) २५.८
देवेभ्यरच हुतादन्नाच्छेषा(उ) १८.१०५
देवेषु च महादेवो ४.६०
देवोद्यानेषु यः कूर्यान् (उ) ३४.८८
देवो वा दानवो २१.२३
देव्याभक्तो महातेजा : २४.२७
देव्या परह महादेव- ४४.१२.
देव्या सह् महादेवः ४६.७
देव्या सह् सदा (उ) ३१.४५
देव्यं देवेन कथितं ३१.७१
देशान्तरगतं श्रुत्वा (उ) २३.२०
देान्तरगतो वाथ २.५१
देशावस्थितिमालव्य (उ) ११.४०
देशे वा यदि वारण्ये २६.३८
देहाभावात्पलाशंस्तु (उ) २३.६०
दत्येन्द्रेणाति बलिना १६.१३८
दैवतानि नमस्या (उ) १८.५१
दौर्वासिकं होमतीर्थं
दूतं जनपरीवाद स्त्री (उ)
द्रव्यन्राह्यणसम्पत्तौ (उ)
द्रव्याणामप्य नादान-(उ)
द्रव्याणामल्पसाराणां (उ)
द्रष्टुमहंथ देवेशं (उ)
्रष्त्व मात्मसंबोधो
दरपदादिव यो मन्तो (उ)
दपदानां शतं वापि (उ)
दरूपदां वा त्रिरभ्यस्थे (उ)
द्रषदां वा त्रिरावत्यं (उ)
दरपदां वाथ सावित्री (उ)
द्ह्य.ञ्चानुञ्च ¶ृद््च
द्रोणः ससस्तु महिषः
दन्दः संपडियमानास्तु
दवादश्चान्ये तथादित्या
दवादशेऽतिसमाख्यातो
द्वादश्यां जातरूपं च (उ)
३५.११
१४.१८
२०.२३
११.१६
३४.२
१.४४
१०.४१
१८.७०
३४.६४
१८.६६
१६.१०
१८.६६
२९.८
४९.१५
२९.३१
४१.४५
५२३.७
२०.२१
द्वादश्यां युकलपक्षस्य (उ) ३४.१०६
द्वापरे व्याकुलीभूत्वा
२६.५१
दारं तद्योगिनामेक ४४.७
दा रदैशे गणाध्यक्षो १६.१३१
दा रपालोऽपितं इष्ट्वा ३६.७
द्विगुणः सूये विस्तार- ४१.१४
दविजः पौराणिकी २५.४३
द्विजातिभ्यो धनं लिप्ते-(उ) २६.६६
द्विजातीनां तु कथितं (उ) ११.६६
द्विजातीनान्तु कथितं (उ) ३७.१८
द्विजानां वपुरास्थाय (उ) २६.२३९
द्विजैः कृष्णचतुहंश्या (उ) २६.३१
द्वितीयं तस्य देवस्य ४.४६
द्वितीया तु महाभागा (उ) ४०.२७
दहवितीया ब्रह्मणः २.६५
द्वितीयायाञ्च कोट्यां वं (उ) ४३.३२
द्वितीयेऽक्षेतु ४१.३२
द्वितीयेऽहनि कत्तव्य (उ) २३.७१
द्विधाक रोष्पुनर्हहमद्धन ८.६
द्िनेत्र द्विभजं सौम्यं १२.२०३
द्विलक्षे ह्यन्तरे ४१.६
द्विविधस्तुगृहीज्ञ यः (उ) २५.२
हिषन्तो रेवभीरानं
२७.१८
द्विषन्तौ मोहिता देवं ११.६५
द सप्तलोकात्मकम्बु- १२.२३२
टीपांश्च पवंतांशचैव (उ) ४५.२६
दे चैव वहुपुश्राय १६.६
ह पविभरे गृहीत्वास्य (उ) २२.२६
देपायनाच्छुको ज्ञ १६.२५
दौ देवेप्राङ्मुखो (उ) २२.२६
ढौ पिण्डौ निवेपेत्ताभ्यां (उ) २२.१००
दौ मासौ मत्स्यमांसने (उ) २०.४०
घ
धनञ्जयो महापद्मस्तथा
४२.११
धन्यास्तथ्यन्तु ते ३४.२८
घन्यास्तु खलु ते (उ) ३५.१५
धन्योऽस्म्यनुगृहीतोऽस्मि १४.३१५
यन्योऽस्म्यनुगुहीतोऽस्मि १७.५
धन्योऽस्यनुगुहीतोऽसि ३०.५९
धमं जिज्ञासमानानां (उ) २४.२०
घमं नैपुण्यकामानां (उ) १,४.९६
धर्मपल्यो दशस्वेता- १६.८
धरकूमंमहापुराणम् :: इलोकानुक्रमणी
धम॑पृष्ठे च शिरसि (उ) ३७.२८
धमंश्चाथेदच कामश्च (उ) २५.२०
धमं संस्थापनार्थाय
१२.३०४
धमंसारः समुदिष्टः (उ) १२.३६
धमस्य च प्रजासगं (उ) ४६.७६
धम॑स्यायतनं यताच्छरीरं (उ) १५.३८
धम्मं एवापवर्गाय २.५५
धर्माथं काममोक्षाण॒ं (उ)
४६.७०
धमधिर्मावितो प्रोक्तौ (उ) ७.२८
धर्माधमं विनिर्मात्री १२.१६५.
धर्मस्तिरा धमंमयी १२.१६६
धर्मान्समाश्रयेत्तस्माः (उ) ११.१०६
घमं णाधिगतोरयस्तु (उ) २४.१७
धम्मत्सिंजायते २.६१
धम्मत्सिंजायते १२.२५५
घषंयामास बलवान्- १५.६४
घातायंमा च मित्रच ४२.२
घान्यान्नधन चौयेन्तु (उ) ३४.३
वान्यान्यपि यथाशक्ति (उ) २६.४७
धान्यां स्तिलांरच (उ) २२.६४
धारणा द्वादशायामा (उ)
धारयेत्सवेदा शलं
धारयेदरेल्वपालाशौ' (उ)
धाराभिः पूुरयन्तीदं (उ)
धारिणी मेरुराजस्य
११.४२
२.१०४
१२.१५
४५.४५
१३.२३
धामिकायंव दातव्यं (उ) ११.१०७
धा्मिकोरूपसम्पन्न-
धावन्तमनुधावेत्तं (उ)
धुन्तरुमारस्य तनया-
धु व्रवर्णास्तथा केचित्-(उ)
धृत देवोपदेवा च
धृतन्तु शूल धरणाद्भवत्येव
धृत्यास्तु नियमः
व्यातीत कोशमध्य-(उ)
ध्यातीत तन्मयो निव्य-(उ)
ध्यात्वा पश्ुपतेरस्त्रं
व्यात्वा प्रणवपूर्वं (उ)
ध्यात्वाकंमण्डलगतां (उ)
ध्यात्वाक संस्थमीशानं
व्यानं तपः कृतयुगे
२४.२३७
१४.१४
२०.२१
४५.३९
२४.६५
२.१०७
८.२ १
११.५६
११.६४
१६.६१
१८.६१
१८.२७
१.४.३०
२६.१०
घ्यानं योगास्तप स्तप्तं
ध्याननिष्ठस्य सततं (उ)
व्याननिष्ठास्तयोनिष्ठा
ध्यानेन कमयोगेन
ध्यानेन मां प्रपश्यन्ति (उ)
ध्यायतामव्र नियतं
ध्यायन्त्पा राधयन्त्येनं
ध्यायेदथाचयेदेतान् ब्रह्य-
घ्रुवस्यपुत्रोभगवान्
प्रुवाच्छिष्ठिञ्च भाग्यञ्च
घ्रूवादृदृष्वं महार्लोकः
न्
न कदाचि दियं विप्रा (उ)
न किचिद्टजयेच्छ्धादे (उ)
न कुर्यात्किस्यचित्पीडां (उ)
न कुर्यादिःखव राणि (उ)
न कुर्याद्योऽभिवादस्य (उ)
न कुयान्मानसं विप्रो (उ)
न कूपमव रोहेत (उ)
न केवलं हि योगेन (उ)
२७.१४
२६.३७
२९.९७
१२.२५३
४.२४
३२.१३
२५.२६
२.१०२
१६.१४
१४.३
४४.१
३८.२०
२२.७४
१६.५६
१६.३३
१२.२१
१४.२३
१६.८१
३९.४५
नक्तं चान्नं समक्ष्नीयाहिवा
नक्षत्रेभ्यो बुधश्चोर्ध्वं
न क्षेत्रे विमले चापि (उ)
न खादन ब्राहमणास्तिष्टेन्न
न ग्रामजान्यार्तोऽपि (उ)
न च मूत्रं पुरीषं (उ)
न च लिङद्घाचेनाप्पुण्यं
न च वेदाहते.
न च रय्यासनञ्चास्य (उ)
न च सम्भाषयामास
न चाग्नि लघयेद्धी- (उ)
न चात्मानं प्रर सेदा उ)
न चाप्यं संसरति (उ)
न चंतेषु युगावस्था
न चैव वषंधाराभि(उ)
न चेवाङ्खलिभिःशस्तं (उ)
न चेवास्ति युगावस्था
न चेवास्म ब्रतंदद्यान्न (उ)
न जानन्ति नरा मूढा (उ)
न जायते न भ्रियते (उ)
१९
२७.२५
४१.२५
१३.४०
१६.८७
२७.१४
१६.४८
२६.५८
१२.२६०
१,४.४
१६ ८७
१६.८०
१६.२८
२.७
४६.६
१३.११
१२.१३
४९.१७
१६.५४
४२.६
३८.७९
न जायते न हीयते १६.२१५
न जीवत्पितुको (उ) २२.९५
नटान्न नत्तेकान्नञ्च (उ) १७.५४
नदीं शलूषकीं चेव (उ) ३३.१
नतं जानीत जनक (उ) ३८.७९
न ततत्याजाथ सा पारवं (उ) ३१.६२
न तत्र पापकर््तार- ४९.६
न तत्र सूये; प्रतिभा-(उ) १०.१३
न तस्य निष्कृतिः (उ), .` २८.१८
नः तस्य विद्यते कायं (उ) ३८.८१
तेःतां गतिमवाप्नोति (उ) ४१.७८
नः तापः स्वच्छसनसां ४५.२०
त ताभ्यामननुज्ञातो धृमं-(उ) १२.२०८
न तिष्ठति तु यः (उ) १६.२६
ने तिष्ठन्वां न निवसि (उ) १३.३८
नं ते जीवन्ति , २७.१७
न तै मुक्ति प्रपैरयन्ति (उ) ११.११४
त तेषां प रमोवृत्तिः (उ) २.५५
त तेषां .वीक्षित् ३१.७४
ने तेषु रमते २.३०
न दद्यातत्र हस्तेन (उ)
न दन्तैनंरव रोमाणि (उ)
न दानवजञ्चालयित्
नदीतीरेषु तीथंषु (उ)
तदी नाना विधैः
नदीरव रस्यकप्लिा
न देवेदेवालययोर्न- (उ)
न देवद्रव्यहा री स्याद्-(उ)
न देवायतनात्कूपाद्गा- (उ) -
नद्यः समुद्रगाः पुण्याः (उ)
नद्यः समूद्रा शं लाच
नद्यो विमलपानी.
नद्रह्यं त्सवं भूतानि (उ)
न धमं ख्यायपेद्धद्रान्न (उ)
न धमंशास्त्रेष्वन्येषु (उ)
न ध्मेस्यापदेशेन (उ)
न नरव लिलिखेद्रभूमि (उ)
ननतं हर्पवेगेन ज्ञात्वा (उ)
न नमंयुक्तमररतं (उ)
ननाम शिरसा
शरीकुमं महापुराणम्.# श्लोकानुक्रमणी
२२.६९८
१६.६६
२२.६०
२२.१५
४८.६
४८.१५२
१३.४२
- १६.५
१३.४५
३७.५०
७.३३
८.२८
२७.११५
१५.१७
१४.८३
१६.११
१६.५८
२५.४७
२९.२८
१६.६४
ननाम शिरसा रुद्रं (उ) ३५.५६
नन्दितीर्थं ततो गच्छेत्तत्र (उ) ४१.९०
नन्दीश रादयौ दत्य १६.१३५
त तरत्येदथवो गायेन्न (उ) १६.६६
न पंक्त्यां विषमं (उ) २२.७१
त पक्षकेणोपद्यभेन्न (उ) १६.८८
न परयन्ति जगत्मुति १६.१७४
न पारिक्षुभिताभिर्वा (उ) १३.१४
न पाशिपादौन (उ) `. २.६
न पादक्षालनं कुर्यात्-(उ) १६.७१
न पादुकासनस्थो वा (उ) १३.१२
न पादौ सारयेदस्य (उ) १४.११
न पापं पापिनं (उ) १६.४३
न पुजिता मया ३२.२१
त प्राणो न मनो-(उ) २.८
न प्रे्षन्तेऽच्चितां ३०.२०
न ब्रह्म कौत्तयेच्चापि (उ) १६.२२
न भिन्ात्पुवंसमयं (उ) १६.८४
१९.२१
१०.१६
न भिन्नभाजने चव न (उ)
त भूमिरापो न मनो (उ)
न भूमौ पातयेज्जानुं (उ)
न भेतव्यं त्वया राजन् २३.१७
न भेतव्यं त्वया (उ) ३५.१५८
नमश्चकार तमृषिं ३०.५७
नमः कुरुध्वं तमृर्षि ३०.६८
नमः परस्मेतमसः १९.२०२
नमः पिनाकहस्ताय १०.४७
नमः: पिनाकिने २५.६७
नमः शम्भवे सत्यनिष्ठाय १७.२३
नमः शिवाय देवाय १०४५
नमः हिवाय शान्ताय २६.८४
नमः सांख्याय योगाय (उ) ४६.५६
नमः: सोमाय रुद्राय ३०.४६
नमः स्वयम्भुवे तुभ्यं ६.१२
नमस्कुयन्मिहादेवं तं (उ) १८.६७
नमस्कृत्य जगदयोनि १.६
नमस्कृत्याथ योगीन्द्रा*(उ) ११.५२
नमस्ताराय शान्ताय १.७४
नमस्ते कामनाश्चाय ` २५.७०
नमस्ते कमं रूपाय विष्णवे (उ) ४६.५४
२२.६५
३०
नमस्ते घृरिने तुभ्यं (उ) १८.३९
नमस्ते देवदेवाय ६.११
नमस्ते निविकाराय १.७३
नमस्ते नीलकण्ठाय ` २०.९६
नमस्ते पञ्चभूताय ६.१७
नमस्ते परमार्थाय १.७५
नमस्ते प्राणपालाय ` २५.७६
नमस्ते योगतत्त्वाय (उ) ४६.६०
नमस्ते वज्रहस्ताय (उ) १८.४१
नमस्ते वासुदेवाय १.७२
नमस्ते वासुदेवायः ६.१३
नमस्ते व्योमरूपाय २५.७२
नमस्ते सहस्नाकचन्दभमूतं १७.२२
नमस्ते सोभाय सुमध्यमाय १६२०५
तमस्त्रिमूत्तये तुभ्यं २०.५५
नमस्त्रमूत्तये मूर्तय ६.१६
नमस्यामि महाथोगं (उ) २४.११७
न मातुवचनात्तात २७.१४
न मा परयन्ति १.५८
न मां परयन्ति (उ) ४.५
१. ->4&
नमामि निदं परतः
नमामि मूर्ध्नाभगवंतमेकं
न मायानेव च (उ)
न मे नारायणाद्भेदो
नमे निरेययुमंन्त्रा
नमे विप्रास्तिं
३३.३६
१६.१६४
२.१०
१.५९
१५.५७
२६.५६
नमोऽस्तु गुह्याय गृहांतराय १६.२०६
नमोऽस्तु ते गणेरवर (उ)
नमोऽस्तु ते गिरीशाय
नमोऽस्त् ते चतुवं कतर
नमोऽस्तु ते व्यस्बकाय
नमोऽस्तु ते पुराणाय
नमोऽस्तु ते वराहाय
नमोऽस्तु ते वराहाय (उ)
नमोऽस्तु ते शारवत
नमोऽस्तुते सुसूक्ष्माय
नमोऽस्तु देव देवाय
नमोऽस्व्वानन्द रूपाय
नमोगूढशरीराय निग्णाय
नमो दिग्वाससे तुभ्यं (उ)
३६.२३१
२५.६९६.
६०१४
२१.७१
१.७०
९६.१८
३६.६२
२५.९०
९.७६
२०.४५
६.१६
४६.५८
३६.२२
नमो देवाधिदेवाय
नमो देवाधिदेवाय (उ)
नमो देवाय महते (उ)
नमो धर्मादिगम्याय
नमो धात्र विधात्रे
नमो नमस्ते कृष्णाय (उ)
नमो बुद्धाय शुद्धाय (उ)
नमो भगवतेतुरम्यं
नमो भवाय हैतवे (उ)
नमो भवायाथ भवोद् (उ)
नमो भवायामलभाव धाम्ने
नमो भैरव नादाय
नमो भेरवनाथाय
नमो नमोऽस्तुते
नमो नमोऽस्तु रुद्राय (उ)
नमो नमो नमो (उ)
नमो म्लेच्छभाषणं (उ)
नमो यज्ञाधिपतये
नमो रुद्राय महुते
नमो वहुन्यकलिगाय (उ)
श्रीकूमंमहापुराणम् ;: इलोकानुक्रमणी
२०.५३
३९.२१
३१.४६
१०५३
२०.५४
४९.५१५
४६.६१
१.८४
२९.२६९
५.४०
२२.२६
२५.६८
२५.७३
२५.७७
३१.५२
२६.२०
१६.६४
२५.७४
३०.४४
३६.३२
नमो विज्ञानदेहाय (उ)
२१.५१
नमो विष्णवे काल रूपाय १७.२०
नमो विरवमयाविधानाय १७.२१
नमो वृषध्वजाय ते (उ) ३६.२३२
नमो वेद रहुस्याय ६.१५
नमोस्त्वादित्यरूपाय ९.२०
तमो हसाय विश्वाय २५.७५
तन यत्र नामानि. ३२.४२
न यत्र विद्यते १७.३९६
न यस्य देवा जानन्ति १७.३४
न यस्यदेवान २५.५२४
न यस्य मगवान्- २०.१७
„ नयिष्ये त्वां महाबाहु- ¦ २१.४२
न युक्तं तापसस्परेतत्तवत्तो-(उ) ३५.५१
नरके वसते घोरे ३७.३
नरक्त मुल्बणञ्चान्यधृतं (उ) १५.७
नरनारी दरीराय योगिनां ३६.२४
नरमासाशनं कूत्वा (उ) ३,४.२८
नरब्रप्वदारयामास १६.७४
नराणामयनं यस्मनात्ते ``. ५.२
न राज्ञः प्रतिगृहु.णीयान्त् (उ) १६.३
त रात्रो वारिणा साद्धं (उ) १६.६२
नमं दायां कुशावत्तं (उ) २०.३५
नमं दायां जलं पुण्यं (उ) ४०.३१३
नमंदायां समूत्पन्नः २०.२८
नमेदायास्त् महारम्यं (उ)
४०.९६
नमंदायां स्थितं राजन् (उ) ४२.१०
नमंदा सरितां श्रेष्ठा (उ) ४०.१५
समदा सरितां श्रेष्ठा (उ) ४१.१
नमेदा सरितां श्रष्ठा (उ) ४२.४०
नमेदा सवंत: पुण्या (उ) ४०.३४ `
नमंदा सवंतोर्थानां मुख्या (उ) ४०.४
नमंदा सुरस शोणो
४७.२२
नलइचं निषधस्यासीत २१.५७
न लोक वृत्तं वत्तेत (उ) २५.१७ .
न लौकिकैः स्तवैदवांस्तो (उ) १६.६७
नवमरचैव कौमारः
७.१८
नवयोजन साहस्रो ४१.१३
न वर्णाश्रम ध्मङ्चि ५०.११
नव साहसरमेकंकमेतेषां ४५.१३
३१
नवर मूख तिर्वासं (उ) १६.८३
न वाम हस्ते नोद्धृत्य (उ) १६.७७
न वार्यपि प्रयच्छेत (उ} २६.६७
न विषं विषमित्याहुत्रंह्यस्वं ,उ) १६.६९
न वीजयेद् वस्त्रेण (उ) १६.९०
न वेद वाद्यं पुरुषे १९.११५
न वेनान्नेन चानिष्ट्वा (उ) २४.४
न वं पर्यन्तिते २६.५७
न वे यास्यन्तितं १२.२६१
न व्याधिदूषितेर्वापि (उ) १६.६१
न शक्यते समाख्यातुं ५.४
न शक्या विस्तराद्वक्तुं (उ) ४२.३६
न शिइनो द द्योनित्यं (उ) १६.६२
न शीण्यन्तु खट्वाया (उ) १६.२९
न शूद्राय मतिन्दद्यात्-(उ) १६.५३
न शेकुदचालितु १६.५०
न श्राद्धे भोजयेनि्मित्रं (उ) २१.२१
नष्टे चाग्नौ वषंशतः (उ) ४५.४४
नष्टेषु मधुना सार्द्ध २९.३२
न संवसेच्च पतितेनं (उ) १६.२७
३२
न छंवसेत्सुतकिना न (उ) १६.३
न संम्पुणं कपालं (उ) , ३१.८८
न ससत्य शत्तेषु (उ) १३.३९
न सोपानत्यादको (उ) १३.४१
न सौमयागादधिको (उ) २४.१३
त सोमध्य विनाशः ४३.४१
न स्पृशेत्पाशिनोच्छिष्टो (उ) १६.७५
न स्पृशेतपरेतसंस्पश (उ) १६.५०
न स्पृशेदुरिमानन्येन च (उ) २३.४
न हानिमकरोदस्त्रं १६.६२
न हितस्य भवेन-(उ) २.१३.
नहि त्वं बाध्यसे ६.३५
न दिस्यात्वेभूतानि (उ) १६.१
नहुषः प्रथमच्तेषां २२.४
न ह्यन्यो निष्कृतिह ष्टा (उ) ३२.२४
न ह्यन्यो विद्यते (उ) १.२५
न ह्यथशङ्कुरो १५.११
न ह्य तेनोपभोगेन २३.१०
न ह्यंष भगवानीशः (उ) ३१.२०
नाग द्वीपस्तथा सौम्यो ४७.२५
नानदेवाच्चने युक्ता
नागाः सुपर्णाः सिद्धाश्च
४७.२२
३७.११
नाश्रासनोपविष्टस्तु (उ) २२.७३
नाति दूरेण तस्माच्च ४८.५८
नाति प्रसारयहेवंन्राह्यणान्(उ) १६.७२
नात्मानञ्चावमन्येत (उ) १६.५७
नात्र दिष्यस्य (उ) २९.४६
नादित्यं वं समभीचेत (उ) १,४.२१
नादेयं चेव सामुद्र ४३.११
नाद्याच्छुदरस्य विप्रोऽन्नं (उ) १७.१
नाद्यात्सूयं ग्रहा सूर्वं (उ) १६.१५
नाधयो व्याधयस्तत्र ४६.४२
नाधामिकं वृते ग्रमे (उ) १६.२३
नाधोयते तदा वेदान, ३०.५
नाधीयोतामिषं जगध्वा (उ) १४.७४
नानादुमलताकीशणं २५.५
नानाविलास सम्पन्नैः ४६.५८
नानिष्ट्वा नवसस्येष्ट्या (उ) २४५.३
मन्तरं ये प्रपरयन्ति (उ) ११.१११
नान्दी मुखास्तु पितरः (उ) २२.१०३
नान्य देवं महूदिवा.-(उ)
नान्यतो जायते धर्मो
नान्यतो जायते धर्मो (उ) २४.२१
नान्यत्पदयामि जन्तुनां २६.३
नान्यो विभुक्तये पन्था (उ) १६.३२
नाभागस्तस्य दापादः २१.१०
नाभिहुन्याज्जलं पद्मथा (उ) १६.६३
२९.४१
१९.२५६
नाम्नामष्टसहलखन्तु देव्या १२.३१६
नारदस्तु वसिष्ठाय १६.२०
नारदस्य तु तत्रेव (उ) ४१.१६
नारदागमनं चव यात्रा (उ) ४६.६५
नारायणं जगयोनिमाकां (उ) ४६.५०
नारायणञ्च भूतादि (उ) ११.१२६
नारायणा नमस्कृत्य ५३.२३४
नारायणः परोऽव्यक्तो (उ) ३५.६६
नारायणस्त्वं जगत।मनादिः १६.२०१
नारायरास्य देवस्य १६.९२
नारायरास्यो ब्रह्मासौ ५१.४४
नारायरादिदं जातं ४९.७२
नारायणो महायोगी (उ) ११.१२५
= श्रीकूमंमहापुराणम् : : श्लोकानूक्रमणी
नारी च दातरूपाख्यां
द .७
नाचनेन समः शम्भो- ३०.६५
नाचंयन्तीहुये खरं २०.४३
नाद्धरात्रे न मध्याह्नं (उ) १६.२०
नालं देवा न पितरो १.४०
नावाभ्यं विद्यते ह्यन्यो ६.४०
नाविमुक्ते मृत्तः ३१.२४
नाशयन्तः स्वकान्- ३०.२४
नारायामि तमः कृत्स्नं (उ) ११.८८
नारयेत्तानि सर्वाणि ३१.७६
नाशुद्धोऽग्नि परिचरेन्न (उ) १६.७६
नाश्नीयात् भायंया (उ) १६.५१
नाइनीयास््ेक्षमाणानाम (उ) १६.१७
नाश्रदधाने दातव्यं ३१.१५
नासत्यदल्लौ प्रीयते (उ) १३.२५
न।सीत गुरुणा साद्धं (उ) १४.१५
नास्ति करिव दपीशान (उ) ३६.३६
नास्तिक्यं यदि करवीत (उ) ३४.५७
नास्तिक्यावयबालस्या-(उ) १९.३१
नास्तिक्यादथबाल (उ) २४.७
नास्ति मतः परं (उ)
नास्य निर्माल्य शयनं (उ)
नाह कर्ता सवंतमे-
नाहं तपोभिविवि्ैनं (उ)
नाहं प्रशस्तः सवस्य (उ)
नाह प्रेरयिता विप्राः (उ)
नाहं विश्वो न विरश्वञ्च (उ)
नाहरन्मृत्तिकां विप्रः (उ)
निहते स्तनयो जज्ञे
निकृत्तवदनो देवो (उ)
निक्षिप्य भार्या पुत्रेषु (उ)
निग्रहचान्धकस्याथ (उ)
नित्यं नैमित्तिकं काम्य (उ)
नित्यं याचनको न (उ)
नित्यं स्वराध्यायशीलः (उ)
नित्य घर्माथं कामेषु (उ)
नित्यप्रष्टा निरातङ्का
नित्यमुद्धत पाशि: स्यात्
नित्यानन्दममृतं सत्य रूपं
नित्यानन्दमयं ज्योति
२.२१
१४.९६
३.१६
४.२
२.५२
४.२८
६.२
१३.४४
८.९६
३१.२३१
२७.२
४६.६३
२६.४
१६.४
१५.२१
१५.२३९
४६.४३
१४.२९
१०.१५
१.६४
निष्यानन्दाय विभवे (उ) ३१.५५
नि राशीनिमंमो भृत्वा (उ)
_ (भिः
भरीकूमंमहापुराणम् : : श्लोकानुक्रमणी
११.८२ निवारयासु ्र॑लोक्यं १६.२२८
नित्यानि चैव कर्माणि (उ) २३.२ निराश्रया निराहारा १२.१२३ निवारितोऽपि पुत्रंण १६.७३
नित्योदिता स्वयं- १२.१८८ निरीक्षमाणो गोविन्दं (उ) ३१.६७ निवाय पितरं १६.६५
नित्यो नैमित्तिकर्चैव (उ) ४५.५ नि रीक्षितःस्ते परमेश्पल्या( उ) ३९.७३ निवत्तिरचेति ता ४६.१६
निन्दन्ति च महादेवं ३०.२८ निरीक्ष्य ते जगन्नाथः (उ) १.३२ निवे गुरवेऽश्रीया (उ) १२.५३
, निन्दतो वेदिकान्मन््रान् १५.२० निरीक्ष्य देवमीश्वरं प्रहृष्ट(उ)३६.२८ निवेद्य देवताभ्यस्तु (उ) १७.३६
निन्दये द्व गुरन्देवान्वेदं (उ) १६.४० निरीक्ष्य पुण्डरीकाक्षं (उ) १.५१ निशम्य कण्व वदना- २३.१६
निपातितो मया २२.७० निरीक्ष्य सर्वानु्पाता (उ) १७.२६ निशम्य तस्य वचनं २२.३०
निपात्यमाना: कालिन १५.६७ निगद्य महती १.११७ निशम्य तस्य वचनच्चिरं १७.२३१
निमन्वितस्त् यः श्राद्धे (उ) २२.११ निर्गणा तिष्य विभवा १२.१०५ निशम्य भगवद्वाक्यं ७.२६
निमरित्रतस्त् यो विप्रो (उ) २२.१० लिर्गणाय नमस्तभ्यं १.७१ निज्ञम्य वदनाम्भोजा १२.३११
निमेषमात्रेण समां २९.६६. त्िममा निरहङ्कार ८४.१४ निशम्य स्वय मास्मानं (उ) १.४५
नियत्त्री यत्त्रमघ्यस्या १२.१०० तिममो निरहङ्कारो यो (उ) ११.७९ लिला प्रतिवुद्धोऽसौ ४.१२
नियन्त्रे सवे कायण (उ) ३१.५३ निममो निमय: शान्तो (उ) २८.१० निषधः परियात्र इच ४९.३८
नियमेन त्यजेतप्राणान्मुच्यते ३४.१०८ रनिमितं हि मया पूर्वं (उ) ३६.५६ निषधो वसुघा रङ्च ४५.२८
नियम्य प्रयतोवाचं (उ) १२.५६९ रिवकाराय सत्याय २६.८३ निष्फलो ल्िमंलो निस्यो (उ) ९.१
नियोगादब्रह्मणः सां १४.१२ निवल्स्यन्तीं न वनिता-(उ) १६.९६३ निष्फलं तस्य तत्तीर्थं ३७.६
नियोगाद्बरह्मणो देवीं ११.१० निवत्तितापुरा तत्र (उ) ४१.२६ निःसपह्न सदा राज्यं १६.८६
नियोज्य भगवान् रुद्रो १६.१२७ निवारयामास च तान १६.१०३ निःसृतं तदमावस्यां ` ४३.४०
नि चमंया विशोकाश्च ५०.१० निवारयामास पति २१.२७ निहता वदवो युं ३६.१३
निहत्य कौरवान् सर्वान्-
निहत्य ब्राह्मणीं (उ)
निहत्य मुष्टिना
निहन्त्री सकलस्यान्ते
निहत्य विष्ण पुरुषं (उ)
नीतं केशवमाहात्म्या-
नीतिः सुनीतिः
नीत्वा रसातलं चक्र
नीपं कर्पत्थं प्लक्षं (उ)
नीलं र्तं वसित्वा (उ)
नृट्ट्यनन्त महिमा .
नूरेयदिभम् शमा युक्तं
नृपाणां देवतं
नूसिह् देहसम्भूतेः
नृसिंह व पुरव्यक्तो
नेक्षे त्रोयन्तमा दिष्यं (ड)
ने चराभ्यमच्रिनामानं घमं
नेमुर्नारायणं देवं
नैकत्र निवसेहशे (उ)
नैकवस्त्रस्तु मु्जीत (उ)
` ३६.५.
३३.२६
१५.६३
५१.४१
३१.८५
१६.१४३
१२.६६
१६.८०
९७.२३
२.४.६९०
१०.६७
८.४०
२२.४२
१६.७६
१६.५५.
९६.४६
७.३७
१६.१७२
२८.२०
१६.२३
३३
नकः सुप्याच्छुन्यगृहे (उ) १६.७०
नते रूप विरोत्सार्धं (उ) १२.३०
नत्यकं वासुदेवस्य (उ) ४६.९६६
नमित्तिकन्तु कर्तव्यं (उ) २०.६
नमित्तिकश्च कथितः (उ) ४६.११८
नेपां भार्यास्ति पुत्रो ८.२६
नेष्टिकानां वनस्थानां (उ) २३.६१
नोच्दिष्टं कुवंते नित्यं (उ) १३.२७
नोच्छिष्टः सं विरोन्तित्यं (उ) १६.६८
नोत्तराभिमुखः स्वप्यात् (उ) १६.२८
नोत्पाटये दन्तकाष्ठं (उ) १८.२१
नोदक धारयेद् क्ष्यं (उ) १२.२४
नोदके चार्मनो रूपं (उ) १६.५२
नोदक्यामभिभाषेत नादुचि (उ) १६.३७
नोदाहरेदस्य नाम (उ)
१४.५
न्यग्रोधं रक्षते नित्यं ३६.२५
न्थेषयदमेयात्मा १६.१३३
स्यायागत धनः दान्तो ' ३.१३
४।
पक्तौ विषमदानन्तु (उ) ३४.८०
४
पक्लिणी योनि सस्वन्धे (उ) २३.२३
पच्यभाना न मुच्यन्ते १६.१७०
पञ्चधावस्थितः सर्गो ७.२
पञ्च ब्रह्म समूत्पत्तिः १२.१३५
पञ्चभूतान्यहंका रात्तन्मात्राि ४.२०
पञ्चमे चापि विपेन्द्रा ५१.१६
पञ्चमे नवमे चेव (उ) २३.७२
पञ्चयोजन विस्तीणं (उ) २३५.४
पञ्च वषं सहस्राणि ४९.१२
पञ्चशं लोऽथ कंलासौ ४५.३०
पञ्चाग्निधुंमपो वा (उ) २.७.३१
पञ्चारि्निरप्यधीयानो (उ) २१.४
पञ्चानामपि देवानां ३२.८
पञ्चार्द्रो भोजनं (उ) १९.२
पञ्चारत्वोटि विस्तीर्णा ४५.१५
पञ्चते योगिनो ७.२१
पटित्वाध्यायमेवैकं सवंपापं ४६.१२७
पठेच्च सततं युद्धो २३.५१
पतत्रिराज मारूढः २५.४
पतन्ति नरके घोर (उ) ४२.४२
पतन्ति भृभृतः पृष्ठ ४५.१८
पताकाभिविशाल- २६.२६
पतितन्यद्खचण्डार्ल-(उ) १६.४६
पतिता च स्त्रियद्धत्वा (उ) ३३.१३
पतिताद्द्रव्यमादाय (उ) ३४.४६
पतितानां न दाहः (उ) २३.६२
पतितेन तु संसग (उ) ३२.१६
पतिव्रतातुयानारी (उ) ३४.११०
पतित्रता धमंरता भद्रा (उ) ३४.१११
पतिघ्रला नामाख्यान (उ) ४६.११५
पतिरेव गुरः स्त्रीणां (उ) १२.४६
पत्र तुष्पं फलं (उ) ४.१४
पद्मनाभा पद्मनिभा १२.१४५
पद् मोदभवत्वं देवस्य (उ) ४६.७७
पपरयन्ति परात्मानं १,७६
पपात दण्डवदूभूमौ २४.१७
पपात दण्डवद्भूमौ (उ) १,१४
पयः पिवेत्त्िरात्रन्तु (उ) २३.३०
परकीय निपानेषु न (उ) १८.५७
परं गृह्यतम क्षेत २१.२२९
्रीकूमंमहापुराणम्ः : इलोकानुक्रमणौ
पर गृह्य गयातीर्थं (उ) २५.७
पर द्रव्याय हरणं (उ) ११.१७
परवाधां न कुर्वीति (उ) १६.८१५
पर पूर्वासु भार्यासु (उ) २३.२५
परमेष्टी शिवः १०.५६
पररवधासक्तकरं त्रिनेत्र २५.५३
परस्त्रियं न भषित (उ) १६.८६
परस्परं विचायं ते (उ) १.१८
परस्मं कथयेद्विद्ाञ्छखाशिन(उ) १९.३५
पराङ्मुखो रणात्तस्मा- १६.१४४
परौत्परतरं तत्व १२.३६
परात्परतरं ब्रह्म (उ) ७.२
परात्परतरं यान्ति २७.१३
परावरविधानज्ञा १२.१२४
परावरत्तयुतो जज्ञ २४.६
पराशरङ्च गगंरच ५३.१६
पराश रय॒तो व्यासः ५२.६९
परित्यजाति यः प्राणान् (उ) ४०.२२
परिवादं मृषावाद (उ) २७.२०
परिवेत्ता च हिखश्च (उ) २१.३७
परिव्राजक वेषेण २१.३२
पवंताख्यं महापुण्यं २५.८
पवंतानाञ्च कथनं (उ) ४६.११०
पवंतानामह् मेरनंक्षत्र-(उ) ७.८
पवंतारच विलीयन्ते (उ) ४५.४८
पर्व॑तोदधिवासिन्यो २९.१४
पवंतो हिमवान्नाम (उ) २७.४६
पवेवज्जं गृहस्थस्य २.४८
पलाण्डु लशुनं चेव (उ) ३४.२०
पलाण्डु लशुनं मूवतं (उ) १७.१६
पलालभारकं षण्डे (उ) ३३.२३२
पवमानः पावकरच १३.१७
पवित्रपाशिः पूतात्मा (उ) १८.४६
पवित्राणां पवित्र २७.३९६
परचात्स्वयञ्च पत्नीभिः (उ) २२.८५
परिचमे धमं राजस्य ३६.५
परिचमे पव॑त तटे सवंपाप(उ) ४०.२२
परिचमे पवंतवरे ४६.१६
परयत्वमात्मनात्मा- २५.८६
प्यन्ति ऋषयो (उ) २.५०
परयन्ति तत्र मुनयः ४८.४४
परयन्ति त्वां मुनयो (उ) ५.२२
परयन्ति यं ब्रह्मभूता १५.८३
परय बालामिमां १२.४२
पहयामस्त्वां परमाकाश- (उ) ५.२७
परयाम्यरोषमेवाह १६.१६७
परयाम्यरोषमेवेदं (उ) ४.२६
पर्येतं मां मह देवं २६.८८
पह्वादर्चानुह्ादश्च सह्वादो १९.४८
पाखण्डिनो विकमंस्थान्वा (उ) १६.१५
पाण्डवेयोऽपि तद्राक्या- ३०.६४
पातालानि च सर्वाणि (उ) ६.४३
पाताले यानि स्वाति (उ) ४५.२५
पात्रे तु मृण्मये (उ) २२.७०
पाद पाग्रेण श््टेन (उ) ४१.७०
पादेन ताडयामास १६.५२
पापिनस्तेषु पच्यन्ते ४४.२६
पाप्मानमत्यृजत्याश्ु (उ) ३७.४१
पारक्ये भमिभागे (उ) २२.१६
पारावताश्च तुषिता ५१.७
पाराशयंस्थ च मुने-(उ) ४६.१०६
पाराशयस्य विप्रप-(उ) ४६.१४०
पाराशययि गान्तायनमो ४६.१४७
पारायर्यो महायोगी ५२.१०
पारिजाते महालक्ष्म्याः ४८.३९
पावेगोन विधानेन (उ) २३.७६
पावंती परमदेवी (उ) ६.३४
पावकः पवमानश्च १३.११५
पाशानामस्म्यह् माया (उ) ७.१६
पाह मां परमेगानि २४.२०
पाहि मापपमरेधा्गन
पिण्डदानादिकं तत्र (उ)
पिण्ड त्रिदिनं दद्: (उ)
४४.९६
२३.७०
पिण्डप्रदानञ्च कृतं प्रेत्या (उ) ४१.६४
पिण्डान्वाहुवेक श्राद्धं (उ)
पिण्डांस्तु गोऽजविप्रेम्यो (उ)
९०.२९
२०.२९
पिण्डास्तु गोत्र विप्रभ्यो (उ) २२.८३
पिण्याकं चेव तलं (उ)
पिता पितामहुरचंव (उ)
पिता पितामहस्चंव (उ)
१७.१८
२२.६.६
२२.५४
भरीकूमंमहापुराणम् : : इलोकातुक्रमणी
पितामह महाप्राज्ञ १७.३०
पितामहानि योगेन २९.३६
पितामहेन विप्राणामादाय २४.१४
पितामहोपदेशः स्यात् (उ) ४६.९१
पितुभेगिन्या मातुश्च.(उ) १४.३७
पितुवंधमनुस्मृत्य १६.६१
पितुष्वखे यीं गत्वा तु (उ) ३३.५
पितृणां तारककञ्चैव ३६.३२
पितणां तपशं कृत्वा (उ) ४१.१०२
पितुनां तुप्तिकर्तारं २०.८
१२.२४३ पितुनावाहुयेत्तत्र पुनः (उ) २३.७७
पितुभ्य स्थान मेतच्च (उ) २२.४४
पित॒वन्सनमानस्य ७.४९
पित्रे स्वदितमित्येव (उ) २२.५८
पित्रये स्वदत इस्येव (उ) २२.८०
पिनाकिनं विलालाक्षं (उ) ५.१३
पिप्यली रुचकञ्चेव (उ) २०.४१५
पिवन्ति द्विलवं ४३.३६.
पिशङ्गा भेदरहिता १२.१६६
पीतवासा विशालाक्षो = 1
पीता वैश्याः स्मृताः
पीत्वा तत्परमानन्दं प्रभूतम
पीत्वा तदमृतं (उ)
पीत्वा नृत्यामृतं देवी (उ)
पीयते देवता संधंस्तस्मं
पुण्डरीकं तथा तीर्थं (उ)
पुण्डाः कलिङ्गा
पुण्यक्षेत्राभिगमनं (उ)
पुण्यञ्च भवनं
पुण्या कनखले गङगा (उ)
पुण्यापृष्करिणी
पुत्र द्रयमभृत्तस्य सुत्रामा
पत्रः सवेगुणोपेतो
पुत्राणां षष्टिसाहखर
पुत्रास्त मोरजः प्राया
पत्रे निधाय वा सर्वं (उ)
पुत्रेषु चाथ निवसन् (उ)
पुत्रः पौत्रैः सपत्नीको
पुनः पतति तद्भूमौ (उ)
पुनःप्राहुचतं
४९.१६
४६.११
२१.७४
४६.१२
१०.६२
३७.२७
४७.४२
३४.९५
४८.११
` ०.७
१२.१३४
२४.२६
९४.३६
१३.११
७.५२
२९.७६
२८.२६
२४.५६.
४५.४७
१५.२५
पुनमंवो विशेपेण (उ) १७.१४
पुनरचजातकर्मादिसस्कारः(उ) ३४.५१
पुनः सस्कारमहुन्ति (उ) २४.२१
पुन्द रस्तथंवन्द्रो ५१.२५
पुन्दराय त्रलोक्यं ५१.२५
पुरस्तादसृजहवः १०.९१३
पुराकल्पे समुत्पन्ना (उ) १४.५८
पुराणं धमं चास्त्राणि (उ) २४.१६.
पुराणः पुरुषो १६.६६
पुराण श्रवशां १,१२६
पुराणा चिन्मयी - १२.७६
पुरा दाशूवने पुष्ये १६.९७
पूरा दावने रम्थे (उ) ३८.२
प्रापिता महेनोषतं (उ) ३८.२
प्रा पिताहं देवं (उ) ३ १.३
पुरा पृण््रतमे काले (उ) २६.२
पुरामृतार्थं देतेयदानवैः १.२७
पुरीं जगाम विप्रे्राः २४.२५
पुरी वाराणसी तेभ्यः ३१.६०
पुरमेव कनीयांसं २२.६
३५
पुरुष पवेताकारं १६.४४
पुरुपः परतोऽव्यक्तो २.६७
पुरुपः प्रकृतिस्थो (उ) ३.११
तुरपः सन्महोऽन्तस्थं (उ) १८.३७
पुरुपाविष्ठितत्वाच्च ४.३५
पु रोडाशादचरुञ्चव द्विविधं (उ ) २७.११
पुलहस्य मृगाः १६.१५
पुलस्त्य न तथोदाना- ७.२८
पुलस्त्यः पुलहृच ४२.४
पुलस्त्यः पुलहश्चैव 14९२
पुष्पकेण विमानेन वायुलोकं (उ) ४१.४२
पुष्करं सव्र पापघ्नं (उ) २५.४०
पु्करेरवरतरचापि ४०.१४
पूष्णलं हन्तफार््तु (उ) १८.११३
पुष्पं वा यदिवा (उ) ३१.४२
पुष्पकरच सुमेघर्च ४५.३८
पृष्पमूल फलंर्वापि (उ) २७.२७
पुष्पवृष्टि विमुञ्चन्ति ३३.६९
पुष्पाक्षतान् कुरातिलान् (उ) १८.५६
पुष्पे शाकोदकेकाष्ठे (उ) १६.७
३६
ष्पः पत्रैरथादिभर्वा (उ) १८.९६
पुष्परच भूषणोर्चैव ३०.१९
पुष्पोत्कटा च वाका १९.१०
पुष्ये तु छन्दसां (उ) १४.६२
प्सोऽन्याभूष्यथाभूति (उ) ६.६
पूजनीया विशेषेण “उ) १२.३४
पृजयघ्वं महादेवं गोपति ११.१३६
पुजयाञ्चङ्रिरे पुष्पं २५.२३
पूजयित्वा तत्र रुद्रम-(उ) ३५.४५
पुजयित्वातिथीन्निव्यं (उ) २७.१५
पूजयित्वा तिलैः (उ) २६.२०
पुजयित्वा द्विजं वरं (उ) ३५.४३
पुजयित्वा परं विष्ण (उ) ३५.२८
पुजयित्वा मातृगरःं (उ) २२.१०७
पुजयेत्पुरषं विष्णु" (उ) ४६.४९
पुजयेत्सप्तजन्मोव्यैमृच्यते (उ) ३४.१०५
पुजयेदतिथिं नित्य (उ) १८.११०
पुजयेद्भाव युक्तेन २.१००
पुज्यते सवयज्ञषु १५.५६
पुज्यध्वं सपत्नीकाः (उ) ३९.३
पुयते पातकैः सर्वैः (उ)
पणं युगसहख
पुवं जन्मनि राजा-
पूवं जन्मनि सोगस्त्यः
पुवं जन्मन्यहुं विप्रो
पुवं पारे तु गंगाया-
पुवमेव वरौ
पुवंमेव समीक्षेत (उ)
पूवेवेषरं स जग्राह (उ)
पुवं संस्कार माहात्म्या-
पुवं संस्कार माहात्म्या-
पुव शं लाच्छैलं
पुवं देवः सम।कीरणा
पुवं परानुङृष्टानिं
पृथिवी सं समीकृत्य
पृथिव्यां पातयामास
पृथिन्यां स्वं तीथेषु (उ)
पृरथिन्युद्धरणार्थाय
पृथुकीति रभूत्तस्मा-
पृथुल्ततस्ततो नक्तो
२५.४१
५.१६
१.४३
१३.१०
३३.९०
२७.२२९
२१.२८
२१.२९
२५.५७
१५.६६
१६.६३
४६.३०
४४.२२
४१.२०
६.२५
२२.६५
३४.१४९
६.९
२४.४
४०.४३
श्रीकूर्ममहापुराणम् : : इलोकानुक्रमणी
पृषध्रश्च महातेजा २२.६
पृष्कलाः पुष्करा ४६.३०
ृष्टास्तेऽनामयं विप्राः (उ) १.६
पृष्टेन मुनिभिः सर्वं (उ) ११.१४२
पैलः तेषां चतुथंञ्च ५२.१३
प्रकर्तुमसमर्थोऽपि २.१०
प्रकाशश्चाप्रकादाश्च ५० १४
प्रकृति पुरुषं चेष ४.१३
परकृतेर्गृएतत्तवक्ञो (उ) २१.१७
प्रक्रिया योगमाता १२.१३३
प्रक्षाल्य चरणौ १७.५१
प्रक्षाल्य पारिषादौ (उ) १२.६५
प्रक्षाल्य पारिपादौ (उ) २६.७
प्रक्षाल्य हृश्तावाचम्य (उ) २२.६२
प्रक्षाल्य हृश्तावाचम्य (उ) २२.८४
प्रक्ष्रल्य पादा विमलं (उ) ३८.३५
परगृह्य काचिद्गोविन्दः २६.१५
व्रगरह्य पारिनेरवरो १६.२१५
प्रगरह्य पादेषु १६.५१
प्रगु्य भतुल्वरणौ (उ) ३४.१२१
4 ॐ , 3
प्रगृह्य सूनोरपि
प्रच्रान्नोद पनिषु यद्यु (उ)
प्रचेतसस्ते विख्याता
प्रचेतः नमस्तुभ्यं (उ)
प्रजज्वालातिकोपेन (उ)
प्रजापतिरथाकूति मानसो
प्रजापतिविनिदशा-
प्रजापतीनां दक्षोऽहं (उ)
प्रजापतेः प रामूत्ति-
प्रजोपतेरात्मजायां
प्रजाः सृजति .
प्रजाः सुजेति सन्दिष्टः
प्रजास्तप्ताः सदा सर्वाः
प्रजाःसखक्ष्ये जगन्नाथ
प्रजास्रष्ट् मनरचक्र
प्रणतः शिरसा तस्याः
प्रणम्य दण्डवद्भूमौ
प्रणम्य दण्डवद्भूमौ
प्रणम्य देवमीडानं
प्रणम्य पशुभर्तारं
१७.६१
१३.३०
१,४.५३
१८.३८
२९.२६
८.१२
११.११
७.११
४.४८
९.४.७
१०.३३
१६.९१
२९.१५
७.२१
१०.१६
१६.१४६
२०.१४
२६.२९
१६.१५९
१४.६१
प्रणम्य मूर्ध्ना १७.६०
प्रणम्य शिरसा कण्व २२.४२
प्रणम्य शिरसा भूमौ १२.४५
प्रणम्य शिरसा भमौ १७.२५
प्रणश्यन्ति ततः सवं २९.२४
प्रणमेनाथं वचसा २५.१४
प्रणोमुरादराहेव्यो गायन्ति १६.१५४
प्रणेमुभक्ति संयुक्ता २५.१५
प्रणेसुः शाश्वतः स्थाणु (उ) ११.१२७
प्रतिगृह्य पुटेनेव (उ) २७.३७
प्रतिग्रहरुचिनंस्याद्या-(उ) २६.७२
प्रतिपत्प्रभतिह्यन्या-(उ) २०.३
प्रतिश्रवणसम्भाषे शयानो (उ) १४.३
प्रतिहत्तं ति विख्यात ४०.४२
प्रत्यक्षमेव भगवान् २१.४८
परतयुद् गम्य स्वयं १.१९१९९
प्रत्युषरच प्रभासर्च १६.१३
प्रत्येकञ्चग्य नामानि १२.३२१
प्रदक्षिणं द्विजः कुर्यात्पञ्च (उ) १८.९८
प्रदक्षिणं समाकृत्य (उ) {1
श्रीकूममहापुराणम् : : श्लोकानुक्रमणी
३७
परदक्षिणन्तु यः कू्यावु-(उ) ४०.३९ प्रनष्टा मधुना सादं २६.३० प्रयागं स्मरमाणस्य ३६.२७ प्रसद्धात्कथितं विप्रा १२.२२५ प्राजापत्य गृहस्थानां २.७२
परदक्षिणान्तु यः कु्यात्-(उ) ४१.२७ प्रपच्छुः प्रणता ३१.४ प्रयागस्य च माष्ारम्यं (ड) ४६.१०८ प्रसन्नमनसा रट १५.७४ प्राजापत्यं तथा ङष्णो २२.५७
ददो गौततमायाथ (उ) ११.१२८ प्रपन्न दरणं तेन २२.७१ ` प्रयागादिषु तीर्थेषु (उ) २९.५४ प्रसन्न मनसो दान्ता ५३.११ प्राजापत्यं परतीर्थ २५.४
प्रददौ शत्रूनाशार्थं २१.२१ प्रपचन्तां सपत्नीकाः (उ) ११.१३५ प्रयागे तु विषेण ३६.२४ प्रसन्न वदनं दिन्य- १२.२०६ प्राजापव्यात्सत्यलोकः ४४.४४
्रदचयाह्वाथपुष्पारि (उ) १८.९० प्रपद्ये तत्परं तत्त्वं १०.७२ प्रयुक्तवान् मनो १०.१८ प्रसन्नो भगवानु विष्णुः १७.१७ प्राजापत्यानि रुप्येष्टि- ३.६
भेयं सुयंहदयं त्रह्मणा (उ) १०.४६ प्रपद्ये तत्पर तत्त्वं (उ) ३४.१२३ प्रयुञ्जीत सदा वाचं (उ) १४.१६ प्रसाददृह्यते ह्य नौ ३१.३७ प्राजापत्यान्निरूप्येष्टि-(उ) २८.४
दे चिन्यास्च यन्मूलं (उ) १३.१६९ श्रपचे त्वां विरुपाक्षं (उ) ३५.१२१ प्रलया वसंस्थाय २६.७९ प्रसादादैवदेवस्य ९१.८ प्राजापत्येनशुदधुयेत (<) ३४.३३
नचुग्नस्यहुयमूत्पत्रो २७.२ प्रपद्ये परमात्मानं १०.७३ प्रवत्तेयध्वं विक्ञान- २७.६ प्रसादो गिरिशस्याथ (उ) ४६.७९ प्राञ्जलिः प्रणतस्तथौ = १०.७४
परधानं जगतो योनिर्माया-(ड) ४६.२२ प्रपद्ये पावकं देवं (उ) २४.११८ प्रवत्तयामास चतं . १५.२४ प्रसेनस्तु महाभागः २४.४० प्राणङ्चेव मृकण्ट्च १३.३
शानु १९.६७ प्रपद्ये शरणं रट्रं (उ) ३४.१२० प्रविष्य देव भवनं २६.४८ - प्रहीण शोकं प्रविहीनरूपं १२.२३८ प्राणात्परतरं व्योम (उ) २.२०
भधान पुरूषः कालो (उ) १४.५६ प्रबोधार्थं ब्रह्मणो २६.६४ प्रविश्य परमं स्थानं (उ) ३१.१०० प्रहीणशोकविविर्ध्ूतैः १०.५० प्राणादुत्रह्यासृजदक्षं ७.३६
वान पूरुषं बुद्धा (उ) २.१६ प्रभाषष्टि सष्टखन्त् २१.६९ प्रविश्य भगवान् २६.४० प्राक्कत्पेषु ततः स्थित्वा (उ) १८.२५ प्राणाय च नमस्तुभ्यं (उ) ३६.२८
त्रघान पृरुषञ्चेव (उ) ३.८ प्रभासं विजये दानं ३१.४८ प्रविश्य मण्डलं सौरं (उ) ४९६.५ प्राक्कूलेषु समासीन १८.७७ प्राणायामस्तथा चन्यानि (उ) ११.११
परधानं पृरुषस्ततत्ं १२.१८ प्रम् पुराणं पुरुषं २५.५२ प्रविश्य मेरुदिखरं २६.१ प्राग्रात्रे पररात्रे (उ) २६.१० प्राणायामादिषु रता- २.१८
प्रधानपुरुषेशाय २९.८२ प्रमाणंवो न जानीमो १५.५४ प्रविष्टमात्रे गोधिन्दें २६.३८ प्राङमुखोऽन्नानि मूञ्जौत (उ) १२.६४ प्राणास्तत्र परित्यज्य (उ) ३७.३२
भवान पुरुषौ माया ९२.२६ प्रमादात्कामतो वयं (उ) ३३.२३ प्रविष्ट मात्रे विच्वेशे (उ) ३१.६९६ प्राद्मुखोऽननानि भृन्जीत (उ) १६.१ प्राणास्त्यजति यस्तत्र र `
प्रधान पुरुषो ह्यात्मा (उ) ८.४ प्रयाग तीथयात्रार्थी ३७.२ प्रविष्टा नाशयेत्पापं ३१.५० प्राङ्मुखो निवयेद्वद्ानु-(उ) २२.१०५ प्राणास्त्यजन्तिये विप्राः ३४.२७
परघानत्क्षोम्यमानाच्च ४.१६ प्रयागं नैमिषं पुण्यं ३१.४६ प्रवत्तं विविधं कर्म (ड) ३८.३ प्राचीनबहि्भंगवान् १४.५२ प्राणिहिसानिवत्तश्च (उ) २८.१६
प्रघानादयं जगत्य १२.२१३ प्रयागं परमं तीयं ३५.२ प्ररान्तः संयतमना (ख) ३६.५७ प्राचीन वीती पिव्येतु (उ) १८.८८ प्राणेश्वर प्रिया माता १२.९८
भधानां विशेषान्तदेहे (उ) ४६.२४ प्रयागं विदातः पुस ३६.२९ प्रशान्तं सौम्यवदन- ` १२.५५ प्राचेतसत्व दक्षस्य (उ) ४६.८९ प्रातः कालेऽथ मध्याह्न (उ) १८.४५
(श
&& ह
प्रातः स्नानं प्रशसन्ति (उ)
प्रातः स्नानेन पुयन्ते (उ)
प्रादुरासनु तथा तासां
प्रादुभविो महेरस्य (उ
१८.६
१८.५
२९.२१
४६.८३
प्राधान्येन स्त्रेताः देवाः (उ) ४६.३२
प्राप्तये गतिरुत्कृष्टा
प्राप्तवानात्मनो धाम
म्राप्ताध्ययन यज्ञस्य
प्राप्नोती ममं सायुज्य (उ)
प्राप्यते तत्पर स्थानं
प्राप्यन्ते तानि तीर्थानि
प्रप्य वारारासीं
प्राप्य वाराणसीं
प्रायच्छज्जानकीं सीता
प्रायर्चित पसद्धन (उ)
प्रायरिचतमकृत्वा (उ)
प्रायदिचत्ती च विधुरस्तथा
प्रावृत्य च चिरः (उ
भरारितामिस्तथा वेश्य (उ)
प्राय मूत्रपुरीषाणि (उ)
२१.४२
१.१२२
२०.४४
११.७५
३१.५५
२९.१५
२१.९१
२१.२९
२१.२०
४४.२४
२०.२
४४.२१
१३.२३६
१२.१५
२४.२०
२२.३०
२२.६४
५१.२०
४०.१०
८.११
प्राये दत्ं तदग्नौ (उ)
प्राहिणोद्र विकेदाय
प्रियत्रतान्विता ह्यते
प्रियत्रतोऽभ्यपिञ्चदं
प्रियत्रतोत्तानपादौ कन्या-
प्रियव्रतोत्तानपादौ मनोः १४.१
प्रीणातु भगवानीशः २.१७
प्रीतस्तस्य महादेवो (उ) ४३.१८
प्रीतोऽहं युवयोः २६.६०
प्र; तोऽहं सर्वथा दत्य १९.२०८
प्रीत्य नं पुवंमीदानः १६.१४८
प्रीयतां धमं राजेति (उ) २६.२१
प्रीयतामीइवरः सोमो (उ) २६.२७
प्रीयतां मे महादेवो (उ) २६.३०
प्रेय सोद्धुारभादित्यं (उ) १८.६३
प्कष्यायान्त' गलपुत्रीमयेशः ३६.२६
प्रेतीभूतं द्विजं विप्रो (उ) २३.४४
प्रेते राजनि सज्योति-(उ) २३.२४
प्रत्येह चे शशो विप्रो (उ) १६.१२
प्रोक्षणीयं स्वयजञ्च॑व (उ) ४५.५८
भ्रीकूर्ममहापुराणम् :: ्लोकानुक्रमणो
प्रोचुरन्योन्यमग्यक्त २५.१६
प्रोच्चरन्तौ महानाद २६.७७
प्रोच्यते मुनिभिः रक्ति-(उ) ३५.६५
प्रोवाच को भवान् २३.१६
प्रोवाच पुत्रमल्यथ १६.६६
प्रोवाचोतितद्रपदयाक्षः १६.३२
प्लक्ष द्वीपे च विप्रेन्द्राः ५९.२
प्लक्षाद्रीपेऽ्व रदचेव ४०.११
प्लक्षा द्रीपेशवरस्थापि ४०.२६
प्लक्षो दर्वायशिश्चंव ५३.२२
प्फ
फणासहखरे एिव राजमानं १२.२३६
फल पुष्पोद्भवानाञ्च (उ) ३३.२८
फल सूलानिश्युतानि (उ) २७.४
फल मूलानि शाकानि (उ) २६.४६
फलानि पुष्पं शाकञ्च (उ) २३.६६
ब
बकं चैव बलाकाञ्च (उ) ३४.१३
वभारसिरसा गङ्गा २१.६९
वलेः पुत्रशतं १८.१
वहुवोऽनेन योगेन (उ) ११.७२
वहि रन्तदचाप्रकाश्स्तव्धो ७.४
वहुमिल्यि वहिनं (उ) १६.८६
वहूनात्र किमूक्तन मम (उ) ६.५०
वहुनात्र किमुक्तन (उ) २१.४७
बहुपुत्रस्य विदुःस्चःतस्र ८.१८
वहूनि सा -नानीह् सिद्ध्ये (उ) ३९.५३
बहुरूपा घ।र रूपा (उ) ४५.४०
बहु ल्पा स्वरूपा च १२.१०४
वाढ मित्य ब्रवीदाक्यं २१.२६
वाढ मित्याह विडवात्मा २०.५८
वाणस्थ तिग्रहृरचाथ (उ) ४६.६४
वाधते भगवन्दत्यो १६.३४
बालः संमानयन्मान्यान् (उ) १४.२६
बाह्यमाभ्यन्तरं गौचं (उ) ११.२८
विभेद वहुधा वेदं ५२.२
विभेद वासुदेवोऽसौ ५१.४८
विभ्राजमानं वपुषा सस्मि(उ) ३८.४८
वीभत्सुम शुचि नग्न (उ) २२.३५
वुद्धिपुवन्तु कृच्छाव्दं (उ) ३४.२७
वु द्धिपुरवेन्त्वम्युदिते (उ) २४.७७
वुद्धिपर्व प्रवर्त्तन्ते ७.१६
वुद्धिल्लज्जा वपुः ८.१६
वुधस्य गत्वा भवन २०.७
बुभुक्षिता महादेव १६.२२४
वृहस्पतेः पादहनौ ४१.१७
लुहस्पते रधोऽपष्टारवः ४३.४४
वँडालत्रतिनः पापा लोक्रे (उ) १६.१५८
वो{~तस्तेनं विदवात्मा ७.२४
व्रह्मक्षत्रियविट्- ४६.१०
व्रह्म गर्भा चतुविगा १२.८१
व्रहाचयं मथो नुनमन्ये ३ १.६
ब्रह्यचयं रताः शान्ता (उ) ३६.६७
व्रह्माचयं रतो नित्यं (उ) २८.२१
दहमचारी गृहुस्थरच ३.२
ब्रह्मचारी जित क्रोध- ३७.२३
ब्रह्मचारी निराहारो २०.७०
व्रह्मचारी मितग्रासी (उ) २८.११
ब्रह्मचारी भवेतान्तु (उ) २२.८६
ब्रह्मचारी शुचिर्भूत्वा (उ) ४०.१४
ब्रह्मचारी स्त्रियद्धच्छेत्- (उ) ३३.१५
ब्रह्मभूतः प्रसन्नात्मा
ब्रह्माचारी हुरेद्र्क्षयं (उ)
ब्रहम लोकम वाप्नोति
ब्रह्मणः पञ्चयिनित्वं
ब्रह्मणः शयनञ्चाप्मु (उ)
ब्रह्मएदच चि रोहूत्रं (उ)
ब्रह्म विष्णोस्तथामध्ये (उ) ४६.१०१
ब्रह्महत्यादि पापानि
ब्रह्महव्यापनो दार्थ व्रतं (उ) ३१.६३
बरह्महत्या व्रतर्चापि (उ)
बरह्महव्या सुरापानं (उ)
बरह्महत्या सुरापाने (उ)
बरहा हा द्वादशाब्दानि (उ)
बरहम हा मद्यपः स्तेनो (उ)
ब्रह्मा कृत युगे देव--
ब्रहयाणं जगताभेक मात्मानं
बरह्मणा निमितं लिगं (उ)
बरह्मणा भिहित: पूवेभृषीणां १४.८४
ब्रह्मणा सह् ते सवं
बरह्मणो विरदरूपाय
ब्रहमणोऽयं प्रतिष्ठानं
बरह्माणो वत्सरस्तज्जञ:
दरह्यण्याघाय कममाखि
ब्रह्मा तेजौ मयं विइवं
बरह्मा तेजो मयं श्रीमद्द्ृष्टा १९.११६
बरह्मद्विषः पापरचेः (उ)
बरहम नारायणेशानां चया्णां
बहम नेपित्तिको नाम (उ)
ब्रह्माणां शङ्करं सूयं (उ)
ब्रह्माण्ड तेजसा स्वेन (उ)
ब्रह्माण्डं योऽखिलाधारस्तस्मं १०.६९
ब्रह्माण्डानि भष्िष्यन्ति (उ)
भरीकमेमहापुराणम् : दलोकानुक्रमणौ
बरह्याण्डाशेष विस्तारः ५०.१७ ब्राह्मणां गवार्थं वा (उ) ३०.१६
ब्रहमाद्यास्तु पिशाचान्ता १५.७ ब्राह्मणावमथान् (उ) ३०.१३
ब्रह्मायौगी परमात्मा (उ) ८.१६ ब्राह्मणस्तु युना (उ) ३४.७२
ब्रह्मा विष्णुस्तथा २९.१२ वाह्मणास्व्रीन्भमम्यच्यं (उ) ३४.१०३
रहय न््रोपेन्नमिता १२.९६० ब्राह्मणा ह्यनधीयानस्-(उ) २१.२३
ब्रह्य श विष्णु जननी १२.८६ ब्राह्म पुरां १.१३
ब्रह्मो पेतञ्च विप्रनद्रा ४२.९६ त्राह्मभा.नयमृदिष्टं (उ) १८.१२
ब्राह्म तु माज्जंनं (उ) १०.१३ ब्राह्मी भागवती १.२२
ब्राह्मणं कुशलं (उ) १२.२५ ब्राह्मी रात्रिरियं ४.११
ब्राह्मणां भोजये देकं (उ) ४१.८६९ ब्राह्यं गुहूर्ततूर णय (उ) १८.३
ब्राह्मण क्षत्रिय विशां (उ) १७.६३ तब्रहिमे पुण्डरीकाक्ष ९१.१०१
ब्राहमणः क्षत्रियाय्ैदच (उ) १२.४६ च भ
ब्राहणः प्रणवं (उ) १४.४५ ४1 ध २९.६३
बाह्मणः क्षत्रिया ध च = १२.२५०
ब्राह्मणः क्षत्रिया (उ) ४.१० मत्स्या क राजन् १२.२९५
ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैराः ३१.३१ भक्तवाग्रंण तपसा = प
ब्राह्यादिहतानां तु (उ) ३४.४५ भक्षायित्वा ह्यभक्ष्याणि (उ) १७.४३
बराहयणादयौरियं घरार्या १.२६ भक्ष्यभोञ्यो पहरण (उ) ४.४
ब्राह्मणान्पूजयामास दत्वा १७.४७ भक्ष्याः पञ्चन रवानित्यं (उ) १७.३५
बराह्मणान पूजयित्वा (उ) ३४.६६ भगवजञ्च्छोतुमिच्छामि ३६.१७
िः
३६
भगवन् देव देवेश १.२२
भगवन् देवमीदान तेमेवकं (उ) ४३.५
भगवन् द्रष्टुमिच्छामि २५.३२
भगवन् भवता जातं २४.१४
भगवन् मृत भव्य ६.७१
भगवन् भूतभव्येश (उ) ५.४२
भगवन् संशयञ्चेकं ३१.७
भगत्वप्ट च विष्मदच ४२.३३
भगिनी भगवत्पत्नी १२.९३१
भजन्ते परमानन्दं (उ) १०.१०
भञ्जयामांस चादाय २१.२४
भञ्जेयामास बुलेन २२.५८
भद्रकाली जगन्माता १२.९५६
भद्रा तथोत्तरगिरीन- ४६.३३
भद्राडवे पुरुषाः ४७.२
भया ज्जज्ञेऽथ वे माया ८.२७
भरतो लक्ष्मण॒श्चंव २६.१७
भत्तारं दीप्तयशसं ८.१०
भरत्तारिमुद्धरेन्नारी प्रविष्ठा ३४.१०६
भत्: शुश्रूषणोपेता (उ) ३४.१३६
9.
भवतः केवलं योगं (उ) ३९.४६
भवतः कथितं २६.५५
भवताः कथितं सम्यक् (उ) १.१
भवत्प्रसादादमले परस्मिनु-() ५.४४
भवत्येव धृतं २.१०८
भवद्भि रदमुतं इष्टं (उ) ६.४
भवनमध्यं तुराजन्यो (उ) . १२:५४
भवन्तमेव भगवान् १.५
भवन्ति सवदोषाय १५.८७
भवः ग वेस्तयेज्ञानः १०.२६
भवानप्येवमेवादय राइवतं ६.२४
भवान्धाता विधाता ६.३३
भवात् परकृतिर व्यक्तमह ९.८४
भृवानीपाद युगल १६.१७३
भवान्वि्यास्मिका दाक्तिः ९.८१
भवान्सवत्मिकोऽनन्तः ९.३८
भविष्यन्ति त्रयीबाह्याः १५.३०
भविष्यन्ति व्रयीबाह्या १६.११०
भविषपत्येव भगवांस्तव २६.९७
भस्म पाण्डुरदिग्धां गोनग्नो (उ) ३६.१५
भ्म सन्दिग्ध सर्वाङ्गं
भस्मा वदात रुवोङ्गैः
भस्मोद्धूलित सर्वाङ्ग
भस्मोदध लित सर्वाङ्गो
भस्मोद्लित पर्वाङ्गो
भातिदेवो महायोगी
भाति नारायणोऽनन्तो
भारतं प्रथमं वषं
भारताः केतुमालाश्च
भारतेषु स्त्रियः
भाषितं भवत। सवं
भासयन्तं जगत्कृरस्तं
भिश्षुको ब्रह्मचारी (उ)
भिक्षेत भिक्षां प्रथम (उ)
भीति सन्त्यज्य
भीतोऽस्मि साश््रत
भीमेरवर ततो गच्छेत (उ)
भुक्तमाहा रजाजञ्च (उ)
भुक्त्वा तान्वेष्णावान्
भुक्त्वा पथृःषितादीनि (उ)
शरीकुममहापुराणम् : : इलोकानुक्रमणी
१४.३३
भुक्तवा पीत्वा च (उ) ` १३.१
२५.११ सृक्छ्वा.वै सुमास्थाय (उ) १९.२४
१४.५० --भृजडग राजवलयं (उ) ३१.३३
२५.४६ भुञ्जानस्य तु विप्रस्य (उ) ३४.६६
३४.२१ भुज्जीत प्रयतो नियतं (उ) १२.६०
२६.८५ भृञ्जीरन्नग्रतः श्रेष्ठं (उ) २२.७२
१६.५७ भृवानानां स्वरूपञ्च (उ) ४६.१०६
४१.११ भुवोनाशो नादिमान-(उ) ५.३०
४९.३५ भूतादिमंहूता तद- ४.४४
४७.२१ भूतादिस्तु विकुर्वाणः ४.२४
४.२ भूतानां प्रियकारी (उ) १५.४१
२०.६४ भूतानां भगवान् रद्र २२.४७
२२.३१ भूतान्तराद्मा भगवान्- ५१.२८
१२.५५ भूतिश्च देवदेवस्य (उ) ४६.८४
१२.२०७ भूतेश गिरिश स्थाणु (उ) ११.१३४
१२.२०१ भूतेश्वर तथा तीर्थं ३५.१०
४१.२० भूतभव्य भंवदि भश्च चरित- २.२
६.१७ भूत्य वतंमान- ५३.२२
१.५० भूमिदः सवंमाघ्नोति (उ) २६.४४
३४.४२ भूमिदानात्परं दानं (उ) २६.१५
भूमिरापोऽनलो वायुः (उ) ६.४६
भूमौ रसातले चव ५०.२४
भूमौ वा परिवत्तेत (उ) २७.२८
भूयः प्रणम्य भीतात्मा १२.२००
भूर्लोक्रञ्च भुवर्लोकं (उ) ४५.३२
भूलेकि नेव संलगन ३१.२६
भूर्लोकोऽथ भुवर्लोकः ४१.२
म् समुद्रादि संस्थानं २९.१७
भस्तरणं रिद्युकञ्चंव (उ) २७.१३
भगुशापच्छलेनेव २४.७३
भृगोः ख्यात्यां १३.१
भृगो रथा भवच्छुक्रो १६.१७
भूृग्वादयस्तददनाच्छ.ल्वा २.३८
भेदेरष्टादशंःव्यसिः ४९.११
भेदोऽव्यक्त स्वभावेन (उ) २.२४
भक्ष्यस्य चरणं युक्तं (उ) १२.५६
भक्ष्येण वत्तंये न्तित्य-(उ) २८.१७
भक्ष्येण वृत्तिनो (उ) १२.६१
भैरवो विष्णु माहात्म्य- १६.१५०
भोक्ता रमक्षरं बुद्धं (उ) २.१६
भोग कामस्तु शशिनं (उ) २६.४०
भोगान् भुक्त्वाथ दत्तवा ३८.१४
भोग्या विश्वेदवरी १२.३०
भोजनं च यथाशक्ति (उ) ४२.४
भोजयेद्योगिनं दान्तं (उ) २१.१५
भोजयेदापि जीवन्तं (उ) २२.६७
भोभवत्पुवेकत्वेन (उ) १२.४५
भोभो नारायणं ६.१६
भोभो व्यास महाबुद्धे ३५.२५
भोत्यस्चतुहशः ५३.२१
भ्रकुटी कूटिलात्तस्य ७.२६
भ्राजते चौमयादेवो २६.४२
भ्राजमानं श्रिया २६.५
भ्रातुर्भार्या च संग्राह्या (उ) १४.३६
श्रात्रृभायां समारह्य (उ) ३३.४
भ्
मङ्गल्या मंगला १२.१८६
मच्चिता मद्गतप्राणा १२.२७७
मच्छक्तौ संस्थितान् १.४५
मणिमुक्ता प्रवालानां (उ) ३४.६
मण्डलं चतुरस्र वा (उ) २२.५०
मण्डुक नकुलङ्काकं (उ) ३३.२६
मतिरुक्रमणंथा स्याद- ३१.७६
मत्प्रसादाद वाघ्नोति (उ) ११.८१
मत्प्रसादाद सन्दिग्धो १४.२०
मत्समस्त्वं न सन्देहो ६.६८
मत्स्येष्वेते सभुहिष्टा (उ) १७.३८
मत्स्योद्यास्तिटे पुण्य ३२.११
मथ्यमाने तंदा १.२८
मदात्मा मन्मना भस्म (उ) ११.९६
मदोत्कटा हुसगतिः १२.१७८
मद्भक्ता न प्विनर्यन्ति (उ) ४.१२
मद्मक्तितत्पसा (नित्यं यतयः ३६.५१
मद्यावना खमायुक्ता (उ) ११.६१
मदयपो वृषलोसक्तो (उ) २१.२३६
मधुपर्के च सोमे (उ) १३.२६
मनस्त्वन्यक्तजं प्रोवतं ४.२१
मनुष्याणान्तु हरणं (उ) ३४.१
मनुष्यानौषधेनेह ४३.१७
मनुष्यं स्थवा घातं (उ) १७.२८
मनुः संवत्तेनो विप्राः
मनुः स्वावम्भुवः पूर्वं
मनोजवस्तथं वेन्द्रो
मनोजवोनिलस्यासीद-
मनो बुद्धिरहङ्कारः (उ)
मनोरमा मनोरस्का
मन्ता विहवेरवरो
मन्त्र वाह्यणविन्यासैः
मन्त्रेण रद्र गायत्र्या (उ)
मन्दराद्रि निवासा च
मन्दाकिनी जले स्नात्वा
मन्मन्ते ये स्वमात्मानं (उ)
मन्युना चोमया
मन्वन्तरेण चैकेन
मन्वन्तरेषु चैतेषु
मम त्वं पुण्डरीकाक्ष
ममायोनिमंहद्द्रह्म (उ)
ममार सोऽतिभौषणो (उ)
ममेव च परा शक्तिर्या
मसमेव दक्षिकादगादा-
/
शरीकूमहापुराशम् :: रलोकानूक्रमणी
५१.२४
५१.४
५१.२९१
१६.११५
७.२९
१२.१३६
१२.३१
२९.४५
१८.९५
१२.१४
१४.२६
२६.४२
१५.४३
२०.४४
२०.५१
४.८४
८.२
३६.२७
(उ) ४.१६
भमव मूत्तिरतुला
ममं वेषा पराशक्ति
मयाचिरेण कत्रा
मया ततमिदं कृत्स्नं (उ)
मयाततमिद विद्व (उ)
मयानास्ति समो
मया प्रवत्तितां
मयि परय जगच्छरृत्स्नं
मयि भक्तिर्च विपुला (उ)
मयेदं चेष्टते विइवं (उ)
मय्यपितमनोवृद्धिर्यो (उ)
मय्येकयमाः संक्षेपतः (उ)
मररणोष्पति योगेन (उ)
मरीचयोऽत्र ये विप्रा (उ)
बभुग्वद्जधिरसः पुलस्त्यं
मरोचिर्मात्रि पुलहं
मरीचेरपि सम्भूतिः
मरुत्वती वसुर्यामी
मरुत्वत्यां मरंत्वन्तोव
१०.७६९ मर्यादापवताः प्रोक्ता
(निः
१६.२३२
१२.२५७
२५.२४
४.२७
२.७
१२.२४१
१४.४१
६.१७
२९.६५
६.९
११.७७
११.१२
२३.१६.
४२३.३
७.२१
२५.१५८
९१३.४
१६.७
१६.९.
*४६.४०.
मलयान्निःस्ता नयः
४७. २३८
मलवद्वाससा चापि (उ) १७.२६
महतः परमन्यक्त-(उ) ३.१६
टत्वं सवं सत्त्वानां (उ) ४.३१
महर्षीणामिदं गृह्य ३६.१३
महाकल्परच कल्पानां (उ) ७.१०
महाकालमिति ख्यात (उ) ४४.११
महाजम्भेन वीरेण ४४.२४
महागणेइवरं जष्टं ४८.४२
महातलं च पातालं ४४.१६.
महातीथंमिति ख्यातं (उ) ३७.१२
महादायं विशेषान्तं (उ) २.१०
महादाद्यं विशेषान्तं यदा (उ) ४५.८
महादेवं दिद्डुणामृषीणां (उ) ४३.२
महादेव प्रियं तीथं (उ) ३७.५२
महादेवं महायोग- ३०.४७
महादेवं महायोगं (उ) ५.१२
महादेवाय देवाय २६.१०३
महानदी जलं पुण्यं सवं (उ) ३५.२५
महानात्मा मतिब्रह्या ४.१७
महानिद्रासमूदभूति रनिद्रा
महानुभावा लेख्याइच
महानुभावा सत्त्वस्था
महान्तं पुरुषं ब्रह्म (उ)
महापातक सयुक्ता-
महापातकि संस्पशं (उ)
महापुरुषम् ज्यवतं ययौ
महाभद्रस्य सरसो
महामाया समृत्पन्ना
. महामाया सदष्पारा
महामाया सदुष्पारा
महायज्ञ परान्विप्रान्दुरतः
महायामोो मूनिः
महारौरव मासाद्य (उ)
महालक्ष्मीमंहदेवी
महाविमूतिदा मध्या
महाविभूतिदु द्धर्षा
महावीतं स्मृत
महाग्याहूतयस्तिल्र (उ)
महाह्दे च कौरिक्यां (उ)
४१
१२.१७४
५१.२९
१२.६८
२९.१४
२१.४९
३४.२६
१६.३६
४५.२१
१२.७६
१२.७५
१२.६६
२.१९
१३.६९
२२.८७
४८.४३
१२.१५८
१२.७२
४०.११५
१४.५५
३७.३६
४
महाब्हतिभि स्त्वन्नं उ) १६.५
महासांतपनं मोहात्तंथा (उ) ३४.३२
मरहिष्मः सज्जितस्या- २२.१६
महीयसी बह्मयोनिः १२.८३
महेन्द्र भगिनी सौम्या १२.१४६
महेन्द्रोपेन्द्र भगिनी १२.११०
महेशः स्वात्मनो योगं (उ} ३५.६२
महेरव रः प रोऽव्यक्तः ४.५
महेरव रः ष रोऽज्यक्ला- ५०.२६
महेरवर संमूत्पन्ना १२.८६९
मटेरवरेच्छाजनितो न (उ) ४६ २९१
महोदरं प्रहस्तञ्च १९.१३
माता पिता महादेवो (उ) ४५.६१
माता पित्रागुंरोस्त्यागी (उ) २१.४०
` मातापित्रोः सुतः (उ) २३.८०
मातापित्रौहिते युक्ते (उ) १५.२४
मातामह मातुलञ्च (उ) २१.२०
मातामहानां मरणे (उ) २३.२२
` मातृका मन्मथोदूभूता १२.१८२
मातृष्वसा मातुलानी (उ) १४.३५
मालष्वसां मातुलानी (उ) ३३.२
मात्रा द्वादशको मन्द (उ) ११.३२
माद्रा रामास्तथंवान्ध्राः ४७.४४
मानसे सरसिस्नात्वा (उ) ३७.४४
मानसोपरि माहैन््री ४१.३४
मा निन्दस्वंनमीशानं १६.७१
मान्धातारं मट् प्राज्ञ २०.२५
मान्यस्थानानि पञ्चाहु (उ) १२.५०
मां पर्यन्तीह् विद्वांसो (उ) ४.९
भां प्रणम्य पुरीं १.४६
भामना्रित्यतत्तत्वं १२.२८८
मामनाधित्य परमं १२.२८६
११.८६
मामुपास्यति योगीशो (उ)
१६.१६१
भारेव केशवं
मामेव सम्प्रपश्यध्वे (उ) ११.११६
मामेव संश्रयदीश्षं स (उ) ११.९२
भामे वद कल्याणा ६.४७
भाया स्वं सवंशक्तीनां १२.२१६
मायापादोन बद्धानां (उ) ७.२०
मायाप।शेन बध्नामि (उ) ७.१६
भरीकृमंमहापुराणम्
मायामात्रं तदा सवं (उ)
मायी मायामयो (उ)
माकण्डेयम धार्तेय
माकण्डेयस्तु संपुष्ट
मार्कण्डेयेन कथितं
मागंीषे भवेन्मित्रः
मालका मलपाइ्चेव
मा विद्धि परमां
माखाक्षीरीदगीह्व
माहात्म्यं चानुतिष्ठत
माहात्म्यमविमूक्तस्य
माहात्म्यमेतत्तपसस्त्वा (उ)
माहैरवर तथा साम्बं
माहेरवरी त्रिनयना
मिथ्याघीत समाचारा
मीमांसाज्ञान तत्त्वज्ञा (उ)
२.३६
३.२३
१.१४
३६.११
६.४
४३.२२९
४७.४३
१२.४५
१०.३७
२.६०
३६.१
३५.५०
१.९०
१०.८३
१५.२१
'" ३ ७-७
मेते शरिनिचाइनीयाच्यदि (उ) १६.१६
मुक्त्वा मनोमयं चक्र (उ)
मुखतोऽजानु ससजन्ानू
मूते सुप्तस्य सततं (उ)
४३.७
७.५५
१८.७
ह)
1
: : इलोकानुक्रमश्
मूख्यादि सर्ग कथनं (उ) ४६.७१५
मुचकुन्दर्च पुण्यात्मा २०.२६
मुच्यन्ते सर्वं पापेभ्यः (उ) ४१.४०
मुण्डी शिखीवाथ (उ) २८.१५
मुनिभिः संस्तुताह्यषा (उ) ४१.२
मुनिभ्यः कथयामास (उ) ४६.१४२
मूनीनां भाषितं कृत्स्नं (उ) ११.१४३
मुनीनामप्यहं व्यासो (उ) ७.७
मुनीनां वचनं श्रुत्वा
मुनीन्द्र सिद्धाचित पाद पद्म १६.२०४
मूति तमोरजः प्रायां ७.५२
मूतिरन्या स्मृता चास्य (उ) ३८.७०
मूदंन्याधायतट्लिग १८.६
मूले षोडश साहसो \ ८.9 -
मरगाङ्च मगधारचेव ४६.३७
मृगे नदाणाहच सिहोहं (उ) ५७.१२
मृगैः सह चरेद (उ) २७.२१
मृतेमात्रा चसा वाली २३.७
मृतानां वं पुनजन्म २१.७७
मृते पितरि वं पुत्रः (उ) २३.७८
१.८ `
मृतिका च समृदष्टा (उ)
मृत्तिकालम्भनादापि
मृत्तिकां शिरसि स्थाप्य (उ)
मृत्योर््याधिजं राशोको
मृदैकया शिरः क्षाल्यं (उ)
मेघाग्नि बाहुपत्रास्तु
मेधाप्यहुं प्रभूर्गोप्ता (उ)
मेघेम्य स्तनयित्नम्यः
मेनका सहजन्या
मेनायामभव्पुत्री
मेने समागतं रामं
मेने सवत्मिक देवं
मेसरुत्वम भृत्तस्य
मेरु श्रद्ध महादेवमीशानं
मेरोः पूर्वेण यद्षं
मे रोऽचतुदहुश तत्र
मत्रे वहुतिमित्राणि (उ)
मोक्षं सुदूलंभं
मोचयामिरइवपाकं (उ)
मोदते मूनिभिः साद
१८.५६
३६.२८
४१.८७
८.२८
१८.५८
४०.६
४५.१५६
२६.२०
४२.१५
११.१९
२१.४१
१६.६३
४.४०
२१.१६
४०.३१५
४५.१४
२०.१३
३१.२५
११.११८
२६.४१
मोदाकं षष्ठ मित्युक्त
मोहयामास वपुषा (उ)
मोहयित्वा ममादे
मोहयित्वा मूनीन् (उ)
मोहादवेदनिष्ठत्वात्ते
सोहायाशेष भरतानां
सोहायाशेष भूतानां (उ)
मोहितोऽस्मि महादेव
मोहितो गिरिजां
मौज्जीत्रिवत्समा (उ)
य
यं गुह्लन्तीह् ¶वद्वसो
य आ्रास्ते निस्चलो
य इदं. कल्पमुत्थाय
य इमं पठतेऽघ्यायं (उ)
य इमं पठतेऽध्यायं
य इमं श्ुणयान्नि-
य इमं श्युणयान्नित्यं
य इमां श्युरायान्निव्यं
एते द्वादशादित्या
४०.१६
३८.५३
२.१३
३७.५४
१५.८६.
२,११
४६.६६
६.७९
१९.१७
१२.९१४
९५.९४
२.७६
२६.१८
३१.१०८
१२.३१३
२१.६१
२२.८२७
३३.५०
१५.१७
श्रीकृमंमहापुराणम् :: श्लोकानूक्रमरी
यक्षान् पिशाचान्
७.६२
यच्चान्यदपि लोके- (उ) ७.१७
यजन्ति यज्ञं विविर्ध॑यं-(उ) ३८.६२
यजन्ति सततं देवं ४७.६
यजन्ति सततं देवं ४९.२८
यजुवद प्रवक्तारं ५२.१४
यजुंषि त्रष्टुभं ७.५८
यजुंष्यधीते नियतं (उ) १४.४८
यजेच्चामरणाल्लिग (उ) ११.६३
यज्ज्ञानं निमेलं शुद्धं (उ) १०.६
यज्ञ प्रवतेनञ्चेव पडु- २९.४२
यज्ञस्य दक्षिणां चेव ८.१३
यज्ञान्ते तु विशेषेण (उ) ४६.१३५
यज्ञ न यज्ञगम्यं २२.८२
यज्ञन यज्ञहन्तारम- २१.५१५
यज्ञ शाच्युत गोविन्द १.६६
यज्ञोपवितिना ना होमः (उ) २२.४५
यज्ञोपवीती मुञ्जीत (उ) १६.१४
यज्ञोपवीती शान्तात्मा (उ) र२८्र४
यतः प्रधानपुरुषौ
यतः प्रधान पुरुषः २३.४४
यतः प्रवृत्तिभूताना २२.७४
यतः प्रवृत्तिविश्वात्मा १५.१०
यतः प्रसुतिजंगतो विनाशो ३३.३६
यतः स देवोऽध्युपितस्तीर्यं (उ) ३६.८
यतः सवं मिद जातं
२०.४१
यतो गृह्यतमं देहं (उ) २.५३
यतो वाचो निवत्तन्ते (उ) ६.१२
यत्तत्पशुपतं ज्ञानं ३२.६
यत्तत्र क्रियते कमं (उ) २२.३६
यत्तत्र दीयते दानं स्वं (उ) ४२.१८
यत्तत्र दीयते श्राद्धं (उ) ४२.१६
यत्तत्सर्वमतं दिव्यम् (उ) २.४५
यत्त पापोपशान्त्थं (उ) २६.६
यत्त॒ मे निष्फलं १२.२८३
यत्पादपं कज स्मत्वा (उ) (८.4
यत्र मामचं यन्तीह लोके (उ)- ३७.५६
यंत्वय¶ भगवान पूव ३३.२७
यत्पदाक्षर सद्खटपा ११.२६
२०.४२ यत्र क्वचन तल्लि पन्यं (उ) ११.९६६
यत्र गगामहाभागा
यत्र गगा महाभागा
यत्र तत्र समूत्पन्नो (उ)
यत्र तप्तं तपः पुवं (उ)
यत्र देवाय देवेन (उ)
यत्र देवो महादेवो
यत्र घम्माथं कामानं
यत्र नारायणो देवो (उ)
यत्र नारायणो देवो (उ)
यत्र पश्यति चात्मनं (उ)
यत्र साक्षा्प्रपरश्यन्ति (उ)
यत्रसा तामसी `
यत्र स्नानञ्जपो होमः (उ)
यत्र स्थुः सोऽत्र (उ)
यत्राराध्य व्रिशुलांकं (उ)
यत्रास्य नेमिः शीर्येत (उ)
यत्रेदवरो महादेवो (उ)
यत्साक्षादेव विश्वात्मा
यथात्मानं तदा स्र
यथा चकारासौ
३७.२०
२३६.६.
४१.४१५
४१.१७
२०.२५
२६.१०
१२४
२५.२४
४१.९२
११.७
११.६
१६.२२१
२५.३२
१२.५१
४२.७
४२.८
३७.६१
२५.२३०
३७५
२.२१
४३
ग्रथा नदी नदा लोके (उ) २.३८
यथा नारायणो देवो ३१.६५
यथा मदो नर स्त्रीणां ५.१४
यथा रामस्य सुभगा (उ) ३४.११२
यथा रुद्रनमस्कारः ३०.४०
यथावदखिलं सम्यगवोचं १.१०२
यथावदिह विज्ञाय १६.१७१
यथा विधि तियुवतं च (उ) १७.२६
यथाविधि प्रकुर्वाणः (उ) ४६.४६
धथाविमुक्तमादिव्ये ३ १.६३
यथाङ्वभेधः क्रतुराट् (उ) १८.७२
यथेरवराणां गिरिशः ३१.७२
यथोक्त कारिणः सवं. ४६.२५
यथोपविष्टान् सर्वास्ति- (उ) २२.३७
यथोषरे बीजमृष्त्वा (उ) २१.२४
यदन्तरा सवेमिदं (उ) . ५.३७
यदन्तरे तद्गमनंशारवतं (उ) २६.२४
यदरथितं भगवता
९.७१
यदाच स स्वयं १५.८२
यदा जन्म जराः दुख (उ) २.३७
८४
पदा द्रक्ष्यसि देवेशं (उ) २१.७०
यदाधारमिदं सवं येषां ४०.४
यदा मनसि सञ्जातं (उ) २८.३
थदास्त सृजतः पुर्व १६.२
यदि कञ्चित्समुदढत्तँ- ३२.२५
यदि निहुरति प्रेतं (उ) २३.४०
यदि प्रसन्नो भगवान्- (उ) १-४०
यदि स्यात् किन्नवास्ता (उ) . १८.८३
यदि स्यात्तपैशादर्वाक् (उ) १८.१०१
यदि स्यात्पतिकोपेतः (उ) ३५.१२
यदि स्यात्सुतके सुति-(/उ) २३.१८
यदि स्यादधिको विषः (उ) २६.६५
यदि स्याल्लौकिके पक्षे (उ) १८.१०४
यदीच्छेदचिरात्स्थानं २.९९
सदीश्वर प्रीरनार्थं (उ) २६.८
यच्च्छलाभतो वित्तं (उ) ११.२७
यदरष्ट भवता तस्य (उ) ३९.२
यदेतन्ण्डलं शुभ्र भाति (उ) ३८.३७
यदेव परयन्ति १२.२२७
` यदेव योगिनोयान्ति (उ) २.४३
यदो रप्यभवन पुत्राः २२.१२
यद्यदिष्टतमं लोके (उ) ` २६.५२
यद्यन्नमत्ति तेषान्तु (उ) २३.२३८
यद् ब्रह्य परमं ज्योतिः (उ) २९.३८
यद् मुक्ते वेष्टितशिरा (उ) १६.१९
ययमन्त्रं समादाग्र (उ) १२.२२
यद्रा कौपीन वसन; (उ) २९.५८
यद्वा गहायां प्रकृतं (उ) २९.१७
यद्वा फलनां संन्यासं ३.१८
यद्वेद वेदाभिरता विदेहु ३३.४३
य न परयन्ति ९.४३
यन्नदेवा विजानन्ति (उ) २.५१
यन्मे साक्षात्वमव्यक्ता १२.२०८
यन्मे साक्ञात् परमं १२.२४८
या पठ्च्छण् याद्रापि २०.७६
य: पठच्छणुयाहापि २७.२२
यः पठच्छंणायान्नित्यं (उ) ३६.८०
यः पठेत्सततं विप्रा (उ) ४६.१२३
य: पठेदविक्त मुक्तस्य २५.२१
यः पठेद् भवतां नित्यं (उ) ३४.१४६
यः प्रशास्ता ह्यसाधूनां ६.२३
भरीकूमंमहापुराणम् :: इ्लोकानुक्रमणी
यमञ्च यभुनाज्चेव २०.३
यमन्तरा योगनिष्ठाः (उ) ३१.३५
यमच्चंयित्वा सततं (उ) ३८.६३
यभार्च नियमाः प्रोक्ताः ११.३०
यमाहुः पुरूष हंसं ४.३६
यमाहुरेक पुरुषं २०.३७
यमुना प्रभवरचेव सवंपाप- ३७.३०
यम्प्रपश्यमिनि देवेश (उ) २१.१६
यया स देवो भगवान्.(उ) १५.३६
ययौ वनं सपन्तीकः २१.२३०
ययौ स तुणं २५.२०
य विदुर्योगितत्त्व ज्ञा (उ) ४
यविति द्राजितदवासाः १.१०७
यदः कीत्तिपुतस्त- ८.२४
यः शब्द बोध जननः (उ) ११.२४
यः शरीरं विकत्तित्वा ३८.१६
यशस्विनी यशोदा च १२.१४६
यश्च सवं जगत्पुज्यो (उ) ६.२८
यश्चासौ तपते सूरये १३.१९
यश्चेदं श्णुयान्नतित्यं | ३६.१४
यश्चतत्पठति स्तोत्रं
यरग्र वेदरच वेदी (उ)
१२.३१५
ब १.२७
य सस्थापायितु शक्तो (उ) ३४.१४७
य सवं श्रद्ध निम्क्तो (उ)
य: स्र भूताधिपति (उ)
यः सवं रक्षसां नाथ-{उ)
यस्तु कष्ण चतुदहुश्यां (उ)
यस्तु चान्द्रायणङ्कुयत-(उ]
यस्तु दयान्महीम्भक्त्या (उ)
यस्तु दुभिक्षत्रेलायामन्नाच
यस्तु देवादठृपीन विप्रान् (उ)
यस्तु द्रव्याज्जंनं कृत्वा (उ)
यस्तु द्रव्याज्जंनं
यस्तु पल्न्यां वनं गत्वा (उ)
यस्तु योगं तथा (उ)
यस्तु सद्भ्यो ददातीह् (उ)
यस्तु स्य।द्याचको (उ)
यस्तेषां सममक्नाति (उ)
यस्तः सहाशनं (उ)
यस्त्वग्नीनात्मसात्कुत्वा (उ)
२८.६९
२४.६२
६.२५
२६.२८
४१.४६
२६.१२
२६.५६
१६.३६९.
२५.१६
२६.५८
२७.१७
२६.४१
२६.६१
२६.७३
२३.५०
२३.४६
२८.५८
यस्त्वाघ्यायागिनिमांश्च (उ)
यस्त्विमं नियतं विप्रो (उ)
यस्मात्तियंक् प्रपरत्तः
यस्मात्प्रसह्य तस्माद्र
यस्मादहिः कृतो
यस्मादभिन्नं सकलं
यस्माद््भविति भतानि
यस्माद् भवन्ति भूतानि (उ)
यस्मान्मम युताः
यस्मान्महौयसो देवः (उ)
यस्मिन्समाहितं दिग्यमेहवर्यं
यस्य केशेषु जीमूता
यस्य भवापिकं भवतं-(उ)
यस्य देवो महादेवः
यस्य ब्रह्मादयो देवा (उ)
यस्य मायामय सवं (उ)
यस्य रूपं नमस्यामि
यस्य सा जगतां
यस्य सा तामसी
यस्य सा परमा देवी (उ)
४.
२४.१०
१५.४२
७.६
१५.५६
१५.२६
१७.३३
१७.२३५
२६.२३
९.९.११
२६.४०
२८.६४
१०.६८
२४.११
२४. ११
२१.२६
५.४
१०.५८
१७.२७
१७.३८
२१.२३६
यस्यान्तः स्थानि भूतानि (उ) ३१.१३
याज्ञवल्क्यो महायोगी २५.४४
यस्यान्तं या सवं मिदं (उ) ४.४ या दिव्या इति मन्त्रेण- (उ) २२.४०
यस्याशम्भवो ब्रह्मा २२.७६ या नशय्याप्रदोभार्या (उ) २६.४६
यस्याशेष जगत् (उ) ३१.४० यानि किम्पुरपद्यानि ४७.४६
यस्याशेष जगद्बीजं उ) ३१.३७ यानि तीर्थनि तत्रैव | २६.२
यस्याशेपविभागहीन- २५.६४ यानि मिथ्यामिद्नस्तानां (उ १६.६४
यस्यारनन्ति हवीष्येते (उ) २१.३३ यानि शास्त्रारि १२.२६१
यः: ह्व वर्मन् परित्यज्य (उ) ४४.२० या नीता राक्षसेदोन (उ) ३४.१३७
यः स्वभासा जगल्छृस्स्नं (उ) ६.२१ यां प्राप्य क्रृतक्रव्यः ३१.४१
य; स्वेदकम्पनोच्छ. वास (उ) ११.३३ यामा इति सपाख्याता २८
या गतिर्योगयुक्तस्य ३७.१६९ यावज्जीवं जपेद्यवतः (उ) ११.१००
या गति विहिता सुश्र. ३१.५६ यावतो.ग्रसते पिण्ड- (उ) २१.२५
।या च श्रीः सवं (उ) ६.३१ यावत्तदन्नमइनाति (उ) २३.५१
या च सन्ध्या (उ) १८.२९ यावत्प्रमाणो भूर्लोको ४९१.
या चास्य पाइवंगा भाय ३८.७१ यावल्सेतुश्च तावच्च २१.५१
याचित्वा चाथं सदुभ्यो- (उ) २५.१८ ` यावदस्थीनी गङ्गायां २७.२२
याजनं योनिसम्बन्धं (उ) १९.१७ यचद्वाराणसीं दिव्या (उ) ३१.६८
याजनं योनि सम्बन्धं (उ) ३०.१० यावन्तः सागर दीप- ४०.३३
याजजधामासात भूतादि- २२.८४ _ यावन्ति रोम कूपाणि ३८.४
याजिनस्तापसान्विप्रान्दरूरतः २.१५ यावन्न स्मरते जन्म ३६.२३६
भोकूमंमहापुराणम् : इलोकानुक्रमणो
या शेष जगतां योनि- (उ) ६.४७
या रेप पुरपान् घोरान्नरक ६.३३
या श्रुत्वा पापकर्मापि १.१०
यासाघोग तमा २२.३२
यासा माहेश्वरी १२.६
यासा विमोहिनी १६.२३५
यासागक्तिः प्रकृतो (उ) ८.१५
यासु योनिषुताः (उ) ८ ७
यास्यन्ति परमं मोक्नं ३१.४६
युक्तः परिचरेदेन (उ) १८.८८
` युक्तात्मनस्तमोमात्रा ` ७.४१
युगन्धरा युग।वर्ता ९१.१९.९६.
युगमन्वन्त राण्येव मम (उ) ६.४१
युगे युगे द्यत्र ३२.२४
युञ्जतस्तस्प देवस्य- १६.२२३
युद्धाय कृतसंरम्भा २२.५६
युयुघर्दानवं शवित-- २२.५५
युयुधः जुलशक्त्यपृष्ट १६.१३७
यु भैरवो देवः १६.१४०
युयुधे सवंयलेन १६.६०
येऽथ नाचारनिरतास्त- (उ) ३१.३०८
येऽप्यनेक प्रपरयत्ति (उ)
येऽच्चयन्तीह
येऽच्चंपिष्यन्ति गोविन्दं
येऽच्चिष्यन्तिमां
ये कुशास्त्राभियोगेन
ये चतुदश लोके (उ)
ये च दक्षाघ्वरे
ये च द्रक्ष्यन्ति देवेशं
ये च प्रजानां पत्रो (उ)
ये चात्र विश्वदेवानां (उ)
ये चान्ये बहवो (उ)
ये चान्ये योगिनां (उ)
ये चान्ये वसुदेवस्य
ये चैक जाता वहवो (उ)
ये तम्प्रीता निषेवन्ते
ये तु सगान् परित्यज्य
ये घामिका वेदविदो
येन कूवंन्तिमद्धर्म
ये नमन्ति विरुपाक्ष-
१०.६
१.६०
३४.२४
२७.११
१२.२६३
६-२७
२७.१७
३४.२६९.
६.३०
२९.२३
८.९
११.८
२४.७५
२९२३.५९
२५.२६
१२.२७५
४६.१२
१२.२५६
२०.३६
च
येन सम्यगिममाश्रमं (उ) २७.२६
येन सूक्ष्ममचिन्त्यं २६.१०२
येन हिसा समूद्भूता- ३६.१४
येनाध्वरस्य राजानं १५.५१५
येनासौ भगवानीशः (उ) ११.१४०
येनास्य प्तिरो माता (उ) १५.२०
येनेदम्भ्राम्यते विद्व (उ) ३१.१५
यनेमां कुत्सितां योनि ३३.१६
येनैव निःसृता गंगा ३९.२
ये पुनः परमं (उ) १०.८
ये ब्राह्मणा वश्च जाता २७.१२
ये ब्राह्यणाः संस्मरन्ति ५३.२८
ये भिन्नरष्टया १६.१६६
ये मां जनाः २७.१०
ये वसिति प्रयागे ३६.१८
ये विश्रान्त चित्रानां ३१.१६
ये समाना इति (उ) २३.७६
ये सोमपा विरजसो (उ) २१.३
ये स्मरन्ति ममाजज्ञ (उ) ३१.१०२
ये हिमायामति क्रान्ता (उ) २.५८
४९
योऽग्निः सर्वात्मकोऽनन्तः २०.३६
योऽग्निः संवत्तंको (उ) ६.३६
योऽच्चितं भ्रति गृह् णाति (उ) २६.६६
योऽज्ञानान्मोचयेतु (उ) ५.७
योऽतीतः सोऽन्तिमः ५.२६
योऽघीतेऽहन्यहन्येतां (उ) १४.५८
योऽधीते चेव मोहात्मा (उ) ४६.१३४
योऽघीयीत ऋचो (उ) १४.४७
योऽनन्त पुरूषो योनि (उ) ८,
योऽनत महिमानन्तः (उ) ६.३४
योऽनेन विधिना (उ) २२.६२
योऽन्तकः सवभूतानां (उ) ६.१५
योऽन्तर्ष्ठिति भूतानां (उ) ६.१९
योऽन्यत्र कुरुते (उ) १८.३०
योऽपि नारायणोऽनन्तो (उ) ६.१४
योऽपि ब्रह्मविदां (उ) ६.२६
योऽपिमन्तियोगादक्तौ (उ) ६.२४
योऽपि सञ्जीवनो नृणां (उ) ६.२०
योऽपि स्वभिसां (उ) ६.१८
योऽप्यशेष जगच्छास्ता (उ) ६.२२
४५.९६
२४.१५१
योऽयं सन्हरयते' नित्यं (उ)
योऽथं विचायं युक्तात्मा
योऽर्थो घर्माय नात्मार्थं (उ) २५.२१
योऽसौ पृथुरिति १४.११
योऽसौ रुद्रात्मको १३.१४
योऽहं तल्लिगमित्याह २६.५६
योऽहं सम्प्रोच्यते योगी (उ) ४.३०
योगदाय नमस्तुभ्यं (उ) ३१.५४
योग निद्रां समास्थाय (उ) ४५.४६
योगस्तु द्विविघो (उ) ११.५
योगाग्निदंहुतेक्िप्रभशेषं ११.२९
योगात्सञ्जायते ज्ञानं (उ) २.४२
योगात्सञ्जायते ज्ञान (उ) ११.
योगिनः श्रद्दधानस्य (उ) २.३१
योगिनां गुरुमाचायं ३०.४८
योगिनामस्म्यह् शम्भुः (उ ७.४
योगिनां हूदि तिष्ठन्तं (उ) ५.१६
योगिनो योगतत््वज्ञा (उ) ३१.४६
योगिभिइच समाकीणं ४७.१७
योगीवाप्यथवायोगी २१.७८
श्रीकृ महापुराणम्ः : श्लोकानुक्रमणौ
योगेन विधिना युक्तो (उ) ३४.१४५
यौगर्वरं भद्रमनन्त-(उ) ५.३८
योगेदवरः शरीराणि ४.५५
योगेश्वराणां च कथा-(उ) ४६.११३
योगेरवरेरवरी माता १२.१३७
योगेश्वरो महायोगी (उ) ४३.३८
योगैरवयंबलो पेता ८.८
योजनन्तत्स्मतं क्षेत्रं (उ) ४१.६६
योजनानां चतं धाग्रं (उ) ४०.१२
योजनानां शतानीह (उ) ४५.३०
योजनानां सहस्र ४७.२६
योजनानां सहस्रारि ४१.२७
योजयामि प्रकृत्याहं (उ) २५.६७
यो नानाति द्विजो (उ) २२.७५
यो ब्राह्मणाय लुचये (उ) २६.१९
यो मामेवं विजानाति (उ) ४.३२
यो मामेवं विजानाति (उ) ८.ठ
यो मां समच्यंयेन्तित्य २७.१५
यो मोहादथावाज्ञानाद-(उ) १८.११८
यो यज्ञैर खिले रीशो योगेन ३१.१४
धो यज्ञरिज्यते देवो २०.४०
यो यज्ञं रिज्यते विष्ण्- १७.३२
यो यस्यान्नं समरइनाति (उ) १७.१६
यो वाञ्छति महा-(उ) २६.४२
यो वामदेवोऽद्धिरसः (उ) ६.२७
यो वा विचारयेदथं (उ) ११.१४५
यो वं देहभृतां देवः (६) ६.४८
यो वे निन्दति तं (उ) ४.१३
यो वे साक्षान्महादेवं २४.१२
यो हि यां देवताभिच्छेत्-(उ) २६.२५
यो हि सवं जगत्साक्षी (उ) ६ १०
र्
रघोरजः समुत्पन्नो २१.१६
रजः सत्व तमोयोगात्परस्य २.६२
रजस्तमोम्यामाविष्टांस्तुतो- ७.५४
रजो मात्रात्मिकास्तासां २.३५
रजो माव्राद्ध्वं बाहुञ्च १३.१३
रजो गात्रोदृध्वं वाहुर्च ५१.१२
रञ्जितं हि यथा वस्त्रं (उ) ४१.७३
रत्तिकाद्युपधानेन (उ) २.२६
रत्नादौभावयित्वेशम-(उ) ११.६७.
रथ कृच्च रथोजाश्च ४२.६
रथस्त्रि चक्रः सोमस्य ४३.२३२
रम्यकञ्चोतरं वर्षं . ४५.१२
रम्यके पुरुषा ४७.३
रम्यो हिरण्वांङ्च ४०.३०
र राज मध्ये भगवान् १६.१७८
रसातल गतो देवो १.१.९७
रसातल मिति ख्यातं ४४.२०
रागद्वेषादयो दोषाः (उ) २२१
रागलोभात्मको भावस्तदा २६.२३
रागो लोभस्तथा युद्धं २६.४३
राजन्य वश्यावप्येवं (उ) २३.३१
राजराजेरवरः श्रीमान् (उ) ४०.२०
राजसी सानिरुद्धस्य ५१.४३
राजा चवाभिषिक्तश्च (उ) २३.५८
राजातेन च गन्तव्यो (उ) ३२.७
राजानः शुद्रभूमिषठठा ३०.७
राजापि तपसा रद्र २०.७३
राज्यं पालयितावश्यं २२.२६
रात्रौ च तिल स्ञम्बद्धं (उ) १७.२४
राम ज्येष्ठ सुतं २१.२६
रामः परम धर्मात्मि २१.२५
सम मिन्दीवरद्यामं २१.३६
रामस्य भार्या सुभगां (उ) ३४.११३
रिष् रिपुञ्जयं विप्रं १४.५
रिपोराधत्त महिषी १४.६
सकेमाभंव सहुखार्काचिचन्त-(उ) ४६.४१
रकिमिण्यां . वासुदेवस्य
२४.८२
वे प्रजापतर्जजञो ५१.२८
द्रस्य मूत्तेयस्तिसो-(उ). ३८.६६
शुद्राणां रङ्कुर्दचाह् (उ) . ७.५
रुद्राणां रान्तरजस- ४८.५०
शदाष्धायेन गिरिर १४.२३१
खु्रनद्रोपेन्द्रचन्द्राणां ४१.४२
रूपं तर्थवा वितः ४.३०
रूपं तंवा लेष विकारहीन- १२२२६
रे चकं: धु रकैडचंव (उ) ११.३६
रेचको बाह्यनिरवासः (उ) ११.३७
रेतः सिक्त्वा जले (उ) ३३.११
रेतोऽस्य गर्भो भगवानापो
रेतोमूत्र पुरीषाणा-(उ)
रेवती नाम रामस्य
रोदमानं ततो
रोमाणि च रहस्यानि,उ)
रोहिणी च महाभागा
रौद्राणां कमणां (उ)
ल्
लक्ष प्रमाणो दौ मध्ये
लक्षे दिवाकर स्यापि
लक्ष्मणेन च युद्धाय
लक्षम्यादि श विति जननी
लज्जाया विनयः
श्रीकूमेभहीपुसणम् : : इ्लोकानुक्रमणी
६८.७४
१३.२९
२४.७६
१०.२४
१६.६१
२४.७१
२०.१०
४५.१०
४१.८
२१.४४.
१२.१७५
८.२३
लब्ध लाभः पितृन्देवान (उ) २५.७
लब्ध्वा च पुत्रीं
लञ्घ्वाचेवं तदा
लब्ध्वा देवाधि देवस्य
लब्च्वान्धकं महापुत्र
लब्ध्वान्परमं योगं
लब्ध्वा माहेरव रीं (उ)
१२.४०
६.६४
१२.२५
१६.७६
२५.४२
३१.४८
कष्घ्वाोथारचाधं घोषो
लम्बोदररचं लम्बश्च
लंलाटन्य॑नी देवो `
१६.१०
५२.१५७
९.५१
लवश्च सुमहाभागः २१.५९
लाजन्मधुयूतान् द्या-(उ) २०.३९
लिखित्वा चैव यो (उ) ४६.१२४
लिङ्ग तत्त॒ यतो २६.१००
लिङ्खाच्चनः नियित्तञ्च (उ) ४६.१००
लिङ्कानि पुज्यामास २५.२२
लेपयित्वा तीर सस्थं (उ) १८.६०
लेभे तत्परमं ज्ञानं (उ) ११.१३०
लेभे महेश्व राद्योगं २५.३८
लोकपालाइच पितरः ३७.१०
लोभं दम्भं तथा (उ) १९.५५
लोम पादस्तृतीयस्तु २४.७
लौकिकं वैदिकञ्चापि (उ) १२.२३
लौकिकं वेदिकञ्चापि (उ) १४.२४
लौकिकाख्य महातीथं २५.१३
व ५६
वक्तव्यं यद्गुह्यतमं १.४७
वक्ष्यामि ते समासेन
२६.८
वक्ष्ये देवो महादेवः (उ) १.१५
वक्ष्ये देवाधिदेवाय ४०.१५
वक्ष्ये नारायणोनोक्तं १५४.३
वक्ष्ये समाहिता (उ) ४.१
वक्ष्ये समाहिता यूयं (उ) १८.२
वत्स रान्तेप्रुवो जज्ञे १६.३
वत्सरेण विशुद्ध येत (उ) ३३.२७ `
वत्स वत्स हरे २६.६५
वदन्ति मुनयो ११.१५
वधर्च कथितो विप्राः (उ) ४६.११६
वघाय दंत्यमुख्यस्य
१६.३६
वधाय प्रेरयाभास १६.५८
वयं सयममापन्नाः (उ) १.२३
वयसः कमंणोऽथंस्य (उ) १५.१८
वयं ह्यनुच राः सर्वे १५.५१
वरदानं तथा पूवंमन्तद्धनिं (उ) ४६.८०
वरलाभो महादेवं इष्ट्वा
४९.६६
वरांगनासमाकीणं- २६.३५
व राहं -कुक्कुटं वाथ (उ) ३४.६९
वजयेन्माजेनीरेण' (उ)
वञ्जंयेत्सन्तिधो नित्य-(उ)
वज्जंयेद्ं रहुस्यजञ्च (उ)
वांज्येष्ठः पितुव्यङ्च (उ)
वनिाञ्च विभागेन
वणानामनुकम्पार्थं
वरणा भगवतोटिष्या-
वर्णाशा चन्दना
व्णाश्रमाचार वतां
वर्णाश्रमाणां कथितं (उ)
व्णाश्रमाणाचाराः (उ)
वतंध्वं मत्प्रसादेन
वत्तंयन्ति स्म तेभ्य-
वक्तंयंस्तु शिलोज्खछा-(उ)
वद्धन्ते वद्धिता
वषंष्वेतेषु तान्पुत्रा-
वषं द्रे तु मुनिश्रेष्ठ-
वेषनाइच तपन्तइच
ववन्दे चरणो मूर्ध्ना
ववन्दे शिरसा इष्ट्वा
४७
१६.६९
१४.१;
१६.४२
१२.२५
४०.२८
१२.१६१
३.१
४७.३१
१.८६
४६.७२
४६.११४
१६.१२२
२९.२२
२५.१६
४२.६९
४०.३६
४५.२२
४२.२३
` १६.२८
२४.१६
न म
“ ६
|;
।
` . द
वंशस्ते चाक्षया २४.५१
वशित्वादप्यवर्यत्वदीदवरः ४.६१
वसते तत्र रम्यात्मा ४८.१५४
वसत्यत्र महदेवो ५०.८६.
वसन्ति तत्र पुरुषा ४.४५
वसन्ति तत्र मुनयः ४५.४१
वसन्ति तत्राप्ल ४८
वसन्ति यत्तयः ४१४.६
वसन्ते कपिलः ४३.२६
वसन्ते ग्रीष्मके ४३.१८
वसवोऽष्टौ समाख्याता- १६.१२
वसानं चमं व्याघ्र (उ) ५ &
वसिष्ठ वचनाहेवी १४.४
वसिष्ठश्च तथोज्जायां १३.१२
वसिष्ठस्तु महतिजाः २१.१२
वसुदेवात्ततो विष्णोरत्पततिः(उ ४६.६५
वसुप्रदा वसुमती १२.१८४
वसेत्कत्पायुतं साग्रं (उ) ४२.१२
वसेद विकृतं वासः (उ) १२.०८
२६.२६
वस्धाशि तै प्रसुयन्ते
वस्त्रादिषु विकल्पः (उ)
वाग्देवता ब्रह्मकला
वाग्देवता मनाद्यन्तामी -
वाग्देवी वरदा वाच्या
१३.३३
१२.१२६
, २४.१८
१२.९४
वाङ्मनः कायजैदोषैनिवंवौ २६.४०८
वाच ददाति विपुलां (उ)
वाच्या भरेरवरी विद्या
वारिज्ये द्विगुणं (उ)
वानप्रस्थाश्रमं गत्वा
वानप्रस्थाश्रमं गत्वा
वानरश्येन भासञ्च (उ)
वानराणामं भूत्संस्यं
वामदेवो मद्वायोगी (उ)
वामनः कश्यपादविष्णु-
वाम पाशुपतं सोमं (उ)
वाम पाशुपता चारा-
वायु पुत्रो महातेजा
वायु भश्षरच सततं
वायुबंलवतां देवि
वायुश्चापि विकुवणि
६.३९
१२.१४१
२५.६
३.८
४०.३६
३३.३४
२१.३४
११.१२१
५४.३१
३६.६२९
२०.२५
२१.३५
३१.५२
१२.२१६
४.२६
वाराणसी समासाय
वाराणसी समासाय
वाराणस्यां महादेवि
वाराहपवंते चैव गयायां (उ)
वाराहो वत्तंते कत्पो (उ)
वारिदस्तृप्तिमाप्नोति (उ)
वारुणञ्चावगाहस्तु (उ)
वार्तायाः साधिका
वार्तोपायं पुनर्च
वार्ध्रीणस दीपिनञ्च (उ)
वासुकिः कड्कुनीलकश्य
वासुदेवस्य विग्राः
वासुदेवात्मकं निस्य
वासुढेवान्माहु-
वासुदेवाभिघाना सा
वासुदेवो ह्यनन्तास्मा
वासोदष्चन्द्रसालोक्य (उ)
वाह्वस्यान्पमावृत्य
विकार हीनं निर्न (उ)
विष्ृष्ठायामसौजज्ञं |
श्रीकूर्ममहापुराणम् : : इलोकानुक्रमणो
३१.५३
३१.६७
३१.६८.
२०.२२
४५.५०
२६.४३
१८.१५
२९.३३
२.२६
१७.२३७
४२.१०
२६.११०
४१.४७
२.४.७०
५१.४०
५.१.४६
२६.४५
३०.२१
२.१४
५१.३१
ह,
विगर्ह तिक्रमाक्षेपहिसा (उ) १५.३०
विचक्रमे पृथिवीमेष १७.५३
विचक्रिरे बहृन्वादान्स्वात्म(उ) ३६.६८
वि चारणाल्च वैराग्यं २६.४९
विचित्र गहनाधारा १२.१६०
विचित्ररत्न मूकरटा १२.१०३
विजित्य तः कालवेगं (उ) ३१.८१
विजित्य समरेमालां २३.२३
विजित्य सर्वानपि १६.१८१
विज्ञानं निर्मलं सूक्ष्म (उ) २.४०
विज्ञानमंकश्वरं देय (उ) ११.१२४
विज्ञापयामास तदा (उ) ३५.५९
विज्ञापितो मुनिगणं-(उ) ३८.५८
विज्ञाय तत्परं १.८७
विज्ञाय वाञ्छितं (उ) १.२१
विश्ञाय विष्ण॒मेगवान् १७.४८
विज्ञाय सा च तद्भावं (उ) ३४.११५
विदित्वा सप्त सूक्ष्माणि (उ) ८.१२
विद्याधर प्रिया सिद्धा १२.१८१
विद्याधराणां वाग्देवी २२.४४
विद्यानामात्म विचयाहं उ) ५७.१५
विद्यामभीष्टान्तु गुरौ (उ) २०.१९७
विच्यामयी सल्लाक्षी ` १२.१२५
विद्या गृरुष्वे तदेव (उ) १४.२७
विद्याविद्ेश्वरा रद्राः ३२.२०
त्रिद्याविलास ग्रथिता ६.५२
विद्या विशेषान् सावित्री (उ) २७.३८
विद्या सहायो भगवान् (उ) ३१.४१
विधिना शास्त्र रष्टेन (उ) २६.३३
विधूमे सन्न मसले (उ) २६.५
विधूय मोह कलिलं (उ) ६.४६
विधूय मोह कलिलं (उ) १५.२६
विधूय सवंपापानि ब्रह्म (उ) ४२.२०
विनतायाश्च पुत्रोदढधा १८.१४
त्रिनादर्भेरात्कमं (उ) १८.५०
विनादिभरप्सुनाप्यात्तंः (उ) ३४.७६
विनायको मेषवाहुः १६.१३६
विनिन्दन्ति महादेवं ३०.९६
विनियोगं च भूतानां ७.६७
विन्ध्यपादे प्रपर्यन्ति (उ) ३७.२४
ह । 1 व
विन्ध्यर्च पारियायर्चं ४७.२४
विन्यस्त पाणिना कायं (उ) १२.२२
विपुलः परिचमे पावे ४४.१६
विप्रस्य विपुले देहे (उ) १,४.७३
विप्रोष्य पादग्रहणमन्वहं (उ) १४.३४
विभक्त चार शिखरः ४८.४
विभज्य नवधा ४०.३१
विभज्य पुनरीशानी ११.८
विभज्य संस्तितो १६.१५६
विभज्य स्वेचखयाटमानं २.६६
विभज्याव्मान मे कोऽपि १०.८१
विभागशीलः सततं (उ) १५.२९
विभाति या शिवासने १६.२१७
विभाति शुदररुदितो दिविस्थं: ३३.३२
्रिभाति विङ्वामर विश्व (उ) ३८.१९
विभीषणाय रुद्राय (उ) ३६.२५
विभीषणाय चान्ताय २६.१०४
विभूतिकायः सततं । २ । । र
विश्राज भानं विमल (अ
विश्राज 1
शरोकमेमहापुराणएम् : 1 शलोकानुक्रमणी
विमुक्तः सवंतोघधीरो (ड) २१.९
विभुञ्चन् भेरवं १६.४२
विमोह यंल्लोकायंमं १९.१२६
विमोहो ब्रहमणड्चाथ (उ) ४६.८२
विरजो भद्रजालश्च ४५.३३
विरराजा रविन्दस्थः ६.२६
विरूपाक्षी ललिहाना १२.१०२
विलयं सुमुखञ्चव (उ) १७.२०
विलोक्य देववधुषं (उ) ३८.४९
विलोहितं ले लिहानम ३०.५२
विलोहिताय भर्गायं (उ) १८.४०
विवस्वान श्रावणे ४३.२१
विवस्वान्दशभिः पाति ४३.२४
विवस्वान् सविता १६.१६
विविधानि पवित्राणि (उ)} १०.७६
विवेश चान्तभवनं . ` १.११२
विवेदीतदैदसारं . २०.७५
विव्याध निरित्तंबणिः - १५.६६ .
विचाल लोष्नामेकां. (ॐ) ` ३५.५४ .
विक्षेषाद्गिरिशेभक्तिस्त- ` ११.१३३
विश्वकर्मा तथा रदिम- ४३.६
विष्वं पशुपति भीमं (उ) १८.४३
विह्वामरेरवरेशाना १२.१५४
विष्वामित्रो भरदाजः ५.१.२६
विश्वेश्वरं ततां गच्छेत्-(उ) ४१.६०
विश्वेरवरं महादेव योऽपि (उ) ३९.३०
विहवोदितं निष्कलं (उ) १०.१४
विकम्भा रचिता -. ४५.१५
विष्एुपादाद्धिनिष्करान्ता ४६.२८
विष्एुमव्यक्त संस्थानं ` २५.२६
विश्णु, द्रं वि रञ्चिञ्च (उ) ४६.४८
विष्णु ब्रह्या च भगवानु इद्रः ३५.७२
विष्णोरारधनात्पुण्यं (उ) . १८.६२
विसजयित्वा तास्दिष्यान् ३४.१६
विसजयित्वा विश्वात्मा २६.३३
विसूृण्य-पुत प्रह लादं : १६.७१.
` विष्य ब्रह्मणान् (ज) ` २९.५६
विष्य ब्राह्मणामुं (उ) ` २२.८१
` विसुज्यं माधवं „ ~ १५.६६
विस्तरेण महेशानि ` । १२.३०६
ृक्षास्तान् पयं गृहुणन्त
विष्तीणं मण्डलं ४१.२४
विखस्ताभ रणाः समीस्त्य (उ) ३८ १४
विहगेरूपमुक्तस्यग्रण ३८.१२
विहस्य दक्षं कुपितो १५.९
वीक्षते परमात्मानं ३.२६
वीक्ष्य त जगतो (उ) ३१.८६
वीक्ष्य तं राजशार्दृलं २३.४०
वीक्ष्य मालामभित्नरघन २३.२१
वीक्ष्य राजा मयाविष्टः (उ) ३९.१५
वीक्ष्यते तत्परं १२.२९६
वीक्ष्य यान्तमरमित्रघ्नं २६.३२
वतीतरागमय क्रोधा मन्मया (उ) ३९.६०
वीतरागमय क्रोवो (उ) १५.२३
तीत होत्रययुतश्चापि ` २३.४
वीधिभिः सर्वतो ४९.५५
वीथ्याश्रयाणि चरति ४३.३३
वीर भद्र इति ख्यातं १५.४०
वृक्षगुल्मौशधीरचव २६.३८
वृक्षमूलनिकेताद्च (उ). ३६.१२
२६.२६
४९
वृत्तिस ङ्कोीच मन्विच्छेत (उ) २६.७०.
वृद्धशावकं निग्रन्थाः (उ) २१.२२
वृद्धाय भारभुग्नाय (उ) १२.५२
वृन्ताके भृस्तृणे शिग्र (उ) ३४.१६
वृषभं यः प्रयच्छेत (उ) ४२.२४८
वृषासनगता गौरी १२.१०१
वृषो वंशकरस्तेषां , २३.३
वृष्णः सुमित्रो वलवान्- २४.३९
वेणमादचैव मेघश्च ४५.२६
वेतालगण भूतानां स्वामी (उ) ६.२६
वेत्थ नारायणानन्तं- ., २५.८२
वेद धमं पुराशानां (उ) ३५.६१
वेद निन्दा रतरचेव (उ) २१.४२
वेद निन्दारतान् मद्यन्दिव (उ) १६.१६
वेद बाह्य प्रताचारा ३०.३१
वेद मुत्ति रहं विप्रानान्य (उ) ३९.६३.
वेद मेवाम्यं सेन्नित्यं (उ) २८.७
वेद वाक्यो दितं तत्त्वं ५२.२४
वेद विद्यारतंः स्नातो (उ) २.१.१३
वेद विद्या ्रतस्नातां १२.१८०
वेद वेदौ तथा (उ) १५.१
वेद व्यासावेतराशि ५३.१
वेद व्प्रासंरचतुद्धा च २९.४४
वेद शब्देभ्य एवादौ ७.६८
वेद शाखा प्रणयनं (उ) ४६.११२
वेद लाखा प्रणथिनो ५१.२
वेदाध्ययन सम्पन्नैः २५.८
वेदानधीत्य सकलान् (उ) २६.७१
वेदानां सामवेस्त्वं १२.२१८
वेदान्तं ज्ञाननिष्ठो वा (उ) २८.२८
वेदान्त शतशुद्रीय-(उ) ११.२२
वेदान्त सार साराय १०.४६
वेदाभ्यासोऽन्वंह् शक्त्या (उ) १८.११७
वेदाथं वित्तमः कायं १२.२६४
वेदाथे वित्तमः नान्तो (उ) ३०.४
वेदाहं सवं मेवेदं (उ) २.४६
वेदाहमेतं पुरुषं (उ) ९.१३
वेदोदितं स्वकं कमं . उ) १५.१४
वेदो दितानि नित्यानि (उ) ३४.५५
वंकङ्को मणिशलश्च ४५.२५
वं कारिक स्तजश्च ४.१८
वं कारिका दहं कारात्सर्गो ४.२२
वेकुण्ठं नाम तत्स्थानं ४९.६६
वैराती धारयेद्यष्टि- (उ) १५.३
वदिकाँरचैव निगमान् (उ) १८.५४
वेदिकं वि्ैमन्त्र-(उ) ३६.२८
वेन ते यादभ्यधिकान् १५.६८
वन्योऽपि वेदविधिता १४.२१
वं भ्राजं परिचम विद्या- ४५.२३
वं भ्राजः सप्तमस्तेषां ४६.४
व राग्यरवयं धर्म्मा १२.८७
व राग्येरवयं निरतो १६.२३०
वं वर्रतेऽन्तरे परोक्ता १९.२०
वेवस्वाताय कालाय (उ) ३४.१००
वंशाख्यां पौर्टमारयान्तु (उ) २६.१६
वेरयानुरुद्रयाहेवः पद्म्यां २.२६
वेरयास्तोमास्तु ४९.२४
वेरवानर प्रपद्येऽहं (उ) ३४.१२२
वैरवानरी महाशाला १२.११४
ग्यामुष्याग्रयशिको (उ) २२.९५
ऋक ~ -- ---~--- --
श्रीकृमंमहापुराणम् :: इ्लोकानुक्रमणो
ग्यभिचाररता भार्याः (उ) ३८.२९
व्यष्टम्भयददीनात्मा १५.६२
व्याख्यातानि न संदेहः ५.१७
व्याचष्टे तारकं ब्रह्य ३१.९१
व्याजहार महायोगी १६.१५८
व्याजहार समासीन (उ) ११.१०८
व्या जहार स्मयन्नेव १०.७६
व्याजहार स्वय दक्ष- १५.८१
व्याजहार हूषीकेशो १६.२३१
व्यापादयेत्तथात्मानं (उ) २३.६३
व्यापी सर्वामखपुमे- १६.२६
व्याप्तेष््ेतेषु लोकेषु (उ) ४५.३३
व्याण्नु वन्तरच ते दीप्ता (उ) ४५.१७
व्यालयज्ञोपवीतरच २६.८७
व्यासस्य तीथं यात्रा च (उ) ४६.१०७
व्याहूतो दंवतेः ए.
व्योम लक्ष्मीः सिहरथा १२.१२७
व्योम शक्तिः क्रिया- १२.१३०
व्रजस्व दिव्यां भगवन पुरी(उ)३१.९३
व्रजामि नित्यं शरणं ३३.४५
त्रैतादेशास्सपिण्डानां (उ) २३.१७
व्रतानि यानि भिक्षुरां (उ) २६.२५
व्रतानि सवंमे व॑त- २१.५१
व्रतेष्वेतेषु कूर्वीत (उ) ३४.१०२
त्र त्यानां याजनं कृष्वा (उ) ३४.३४
त्रीहि भिऽच यवमा षैर-(उ) २०.३७
श |
शकरः शम्भुरीशानः ६.५८
राकराय महेशाय २६.१०५
र कुकर्णोऽथ सतदा ३३.४८
रक्तञ्च दारुणां विद्वान् (उ) १८.१७
शक्तयो गिरिजा देवी १२.२६
राक्तिम हिरव रीतुभ्यं १०.६३
शवितशवितिमतोभंद १२.२८
दाक्रण संहिताः स्वं १.१२४
र्भ कून्दनिभाश्चान्ये (उ) ४५.३७
शङ्क चक्र गदापाणि १६.२७
शङ्कुः चक्र गदा पाणि (उ) १.२०
राद्ध चक्र गदापाणि (उ) ३१.८०
र्भः चक्र धरं काम्य
१२.५७
ब्द.
१) 3)
राद्धो मनोहरर्चव
४८.२०
रतयोजन विस्तीणं ६.११
शत रूपारशतीवत्ती १२.१६३
रत वप्रं सहस्राणि स्वगं (उ) ४०.१६
रनिञ्च तपतीञ्चंव २०.४
रानेरचरं प्रपुष्णाति ४३.८
रान्नेश्चरस्तथा शुक्रो १०.२३०
शब्दः स्पशंइ्च ४.३१
राव्दः स्पशं रच ४.३२
शाब्दः स्पश इच (उ) ७.२४
रयनं केशवस्याथ (उ) ४९.१११
ररण्य रारणां दवं १६.२४
रमिष्ठामासुरीरचंव २२.७
शंवयन्ते प्रसूतानां ७.६६
शश कुमंयोमपसिन (उ) २०.४२
ररापासुरराजानंक्रोध- १६.८६८
राक द्वीपं समावृत्य ४९.४०
शाक द्वीपस्य ५०.१
राक द्वीपेरवरञ्चापि ४०.१३
राक द्रीपेरवरस्यापि ४०.१६
दाता वत्या सदानन्द १६.९९५
शण्डिहपः परम : १६.६
शाण्डिल्यो नैध्रनो १६.७
रान्तः खमरहितमना १२.२४६
दान्ता घो राइच मूढार्च ४.३३
रात्तः प्रतिष्ठा १२.६६
लान्तिविद्या प्रतिष्ठा १२.१२
दान्तो दान्तस्त्रिषव्ां ३५.२१
रान्तोदास्तो जित क्रोधो २.११०
शान्त्यतीता पर ३२.७
शारीरं केवलं कमं (उ) ११.८४
शार्दूल चमं वसनं (उ) ३१.३४
रालाग्नौ लौकिके वाथ (उ) १८.१०३
शालिग्राम मदहातीयं (उ) ३५.२३७
लादवतं सवंगं गन्तं ३०.४६
ज्ादवरतंदवथं विज्ञानं १०.८४
शादवर्तदवययं विज्ञान- १२.५०
द्वत श्वथं विभवं (उ) ५.१५
लासनाद्वा विमोक्षादा (उ) ३२.०८
लास्त्रयोनिः क्रियामूत्ति- १२.१६६
श्रौकूमेमहापुराणएम् : : इलोकानृक्रमणी
शिक्षा कल्पो व्याकरणं १२.२७०
शिखण्डिनोऽभवत्पुत्रः १४.२३
शिखाग्रे द्ाद्ागूल्ये (उ) ११.५५
शिबिरिन्द्रस्तथं वापसी- ५१.१४
शिरः कपालेदवानां (उ) ४६.८
शि रोऽम्यद्कावशिष्टेन (उ) १६.६०
शिलोञ्छ वाप्याददीत (उ) २५.१०
शिवं सवं गतं १२.२१५
शिवाख्या चित्तनिलय। १२.१८६
शिवा सतीरहैमव ती ११.१४
शिवा सवंगतानन्ता १२.७
रिवोमा परमा १२.६२
शिशुमारं तथा चाषं (उ) २४.१५
शिष्या एते महात्मानः ५३.२६
रिष्प्रानध्यापयामासु- १६.१२४
शिष्परैः प्रशिष्यंरमितः २८.४
शिष्यो विद्याफलं भक्ते (उ) १२.४०
रीर्णपणाशनो वास्यात्- (उ) २७.३२
गुकस्यास्थामवन् १९.२६
शुक्रतीयंत्परं तीर्थं (उ) ४१.७५
शुक्रस्य भूमिजे रव॑ः ४३.४१
शुक्रासनगता शाक्री १२.१६२
शुक्ल तीथं ततो गच्छेतु- (उ) ४१.६७
लुक्ल दन्ता जिनाख्याइ्च ३०.१३
शुक्ल पक्षस्य पूर्वाह् णो (उ) २७.
शुक्लाम्बरधरः कृष्णा-(उ) २६.२५
शुक्लाम्बरधरो नित्यं (उ) १५.६
लुक्लास्ता नामतः ४३.१६
युचिरक्रोधनः शान्तः (उ) २२.८८
युचीन क्रोधनान् भूम्यान् (उ) २३.३
शुदयेद्िप्रो दशाहेन (उ) २३.२६
दुद्ये सप्तम श्रादढं (उ) २०.२७
शुद्धान्तः करणाः सर्वाः २.३३
शुद्धिः सान्तपनेन .उ) २३.८
शुनो मासं चयुऽकमास-(उ) ३४.१८
शुभं निरञ्जनं शुद्ध १२.३७
लुभ्रा च सुस्तना १२.१५७
लुभ्रास्तरण संयुक्तः- ४९.५३
शुश् द्विहायनं वत्सं (उ) ३३.३३
शुश्रूषुदचाप्ययं क्रः १.१२९६
शूद्रप्रष्यो भृतो राज्ञो (उ)
शुद्रविट् क्षत्रियारान्त (उ)
रूद्राणां मर्त्रयोगेर्च
दूरान्न रसपुष्टांगः (उ)
गुदरोच्छिद्धिजो भुक्वा (उ)
चयुन्यं सवं निराभासं (उ)
र् रदच शरसेन्§ष्च
रश्र सेनादयः पवः
र् रायः पूजितो
र्लेपाशिभविष्यामि
गृलेनोरसि तं
गुलेनोरसि निभिद्य `
स्बृणुघ्वं कथयिष्येऽहुं (उ)
श्यणुध्वमुषयः पुण्यां (उ)
म्युण॒ध्वमृषयः सर्वे
प्यणध्वमुषयः सर्वे
शृणुध्वमृषयः सर्वे
स्यरएध्व्रम्पय सवं (उ)
म्यणुध्व मृषग्रः सवं (उ)
श्ण्व मृषयः सवं (उ)
२१.२८
२३.३६
३०.९६
२१.४५
३४.३४
११.६
२२.२१
२२.२२
२९.८१
९६.६८
१६.१३४
३४.२३
३५.२ `
३१.२
२.१
९.५
३६.३
९.१
७.१
१२.१
४५१.
स्यृण॒याद्वा पठदवापि २६.१०६
श्युण् राजन्महाभाग ३६.१५
श्युणष्व चततप्रथमं १२.२४७
रेतेऽरोष जगत्सूतिः ४९.६५
दोते नारायणः ४९.७१
शेषमन्नं यथाकामं (उ) १६.८
रेषं समुपभञ्जीत (उ) २७.१२
दलं रसातलं विप्रा ४४.१८
रां वाल भोजनाः केचित्केचि-(उ) ३६.१०
रोभाचदाकरी
१२.६७
शौचम्सुः सवंदाचामे-(उ) १३.६
ौण्डान्नं घातिकान्नं (उ) १७.१३
रमरान मेत दिख्यातम- २१.२७
श्रद्धानाय शान्ताय १.११
श्राद्ध दानं तपो होमः (उ) ३७.५६
श्राद्धं दान तपो होम (उ) ४४.८
श्राद्ध दानादिकं कृत्वा (उ) ३७.७
श्राद्धं भुक्त्वा परश्राद्धे (उ) २२.८६
श्राद्धं वा दविक (उ) २४.१५०.
श्रादे निमन्त्रितो (उ) २२.६
५२
श्राद्धे वा दैविके ३५.३२
त्रावण॒स्य तु मासस्य (उ) १४६०
श्रावशेमासि सम्प्राप्ते (उ) ४१.१०१
श्रावयामास मां प्रीत्या १४.१५
श्रीफला श्रीमती १२.१०५
श्रौ मल्पवित्रं देवस्य ४९.६३
शभ्रीमद्विलास सद्वृत्तं १२.२०४
श्रृतापुर भवत्त स्मादेते २१.६०
श्रूताद्ते विविधा धर्मा-(उ) ४०.३
शरुतिश्सृत्युदितं सम्यक्कमं १२.२५४
श्रुतिस्मृत्युदितः सम्यक् (उ) १५.१९
श्रूत्वा चान्येऽपि १२.२६६
श्रुत्वा तद्रचनं कृष्णः २५.८३
श्रुत्वा तेषां १.३३
श्रुत्वा तेषां तदा वाक्यं (उ) ४५.४
श्रुत्वाथ देव वचनं ६.८०
शरुत्वा नारायण १.८१
श्रत्वा नारायणो ४.४
शरुत्वा नारायणो वाक्यं ६.३२
श्रृत्वा पौ रजनास्तुणं २६.३५
~
श्रीकर्ममहापुराणमःः इलौकानुक्नमणी `
श्रृत्वा मुनीनां तद्वाक्य (उ) १.५
श्रृत्वा वाक्यं गोपते (उ) ३६.२५
श्रृत्वा वाचं स ६.२१
श्रुत्वा वाचस ६.२१
श्रुत्वाश्रम विधि ४.१
श्रुत्वा सगर्गेवचन (उ) २१.२९
श्रत्वासजंमिनेवक्य २१.१२
श्रुत्वा सुतस्य वचनं (उ) १.१४
श्रुत्वेत न्याहूतं तेन २३.३४
श्रेयस्त श्रेयत्सु गुरुवद्वृत्ति १४.२८
श्रोतव्यञ्चाथ मन्तव्यं (उ, ४६.१३६
श्रोतव्यस्चानुमन्तव्यो (उ) ११.१४७
श्रोत स्मात्ते प्रतिष्ठार्यं ३०.३४
श्रोत खो त्राग्निसम्बधातु (उ) २४.१५
श्रोत्रं त्वक् च्षुषी (उ) ७.२३
श्रोत्रियाय कुलीनाय (उ) २६.११
रवभ्यर्च इवपचेभ्यश्च (उ) १८.१०६
इवश्रूः पितामही (उ) १२.२८
रवाघ्रातं च पुनः (उ) १७.२६
रवापदोष्टखंराञ्जरध्वा ३४.१२
दवेतं यदुत्तरं वषं ४०.३५४
रवेतश्च हुरितश्चंव ४०.२५
दवेत: उवेतशिखंरचैव ५३.४
रवेरस्य पुत्रो बल- २५.८
रवेतोदर गिरेः ४८.२१
रवेतोनाम शिवेभक्तो (उ) ३६.१२
इवो भविष्यति मे (उ) १९२
रवो भूते दक्षिणां गत्वा (उ) २२.१३
+ |
षटकर्मको भवेत्तेषां उ) २५.१५
षडेते मनवोऽतीताः ११.४९
षडभिः सहस्तं पूषा ४३.२३
षडात्रंतु त्रिरात्रं (उ) २३.३३
षडात्रं वं दशाहञ्च (उ) २३.३५
षण्मासनियाहारो (उ) २५.२२
षण्मासान्यो द्विजो मूक्ते (उ) १७.२
पष्टः प्रभाकरर्चापि ४०.२३
षष्टि तीर्थसहस्राणि २७.११५
षष्टि तीथं सहस्राणि (उ) ४०.१३
षष्टि धनुः सहस्राणि ३६.२३
षष्टिश्सीथ सहस्राणि ३८.१
षष्ट्यष्टमी पञ्चदशीं (उ) १५.१२
षष्ट्यां द्युति कृषिञ्चापि २०.१६
षष्ठान्नकालता मासं (उ) ३४.५६
षोडस स्त्री सहस्ाणि २४.८०
स
` संकल्पायास्तु संकल्पो १६.११
सक्रान्त्यामक्षयं श्राद्धं (उ) २०.८
सक्षेपेण मया प्रोक्ता ८.३०
सं्ञाराज्ञी प्रभा २०.२
संत्यज्य निद्रां विपुलां ६.४६
सपुज्य तानुषिगणान् २६.४५
सपुज्यः सवेयज्ञेषु १५७७
संप्राप्य परमं ज्ञानं ३.२५
स प्राप्य पुण्यसंस्कार-(उ) ३८.६०
संप्राप्य भावनामन्त्यां १.१०६
संप्रेक्ष्य सा गुणवती २३.१४
संबोधयामासचतं ७.२३
संयद्र सुरिति ख्यातो ४३ .७
संवत्सरं चरेत्कच्छुमन्यो-(उ) ३४.५६
संवत्सर द्वादेशक कन्द- २३.२३८
पंवत्स रन्तु पतितैः (उ) ३०.६
संवत्सरदातं साग्र +
संवत्सरान्ते कच्छ तु (उ) ३४.४३
संवत्सरोषिते शिष्ये (उ) १४.२३६
संवत्तेकोऽनञ्प्रख्यः (उ) ४३.२४
संविभागो यथान्यायं २.४४
संवृतांङगृष्ठ मूलेन मुखं (उ) १३.२०
संवेष्ट्य तु सुरोदन्धिं ४६.२०
सवेष्ट्येक्षुर साम्भो्धि ४९.१३
सं संमूढो न सम्भाष्यो (उ) १४.८५
ससारतारिणी विद्या १२.११६
संसारपोता दुर्वारा १२.७१
संसार सागरादस्मा- २६.१०६
संस्तूयमान प्रमथमंहायोगे (उ) ३१.६५
संस्तवोदेव देवस्य (उ) ४६.१०२
सस्तुतस्येन भगवान् ६.६७.
संस्तुतो भगवानीश-(उ) १.३६
संस्तुतोभगवानीदाः १८.७.
संस्तुवन्ति महायोगं १७.४६
संस्तुवन्तो महादेवं २५.४१
संस्तूयते सहर्खाशुः १५.१६
संस्तूय भगवानीशं १५७१
सस्तुयमानोऽथ मुनीद्ध २३.२४
संस्तूय विविधः (उ) १.२०
संस्थापितोऽथ रालामे १६.१६३
संस्थाप्य तत्रच १६.१२८
-सस्थाप्य मयि चात्मानं (उ) ११.६५
संस्थाप्य विधिना द्रं (उ) ३६.१३
संस्थाप्य शां करमेन्त्र-(उ) ३६.४
संस्थितेष्वथ देवेषु (उ) ४६.१४
संस्थोऽधिष्डठितो ४२.१
सस्मरन्तिचये तीथं (उ) ३७.५८
संस्मरन्नुवशी वाक्यं तस्यां २३.२७
संश्परेदेड्वरं लिङ्ख ३२.९६
संहरत्येख भगवान्कालो (उ) ३८.६७
संहिता मन्मुखदहिग्यां १.४४
संहृत्य दशं यामास १२.२०२
स श्रात्म सव्रंमूतानां (उ) ३.६
सं एव क्षोभको ४९१
स एव परम।त्मासौ
स एव वन्धः (उ)
स एव भगवानी
स एव मुक्तो मुनिना
स एव मूक्तो हिमवान
सएव मूल प्रकृतिः (उ)
स एव वेद्यो वेदद्च
स एव स्यार:
स एष देवो
स कद्राचिन्महाराजः
स कृत्प्रसिञ्चेदुद॑कं (उ)
स कत्वा तीथंसंसेवां
स कृत्वा सुभटहय्द्धं (उ)
सकृदगयाभिगमनं कृत्वा (उ)
सकृद्धिमाता सर्वाति-
सखिभार्यां समारुह्य (उ)
सख्यं समाधिकः (उ)
स गत्वा सागरं (उ)
स गीयते परो वेद्यो
सगौ कणं मनु प्राप्य
श्रोकूमेमहापुराणम् :: इलोकानुक्रमणी
२४.७२
७.२२
७.२७
२२.२०
१९.३०८
७*२१
५२.२६
५.५
४२.२७
९३.९६
२३.६६
१४.२५
३१.३०
` २१.८
१२.६१
३३.९६
१५.१९
४२.२६
९२.२३
२०.१३
स गोवदंनमासाद्
२.४.१५०
स गौतमवचः श्रुत्वा २०.१८
सङ्कषणी समूत्पत्ति- १२.१५६
संकत्पञ्चंव धमंञ्च १०.९०
सा चान्ध. सूद्रकल्पस्तु (उ) १४.४७
स चापि कथयामास २१.५
सज्योतिःस्यादनध्यायमनृ-(उ) १४.६८
सज्ञयः परमो
२.३१
सञ्चिन्त्य मनसा देवः १६.५४
सत करेण विश्वात्मा ६.१३
स तत्रे गरुडः ४८.२३२
स तत्र भानसं २३.२६
स तस्य पुत्रो १७.१२
स तस्य वचनं ६.७४
स तस्य हरति (उ) २६.३२
स तस्प्राञ्जनयामास १६.१९
स तस्या दक्षिणो ६४.२८
स तस्या वाक्य २३.१६
` स-तस्पे सवंमाचष्ट २३.३२
स तान् युपर्णो २६.२२
= = = ~
स तानु वाच भगवान् २६.९५
सतानु वाच विश्वात्मा २७.९६
स तामन्वीक्षय मुनिभिः ३४.२
सतु दक्षो १४.५५
सतु मयं २०.३०
स तेन मूतिवर्येरा २५.४८
स तेत्यः प्रददावन्नं १६.१००
स तेषां मायमा १६.१०६.
स तेषां वाक्यमाकण्यं (उ) ५.५९
सत्क्रियां देश कालौ (उ) २२.२७
सत्त्वं गुणमुपाश्रित्य ४.५२
सत्वं ज्ञानं तमो (उ) ७.२७
सत्त्वं रजस्तमश्चेति २.५६
सत्वं रजस्न मर्चेति (उ) ७.२६
सत्वं शुद्धि करीं शुद्धि १२.९०
स्वात्मा भगवान् विष्णु २२.२८
सत्यभामा सत्यसन्धा १२.१६४
सत्यवाक् सत्यसम्पन्नः .,, , “२,४.४१
सत्यायाम भवत्सत्यः ५१.२९१ ^
सत्येन लोकाञ्जयति सत्य (उ) १५.३४
५३
सत्येन सवंमाप्नोति (उ) ११.१६
सत्रं सहस्मासध्वं (उ) 1:
सत्रान्ते सूतमनधं १.२
सत्वं नियोगाहुवस्य १२.२०५
सत्व चं दन्तकाष्ठ (उ) १८.१६
सदग्घ्वा पृथ्वीं देवी (उ) ४५.२६
सदःधवा सकलं (उ) ४६.६
सदशं पौणंमासेन (उ) २७.६
सदाचारे विनष्टेतु २६.४०
सदा शिवा वियन्मूत्ति १२.१६६
सदा रोचं सपिण्डानां (उ) २३.१४
स दष्ट्वा वदनं (उ) ३१.२५
स देवदानवादीनां (उ) २१.७७
सदेव्रदेव वचनं ६.७०
सदव देववचनाटेव (उ) ३६.२७
सदेवा सुरगन्घर्वा ।उ) ४०.१०
स देवो भगवान् रुद्रो १५.८८
स देव्या गिरिशः 2;
स॒ दीपवीत्ति चैवं स्यात्सदा (उ) १२.७
सद्यः प्रक्षालको वा (उ) २७.२२
५४
सनक सनातनं ७.२०
सनत्कुमार प्रमुक्वैः सवे-(उ) ११.१४४
सनत्कुमार सनकस्तथेवं (उ) १.१६
सनत्कुमाराय तथा (उ) ४६.१४३
सनत्कुमारो भगवास्त ४८.९०
सनन्दनादयो यत्र ४८.५७
सनन्दी सगणो २१.५३
स नारदस्य वचना- २४.३१
सन्तकुमारः सनको (उ) ५.१८
सन्ततिस्चानसुया चं २.
सन्तप्यं विधिवहेवा नृषीन् ३४.४
सन्तोषः सत्यमास्तिक्यं (उ) ११.५०
सन्दं नाद्र भवतः शोको २८.६
सन्द नान्महेशध्य (उ) १.४३
सन्ध्या कर्माग्नि काञ्च २.४९
सन्ध्या रात्रो न कत्तव्य (उ) २०.२८
सन्ध्या सवं समुदभूति १२.११२
सन्ध्यास्नानपरो निध्यं (उ) १५.२२
सन्ध्यहीनोऽुचिनित्य (उ) १८.२८
सन्नद्धैः सायुधः १६.४३
सन्तिङृष्टमतिक्रम्य (उ) २६.६४
सन्निधौ देवराजष्य १.१२
सन्निहत्यां समुपस्पृश्य २४.२३०
सन्यस्य सवं ` १.१०५
स पिण्डता च॑ पुरुषे (उ) २३.५३
स पत्रः सकलं (उ) १२.३९
सप्त चेवांभवच्विप्र ५१.३६
सप्तमे च तथैवेनधो ५२.४
सप्तम्थरमिच्चं येदमोतुं {उ) ३४.१०४
सप्तरसमिरर्थो मत्वा (ॐ) ४५:१४
सप्तरात्रमं कृत्वा तुं (उ) ३३.१८
सप्तविशसुता प्रौक्ताः १८.६७
सप्तागा रारचरेदृभेक्षभल)।भे (उ) २९.३
सप्ताश्रमाणि पुण्यानि. ४८.१४
सभूक्त्वा ताण्डवरतं (उ) ४६.१३
समच चक्रिरे १६.४१
समं पश्यत् हि (उ) ८.११
समं सवेषु भूतेषुः (उ) ८.१०
समन्तायोजनं क्षेत्रं (उ) ३५.३५
श्रीकूर्ममहापुराणम् :: श्लोकानुक्रमणीो
समाविष्टे हषीकेशे
समाव्रेरयसिने स्म्य
समन्तियोग तो देवो (उ) ६.१२
संमन्यमारो विश्वेश ९.३०
समन्सात्सं स्थितं ५०.२०
समभ्यर्च्य महादेवं (उ) २०.२६
समभ्यच्यं सदा ३२.१५
समागतं वीक्ष्य गणेश १६.१८०
समागतन्देह्य संन्य १६.१५३
संमागतोऽस्पद्भवन १६.७०
समागम्यो पतिष्ठन्त १६.१४९
समाप्य नियमं सवं २६.४६
समोभातह्वमूनान्धीमा २३.१९
समाप्यं सेस्तेवें १४.३४
समास्थाय पट भावं (उ) २५.७०
संमायमां महेस्स्य (उ) ३१.४
सं मायी मायया सर्वं (उ) ३८ं्ठर्
समाययुः पुरी रम्यां १२.६७
समायान्तं महादेवो १४.५६
समा राघय विश्वेशं १.८२
समाराघ्य तपो. योगादीशानं १५.६८
सख मालया तदा २६.३१
सम्प्राप्य दिव्य भवनं (उ)
सम्प्रःप्य योगं परमं
समाधित्यान्तिमं भावं सम्प्राप्य लोके जगताम
सम्प्राप्या घुरराजस्य
समास्ते भगवानीशो सम्परेत्य गत्वा निरया (उ) ४६.१३८
समाहिताः पुजयध्वं (उ)
समाहूय हुपी केशो (उ)
समीक्षया सत्प्रतिष्ठा
समीपे वा व्यवस्थ।नात्पापं
समूच्छिष्टं द्विजा भुक्त्वा (उ) ३४.२३५
समूद्रेम्यो नदीम्यर्च (उ)
सम्मज्यं मन्त्रं रात्मानं (उ)
सम्यगज्ञानञ्च वंराग्यं
स रस्वत्याञ्च गंगाया (उ)
सरस्वत्या विनशनं (उ)
सरस्वत्यास्त्वं रणया (उ)
सरांशि विमलानद्यो
सरांशि सिद्धजुष्टानि
सरांस्येतानि चत्वारि
समेत्य सके वरदं (उ)
सम्पुज्य पारवतः शम्भु
संम्पुज्यो वन्दनी योऽहं (उ)
सम्पुणं चन्द्र वदनं (उ)
सम्प्रणम्याथते जग्मुः सरिद्वरां समासाद्य तीथं
२५.२३
२१.५८
१२.२९०
२२.२७
१६.२२६
१७.५०
५१.२२
१०.८०
१८.२३
२.४५
२.८४
४०.२१
३७.२८
३०.२२
४८.६१
ठ८.४ष्
४५.२४
४५.१६
४१.४६
१२.६३
४६.५४
सरोज निलया गंगां
सरोभिः सवंत युक्तं"
सरोभिः स्वादुपानी- ४७.१९
सगं रालयं गृण ४.५४
सगं रक्षालय गुरौ १०.७०
सगं रक्षालय गृण २६.९६
सगंइच प्रतिसर्गइच १.१२
सगंरच प्रतिसगेरच ,१.२५
सगेरच प्रतिसगेर्च (उ) ४६.६६
सर्गस्थित्यन्तकरणी १२.७३
सगं स्थित्यन्तकत् त्वं १.९६
सर्पा वहन्ति देवेश ४२.२०
सवं काम प्रदो रुद्र इत्येषा ४६.३२
सवं काय नियंत्री च १२.७०
सवंगत्वास्प्रघानस्य ५०.१८
सवंज्ञता तप्तिरनादिबोधः (उ) ८.१३
संवं्ञः स्वं विज्ञाना- ४,६४
सवंज्ञः संवं विज्ञानात्सर्वेः ५.३
स्व॑ज्ञाः शान्त रजसो ४.४६
सवतः पाणिषादान्तं १२.५६९
शरीकूभमहापुराणम् :: इ्लोकानूक्रमणी
सवतः पाणिंपादान्तं (उ) ३२
संवंत्र सवंदिवंसे स्नानं (उ) ४१.१०७
सवत्र सुलभा गंगा २७.३४
सवं देव मयं शुभ्रः १६.८२
सवं दैव पीयतो विमाने (उ) ४१.६०
सवं देव हितोर्थायं जंगीयं १६.२६
सवं पाप विनिर्मृक्तः (ॐ) ४६.१२५
सवं पाप विनिर्मुक॑तास्ते ३१.५४
संवं पाप विनिमुक्तौ १२.२१४
सवं पाप विनिरमक्तो ५३.३३
सवंपाप विनिर्मृक्तो (उ) ११.१४६
सवंपाप विनिर्मक्तोब्रह्म-(उ) ४९.१२७
सर्वपाप विश्युद्धात्मा (ड) ३७.१६
सवंपाप विशुद्धात्मा (उ) ४१.७
सवं पापहरं पुण्यं - (उ) १२.३
सवं पाप हरा नित्यं सवं- (उ) ४१.
सवंपापोपशंयेनं वेद सारं १४.४८
सबं प्रहरणोपेता काम्या १२.१३६
सवं भूतदयावंन्तः. १२.२७६
सर्वं भृतात्मभूतंस्यं १२.२९२
सवं भृतीतेमभूतंस्थां (उ)
स॒वं भूतेषु चात्मानं
संवे भूतेषु चात्मानं (उ)
सवंभेद विनिरमृक्ता
सवमेतन्ममाचक्ष्व परं
संवंवौोगरताः
सर्वरूपः सेतर रतेः (उ)
संवंलीक प्रणाशश्चं (3)
सवलोके विरद््चं
सवंलोकैक निमातिं (उ)
सववेदान्तमार्गो-(उ)
सवेवेदन्ति सारं हि
सवं वेदाथ विदुषां (उ)
सवं वेदेषु गीतानि
सवं शवितिमयं ज्ञाने नालं
सवं दाक्तिमयं शुभ्र
सवं शक्त्याटिमिका्भयिा
सवे शक्त्यासना रूढा
सर्वे सगान्परित्यज्य
सवं साधारणी सूक्ष्मा
११.११३
१२.२९७
२.३२
१२.२१२
२२.७१
४८.२१
२.४७
४५.२२
२.५४
६.२
९१.६८
२०३१५
७.१४
२७.६८
११.५७
१२.५८
१२.२३
१२.१५६
१.८८
१२.८४
सवंस्थाधारमभूतानामानन्दं (उ) १९.१२
सवं स्वदानं विधिवत् (उ) ३४.६४
स्वङ्गलीभिर्बाहि च (उ) १३.२२
सवत्मा सर्वं लोकेशो ४१.४३
सर्वाधारा महष १२.८२
सर्वान् कामान्वेदवदेवे (उ) २०.१४
सर्वान् कामांस्तथा साप्यं (उ) २०.११
सर्वाभरण संयुक्तः (उ) ४१.९६
सर्वायन शिरोग्रीवः (उ) ९.१९
सर्वारम्भ परित्यागी (उ) ११.७६
सर्वाश्रयं सवंजगद्धिधानं १२.२३०
सर्वा सवरव री सूक्ष्मा १२.१६५
सवै समेव शक्तीनां १२.२२
स्वास्ति निहता २.३२
संवं चंतुर्मुजाकाराः ४९.४७
सर्वे तपस्विनः प्रौक्ताः १३.१८
सवे तरन्ति संसार-(उ) . ११.१०५
सर्वेत॒त्तर षर्णानिामरौचं २३.३२
सवं तेऽपतिमप्रख्या - २०.१०
सवे तेऽवती रष्यन्ति ३०.३०
५५
सवं घ्रुवे निबद्धा ४२.२०
सवे पूवे महाभागा ४३.४६
स्वे नमस्यन्ति ४१.४५
सव न्ियणणाभासं (उ) २.३
सवे द्ियेभ्यः परमं (उ) २.१८
सवं पुनरभोज्यान्ना (उ) २१.४४
सवं मिथूनजाताश्च ४७.७
सवं लोका न परयन्ति (उ) ४.७
सवं वीरा भविष्यन्ति ३०.२६
स्वे वृषभमारूढा १५.४६
सवेरक्ति समायुक्ता ४६.४६
सवेरवर प्रियाभार्या १२.१०७
सर्वेरव राः सवंबन्धाः (उ) ४६.२८
सवषां त्वं परं १२.२२५
सवेषामप्यलभे हि (उ) १८.११५
सवेषामेव भक्तानामिष्टः (उ) ४.२५
सवेषामेव भावानामन्तरं (उ) ६.५
सर्वेषामेव भूतानां २७.३५
सवेषामेव भूताना (उ) १४.४६
सवेषामेव योगानाम (उ) १६.१३
५६
सवेषामेव वरतूनाम (उ) ६.३
सवेषामेव वैराग्यं ३.११
सर्वेषु वेदरो।स्त्रषु २.८८
सवेतवेवे हि यज्ञ षु १५.८
सवं संम्पाप्य तन्देशं १५.४७
सवे सम्प्राप्य दवें १६.११
सर्वोपनिषदां देवि १२.२२१
सर्वोपमान रहितं प्रभाणा- ३.४
स लब्ध्वापरमं ` ९.६५
स लब्ध्वा परमं .. १७ १९१
स लब्ध्वा भगवान् (उ) ३१.१०६
स लञ्घ्वा वरम- २४.५२
सलिलञ्च न गृह्न्ति ३७.४
सवेषु सवर्णानां (उ) १२.४८
स वत्र पुररेवेशं जपेयं (उ) ४३.३१
स वव्रं वरमीशानं (उ) २.२१
स वारित तत्वं सगुणं (उ) ४६.१५
स वासुढेवमीशानमीश (उ) १.५०
स॒ वासुदेवस्य वचौ- १६.१८५
स विष्णः परमं १६.२३६
स विष्एुलोकंः कथितः ४४.१०
स विष्णः सवं भूतात्मा २२.७१५
सवष शरीरी प्रथमः ४.३८
सव्यं बाहु संमृद्धृत्य (उ) १२.११
सज्प्ाहृति सं प्रणा (उ) ११.३५
स क्षप्तः शम्भुना पूरव १५.२
स शप्तः दाम्भनां १५.४
स शिष्यः संवतो ३२.१
स शुलाभिहतोऽत्यर्थं (उ) ३१.८४
स शोकेनाभि सन्तप्तः १६.१०६
ससजं कन्या नामानि ८.१५
ससजं क्षत्धियान्ब्रह्मा २९.४१
स सवंलोक निर्माता (उ) ६.१३
स सिद्धकऋषिगंधवंः ४६.४
स॒ सोमः शुक्लपक्ष ४३.२३४
सस्मितं प्रेष्य विदवे-(उ) ३५.५५
सस्य चौरा भविष्यन्ति ३०.१४
संहत्य सकलं विर्व (उ) ` ३८.७५
संहतेन तथाविदय १०.१५
सहस्र चरणः श्रीमान् (उ) ४५.५७
शरीकूमं महापुराणम्ः : इ्लोकानुक्रमणी
सहसत चरणे शान तपसा (उ) १.३५
सहल नयनो देवः
सहस्र नयनो देवः (उ)
सहस्र परमां देवी शत-(उ)
सहस्र परमां नित्यं (उ)
सहल्रपादक्षिशि रोऽभियुक्तं
सहस्र बहू तिमान्-
ख बाहुः पुरुषः
सहस् भारि प्रतिमः
सहखरमूृत्तं विश्वात्मन् (उ)
सह मूर्ढानमन्त शक्ति
सहस्रयो जनायामं `
सहस्रशीर्षा पुरषो
सहस रिरसं क्रं
सहस्र शि रसं देवं (उ)
सहस शिरसे तुभ्य (उ)
सहस्रशीर्षा पुरुषः (उ)
सहस्रशीर्षा भूत्वा
सहस्रशोऽथ बहुशो (उ)
सहस्र सुयंप्रतिमं (उ)
` २०.४२३
४६.६
१४.५१
१८.२३९
३३.२८
२९.१९
२६.६७
४४.२६
१.३४
१२.२३४
६८.५५
६.३
१५.२३८
४.८
४६.५६
३८.७२
६.५
११.१०
३१.७३
सहस्र सुयंसद्धुाशं १९.२११
सहस हस्त चरणः २६.८६
सहस्राजितत्सुतस्तद्र- २२.१३
सहस्रादित्यसङ्कारो १०.२३
सहागिनिर्वा सपत्नीको (उ) ४४.२२
सहाध्यायस्तु दशमः (उ) १६.२९
सहैव तेऽनुजं सर्व १६.५९
सहैव मानर्सरुद्रः १०.४३
सहैव कानसंः १०.८७
सहोमया सपाषंदः (उ) ` . ३६.३४
संकादहचापि कौमार १६.४६
सांख्य य्रोगस्तेपोध्यानं ३१.१८
सांख्य योगाद् द्विधा ज्ञेयं (३) ३६.४४
सांख्यानां कपिलो १२.२१७
सांख्यानां परम १२.५
सांख्यास्त्वाम गण- २५.६२
साक्षाहेवमहेशस्य ज्ञानं (उ) ११.१२२
साक्ष!हेवं हषीके ११.१३८
सा चाहुंकार कतुत्व-(उ) २.१५
सा तत्र पतिता ४६.२९
सा तमो बहुला ७.४१
सातु पण्या महाभागा (उ) ४०.२५
सास्िकी राजसी २२.२७
सात्वतस्तस्य पु्रो- २४.३३
सात्वतान्सत्वसम्पन्ना- २४.३४
सा देवी नुपत्ति २३.८
साद्रिदीपा ततः पृथ्वी (उ) ४५.४६
साधयेदन्तकाष्ठादीन् (उ) १४.१०
साधयेद्विविधानर्थान् (उ) १८.५५
साधारणं ब्रह्मचर्यं २.४७
साधु साधु महाभाग ३१.१३
सान्न्यासिकं विधि १४.२३८
सान्निध्यं तत्र कथितं (उ) ४२.६
सापविद्धा तनुस्तेन ७.४७
सापुरी सवंरत्नादया ४८.४६
सा प्रत्ययाय भूतानां (उ) ३४.१२६
सामवेद सहक्षण ५२.२०
सामानि जागतं ७.५६
सामान्योद्भावना चव २९.४६
सामासिकमिमं धर्मं २.६८
साय प्रात्िजः संष्या-(उ)} १२.१६
सांयञ्चान्तस्य सिद्धद्य (उ) १८.१०७
सारस्वतस्तथा मोघो ५३.१५
वाद्धंकोटिस्तथा सप्त ४१.२८
सावंमोभौ महातेजः १४.१७
साविव्रान्शान्ति होमाश्च (उ) २४.५
सावित्री चापि जाप्यानां १२.२२४
सावित्री जापनिरता (उ) २१.११
साविश्रीञ्च जपेन्नित्यं (उ) ३३.२०
सावित्री सवंजप्यानां (उ) ७.१३
साविच्या सह् विदवात्मा ४८.५६
खा शक्तिवेष्णवी १६.८६
सितं काष््णलजिनं दीप्तं (उ) ३६.१४
सितं च वितलं ४४.१६
दितेन भस्मना २.१०३
्सद्ध चारणसंकीा (उ) ३७.४७
विद्ध चारण संपुणं यज्ञ-(उ) ४३.१९
सिनी वालीं कहू ञ्चंव १३.६
सिषे विरे महादेनीं १६.१३०
२५.६
¶सदर्भ॑लभाकीरं
दिह् ग्याघ्रञ्च मार्जार (उ) १७.३३
सिह्सनमुपस्थाप्य ३६.१०
सीता त्रिलोक विद्याता २१.१६९
सीदन्नपि हि धमण (उ) १५.४०
सुकुमारी कमारी ४९.२३५
सुगुप्ते सुदयुभे देशे (उ) ११.५०
सु चक्षुः परिचम गिरीन- ४६.३२
सुत विक्गयिणोये तु (उ) २१.३०
सुतारो मदनश्चेव ५३.५
सुदुलंभा धनाध्यक्षा १२.१४१
सुदूलेभा नीतिरेषा १७.८
सुचामा काइयर्चाथ ५३.१८
सुघानामनस्तथा सत्यः ५१.११
सुचौता कमेकरणी १२.१७६
सुनफाख्यं हितं योगं (उ) ११.३४
सुनीलस्य भिरेः ४८.२६
सुपीत वसन दिव्यं (उ) ३८.११
सुपुण्यं सद वस्थानं ४८.१५
सुभद्रा देवकी सीता १२.१७१
सुमुक्तमपि विदसं (उ) २६.६३
श्रक्ुमं पहापुराणम् £ श्लोकान् क्रमणी
सुभूमि रष्ट्ूपालस्च २४.६७
समते स्तंजस्तमा- ४०.४१
सुमूखो दमु खरचेव ५३.१३
समेघं वासवस्थानं ४६.२६
सुमोह राज्य संसक्तः १६.६०
सुयोघनात्पृथुः २०.१२
सुरभ्ये मण्डपे २६.४१
सुरसायाः सह लन्तु १८.९
सुराज हंस चलनः ४९.६०
सुरापस्तु सुरा (उ) ३२.१
सुरां स्पृष्ट्वा द्विजः (उ) ३४.७१
सुरूपा सौम्य वदना २.८
सुवचंला च सुश्रोणी १२.१८७
सुवच्चंला तथंवोमा १०.२६
सुवणंतिल युक्त स्तु (उ) २६.२४
सुवशंस्तेयकृद्विप्रो (उ) ३२.४
सुवर्णाक्षं महादेवं (उ) ३५.१९
सुषुम्लो हरिकेशश्च ४३.३
सुषेणः पुण्डरीकश्च ४५.३५
सूषेणर्च ततो , २४.७६
~ क अ
सुहन्मरणर्माति वां न (उ) १६.०८२
सूक्षेण तमसा नित्यं १२.२६४
सूतके तु सपिण्डनां (उ) २३.५
सूतः पौराणिको जज्ञे १४.१३
सुयं कोटिप्रतीकाशं ४४.९८
सूयं माप्याययन्त्येते ४२.१८
सूर्याग्निना प्रमृष्टानां (उ) ४५.२१
सूर्याचन्द्रमसौ यावत्- ४१.३
सूर्थाऽमरेष्वमृतं तु ४२.२८
सूर्या जलं मही १०.२७
सृजते ग्रसते चेव ४.५७
सु जत्यरोपमेवेदं स्वमूर्तेः (उ) ३५.६८
सृजल्येष जगक्छृत्स्न ६.६०
सुजन्तमलन ज्वालं (उ) ५.११
सृजेदशेषं प्रकृतेस्तन्मयः (उ) ४६.२७
सृष्टि चिन्तयतस्तस्य ७.१
सृष्ट्वा तानाह निवेंदाः १६.१२०
सुष्वा मायामयीं सीता (उ) ३४.१२६
सेतु परमघ्मत्मा २१.४५
सेयं करोति सकलं १२.१०
सेवितं तापसैः २५.१०
सेवितं तापसं नित्यं २५.१२
सेविता सेविकासेव्या . १२.१६३
संषा धात्री विधात्री १२.३८
संषामायात्मिका १२.२०
संषां सर्वेश्वरी १२.१५
सोऽगच्छद्धरिणा सार्धं (उ) ३८.३३
सोऽच्चंयामास १.५२
सोऽतीव कामुको २३.२२
सोऽतीव धार्मिको २०.२९
सोऽतीव शाडकरे १८.२
सोऽधीप्य विधि वद्वेदान्धमेण १४.२४
सोऽनुगृह्याथ राजानं १४.२३७
सोऽनूभूय चिरं १०.११
सोऽनुवीक्ष्य कृषा- १६.१०५
सोऽनुवीक्ष्य महादेवं (उ) ३ १.४७
सोऽन्तरा सवं मे वेदं (उ) ३.१७
सोऽन्तर्यामी स पुरुषः (उ) २.५
सोऽन्तर्यामी स पुरुषो (उ) ३५.६४
सोऽपरयत्पथि राजेन्द्रो २३.२०
8
सोऽपि तद्रचना द्राजा १४.४९
सोऽपि नारायणं १.६६
सोऽपि लब्धवरः २०.५६
सोऽपि इष्ट्वा ततो १२.४३
सोऽपि दत्य वरः १७.६६
सोऽपीडवर प्रसादेन (उ) ११.१०२
सोऽ्रवीद्भगवान् देवो १७.७
सोऽत्रवीद्भगवानयोगी १७.१०
सौऽत्रवीदुभगवानीशस्ट-(उ) ३०.२५
सोऽहं देवो दुराधषंः १६.२३४
सोऽहं प्रेरयिता देवः (उ) ४.३३
सोदकेऽथ तदेव (उ) २३३६
सोभग्रहे तु राजेन्द्र (उ) ४१.४८
सोमं दुर्वास सञ्चंव ` १३.८
सोमतीर्थं ततो गच्छेतस्नानं (उ) ४१.४७
सोम पुत्रस्य चाष्टा- ४३.४२
सोम लोक मवाप्नोति ३८.७
सोम पिक्रयिरश्चान्वं (उ) १५.०८
सोमाम वैँ पितृमते (उ) २२.४७
सोमेश्वर तीयंवरं (उ) २५.२०
मिं
सौदामिनी जनानन्दा १२.१६०
सौभ्यासौभ्यस्तथा ` ` ११.६
सौरि्िलक्षेण गुरो- ४१.११
सकन्नमिद्रियदौबत्यातु (उ) २६.३५
सॐन्धे नादाय मुसलं (उ) ३२.६
स्तनभार विनभ्रंश्च ४६.६१
स्तम्भतीर्थं ततो गच्छेतु-(उ) ४१.५१
स्तम्भैमं शिमयदिव्यं- (उ) ४०.१६
स्तुतिस्मरण पुजा-(उ) ११.२६
स्तुत्वेवं शकु कर्णोऽसौ ३३.४६
स्तुवन्ति त्वां सततं (उ) ५.२६
स्तुवन्तिसतंत दवं ३२.२५
स्तुवन्ति सिद्धादिवि- ३३.३३
स्तुयते वदिकं- १५.८४
स्तोत्र॑ननिविधदक्षः १५.७३
स्त्रीणाभथात्भन सश (उ) १३.७
स्त्रीरूपधारी नियतं १६.१२९
स्थण्डिलेषु विचित्रेषु (उ) २२.१०६
स्थण्डिलेषु विचित्रेषु (उ) ३९.९
स्याणुत्वं तेन १०.४०
भीक्रमंमहापुराणम् : : इलोकानुक्रमरी
स्थानं तद्योगिभिरजुष्ट
स्थानं तद्रेऽएषं
स्थानें प्राहुरनारि मध्य.
स्थारमन््र क्षत्रियाणां
स्थानानामृुत्तमं
स्थानान्तरे पवित्राणि
स्थानाभिमानिनः सवनि
स्थानाशनाभ्यां विहरं {उ}
स्थाने तव महादेव
स्थानेष्वेतेषु ये
स्थापयामास लिगस्थं
स्थापयध्वमिदं भागं (उ)
स्यापयित्वा जगत्कृत्स्नं
स्थापयित्वा महादेवो (उ)
स्थापयेद्यः प्र धर्मं (उ)
स्नातमात्रो नरस्तत्र (उ)
स्नातमात्रो नरस्तत्र (उ)
स्नातमात्रो नरस्तत्र (उ)
स्नातमात्रो नरस्तत्र (उ)
स्नातमात्रो नरस्तत्र (उ
१.१११
४९.६४
२५.६५
२.६६
४८.१३
२१.२५
७.३२
३२.१७
१६.२१३
१०.९८
२१.४७
३९.६४
२७.४
२१.१०१
२४.१४६
४१.१२
४१.३६
४१.४१
४२.१६
४२.२३
स्नात्वा तत्र नरो राजन् (उ) ४२.२२
स्नात्वा तत्न पद (उ) ३७.४
स्नात्वा तत्र विधानेन २३३.२
स्नात्वा तु सो पवासः ४१.८०
स्नात्वा दद्याच्च (उ) ३४.१०१
स्नात्वाभ्यच्यं महालिगं ३५.१६
स्नात्वा यथोक्तं (उ) २१.१
स्नात्वार्वमेधाव मृथे (उ) ३२.१०
स्नात्वा सन्तप्यं २३.४२
स्नात्वा नन्तपयेहेवा-(उ) १८.२२
स्नात्वा समाहितमना (उ) ४१.५९
स्नानं दान तपः २४.२६९
स्नानं दान तपः (उ) ४१.७४
स्नानं होमं जपं ३०.८
स्नानार्हो यदि भुञ्जीत (उ) ३४.४१
स्नापयेत्तत्र यत्नेन (उ) ४१.१००
स्पृशन् कराभ्यां १५.५८
स्पृशन्ति बिन्दवः (उ) १३.२८
स्पृष्टमात्रेण तरसा २२.५६
स्पृष्टमात्रो भगवता १.८१
स्पृष्ट्वा महापातकिनं (उ) ३४.४०
स्फाटिक स्तम्भसंय्वतं
स्फादिकेन्द्राक्ष््राक्षः (उ)
स्फाटिकंमेण्डप्ुक्तं
स्मरणदेव लिङ्खस्य
स्मृतं तेषान्तु
स्थादेतत्तरिगृणं बाह्ोमूष्नि
स्यान्नवम्याभेकखुरं (उ)
सवन्ते पावना नद्यः
सरष्टा पाता वासुदेवो
स्वकं देहं विद्रार्या-(उ)
स्वकमंखा वृतालोका
स्वकायं पित् कार्ये
स्वच्छाम्तजलं
स्वदुःसेषिवं कारुण्यं (उ)
स्वधमंतत्परा (उ)
स्वघाम्ना पुरयन्तीद
स्वप्नमध्ययन यान-(उ)
स्वर्मानोभस्किरारेङ्च
स्वमेव परमं रूपं
स्वयं वा कषंणाकुर्या-{उ)
४८.११
१८.७८
४७.१४
२१.५२९
२.७१
३४.७३
२०.२१०
४७.२८
१६.१६३
३५.४६
२६.२६
३६.४१
४८.१८
१५.२१
२३.८३
२.१०
१६.७४
४३.४५
१६.७७
२५.४ `
स्वयं वा शिश्न (उ) ३२.१३
स्वयोगाग्तिबलादेवीं १३.२२
स्वं रूपं दशं यामासं १२.५२
स्वगेञ्च लभते कृत्वा (उ) २०.६
स्वगंतः शक्रलोकेऽसौ ३८.८
स्वर्गं लोकपवाप्नोति ३८.१६
स्वगंलोकानतिक्रम्य ३७.९
स्व्गपिवगेहूानाय नमो-(उ) ४६.६३
स्वर्गाय भूतिकामेन (उ) २६.५६
स्वस्थाः प्रजाः ४७.४७
स्वां तु नाक्रमयेच्छायां (उ) १६.६५
स्वात्मानन्दामृतं ४६.६६
स्वात्मानमक्नरं ब्रह्म (उ) २.२०
स्वात्मानुभृति योगेन १०.६१
स्वात्मान्यात्मानमावेरय (उ) ४६.२३
स्वाददकसमुद्रस्तु ५०.१२
स्वादूदकेनो दधिना ५०.६
स्वाध्यायवन्तो ये विप्रा (उ) २६.६२
स्वाध्यायस्य त्रयो भेदा (उ) ११.२३
स्वाष्यायाञ्छ्ावये देषां (उ) २२.७६
स्वाध्याये चेव ` २.८१
स्वाध्यायेनेज्यया दूरात्तान् २.१७
स्वाध्याये नित्ययुक्तः (उ) १५.५
स्वानन्दभूता कथिता (उ) ३१.२१
स्वापिका मोहिनी चाकिति-(उ) ४६.२६
स्प्रामिन् किमत्र २३.१५
स्वामेव प्रकृति १६.८४
स्वायम्भुवं तु कथितं ५१.६
स्वायम्भुवस्थास्य मनोः ४०.६
स्वायम्भुवादयः ५.१५
स्वायम्भुवो मनुः २.३७
स्वायम्भुवो मनूरवः ८.६
स्वाहा प्रणव संयुक्तां (उ) १६.६
स्विन्नगान्रो न तिष्ठेत (उ) २२.६७
स्वेच्छयाप्यवतीर्णोऽसौ २५.२
हंसकारण्डवाकीणं- ४९.५६
हंसः प्राणोऽथ कपिलो (उ) ४५.६०
हतेष्वेतेषु सवषु २४.७७
हत्वा गजा कति ३२.१८
हर्या च कसं २७.३
्रोकैमं महापुराणम् : इलोकानूक्रमणो
हतवा तु क्षत्रियं विप्रः (उ)
हन्तुमहेसि दष्येश-
हन्तुमहसि सर्वषां
हन्तु समागतः स्थानं
हन्यमानोऽपि यो देवि
हरः संतारह रणादि-
हरितो युवनारवस्य
हरितो रोहितस्याथ
हरिश्चन्द्रस्य पुत्रोऽभू-
हम्पप्रासाद संयुक्तं
हयंर्वेषु तु नष्टेषु
हर्षामिषं भयो दे ग-(उ)
हर्षायां हरिभिर्
हविर्घानस्तथाग्रे्या
हव्यं वहति द वानां (उ)
हा कष्ट भवतामद्य (उ)
हिताय चैव भक्तानां
हिताय भक्तलोकानामा-
हिताय सवेदेवानां
हिताय सवं भक्तानां (उ)
२३.२१
१६.१८३
१६.२३१
२४.२१
३१.३६
४.६३
२०.२७
२१.४
२१.३१
४९.५२
१६.२१
११.७८
५१.३.१
१४.५१
६.१६
३८.५६
४.५६
१६ १४१५
११.१३
११.११०
हताय सवं भृतानां (उ) ३७.४०
हिम वच्छ खरे रम्ये २०.४६
ह्मि वच्छ खरे रम्ये ५३.३२
हिम वच्छ खरे रम्ये (उ) ४४.१३
हिमवन्मेरुनिलया १२.१७६
हिम बद्िन्ध्ययोमंध्ये (उ) १६.२४
हिमवान् हेमकूटरच ४५.६९
हिमाह्वपं तुयदर्ष ४०.३७
हिमोद्धतास्चता नाडयो ४३.१४
हिरण्मये गृहे गृप्त-(उ) १८.४२
हिरण्मये परमाकाशतत्वे (उ) ६.१६
हि रण्यकशिप्' ज्येष्ठं
१६.२९
हिरण्य कक्षिपौः पृत्रा- १६.४७
हिरण्य कशिपोः पुत्र १६.६५
हिरण्य करिपोर्नाशो (उ) ४६.६२
हिरण्य गभं सम्भूतां त्रिनेत्रा २४.१६
हिरण्य गर्भैः सगंश्च (उ) ४६.७३
हिरण्यगर्भो जगदन्त रात्मा (उ) ५२४
हिरण्य गर्भो भगवान्
१,११८
हिरण्यगर्भो भगवान् ब्रह्म १५.२२
हिरण्यनाभः कौशित्यो- ५३.२१
हि रण्यनेत्रतनयः शम्भो-
ह्रण्यमयी महारात्रिः
िरण्यरजनी हैमा
हि रण्यरत्न सम्पूरां
हिरण्यरोमावेदश्री-
हिसन्ति राक्षसारतेषु (उ)
हिसा चषा परा (उ)
हौनाङ्गः पतितः कृष्टी (उ)
हु कारं ब्राह्मणस्योक्त्वा (उ)
हुत्वाग्ति विधिवन्-(उ)
कृत्वा प्राणाहुतीः ०च (उ)
हुप्पुण्डरीके नाभ्यां वा (उ)
ह्यतीञ्चारसर्वाङ्धीः
हृष्टास्तृष्टास्तयासिदया
हेम कुट गिरेः श्यद्ध
हेम कूटं ततो वषं
हेमन्ते ताग्रवणंः
हेमन्ते क्षिक्िरे
हेम प्राकार संयुवतं
हेम सोपानसयुवतं
रैहयदच हय्च॑व
होममन्व्राञ्जपेनित्यं (उ)
५६
१६.६९
१२.१२०
१२.१७३
२६.२३७
५१.१८
१,४.८०
२६.३१
२२.द४
२४.८३
१६.२७
२६.४८
११.२३६
२४.६०
२६.२८
४८.१
४०.२३२
४३.२७
४३.१६
४९.५१
४७.११५
२२.१४.
२८.२९.
५
च
रः
र
५1
श्रीकूर्ममहापुराणम् समाप्तम्
कुति
हः
क
र
ध
कछ ॥ ध
व वनकरहकरनम
= = = + ५५
+ 77;
+
५
#
५
॥
निष्क य
१११११ नि
क # # 9
= ५ 9
९
प
५
२
१६
ह
५
५.
>). 9
> ॐ = ॐ =
9 च ४४
[न
= 9५ =
कण क११
[नतो ~
4 >> 9. 0 9 ५५
(म
2 +=
= = = क ऋ
Live Music
Archive
Librivox
Free Audio
Metropolitan Museum
Cleveland
Museum of Art
Internet
Arcade
Console Living Room
Open Library
American
Libraries
TV News
Understanding
9/11